I SA/Go 355/08
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-05-20
Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedłożyła na wezwanie sądu dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochodową, może skutecznie domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Strona ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar udowodnienia tego faktu spoczywa na wnioskodawcy. Zaniechanie złożenia na wezwanie sądu dokumentów potwierdzających dochody i stan majątkowy uniemożliwia weryfikację oświadczeń strony i skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, twierdząc, że jego dochody z rent (900 zł miesięcznie) i posiadany samochód (zajęty w postępowaniu egzekucyjnym) nie pozwalają mu na pokrycie kosztów wpisu od skargi. Sąd wezwał skarżącego do złożenia dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń rentowych, wyciągów z rachunków bankowych, zeznań podatkowych oraz oświadczenia o wydatkach. Skarżący nie przedłożył żądanych dokumentów w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności spadkodawcy za zaległość podatkową spadkodawcy w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1995 rok postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. Zbigniew Kruszewski
Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów postępowania, podnosząc, iż nie ma pieniędzy ani majątku wystarczającego do sfinansowania wpisu od skargi.
Oświadczył, iż mieszka wraz z żoną, z którą utrzymują się z rent w łącznej 900 zł. Skarżący jest właścicielem kilkunastoletniego samochodu, który jednak został zajęty w postępowaniu egzekucyjnym.
W rtybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skarżący został wezwany do złożenia odpisów dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń rentowych skarżącego i jego żony, wyciągów z ich rachunków bankowych, odpisów ich ostatnich rocznych zeznań podatkowych oraz oświadczenia o wysokości miesięcznych wydatków.
Pismo sądowe zawierające wezwanie doręczono skarżącemu 23 kwietnia 2008 r.
Pomimo upływu zakreślonego w nim terminu skarżący nie złożył żądanych dokumentów i oświadczeń.
W tym stanie rzeczy należało stwierdzić co następuje.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stronie będącej osobą fizyczną można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście - obiektywnie niemożliwe.
Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika jednak, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy (post. NSA z 6.10.2004r. GZ 71/04 ONSAiWSA z 2005r. z. 1 poz. 8).
Niemniej w razie, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu posiadania bądź stanu rodzinnego lub budzi w tych kwestiach wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub jej stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.).
Zaniechanie złożenia żądanych dokumentów skutkuje rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w oparciu o treść oświadczeń zawartych w złożonym formularzu (zob. post. NSA z 31.III.2005r. II FZ 126/05 ONSAiWSA z 2006r. z. 1 poz. 13).
Kierując się powyższymi kryteriami należało uznać, iż skarżący nie wykazał istnienia przesłanek prawa pomocy.
Twierdzenia skarżącego zawarte w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie zostały przez niego poparte wystarczającymi dowodami dokumentami. Brak mianowicie dowodów potwierdzających wysokość dochodów skarżącego i jego żony oraz brak oszczędności. Zaniechanie przedstawienia tych dokumentów uniemożliwia procesową weryfikację oświadczeń skarżącego, a w konsekwencji także dokonanie kategorycznych ustaleń dotyczących jego sytuacji majątkowej. Nie jest zatem możliwe stwierdzenie, czy uiszczenie przez skarżącego wpisu od skargi istotnie przekracza jego zdolności płatnicze.
W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji.
Zbigniew Kruszewski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło