I SA/Go 372/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 28 kwietnia 2010 r. wniosku J.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 100 zł skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Żądanie uzasadnił nieznajomością prawa oraz pogarszającym się stanem swego zdrowia, powodującym, że wymaga stałej opieki. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że mieszka z żoną, z którą są właścicielami domu mieszkalnego obciążonego hipoteką w związku z kredytem zaciągniętym na jego rozbudowę. Utrzymują się z renty skarżącego w wysokości 1193 zł oraz emerytury jego żony wynoszącej 1935 zł. Skarżący posiada z żoną na lokacie bankowej oszczędności w wysokości 15.000 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie całkowitym, czyli takim jakiego przyznania domagał się skarżący, przysługuje w razie wykazania, że strona nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z oświadczenia skarżącego nie wynika taki stan rzeczy. Należy wskazać, iż zasadą jest ponoszenie kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Przyjmuje się wręcz, iż ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa (post. SN z 24.IX.1984r. II CZ 104/84). Tymczasem skarżący i jego żona - jak wskazano we wniosku - uzyskują stałe dochody i posiadają majątek nieruchomy oraz oszczędności gotówkowe. Uprawnia to wniosek, że nie znajdują się w niedostatku. W konsekwencji brak podstaw do uznania, że sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowo - administracyjnym przekracza możliwości finansowe skarżącego. Należy zresztą zaznaczyć, że wpis od skargi został w niniejszej sprawie ustalony na zaledwie 100 zł. Nawet więc przy uwzględnieniu, że z udziałem skarżącego i jego żony toczą się przed tutejszym sądem inne postępowania, żądanie zwolnienia od kosztów sądowych nie może być uznane za uzasadnione. Podobnie, w sytuacji majątkowej skarżącego, nie można uznać, że nie jest on w stanie z posiadanych oszczędności opłacić usług radcy prawnego. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji.