I SA/Go 373/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 28 kwietnia 2010 r. wniosku K.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 100 zł skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Żądanie uzasadniała nieznajomością prawa i koniecznością opieki nad trwale niepełnosprawnym mężem, którego stan zdrowia pogorszył się z uwagi na toczące się postępowanie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że mieszka wraz z mężem. Są właścicielami domu mieszkalnego obciążonego hipoteką w związku z kredytem zaciągniętym na jego rozbudowę. Utrzymują się z emerytury skarżącej wynoszącej 1935 zł oraz renty jej męża w wysokości 1193 zł. Skarżąca z mężem posiadają na lokacie bankowej oszczędności w wysokości 15.000 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie całkowitym, czyli takim jakiego przyznania domagała się skarżąca, przysługuje w razie wykazania, że strona nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z oświadczenia skarżącej nie wynika taki stan rzeczy. Zasadą jest bowiem ponoszenie kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Przyjmuje się wręcz, iż ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa (post. SN z 24.IX.1984r. II CZ 104/84). Tymczasem skarżąca - jak sama wskazuje - posiada stałe dochody, majątek nieruchomy oraz oszczędności gotówkowe. Uprawnia to wniosek, że skarżąca ani jej mąż nie znajdują się w niedostatku. W konsekwencji, nie zachodzi obawa, że sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowo - administracyjnym przekracza możliwości finansowe skarżącej. Należy zresztą zaznaczyć, że wpis od skargi został w niniejszej sprawie ustalony na zaledwie 100 zł. Nawet więc przy uwzględnieniu, że z udziałem skarżącej i jej męża toczą się przed tutejszym sądem inne postępowania, żądanie zwolnienia od kosztów sądowych nie może być uznane za uzasadnione. Podobnie, w sytuacji majątkowej skarżącej, nie można uznać, że nie jest ona w stanie z posiadanych oszczędności sfinansować usług radcy prawnego. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji.