I SA/Go 38/13
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-03-27
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Anna Juszczyk – Wiśniewska, Jan Grzęda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur za zakup paliwa, jeśli organy podatkowe ustaliły, że paliwo to nie zostało wykorzystane do czynności opodatkowanych, a jego nabycie nie miało związku z prowadzoną działalnością gospodarczą?Ratio decidendi
Podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, które są związane ze sprzedażą opodatkowaną. W przypadku, gdy organy podatkowe wykazały, że nabycie paliwa nie miało związku z prowadzoną działalnością opodatkowaną, a jego ilość była technicznie niemożliwa do wykorzystania w ramach tej działalności, prawo do odliczenia podatku naliczonego nie przysługuje. Sąd uznał, że ustalenia organów podatkowych w tym zakresie były prawidłowe i nie naruszały przepisów prawa.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu. Organy podatkowe zakwestionowały prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur za zakup paliwa, uznając, że paliwo to nie zostało wykorzystane do czynności opodatkowanych i nie miało związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Skarżąca zarzuciła organom m.in. stronniczość, nieuwzględnienie faktur zbiorczych oraz pisma dotyczącego zastrzeżeń do protokołu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Sędzia NSA Jan Grzęda (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2013 r. sprawy ze skargi J.Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2007 r. oddala skargę.
Skarżąca, J.Ś. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], określającą w podatku od towarów i usług za wrzesień 2007 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 3.813 zł.
Z akt sprawy wynika że:
Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął wobec skarżącej kontrolę w zakresie podatku od towarów i usług, w wyniku której stwierdził nieprawidłowości dotyczące września 2007 r.
Skarżąca w powyższym okresie prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą pod nazwą PHU "I" w zakresie handlu obwoźnego książkami i była podatnikiem podatku od towarów i usług. Dla potrzeb podatku od towarów i usług
we wrześniu 2007 r. prowadziła ewidencję sprzedaży i zakupów VAT.
W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej, a następnie postępowania podatkowego organ ustalił, że skarżąca w rejestrze zakupu VAT za wrzesień 2007 r. i deklaracji podatkowej VAT-7 za wrzesień 2007 r. niezasadnie dokonała odliczenia podatku naliczonego w łącznej wysokości 412,23 zł z faktur za nabycie paliwa do samochodu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], które nie zostało wykorzystane do czynności opodatkowanych, czym naruszyła art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego określił skarżącej kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za wrzesień 2007 r. do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 3.813zł.
Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniosła o uchylenie tej decyzji w całości.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] listopada 2012 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że zostały zakwestionowane faktury VAT, na podstawie których uznano, iż skarżąca we wrześniu 2007 r. nieprawidłowo dokonała odliczenia podatku naliczonego. Wskazał, że skarżąca w prowadzonej działalności gospodarczej wykorzystywała samochód ciężarowy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], do którego paliwo było tankowane na stacjach paliw w [...].
Podmiotami sprzedającymi paliwo w 2007 r. na rzecz firmy PHU "I" były:
1. I S.W. (Stacja Paliw ul. [...]),
2. Przedsiębiorstwo "D.S.", (Stacja Paliw "M").
Na podstawie analizy dokumentów źródłowych organ podatkowy zakwestionował prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT: nr [...] z [...] września 2007r. i nr [...] z [...] września 2007 r. oraz nr [...] z [...] września 2007r., dokumentujących zakup paliwa w [...], bowiem z dokumentów wewnętrznych wynikało, że w tych dniach skarżąca dokonywała sprzedaży korzystając z pojazdu w miejscowościach odległych od [...], często położonych w przeciwległych miejscach w Polsce. Natomiast na podstawie faktur zakupu oraz kopii paragonów dokumentujących zakup paliwa na Stacji Paliw M ustalono, że skarżąca prawie codziennie (niekiedy kilka razy dziennie), również w dniach wystawienia powyższych faktur tankowała paliwo w znacznej ilości w [...].
W tej sytuacji, według organu podatkowego, dodatkowe wyjazdy do [...] po zakup paliwa, nie znajdują logicznego oraz ekonomicznego uzasadnienia, zatem wyjazdy do [...] w celu zakupu paliwa, nie mają związku z prowadzoną działalnością gospodarczą a tym samym ze sprzedażą opodatkowaną, bowiem w tym samym czasie dokonywano czynności sprzedaży książek w odległych od [...] miejscowościach, takich jak [...]. Nadto w tych dniach nie dokonywano sprzedaży książek w [...], co wynika z faktur VAT i dowodów wewnętrznych. Natomiast dokonywanie zakupów paliwa w [...], a jednocześnie sprzedaż książek w tym dniu w miejscowościach odległych od [...], zdaniem organu podatkowego, nie dają się pogodzić z racjonalnym sposobem postępowania i są ekonomicznie nie uzasadnione.
Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a ustawy
o podatku od towarów usług podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Jego zdaniem skarżąca powinna wypełnić trzy warunki, aby mogła skorzystać z w/w prawa:
- musiałaby być podatnikiem podatku od towarów i usług,
- musiałaby wystawić fakturę stwierdzającą nabycie towarów lub usług,
- nabycia musiałaby dokonać w związku z sprzedażą opodatkowaną.
Zdaniem Dyrektora dokumenty źródłowe oraz sporządzona na jego podstawie analiza ilościowego zużycia paliwa przez skarżącą w 2007 r. wykazała, że świadek Z.K. był jedynym użytkownikiem samochodu [...], należącym do skarżącej i nie był w stanie wykorzystać nabywanego paliwa do prowadzonej działalności w zakresie handlu obwoźnego książkami. Przy założeniu bowiem, że przy zużyciu 16 litrów paliwa na 100 km, miesięczna ilość przejechanych kilometrów wynosi od 28.896,81 do 33.081,19, natomiast dzienna ilość wynosi od 932,16 km do 1.087,40 km. Tym samym w ciągu roku, według tych obliczeń, samochód powinien przejechać 370.219,88 km, ze średnią dzienną 1.014,30 km. Przy założeniu, że samochód [...] porusza się w trasie (teren zabudowany i niezbudowany) ze średnią prędkością 60 km/h dzienny czas jazdy wynosiłby odpowiednio od 15,5 godziny do 18,1 godziny, a średnia 16,9 godziny. Organ podkreślił, że przyjęto do obliczeń rzeczywistą ilość dni w miesiącu, w ciągu roku 365 dni oraz całoroczną sprawność techniczną samochodu bez napraw. Organ nie uwzględnił przy tym dni wolnych od pracy, a także tego, że pojazd był - zgodnie z twierdzeniami skarżącej – wiekowy.
Tym samym organ uznał, że skarżąca nieprawidłowo dokonała odliczenia podatku naliczonego z w/w faktur VAT z tytułu nabycia paliwa na stacji paliw
w [...] w łącznej kwocie 412,23 zł, gdyż jego nabycie nie miało związku
z dokonaniem czynności opodatkowanych, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy
o podatku od towarów i usług.
Organ podatkowy wskazał również, że zakwestionowano związek przyczynowo - skutkowy między nabyciem paliwa, a jego wykorzystaniem do czynności opodatkowanych, natomiast nie podważano faktu zawarcia transakcji pomiędzy podmiotami wskazanymi w fakturach VAT.
Nadto wskazał, że w toku postępowania podatkowego zostały uwzględnione również faktury zbiorcze, tj. faktury, które dokumentowały zakup towarów na Stacji Paliw M na podstawie wcześniej wystawionych paragonów.
Organ podatkowy podkreślił, że celem ustalenia na czym polegało szukanie rynków zbytu wezwano skarżącą oraz świadka Z.K. na przesłuchanie w dniu [...] marca 2012 r. Skarżąca nie stawiła się na przesłuchanie, jak również - pomimo prawidłowo doręczonego zawiadomienia - nie brała udziału w przesłuchaniu świadka K..
Za nieuzasadniony organ uznał zarzut dotyczący naruszenia reguł postępowania podatkowego przez naruszenie ochrony danych osobowych, stwierdzając że pracownicy organu podatkowego udali się do miejsca pracy skarżącej tylko dlatego, że pod adresem miejsca wykonywania działalności gospodarczej skarżącej nie zastali.
W złożonej od powyższej decyzji skardze J.Ś., wnosząc o uchylenie decyzji w całości, zarzuciła jej:
stronniczość, bowiem nie stwierdzono nieprawidłowości w firmach, w których tankowała paliwo do samochodu [...], natomiast stwierdzono je u niej,
2. nieuwzględnienie występujących faktur zbiorczych,
3. nieuwzględnienie pisma z [...] stycznia 2012 r. dotyczącego wniesienia zastrzeżeń do protokołu z [...] stycznia 2012 r.,
powołanie się na słowa Z.K. wypowiedziane w czasie przesłuchania w charakterze świadka "szukanie nowych rynków zbytu w [...] polegało na tym, że miał towar, który trzeba było sprzedać, więc sprzedawał. Każdy potencjalny człowiek jest klientem".
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, uznając sformułowane w niej zarzuty za nieuzasadnione. Podkreślił, że są one tożsame z zarzutami wskazanymi w uzasadnieniu odwołania, a organ podatkowy II instancji ustosunkował się do nich w uzasadnieniu decyzji
Sąd zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.) podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Z przepisów powyższych wynika, że aby podatnik będący podatnikiem podatku od towarów i usług mógł obniżyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu sprzedaży towarów i usług, nabycie ujęte w fakturze musi mieć związek z sprzedażą opodatkowaną.
Organ podatkowy przyjął w zaskarżonej decyzji, że nabycie paliwa uwidocznionego w zakwestionowanych fakturach, nie miało związku z prowadzeniem działalności opodatkowanej.
Zarzut skarżącej zmierzał natomiast do zakwestionowania rozstrzygnięcia organu, wobec nie stwierdzenia nieprawidłowości u jej kontrahenta, w firmie I S.W., co do transakcji zakupu paliwa dokonywanych przez skarżącą.
Sąd uznał, że ustalenia dokonane przez organy podatkowe zostały poczynione bez naruszenia przepisów postępowania, jak również bez naruszenia przepisów prawa materialnego.
Jak wynika z ustaleń organu podatkowego, dystrybucją i koordynacją sprzedaży zajmował się w firmie skarżącej Z.K., który był też kierowcą samochodu marki [...]. Samochód ten służył skarżącej w prowadzonej działalności gospodarczej.
Organ zakwestionował prawo do odliczenia podatku naliczonego, co do faktur VAT dotyczących nabycia paliwa w [...] w firmie I S.W.. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego (m. in. dokumentów wewnętrznych dokumentujących sprzedaż), sprzedaż w okresie kiedy nabywano paliwo na podstawie ww. faktur odbywała się w miejscowościach położonych bardzo daleko od [...]. Nadto, jak wynika z faktur zakupu i paragonów dokumentujących zakup paliwa, skarżąca nabywała równocześnie, w tych samych terminach, paliwo w znacznej ilości na stacji paliw M. Również w odniesieniu do tego okresu, jak wynika z faktur oraz dowodów wewnętrznych, sprzedaż książek w [...] we wrześniu 2007r. nie odbyła się ani razu, a w ciągu całego 2007 r. skarżąca dokonała tylko pięciu takich transakcji.
Dodać należy, że organ dokonał analizy ilościowego zużycia paliwa przez skarżącą w 2007 r. i na tej podstawie ustalił, że nie była ona w stanie wykorzystać nabywanego paliwa do prowadzonej działalności w zakresie handlu obwoźnego książkami. Z wyliczeń organu bowiem wynika, że przy zużyciu przez samochód [...] 16 litrów paliwa na 100 km, miesięczna ilość przejechanych kilometrów wynosi ok. 30.000 km, dzienna ilość ok. 1.000 km. Według tych obliczeń samochód w ciągu roku winien przejechać ok. 370.000 km i to bez dokonywania napraw czy przerw na dni świąteczne. Szacunki te i obliczenia jednoznacznie potwierdzają ustalenia organów obu instancji, że skarżąca nie mogła nabywać takiej ilości paliwa na potrzeby prowadzonej działalności.
Należy podkreślić, że skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń i nie podważyła ustaleń organów podatkowych. Tym samym zarzut w tym zakresie Sąd uznał za chybiony.
Nieuzasadniony okazał się również, zdaniem Sądu, zarzut nie uwzględnienia przez organ faktur zbiorczych. Jak wynika bowiem z uzasadnienia decyzji organu II instancji, jak również ze zgromadzonego materiału dowodowego, faktury zbiorcze dokumentowały zakup paliwa oraz innych towarów na stacji paliw M na podstawie wcześniej wystawionych paragonów. Organ uwzględnił w swych rozważaniach powyższe faktury. Natomiast podmiot z [...] w przypadku wystawiania faktur nie wystawiał paragonów i brak było faktur zbiorczych wystawionych dla podatnika.
Brak jest także podstaw do uznania za zasadny zarzut nieuwzględnienia pisma z dnia [...] stycznia 2012 r. dotyczącego zastrzeżeń do protokołu badania ksiąg. Jak twierdziła skarżąca, w piśmie tym uprawdopodobniła fakt wyjazdów do [...]. Jednakże, w złożonym przez nią piśmie z [...] stycznia 2012 r. ograniczyła się do wskazania w punktach dokonywanych - jej zdaniem - przejazdów wraz z wskazaniem trasy przejazdu, do [...] i z [...] do innych odległych miejscowości w Polsce, przy uwzględnieniu również zakupu paliwa w [...]. Organ podatkowy, aby dokonać ustaleń w tym względzie, wezwał skarżącą celem przesłuchania. Skarżąca nie stawiła się na wezwanie. Nie przedstawiła również innych dowodów na poparcie swoich twierdzeń.
Organ podatkowy natomiast wyczerpująco uzasadnił w decyzji z jakich powodów nie jest możliwe w tym samym czasie nabycie paliwa w [...] i pobyt w [...], jak również to, że niemożliwy jest pobyt w miejscu odległym od [...] np. w [...], a jednocześnie dokonanie transakcji nabycia paliwa w [...]. Wywody te Sąd w pełni podziela, bowiem jednoczesne dokonanie zakupu paliwa w [...] czy [...] i obecność w tym samym czasie w celu prowadzenia działalności gospodarczej w odległych miejscowościach na terenie Polski, np. [...], nie jest racjonalnie możliwa, choćby z powodu posiadania samochodu o ograniczonych możliwościach technicznych (prędkość, rodzaj i wiek samochodu). Za organem podatkowym należy jeszcze dodać, że ilość nabywanego paliwa była tak duża, że zgodnie z danymi ustalonymi i podanymi przez ten organ, technicznie niemożliwe byłoby wykorzystanie takiej ilości paliwa.
Skarżąca podniosła również zarzut powoływania się przez organ na konkretny fragment zeznań świadka K. ("szukanie nowych rynków zbytu w [...] polegało na tym, że miał towar który trzeba było sprzedać, więc sprzedawał. Każdy potencjalny człowiek jest klientem".) Zarzut ten nie został sprecyzowany przez skarżącą i jest niezrozumiały. Wskazać można jedynie, że organ podatkowy w ramach gromadzenia materiału dowodowego, przesłuchał świadka K., a następnie dokonał oceny jego zeznań z zgodnie z art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.). Należy podkreślić, że dowód ten był jednym z dowodów, który organ brał pod uwagę przy ocenie całego zebranego materiału dowodowego i brak jest podstaw do uznania, że przeprowadzając i wykorzystując ten dowód przy podejmowaniu decyzji naruszył jakiekolwiek normy procesowe.
Dodać należy, że z zeznań ww. świadka wynika, iż dokonywał on sprzedaży książek, natomiast nie zawarł żadnych umów świadczących o zdobyciu nowych rynków zbytu, nie podał również żadnych innych faktów i okoliczności, które świadczyłyby o dokonywanych czynnościach marketingowych.
Nieuzasadniony okazał się również zarzut naruszenia reguł postępowania podatkowego przez naruszenia ochrony danych osobowych. Zarzut ten zmierzał do zakwestionowania prawidłowości postępowania organu, bowiem jego pracownicy, w celu przeprowadzenia kontroli podatkowej i weryfikacji udzielonego pełnomocnictwa, udali się do miejsca pracy skarżącej dopiero, gdy nie zastali jej w miejscu prowadzenia działalności. Organ w uzasadnieniu decyzji odniósł się do tego zarzutu, natomiast Sąd nie stwierdził aby nastąpiło w tym względzie naruszenie prawa. Zauważyć przy tym należy, co zresztą podniósł organ podatkowy, że w systemie Poltax skarżąca wskazała adres zamieszkania i prowadzenia działalności jako [...] i tamże pracownicy organu się udali. Uzyskawszy pod tym adresem informację, że skarżąca tam nie zamieszkuje a jest jedynie zameldowana, pracownicy udali się w miejsce świadczenia pracy. Takie postępowanie pracowników organu było zgodne z art. 148 § 1 - 3 Ordynacji podatkowej.
Zważywszy powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).oddalił skargę.
/-/ A. Juszczyk – Wiśniewska /-/ D. Skupień /-/J. Grzęda
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło