I SA/Go 381/12
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-10-17
Skład orzekający: Barbara Rennert, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Stefan Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej jest zgodne z prawem, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu, a doręczenie decyzji nastąpiło w trybie zastępczym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania było zgodne z prawem. Doręczenie decyzji w trybie zastępczym było skuteczne, a skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, co zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stanowi samoistną podstawę do stwierdzenia uchybienia terminu.Stan faktyczny
Skarżący M.K. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającej o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego została doręczona skarżącemu w trybie zastępczym z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który został odmówiony, a następnie Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący kwestionował prawidłowość doręczenia i ocenę jego wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2012 r. sprawy ze skargi M.K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę.
M.K., złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] stwierdzającego, że odwołanie skarżącego z dnia [...] stycznia 2012 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze spółką Zakład "M" sp. z o.o. za jej zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące styczeń, kwiecień, czerwiec. lipiec, sierpień, wrzesień październik, listopad, grudzień 2009 r. w łącznej kwocie 497,0 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 133,0 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 53,42 zł. zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania.
Z akt sprawy wynika że :
Postanowieniem z dnia [...] października 2011r. Naczelnik Urzędu Skarbowego, na podstawie art. 165 § 1, § 2 i § 4 w zw. z art. 107 i 106 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm. – powoływanej dalej jako O.p.) wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności M.K. – prezesa zarządu "M" sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki z tytułu:
- podatku dochodowego od osób fizycznych za 10-12/2006, 1-12/2007, 1-12/2008 i 1-12/2009 oraz w podatku od towarów i usług za 10-12/2006 i 1,2,4/2007 w kwocie 234.478,36 zł;
- odsetek za zwłokę od tych zaległości,
- kosztów postępowania egzekucyjnego.
W postanowieniu, zawarto pouczenie, że zgodnie z art. 146 § 1 i § 2 O.p. w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o każdej zmianie swojego adresu. W razie zaniedbania niniejszego obowiązku, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy.
Skarżący z treścią powyższego postanowienia zapoznał się w dniu [...] listopada 2011 r. w siedzibie organu podatkowego (bowiem przesyłka zawierająca odpis powyższego postanowienia skierowana do skarżącego została zwrócona do organu podatkowego przez Urząd Pocztowy z adnotacją "nie podjęto w terminie"), co potwierdzone zostało w protokole z tego samego dnia.
Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego, na podstawie art. 116 § 1 i § 2, art. 107 § 1, § 2 pkt 2 i 4, art. 108 § 1, art. 109 § 2 i art. 210 O.p., orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką Zakład "M" Spółka z o.o. za jej zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące styczeń, kwiecień, czerwiec. lipiec, sierpień, wrzesień październik, listopad, grudzień 2009 r. w łącznej kwocie 497,0 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 133,0 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 53,42 zł.
Decyzja ta po dwukrotnym awizowaniu w dniach 28 listopada i 6 grudnia 2011 r. została zwrócona do organu podatkowego z adnotacją "nie podjęto w terminie". Wobec powyższego postanowienie uznano za skutecznie doręczone w trybie zastępczym w dniu 12 grudnia 2011 r.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o ponowne doręczenie przesyłki o numerze "[...]" związanej z prowadzonym postępowaniem podatkowym. Skarżący wskazał, że nie mógł podjąć przedmiotowej przesyłki z uwagi na częsty pobyt poza miejscem zamieszkania związany z wyjazdami w sprawach zawodowych. W przedmiotowym piśmie skarżący wskazał również inny adres do doręczeń
W odpowiedzi na powyższe pismo Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. przesłał skarżącemu ponownie decyzje z dnia [...] listopada 2011 r. Jednocześnie poinformował skarżącego, że doręczenie tych decyzji nastąpiło w dniu 12 grudnia 2011 r. w trybie administracyjnym.
Organ wyjaśnił skarżącemu, że doręczenie w trybie art. 150 O.p. nastąpiło z uwagi na fakt, iż nie poinformował urzędu skarbowego o swojej nieobecności spowodowanej wyjazdem, a także o zmianie adresu do korespondencji pomimo, że wiedział o toczącym się postępowaniu.
Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od decyzji które załączone były do pisma z dnia [...] grudnia 2011 r.
Z kolei pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. skarżący wniósł odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r., m.in. do decyzji o nr [...].
Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką Zakład "M" Spółka z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 O.p. stwierdził, że odwołanie skarżącego z dnia [...] stycznia 2012 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką Zakład "M" sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych zostało wniesione z uchybieniem terminowi do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu wskazał iż przesyłkę poleconą o numerze [...] adresowaną do skarżącego zawierającą decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].11.2011r. po podjęte próbie doręczenia w dniu 28.11.2011 roku pozostawiono na okres 14 dnia w Urzędzie Pocztowym. Zawiadomienie o przesyłce pozostawiono w skrzynce pocztowej adresata. Powtórne awizowanie nastąpiło w dniu 6.12.2011 roku, a po upływie terminu przesyłkę zwrócono do adresata w dniu 13.12.2011 roku.
Organ uznał iż zgodnie z art. 150 § 2 O.p. doręczenie przesyłki nastąpiło w dniu 12.12.2011 roku, a termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 27.12.2011 roku, bowiem dzień 26.12.2011 roku był dniem ustawowo wolnym od pracy.
Skarżący natomiast złożył odwołanie w dniu [...].01.2012 roku / dzień nadania w placówce pocztowej /. Tak więc wniesione odwołanie nastąpiło z uchybienie terminu do jego wniesienia.
Powyższe postanowienie M.K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wnosząc o jego uchylenie. Argumenty skargi w istocie dotyczyły decyzji organu odnoszące się do przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Tak więc skarżący uzasadniając skargę podniósł, że ocena wniosku o przywrócenie terminu przez organ jest subiektywna. Wskazał, że nie może z góry zakładać iż otrzyma jakąś korespondencję i to z Urzędu Skarbowego czy z innej instytucji, pomimo wiedzy o toczącym się postępowaniu.
Skarżący podniósł, że Urząd Skarbowy jest zobowiązany do udzielenia wszelkich informacji istotnych dla strony i sposobie w jaki będzie przebiegało postępowanie, czego w ocenie skarżącego, w dniu [...] listopada 2011 r. organ I instancji nie uczynił. Skarżący wskazał, iż niezwłocznie poprosił o powtórne przesłanie korespondencji i wskazał adres korespondencyjny, co świadczy o poważnym podejściu do sprawy.
Nadto skarżący poinformował, że zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. również postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Jednocześnie wskazać należy, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), co daje mu podstawy do całościowej kontroli zaskarżonego aktu oraz postępowania administracyjnego poprzedzającego jego wydanie.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] stwierdzające, że odwołanie skarżącego od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką Zakład "M" sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące styczeń, kwiecień, czerwiec. lipiec, sierpień, wrzesień październik, listopad, grudzień 2009 r. w łącznej kwocie 497,0 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 133,0 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 53,42 zł. zostało wniesione z uchybieniem terminowi do jego wniesienia.
Zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Odwołanie to wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
Warunkiem skutecznego odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jego wniesienia. Uchybienie temu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania a decyzja ta staje się ostateczna, co wyklucza merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym.
Tak więc, po przekazaniu sprawy wraz z odwołaniem, organ II instancji bada, czy odwołanie zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu. W razie ustalenia, że odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu do jego wniesienia, stwierdza postanowieniem, uchybienie terminu do jego wniesienia (art. 228 § 1 pkt 2 O.p.) i odstępuje od merytorycznego rozpatrzenia odwołania.
Art. 228 § 1 pkt 2 O.p. wskazuje, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, a obowiązek ten wynika z ustawy. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie.
Tym samym organ podatkowy wobec nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu nie tylko jest uprawniony, lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia określonego w art. 228 § 1 pkt 2 O.p. (por. wyrok NSA z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt II FSK 1663/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie skierowania do skarżącego przesyłka zawierająca decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r. została zwrócona organowi podatkowemu po dwukrotnym zawizowaniu w dniach 28 listopada i 6 grudnia 2011 r. Zawierała wszystkie niezbędne adnotacje urzędu pocztowego pozwalające na uznanie jej za doręczoną w trybie art. 150 O.p. Zatem organ odwoławczy uznał ją za skutecznie doręczoną z dniem 12 grudnia 2011 r. W takim przypadku termin do wniesienia odwołań, od powyższej decyzji, upływał skarżącemu z dniem 27 grudnia 2011 r.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. skarżący zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2011 r., w tym od decyzji o nr [...], a pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. wniósł odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką Zakład "M" Spółka z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za miesiące październik, listopad, grudzień 2006 r. wskazując, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy.
Wobec odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy obowiązany był stwierdzić również, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminowi, co też uczynił zaskarżonym postanowieniem.
Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie w zakresie zgodności z prawem wykazała, że jest ono zgodne z prawem.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło