I SA/Go 406/16
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-05-24
Skład orzekający: Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Dariusz Skupień, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. uległo przedawnieniu oraz czy organ prawidłowo określił podstawę opodatkowania w drodze oszacowania na podstawie wpłat na rachunki bankowe skarżącego?Ratio decidendi
Zobowiązanie podatkowe za grudzień 2009 r. nie uległo przedawnieniu, ponieważ bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Organ prawidłowo zastosował oszacowanie podstawy opodatkowania na podstawie wpływów na rachunki bankowe skarżącego, gdyż brak było dokumentacji źródłowej i ewidencji sprzedaży, a zgromadzony materiał dowodowy potwierdzał prowadzenie działalności gospodarczej i sprzedaż towarów nowych, a nie używanych.Stan faktyczny
R.S. prowadził w 2009 r. działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży odzieży i obuwia za pośrednictwem portalu aukcyjnego, nie zgłaszając jej w urzędzie skarbowym i nie prowadząc wymaganej ewidencji. Organ podatkowy, po kontroli i postępowaniu podatkowym, ustalił zobowiązanie podatkowe w VAT za grudzień 2009 r. w wysokości 14.844 zł, stosując oszacowanie podstawy opodatkowania na podstawie wpływów na rachunki bankowe skarżącego. Skarżący kwestionował decyzję, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące przedawnienia, braku dowodów na prowadzenie działalności gospodarczej oraz niewłaściwego oszacowania podatku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę. Przyznał pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 984 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant asystent sędziego Katarzyna Kołodziej-Kobierowska po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2017 r. na rozprawie sprawy ze skargi R.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. 1. Oddala skargę. 2. Przyznaje od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi - adwokatowi K.K. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 984 (dziewięćset osiemdziesiąt cztery) złote obejmującą należny podatek od towarów i usług.
R.S. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] określającą skarżącemu kwotę zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. w wysokości 14.844 zł.
Rozstrzygnięcia organów podatkowych zapadły na tle następującego stanu faktycznego sprawy.
W wyniku przeprowadzonej u skarżącego kontroli podatkowej, Naczelnik Urzędu Skarbowego (zwany również Naczelnik US lub organ pierwszej instancji) postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za kwiecień 2009 r., które zakończyło się wydaniem decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. w wysokości 14.844 zł. Na skutek odwołania rozstrzygnięcie to Dyrektor Izby Skarbowej (zwany również Dyrektor IS lub organ odwoławczy) decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. uchylił, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, Naczelnik US decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. w wysokości 14.844 zł. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że skarżący w 2009 r. prowadził działalność gospodarczą w zakresie handlu, mającą charakter zarobkowy i ciągły. Na portalu aukcyjnym [...], przy użyciu m.in. nicków "r." oraz "a." sprzedawał odzież męską i damską oraz obuwie. Wpłaty za sprzedane na portalu towary przelewane były na konta bankowe skarżącego prowadzone przez [...] S.A., [...] S.A. oraz [...] S.A.
Organ pierwszej instancji ustalił, że w 2009 r. skarżący wysłał 4700 paczek, w tym: 978 po uprzedniej wpłacie na konto oraz 3722 paczek za pobraniem pocztowym. Z opisów aukcji wynika, że koszt wysyłki paczki wynosił 10,00 zł, natomiast wysyłka przez pocztę za pobraniem to koszt 15,00 zł. Powyższe ustalenia potwierdziły losowo wybrane transakcje na stronach archiwum [...] oraz wydruki z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych. Sprzedaży dokonywanej przez skarżącego za pośrednictwem [...] dowodzą również wyroki: Sądu Rejonowego z dnia [...] grudnia 2014 r., sygn. akt [...], Sądu Rejonowego z dnia [...] sierpnia 2013 r., sygn. akt [...], Sądu Rejonowego z dnia [...] maja 2014 r., sygn. akt [...], Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2014 r., sygn. akt [...], Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2014 r., sygn. akt [...], Sądu Rejonowego z dnia [...] października 2012 r., sygn. akt [...] oraz z dnia [...] grudnia 2009 r., sygn. akt [...], w których R.S. został uznany winnym wprowadzenia do sprzedaży, głównie obuwia i odzieży, z podrobionymi znakami towarowymi, m.in. firm [...].
Ustalono również, że skarżący nie zgłosił prowadzonej działalności gospodarczej we właściwym organie rejestracyjnym oraz nie złożył w Urzędzie Skarbowym zgłoszenia rejestracyjnego dla podatku od towarów i usług, mimo iż w 2007 roku przekroczył obrót uprawniający do zwolnienia od opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Organ stwierdził również, że skarżący nie prowadził ewidencji sprzedaży i zakupów za 2009 r. oraz jakiejkolwiek dokumentacji źródłowej. Dlatego też zasadne stało się zastosowanie art. 23 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej i ustalenie podstawy opodatkowania w drodze oszacowania. Organ pierwszej instancji podkreślił, że na podstawie wydruku historii operacji dokonanych na rachunkach bankowych skarżącego określił wartość obrotów za poszczególne miesiące 2009 r. w zakresie sprzedaży (dostaw towarów), a następnie wyliczył podatek od towarów i usług według stawki 22%, co przedstawia się w następujący sposób: styczeń 2009 r.- sprzedaż brutto 1.576,00 zł (netto 1.291,80 zł), podatek 284,20 zł, luty 2009 r.- sprzedaż brutto 56.051,00 zł (netto 45.943,44 zł), podatek 10.107,56 zł, marzec 2009 r.- sprzedaż brutto 74.884,00 zł (netto 61.380,33zł), podatek 13.503,67 zł, kwiecień 2009 r.- sprzedaż brutto 117.358,00 zł (netto 96.195,08 zł), podatek 21.162,92zł, maj 2009 r.- sprzedaż brutto 28.832,00 zł (netto 23.632,79 zł), podatek 5.199,21 zł, czerwiec 2009 r.- sprzedaż brutto 70.136,00 zł (netto 57.488,52 zł), podatek 12.647,48 zł, lipiec 2009 r.- sprzedaż brutto 15.874,00 zł (netto 13.011,48 zł), podatek 2.862,52 zł, sierpień 2009 r.- sprzedaż brutto 4.760,00 zł (netto 3.901,64 zł), podatek 858,36 zł, wrzesień 2009 r.- sprzedaż brutto 14.510,00 zł (netto 11.893,44zł), podatek 2.616,56 zł, październik2009 r.- sprzedaż brutto 40.975,00zł (netto 33.586,07 zł), podatek 7.388,93 zł, listopad 2009 r.- sprzedaż brutto 44.548,00 zł (netto 36.514,75 zł), podatek 8.033,25 zł, grudzień 2009 r.- sprzedaż brutto 82.317,00 zł (netto 67.472,95 zł), podatek 14.844,05 zł.
Ponadto organ wskazał, że w związku z brakiem dokumentów źródłowych (tj. faktur VAT) dotyczących zakupów towarów lub usług, niemożliwe jest ustalenie podatku do odliczenia (art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług). Skarżący pomimo kilkakrotnych wezwań organu nie przedłożył faktur, dokumentów celnych czy innych dokumentów potwierdzających nabycie sprzedawanych towarów. Nie stawił się również na przesłuchanie w charakterze strony. Za bezzasadne organ uznał wnioski skarżącego o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny księgowości i rachunkowości oraz ekonomii z zakresu handlu tekstyliami na okoliczność ustalenia kosztów nabycia sprzedawanych towarów oraz osiąganego zysku (postanowienie z [...] maja 2014 r.), jak również o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania wybiórczo określonych nabywców towarów zakupionych od skarżącego w formie sprzedaży internetowej, co wykaże, że zbywany towar był używany, często uszkodzony i niepełnowartościowy (postanowienie z [...] lipca 2014 r.).
Ponadto, postanowieniami z dnia [...] lipca 2014 r. i [...] października 2014 r., Naczelnik US włączył do akt sprawy dokumenty zgromadzone w trakcie postępowania podatkowego prowadzonego wobec skarżącego w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r.
Od powyższej decyzji skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, złożył w ustawowym terminie odwołanie, wnosząc o uchylenie tej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zarzucił naruszenie:
- art. 122 Ordynacji podatkowej przez zaniechanie przeprowadzenia wszelkich niezbędnych czynności procesowych, w tym czynności dowodowych, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
- art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego;
- art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej przez naruszenie zasady zaufania do organu podatkowego, z uwagi na niewłaściwe, celowe niezastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego wynikającego z naruszenia art. 122, art. 187 oraz art. 23 tej ustawy;
- art. 29 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przez niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym określeniu podstawy opodatkowania i wymierzenie zobowiązania podatkowego od całej wielkości sprzedaży zrealizowanej poprzez [...];
- art. 120 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług oraz art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej przez niezastosowanie tych przepisów;
-art. 23 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie zastosowania niniejszego przepisu tj. zaniechanie dokonania oszacowania podstawy opodatkowania pomimo braku danych niezbędnych do ustalenia rzeczywistej podstawy opodatkowania.
W uzasadnieniu podniósł, że organ powinien sprawdzić szczegóły dokonywanych transakcji za pośrednictwem portalu [...].
Ponadto, pismem z dnia [...] grudnia 2015r., odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2015r. wniósł sam skarżący. Zarzucił jej "naruszenie prawa wspólnotowego w zakresie możliwości szacowania obrotu dla celów VAT, art.86 ustawy o podatku od towarów i usług, dotyczącego prawa podatnika do pomniejszenia podatku VAT należnego o podatek naliczony, zastosowanie błędnej normy prawnej z art. 23 § 1 do § 5 ustawy Ordynacja podatkowa w odniesieniu do szacowania obrotu z tytułu podatku VAT." Wniósł o "uchylenie decyzji i zmniejszenie kwoty podatku vat lub całkowitą anulatę tego podatku", a ponadto o:
- zastosowanie metod wymienionych w art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej,
- przesłuchanie wszystkich świadków, którzy dokonali zakupu towaru w celu ustalenia czy sprzedawany towar był nowy czy używany,
- ustalenie co dokładnie było przedmiotem sprzedaży, przelew po przelewie i dokonanie metodą porównawczą wyliczeń marży sprzedawanych przedmiotów,
- odliczenie wszystkich kosztów jakie były związane z prowadzoną działalnością.
Dyrektor IS pismami z dnia [...] lutego 2016 r. i z dnia [...] maja 2016 r. wezwał skarżącego do udzielenia wyjaśnień dotyczących wpłat dokonanych w 2009 r. na jego konta bankowe, a także do przedłożenia dokumentów potwierdzających, że sprzedawane towary, jak skarżący podniósł w odwołaniu, były używane.
Następnie pismami z dnia [...] lutego 2016 r. wezwał wybranych, ustalonych na podstawie wyciągów z rachunków bankowych skarżącego, 12 kontrahentów skarżącego do udzielenia pisemnych wyjaśnień w zakresie wpłat dokonanych w urzędzie pocztowym na rzecz skarżącego.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. organ odwoławczy odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadków wszystkich kontrahentów, którzy dokonali zakupu towarów od skarżącego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2015 r.
W uzasadnieniu za prawidłowe uznał ustalenia organu podatkowego, że skarżący prowadził niezgłoszoną urzędowi skarbowemu działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży towarów za pośrednictwem portalu [...]. Potwierdził, że powyższe wynika zarówno z wyroków karnych otrzymanych z sądów powszechnych, wpływów na rachunki bankowe strony, jak i z pisemnych wyjaśnień składanych przez samego skarżącego bądź jego pełnomocnika.
W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie dowiódł także, że sprzedawane przez skarżącego towary były towarami nowymi, nabytymi w celu dalszej odsprzedaży. Świadczy o tym przede wszystkim skala procederu, tj. duża ilość oferowanych i sprzedawanych towarów, i to w różnych rozmiarach, jego ciągłość, opisy aukcji. Potwierdzają to także dokumenty nadesłane przez Sąd Rejonowy, w tym ogłoszenia na [...], gdzie wskazano rodzaj towaru "nowe"; protokół oględzin rzeczy - obuwia sportowego, w którym zauważono, że "Obuwie wygląda na nieużywane, nie nosi śladów użytkowania, nie posiada widocznych uszkodzeń". Również sam skarżący w żaden sposób nie wykazał faktycznego używania sprzedawanych towarów przez okres 6 miesięcy. W ocenie organu odwoławczego w stosunku do ww. towarów nie zostały spełnione przesłanki z art. 43 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, i w konsekwencji zastosowania nie znalazła szczególna procedura opodatkowania tych dostaw podatkiem od towarów i usług, określona w art. 120 ust. 10 ww. ustawy. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że skarżący w toku prowadzonego postępowania, pomimo wielokrotnych wezwań, nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających nabycie sprzedawanych towarów, ich status. Nie prowadził również stosownej w tym zakresie ewidencji, zawierającej w szczególności kwoty sprzedaży oraz kwoty nabycia towarów. Za zasadne organ odwoławczy uznał zatem ustalenie przychodu skarżącego w drodze szacowania, na podstawie wartości wpłat dokonanych na jego rachunki bankowe. Organ odwoławczy ocenił, że prawidłowy przy tym był wybór tej metody szacowania, jako pozwalającej określić podstawę opodatkowania w wysokości najbardziej zbliżonej do rzeczywistej.
Na powyższą decyzję R.S. wniósł skargę następującej treści:
"Wnoszę o przyznanie adwokata z urzędu,
- wnoszę o powołanie biegłego w celu dokonania wyliczeń podatku vat, wyliczenie metodą porównawczą, urząd skarbowy wyliczył podatek vat od obrotu, licząc na cud, że cały towar ukradłem lub dostałem w prezencie,
- wnoszę o wyliczenie podatku vat jako vat marża,
- wnoszę o przesłuchanie wszystkich klientów w celu ustalenia co sprzedawałem,
- wnoszę o umorzenie podatku vat przedawnienie."
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, w pierwszej kolejności należało odnieść się do najdalej idącego zarzutu i rozstrzygnąć, czy nie nastąpiło przedawnienie zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r.
Wskazać w tym miejscu należy przepis art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm. – powoływanej jako Ordynacja podatkowa), w myśl którego zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W rozpoznawanej sprawie zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług określone zaskarżoną decyzją ulegało przedawnieniu z końcem 2015 r.
W przepisach Ordynacji podatkowej przewidziano okoliczności powodujące zawieszenie biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 2 i § 6) oraz okoliczności powodujące przerwanie terminu przedawnienia (art. 70 § 3 i § 4). Zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 cyt. ustawy, bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za okres objęty zaskarżoną decyzją uległ zawieszeniu, albowiem postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] wszczęto przeciwko R.S. postępowanie karne skarbowe o przestępstwo skarbowe polegające m.in. na uchylaniu się od opodatkowania podatkiem od towarów i usług za miesiące styczeń-grudzień 2009r. i narażenie na uszczuplenie zobowiązania w tym podatku, tj. o przestępstwo skarbowe z art. 54 § 2 w zw. z art. 6 § 2 kodeksu karnego skarbowego. Naczelnik US pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. zawiadomił o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia. Pełnomocnik skarżącego ww. zawiadomienie otrzymał w dniu 17 grudnia 2014 r., zaś skarżącemu zawiadomienie to zostało doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, w dniu 31 grudnia 2014 r., tj. przed upływem terminu określonego w art. 70 § 1 tej ustawy.
W świetle powyższego stwierdzić zatem należy, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 roku nie przedawniło się, bowiem bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Za bezpodstawny należy uznać zatem wniosek skarżącego o umorzenie postępowania z uwagi na przedawnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm. – powoływanej również jako ustawa o VAT), w jej brzmieniu obowiązującym w 2009 r.
Stosownie do treści art. 15 ust. 1 tej ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Art. 15 ust. 2 cyt. ustawy określa, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W myśl zaś art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Zgodnie z art. 5 ust. 2 cyt. ustawy, czynności określone w art. 5 ust. 1 podlegają opodatkowaniu niezależnie od tego, czy zostały wykonane z zachowaniem warunków oraz form określonych przepisami prawa. Jednocześnie art. 7 ust. 1 ustawy o VAT definiuje dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
W ocenie Sądu organy podatkowe jednoznacznie wykazały, że skarżący w 2009 r. prowadził niezgłoszoną działalność gospodarczą w zakresie handlu odzieżą i obuwiem za pośrednictwem portalu aukcyjnego [...], podkreślając jej ciągłość, zorganizowanie, rozmiary, jak też zamiar skarżącego. Zasadnie uwzględniły wydruki historii wpłat dokonanych na rachunki bankowe skarżącego prowadzone przez [...] S.A., [...] S.A. i [...] S.A. oraz dokumenty otrzymane z Sądów Rejonowych. Słusznie też uznały, że nie miała znaczenia okoliczność, że żaden z nicków, tj. "r." i "a." nie został zarejestrowany na skarżącego, gdyż w toku postępowań karnych zakończonych wyrokami skazującymi R.S. wykazano, że dokonując sprzedaży na portalu [...] posługiwał się on danymi personalnymi innych osób. Sam skarżący, co podkreślały organy, nie negował, że sprzedawał towar. W pismach z dnia [...] lipca 2014 r. i z dnia [...] maja 2015 r. potwierdził sprzedaż wyjaśniając, że jej przedmiotem był towar używany, którego sprzedaż nie podlega opodatkowaniu.
W wyniku przeprowadzonego postępowania prawidłowo organy uznały, że brak jest przesłanek do zastosowania w niniejszej sprawie art. 43 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, zwalnia się od podatku dostawę towarów używanych, pod warunkiem że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Art. 43 ust. 2 cyt. ustawy określa zaś, że przez towary używane, o których mowa w ust. 1 pkt 2, rozumie się ruchomości, których okres użytkowania wyniósł co najmniej pół roku po nabyciu prawa do rozporządzenia tymi towarami jak właściciel. Skarżący tylko gołosłownie stwierdził, że sprzedawał towary używane, w toku postępowania nie uzyskano natomiast żadnych dowodów świadczących o tym, by były one faktycznie używane lub by sam skarżący używał ich przez co najmniej pół roku od momentu ich nabycia. Skarżący wielokrotnie był wzywany do przedłożenia takich dowodów, czego nie uczynił. Zauważyć też należy, że gdyby rzeczywiście przedmiotem sprzedaży były towary używane, skarżący z pewnością w momencie ich dalszej odsprzedaży za pośrednictwem portalu [...] informowałby potencjalnych nabywców o tym, że sprzedaje towary używane. Takich informacji jednak nie stwierdzono. Dodatkowym potwierdzeniem są komentarze zwrotne do komentarzy kupujących na aukcjach skarżącego w rodzaju: "Towar nowy i zgodny z opisem". Również ustalenia dokonane przez Sąd Rejonowy dotyczące m.in. treści ogłoszeń na [...], gdzie wskazano rodzaj towaru "nowe", ponadto protokół oględzin rzeczy - obuwia sportowego, w którym stwierdzono, że "Obuwie wygląda na nieużywane, nie nosi śladów użytkowania, nie posiada widocznych uszkodzeń" – świadczą przeciwko twierdzeniu skarżącego o handlu używanymi towarami. Co więcej, biorąc pod uwagę skalę dokonywanej przez skarżącego sprzedaży, ilość i powtarzalność towarów, i to w różnych rozmiarach, trudno uznać, że przedmiotem obrotu mogły być rzeczy, które skarżący używał przez okres co najmniej pół roku.
Zgodnie z art. 120 ust. 15 ustawy o VAT, jeżeli podatnik oprócz zasad, o których mowa w ust. 4 i 5, stosuje również ogólne zasady opodatkowania (skarżący sprzedawał nowe towary), to jest on obowiązany prowadzić ewidencję zgodnie z art. 109 ust. 3 tej ustawy, z uwzględnieniem podziału w zależności od sposobu opodatkowania; w odniesieniu do dostawy, o której mowa w ust. 4 i 5, ewidencja musi zawierać w szczególności kwoty nabycia towarów niezbędne do określenia kwoty marży, o której mowa w tych przepisach.
W związku z powyższym, żeby mogła znaleźć zastosowanie szczególna procedura, tzw. "VAT marża", czego domaga się skarżący w skardze, musiałby on prowadzić ewidencję sprzedaży zawierającą kwoty nabycia towarów niezbędne do określenia stosowanej marży. Skarżący, pomimo wielokrotnych wezwań organów, nie przedłożył takiej ewidencji. Materiał zebrany w sprawie, mimo przeprowadzenia przez organy podatkowe obszernego postępowania dowodowego, również nie był wystarczający do zastosowania tej szczególnej procedury, tj. opodatkowania towarów sprzedanych przez skarżącego w systemie marży. Brak dowodów dotyczących nabycia sprzedawanych towarów uniemożliwił zweryfikowanie przesłanek wymienionych w art. 120 ust. 10 ustawy o VAT (podmiotów, od których skarżący nabył sprzedawane towary) oraz ustalenie wielkości marży, o której mowa w art. 120 ust. 4 tej ustawy. Tym samym zasadne było opodatkowanie sprzedawanych przez skarżącego towarów na zasadach ogólnych.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.
Skoro skarżący nie przedłożył ewidencji sprzedaży i zakupu za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2009 r. oraz dokumentacji źródłowej dotyczącej prowadzonej działalności gospodarczej, takiej jak np.: faktury VAT, rachunki, ewidencje kwot sprzedaży czy kwot zakupów, zasadne stało się oszacowanie podstawy opodatkowania. Stosownie do art. 23 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy określa podstawę opodatkowania w drodze oszacowania, jeżeli brak jest ksiąg podatkowych lub innych danych niezbędnych do jej określenia. Zgodnie zaś z art. 23 § 4 ww. ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy nie można zastosować metod, o których mowa w § 3, organ podatkowy może w inny sposób oszacować podstawę opodatkowania.
Zdaniem Sądu określenie podstawy opodatkowania w wysokości wpływów (dotyczących przeprowadzonych transakcji) na rachunki bankowe skarżącego, znajduje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym, jak również spełnia wymogi z art. 23 § 4 Ordynacji podatkowej. Przyjęta metoda opiera się wprost na dokumentach dotyczących działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego i przez to zmierza do określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania w wysokości najbardziej zbliżonej do rzeczywistej podstawy opodatkowania, z uwzględnieniem treści art. 29 ust. 1 ustawy o VAT. Przyjęcie innego sposobu oszacowania podstawy opodatkowania odbyło się też zgodnie z zasadami przewidzianymi w Ordynacji podatkowej, tzn. po szczegółowej analizie wszystkich metod zawarte w art. 23 § 3 tej ustawy i należytym uzasadnieniu wykluczenia możliwości ich zastosowania w sprawie, w tym w szczególności metody porównawczej.
W świetle powyższego, w ocenie Sądu, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego dotyczące odmowy powołania biegłego "w celu wyliczeń podatku VAT" czy przesłuchania wszystkich kontrahentów w celu ustalenia co było przedmiotem sprzedaży.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny w sprawie, opierając się na treści zebranych w toku prowadzonego postępowania dokumentów i przekonująco wyeksponowały istnienie dostatecznych podstaw do określenia skarżącemu zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz prawidłowo zastosowały odpowiednie przepisy ustawy podatkowej. Postępowanie dowodowego zostało przeprowadzone rzetelnie i wnikliwie, w zakresie pozwalającym na stwierdzenie, że podjęte zostały wszystkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 Ordynacji podatkowej). Pozyskano informacje od G Sp. z o.o., banków, sądów. O udzielenie wyjaśnień wielokrotnie zwracano się także do skarżącego oraz jego pełnomocnika. Nadto, w toku postępowania odwoławczego, zgodnie z wnioskiem strony, wezwano dwunastu losowo wybranych kontrahentów skarżącego, których dane ustalono na podstawie wyciągów bankowych, do udzielenia pisemnych wyjaśnień w związku z kwotami, które wpłacili oni na konto skarżącego. Osoby, które udzieliły odpowiedzi, nie potrafiły wskazać szczegółów transakcji, ze względu na czas, który upłynął od transakcji (7 lat). Zgromadzony przez organy podatkowe materiał dowodowy został następnie poddany właściwej analizie, nienoszącej znamion dowolności. Wyprowadzone wnioski są logiczne i spójne. W ocenie Sądu postępowanie podatkowe w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone zgodzie z zasadami ogólnymi określonymi w Ordynacji podatkowej (art. 120, art. 121, art. 122, art. 123), jak też z regułami odnoszącymi się do dowodów w zakresie ich gromadzenia oraz oceny (art. 180 § 1 oraz art. 191 ww. ustawy). Uzasadnienia decyzji organów obu instancji spełniają wymogi określone w art. 210 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, zawierają bowiem ocenę materiału dowodowego a uzasadnienie prawne zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie podniesionych przez skarżącego zarzutów oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i decyzją ją poprzedzająca, są zgodne z prawem. Nie naruszają bowiem ani prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. To, że organ na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego dokonał ustaleń odmiennych od tego, co twierdził skarżący, nie stanowi podstawy do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
Zwrócić przy tym należy uwagę na bierną postawę samego skarżącego w toku prowadzonego postępowania, i to na wszystkich jego etapach. Podnosząc okoliczności co do stanu sprzedawanych towarów czy dotyczące podstawy i sposobu opodatkowania dokonanej sprzedaży, skarżący nie wskazywał dowodów, pomimo ciążącego na nim obowiązku dokumentowania zdarzeń wywołujących obowiązki podatkowe. Skarżący powinien wykazać dbałość o swoje sprawy przedstawiając konkretne dowody uzasadniające jego twierdzenia; tym bardziej, że jest jedyną osobą posiadającą wiedzę na temat korzystnych dla siebie okoliczności.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – zwanej P.p.s.a.), oddalił skargę (pkt 1 wyroku). W zakresie kosztów sądowych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (pkt 2 wyroku), Sąd przyznał pełnomocnikowi będącemu adwokatem wynagrodzenie na podstawie art. 250 P.p.s.a., z uwzględnieniem § 21 ust. 1 pkt 1 w związku z § 8 pkt 5 oraz § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r., poz. 1801). Wynikającą z § 8 pkt 5 cyt. rozporządzenia wysokość opłaty stanowiącej koszty nieopłaconej pomocy prawnej, Sąd na podstawie art. 250 § 2 P.p.s.a., ustalił w 1/6 części, uwzględniając nakład pracy pełnomocnika, w tym wziął pod uwagę, że z udziałem tego samego pełnomocnika zostało rozpoznanych w tym samym dniu dwanaście skarg na decyzje wydane w takich samych okolicznościach faktycznych i prawnych. Przyznaną opłatę podwyższono o kwotę podatku od towarów i usług, wyliczoną według stawki 23%.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło