I SA/Go 53/16
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-03-23
Skład orzekający: Jacek Niedzielski, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy importowane wody toaletowe zawierające alkohol etylowy mogą korzystać ze zwolnienia od podatku akcyzowego na podstawie art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym, jeśli alkohol jest skażony, a importer nie spełnił wszystkich wymogów formalnych związanych ze zgłoszeniem celnym i przedstawieniem dowodów potwierdzających skażenie?Ratio decidendi
Zwolnienie od podatku akcyzowego na podstawie art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym jest uzależnione wyłącznie od składu chemicznego importowanego towaru (alkohol etylowy skażony środkami skażającymi), a nie od spełnienia dodatkowych wymogów formalnych określonych w art. 32 ust. 5-11 ustawy, które dotyczą zwolnień ze względu na przeznaczenie. Naruszenie procedury zgłoszenia celnego nie pozbawia automatycznie prawa do zwolnienia, jednakże strona ma obowiązek udowodnienia spełnienia materialnoprawnych przesłanek zwolnienia, w tym pochodzenia i reprezentatywności próbek do badań.Stan faktyczny
Spółki "G" Sp. z o.o. S.K.A. i "M" Sp. z o.o. importowały wody toaletowe zawierające alkohol etylowy. Organy celne zakwestionowały prawo do zwolnienia od podatku akcyzowego, uznając, że alkohol nie był prawidłowo skażony lub że strona nie wykazała tego w sposób wystarczający, a także naruszono procedury zgłoszenia celnego. Po decyzjach organów pierwszej i drugiej instancji, spółki wniosły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w całości i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżących spółek zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant Asystent sędziego Marta Świetlik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. sprawy ze skarg "G" Sp. z o.o. Sp. Komandytowo-Akcyjna oraz M Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego z tytułu importu towaru 1. Uchyla zaskarżoną decyzję w całości. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej spółki "G" Sp. z o.o. Sp. Komandytowo-Akcyjnej kwotę 17.346 zł (siedemnaście tysięcy trzysta czterdzieści sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej M Sp. z o.o. kwotę 17.347 (siedemnaście tysięcy trzysta czterdzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
"G" Sp. z o.o. S.K.A. oraz "M" sp. z o.o. wniosły skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] grudnia 2015r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] wydaną w przedmiocie określenia skarżącym spółkom prawidłowej kwoty podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług z tytułu importu wód toaletowych.
Powyższe skargi zostały wywiedzione na tle następującego stanu faktycznego sprawy.
W dniu [...].11.2014 r., firma "G" sp. z o.o. S.K.A., działając z upoważnienia pośredniego firmy "M" sp. z o.o. z dnia [...].09.2014r., zgłosiła w celu objęcia towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem procedury uproszczonej (powiadomienie nr [...]), poprzez wpis do rejestru towarów objętych procedurą uproszczoną, zgodnie z pozwoleniem nr [...], importowane z Chin towary w postaci kosmetyków i artykułów kosmetycznych, zadeklarowane w 14 pozycjach towarowych dokumentu SAD-BIS. Zgłaszający zadeklarował warunki dostawy CIF oraz ogólną wartość transakcyjną towaru 18.819,00 USD. Do zgłoszenia załączono: konosament morski nr [...]; pozwolenie na stosowanie procedury uproszczonej nr [...]; oświadczenie o kosztach transportu; drogowy list przewozowy nr [...]; świadectwo [...]; potwierdzenie złożenia zabezpieczenia kwoty wynikającej z długu celnego nr [...]; powiadomienie [...]; fakturę nr [...].
Wpis do rejestru towarów objętych procedurą uproszczoną i zwolnienie towaru miało miejsce po godzinach pracy Oddziału Celnego. Zgłoszenie uzupełniające zostało przyjęte jako spełniające warunki określone w art. 62 Wspólnotowego Kodeksu Celnego i zarejestrowane w dniu [...].11.2014 r., w Oddziale Celnym pod pozycją ewidencji [...].
Przeprowadzona analiza przyjętego zgłoszenia celnego uzupełniającego wykazała, że w poz. 2 dokumentu SAD-BIS zostały zgłoszone wody toaletowe zaklasyfikowane do CN 3303009000 w łącznej ilości 59472 szt. Z informacji zamieszczonej przez zgłaszającego w polu 31 do poz. 2 dokumentu SAD-BIS wynika, że przedmiotem importu były wody toaletowe przeznaczone dla kobiet marki "[...]" w ilości 22.972 sztuk opakowań jednostkowych o objętości 100 ml każde, zawierające alkohol etylowy - 80%; marki "[...]" w ilości 36.500 sztuk opakowań jednostkowych o objętości 100 ml każde, zawierające alkohol etylowy - 80%. Importowane towary zawierały alkohol etylowy o rzeczywistej objętościowej mocy przekraczającej 1,2% objętości, Naczelnik Urzędu Celnego uznał zatem, że alkohol zawarty w wyrobie gotowym, niezależnie od klasyfikacji CN stanowi wyrób akcyzowy w rozumieniu ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym, w stosunku do którego, dokonując wpisu do rejestru oraz zgłoszenia celnego uzupełniającego nie naliczono kwoty należnego podatku akcyzowego z tytułu importu.
W oparciu o powyższe ustalenia Naczelnik Urzędu Celnego, postanowieniem z dnia [...].11.2014 r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie określenia z urzędu kwoty należnego podatku akcyzowego oraz prawidłowej wysokości kwoty należnego podatku od towarów i usług z tytułu importu ww. towarów.
W piśmie z dnia [...].12.2014 r., "G" sp. z o.o. S. K. A. poinformowała organ o zmianie siedziby importera. Nadto, w oparciu o przekazany przez importera skład produktu, poinformowała, że importowany towar zawiera alkohol etylowy całkowicie skażony i w związku z tym, winien być zwolniony z podatku akcyzowego. Wskazała również, że importowane wody toaletowe zostały przez firmę "M" sp. z o.o. sprzedane w ramach dostawy wewnątrzwspólnotowej, a nabywcą towaru był podmiot mający siedzibę w Czechach. Na potwierdzenie powyższego, do pisma dołączono kopie faktur o numerach: [...].
Postanowieniem z dnia [...].01.2015 r. Naczelnik Urzędu Celnego wezwał strony do przedstawienia dokumentów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, wskazujących jednoznacznie, że alkohol zawarty w towarze, został skażony środkiem skażającym i korzysta ze zwolnienia o którym mowa w art. 30 ust. 9 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym.
W odpowiedzi na powyższe, "G" sp. z o.o. S.K.A., w piśmie z dnia [...].02.2015 r., wskazała, że analizę chemiczną przeprowadziła niezależna firma "E M.K.", w wyniku której ustalono: zawartość skażonego alkoholu etylowego w badanym produkcie - perfumach m-ki [...] me wynosi 56,1%, alkohol zawarty w wymienionym wyrobie gotowym został skażony środkiem [...] o zawartości 2,39 %.
Na potwierdzenie powyższego, do pisma dołączono kopie z wykonanych przez wskazany wyżej podmiot raportów z badań perfum "[...]" przeprowadzonych w dniach [...].12.2014 r. i [...].02.2015 r.
Z kolei w piśmie z dnia [...] marca 2015 r. "G" sp. z o.o. S.K.A., w oparciu o wniosek Prezesa firmy M Sp. z o. o., wniosła o odroczenie wydania decyzji określającej z urzędu kwotę należnego podatku akcyzowego oraz prawidłową wysokości kwoty należnego podatku od towarów i usług, z tytułu importu wyżej wymienionych towarów, wskazując, że importer zamierza dokonać powtórnego badania importowanych wód toaletowych w laboratorium posiadającym akredytację Polskiego Centrum Akredytacji. Do pisma dołączono kopię wniosku importera. Strony przesłały również pocztą elektroniczną kopie dokumentów potwierdzających zapłatę za importowane towary.
W odpowiedzi na wezwanie organu, w piśmie z dnia [...].04.2015 r. Polskie Centrum Akredytacji wskazało, że firma "E", jako laboratorium badawcze nie posiada akredytacji Polskiego Centrum Akredytacji i w związku z tym, przeprowadzone badania zawartości alkoholu etylowego oraz identyfikacji środka skażającego nie zostały wykonane metodami akredytowanymi.
W piśmie z dnia [...] maja 2015 r. "G" sp. z o.o. S.K.A. poinformowała organ o nawiązaniu współpracy z Instytutem Chemii Przemysłowej, posiadającej akredytację PCA, która przyjęła zlecenie przeprowadzenia badań składu chemicznego importowanych wód toaletowych.
Następnie wnioskiem z dnia [...].05.2015 r., "G" sp. z o. o. S.K.A. zwróciła się do organu o przesunięcie wydania decyzji w sprawie, w związku z podpisaniem umowy zlecenia z Instytutem Chemii Przemysłowej na wykonanie badań próbek importowanych produktów towarów. W piśmie z dnia [...].06.2015 r. "G" sp. z o. o. S.K.A. uzupełniła ww. wniosek przedkładając kserokopię sprawozdania z badania nr [...] z dnia [...].05.2015 r., wykonanego przez Instytut Chemii Przemysłowej, zawierającego wynik badania składu chemicznego między innymi próbki wody toaletowej m-ki "[...]" oraz kserokopię sprawozdania z badania nr [...] z dnia [...].05.2015r., wykonanego również przez wyżej wymieniony podmiot, zawierającego wynik badania składu chemicznego między innymi próbki wody toaletowej m-ki "[...]".
Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Naczelnik Urzędu Celnego określił "G" Sp. z o.o. S.K.A. i "M" Sp. z o.o., prawidłową kwotę podatku akcyzowego z tytułu importu (1A1) w wysokości 271.383,00 PLN; prawidłową kwotę podatku od towarów i usług VAT (typ B00) w wysokości 73.432,00 PLN należnego z tytułu importu; Niedobór podatku akcyzowego (1A1) w kwocie 271.383,00 zł wraz z należnymi odsetkami oraz niedobór podatku od towarów i usług VAT (B00) w kwocie 62.418,00 zł wraz z należnymi odsetkami.
Od powyższej decyzji "G" sp. z o.o. wniosła odwołanie zarzucając jej naruszenie:
1. art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie przez organ I instancji obowiązku zgromadzenia całościowego i kompletnego materiału dowodowego oraz wszechstronnego jego zbadania, podczas gdy w sytuacji przedstawienia przez stronę niepełnego materiału dowodowego w postaci wyników badań importowanego towaru przeprowadzonych przez placówkę badawczą akredytowaną przez PCA, wynikające z tak zebranego materiału dowodowego wątpliwości organ rozstrzygnął na niekorzyść podatnika,
2. art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oparcie się przez organ I instancji w jego ustaleniach faktycznych wyłącznie na informacji strony o zawartości alkoholu etylowego w importowanym towarze bez wyjaśnienia przez organ czy wyrób akcyzowy był skażony środkiem skażającym oraz w jakiej ilości, podczas gdy z informacji od strony wynikało, że zawarty w wodach toaletowych alkohol jest zdenaturyzowany i zostały przedstawione dowody w wyniku badań importowanych towarów wykonanych poprzez akredytowane laboratorium dla wskazania, że alkohol skażony był środkiem określonym przepisami i co najmniej w ilości minimalnej określonej w przepisach rozporządzenia wykonawczego,
3. art. 180 Ordynacji podatkowej - wbrew ustawowej regule, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, i uchylając obowiązki wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego organ podatkowy nie oczekiwał przedstawienia przez stronę zapowiedzianego dowodu z wyników badań próbki importowanych towarów poprzez akredytowane laboratorium i zaniechał oceny tego dowodu w kontekście całego materiału dowodowego, podczas gdy decyzję wydano przed wyznaczonym terminem zakończenia postępowania, z góry wykluczając znaczenie zapowiedzianego dowodu dla wyjaśnienia sprawy tylko z tego względu, że próbka nie była pobrana w ramach rewizji celnej,
4. art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym, poprzez nieprawidłową subsumpcję przejawiającą się tym, że organ stwierdził brak przesłanek zwolnienia od akcyzy, podczas gdy w rzeczywistości importowany wyrób akcyzowy był skażony określonymi przez przepisy środkami skażającymi w ilości określonej tymi przepisami.
Wobec podniesionych zarzutów spółka wniosła o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i umorzenie postępowania w sprawie ewentualnie o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ.
Odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego wniosła również "M" sp. z o.o. zarzucając organowi:
1. rażące naruszenie art. 30 ust. 9 pkt 3 w zw. z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy o podatku akcyzowym, poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że importowany towar zawiera alkohol etylowy przeznaczony do spożycia dla ludzi i nie korzysta ze zwolnienia od akcyzy jako alkohol etylowy skażony środkami określonymi w przepisach szczególnych wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 02.03.2001r. o wyrobie alkoholu etylowego i wytwarzaniu wyrobów tytoniowych pomimo dowodów co do charakteru towaru i jego skażenia oraz przyjęcie, że zwolnienie z podatku akcyzowego nie występuje a organ w celu opodatkowania towaru podatkiem akcyzowym zwolniony jest z wykazania braku skażenia alkoholu etylowego i dowolnie może przyjąć brak skażenia takiego alkoholu;
2. naruszenie przepisu art. 78 ust. 1 i 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, poprzez niewłaściwe zastosowanie i pomimo zwolnienia towarów i podjęcia z urzędu kontroli zgłoszenia celnego nie przeprowadzenie niezbędnych działań w celu uregulowania sytuacji, w tym wyjaśnienia okoliczności charakteru towaru, nie pobraniu próbek towaru pozwalających ustalić stan skażenia towaru i nie uwzględnienie nowych danych, co do skażenia którymi organ celny dysponował;
3. rażące naruszenie art. 33 ust. 2 w zw. z art. 30 b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie jako podstawy opodatkowanie w tym podatku wartości podatku akcyzowego pomimo wystąpienia ustawowego zwolnienia z podatku akcyzowego towaru importowanego;
4. naruszenie przepisu art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłaściwe zastosowanie i niedopuszczenie jako dowodu na okoliczność skażenia alkoholu etylowego raportu z badań wód toaletowych "[...] i "[...]" przeprowadzonych w dniach [...].12.2014r. oraz [...].02.2015r. przez niezależną firmę "E M.K." i nie przedstawienia jakiegokolwiek przeciw dowodu w tym zakresie;
5. rażące naruszenie art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez nie zebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w tym nie przeprowadzenie żadnego dowodu na okoliczność braku skażenia alkoholu etylowego w importowanym towarze, a jednocześnie przyjęciu braku jego skażenia podczas gdy strona podnosiła okoliczność skażenia jako główną przyczynę zwolnienia z podatku akcyzowego importowanego towaru oraz nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i nie uwzględnienie faktu przedłożenia przez podatnika opinii firmy "E M.K." jak też niedopuszczenie nowych dowodów, które mogły być przeprowadzone przez akredytowane placówki badawcze;
6. naruszenie przepisu art. 188 Ordynacji podatkowej, poprzez niezastosowanie i nie przeprowadzenie pomimo zapowiedzi strony dostarczenia takiego dowodu w postaci wyników badań importowanego towaru przez placówki badawcze akredytowane przez PCA;
7. rażące naruszenie przepisów postępowania podatkowego w tym :
- art. 120 Ordynacji podatkowej, tj. zasady legalizmu i działania organów państwa na podstawie przepisów prawa, poprzez przyjęcie przez organ prowadzący postępowanie, że stany faktyczne dotyczące stanu towarów importowanych w zakresie skażenia alkoholu etylowego przyjmujemy na podstawie domniemań lub całkowicie dowolnie bez przeprowadzenia właściwego postępowania dowodowego i wykazania dowodami braku skażenia;
- art. 121 Ordynacji podatkowej, tj. zasady zaufania do organów prowadzących postępowanie w imieniu państwa, poprzez przyjęcie przez organ prowadzący postępowanie całkowitej dowolności w ocenie materiału dowodowego i pominięcie treści składanych dokumentów SAD w tym okoliczności podania przez reprezentanta podatnika, że alkohol etylowy jest zdenaturyzowany co oznacza, że nie nadaje się do spożycia dla ludzi i jest zanieczyszczony;
- art. 122 Ordynacji podatkowej, tj. zasady podejmowania działań i wyjaśniania stanu faktycznego przez organ prowadzący postępowanie poprzez zaniechanie podjęcia jakichkolwiek działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i pomimo ciążącego na organie podatkowym ciężaru dowodu w postaci wykazania braku skażenia alkoholu etylowego w produkcie importowanym, nie podjęciu żadnych czynności dowodowych w tym zakresie, jak też nie pobraniu próbek towaru przez organ celny a jednocześnie nie uznawaniu okoliczności, że próbki takie posiada podatnik.
Dodatkowo spółka "M" wniosła o przeprowadzenie dowodów zawnioskowanych przez spółkę "G" sp. z o.o. w odwołaniu od zaskarżonej decyzji w zakresie badań przeprowadzonych przez Instytut Chemii Przemysłowej na okoliczność skażenia alkoholu etylowego znajdującego się w importowanym towarze.
Pismami z dnia [...].09.2015 r. i [...].09.2015r. Dyrektor Izby Celnej zwrócił się do "G" sp. z o.o. S.K.A. oraz "M" sp. z o.o. o dostarczenie wszelkich informacji dotyczących stanu towaru w dniu zgłoszenia do odprawy celnej, dokumentacji otrzymanej od producenta towaru, o której strony wspominały w swych pismach kierowanych do organu na podstawie których powzięły informację o możliwości zwolnienia z podatku akcyzowego alkoholu etylowego zawartego w importowanym produkcie. Pomimo wezwania, organ odwoławczy nie otrzymał żądanych informacji.
Ponadto pismem z dnia [...].10.2015 r., organ odwoławczy zwrócił się do stron postępowania o przedstawienie zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w art. 16 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym, do czego, importer był zobowiązany, w wyniku dokonania pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą lub pierwszej czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na przeznaczenie wyrobów. Z tym samym pytaniem organ odwoławczy zwrócił się do Naczelnika Urzędu Celnego, celem potwierdzenia czynności rejestracyjnych.
W odpowiedzi na powyższe, Naczelnik Urzędu Celnego poinformował, iż w stosunku do wspomnianej Spółki, w prowadzonych rejestrach i ewidencjach nie stwierdzono zgłoszenia rejestracyjnego w podatku akcyzowym. Jednocześnie dalsze sprawdzenie wykazało, że Spółka nie została również zarejestrowana, jako aktywny podatnik w innych urzędach celnych.
W piśmie z dnia [...].11.2015 r. Spółka "M" wniosła o dołączenie do materiału dowodowego faktur zakupu od kontrahenta zagranicznego dotyczących niniejszej sprawy nr [...] z dnia [...].10.2014 r., związanego z nabyciem towarów, które zdaniem organów celnych podlegałyby ocleniu i opodatkowaniu oraz faktury sprzedaży tych samych towarów za granicę do Czech nr [...], co miałoby potwierdzać brak jakichkolwiek podstaw do opodatkowania czy nałożenia cła na te towary.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji wskazując, że zawiera ono trafną argumentację uzasadniającą utrzymanie decyzji w mocy.
W ocenie organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, że importer dokonał przywozu towaru akcyzowego, który został zgłoszony w procedurze uproszczonej przez przedstawiciela "G", na podstawie udzielonego upoważnienia z dnia [...].09.2014 r., do działania w formie przedstawicielstwa pośredniego na rzecz Spółki M, i podejmowania wszelkich czynności przewidzianych w ustawodawstwie celnym, związanych z dokonywaniem obrotu towarowego z zagranicą, zgodnie z art. 5 WKC i art. 75 i 78 Prawa celnego.
Dyrektor Izby Celnej zaznaczył, że istotny wpływ na powyższe naruszenia, miało pominiecie regulacji przewidzianych w Pozwoleniu nr [...], wskutek usunięcia spornego towaru spod dozoru celnego pod egidą procedury uproszczonej.
Organ odwoławczy stwierdził, iż na negatywny dla strony wynik sprawy w sposób wyraźny, istotny wpływ miał brak spełnienia przez skarżącą całego pakietu wymogów przewidzianych w przepisach art. 32 ust. 5-11 ustawy o podatku akcyzowym dla skutecznego ubiegania się o zwolnienie od podatku akcyzowego. Podkreślił, że gdyby uwzględnić stanowisko stron, aby sporne produkty, będące przedmiotem importu, zwolnić od obowiązku akcyzy, bez uprzedniego spełnienia przez importera wymogów przewidzianych w powołanych wyżej przepisach, doszłoby do trudnej do zaakceptowania sytuacji korzystniejszego traktowania towarów importowanych w porównaniu do towarów krajowych, czy też będących przedmiotem dostaw wewnątrzwspólnotowych, a tym samym nieuzasadnionego pogorszenia warunków konkurencji podmiotów działających na rynku wspólnotowym, w stopniu pozwalającym uznać taką sytuację za nieuczciwą. Nie mieści się więc to w hipotezie przepisu art. 21 ust. 1 Dyrektywy 92/83/EWG, który stawia wymóg prawidłowego i uczciwego stosowania zwolnień od podatku akcyzowym, a więc na zasadach równoprawnych dla wszystkich uczestników obrotu towarowego.
Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że spółki miały świadomość tego, że przedmiotem importu był towar akcyzowy. W wyniku powyższego, kwota należnej akcyzy powinna być wykazana przez podatnika w zgłoszeniu celnym. Błędnym jest zatem twierdzenie pełnomocnika Spółki "M", iż okoliczności sprawy wskazują, że kwota akcyzy została w zgłoszeniu określona prawidłowo, zaś w prowadzonym postępowaniu organ celny próbuje przerzucić na stronę udowodnienie określonych okoliczności z których on sam wywodzi skutki prawne jak choć podstawa do opodatkowania towaru celnego.
W ocenie organu odwoławczego analizując zebrany materiał dowodowy, w tym oświadczenie strony o składzie produktu, nie sposób stwierdzić jednoznacznie, że alkohol etylowy zawarty w importowanym towarze był skażony środkami skażającymi. Organ zaznaczył, że oświadczenia składane przez stronę korzystają z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi administracyjnemu z urzędu. Wskazał również, że importowany towar nie mógł korzystać z procedury uproszczonej, bez przedstawienia go organowi celnemu, gdyż zapisy pozwolenia w sposób wyraźny traktują o wyłączeniach dotyczących towarów akcyzowych z uwzględnieniem zapisu art. 7c ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym. Następnie zgodnie z art. 27 ust. 3 tej ustawy, bez względu na okoliczności uprawniające do zwolnienia z podatku akcyzowego, kwota akcyzy powinna być wykazana przez importera w zgłoszeniu celnym.
Nadto organ odwoławczy zaznaczył, iż pomimo wezwania pełnomocników obu spółek o dostarczenie wszelkiej dokumentacji potwierdzającej fakt rzeczywistego skażenia importowanego towaru w dniu zgłoszenia do odprawy celnej żadna ze stron postępowania nie udzieliła informacji, prowadzących do wyjaśnienia sprawy, a nadto nie przedstawiły żadnej dokumentacji dowodowej, zmierzającej do potwierdzenia tożsamości towaru, wykazania jego stanu, składu chemicznego w dniu zgłoszenia do odprawy celnej, pozwalającej do zweryfikowania istnienia przesłanek zwolnienia towaru z podatku akcyzowego. W ocenie organu odwoławczego świadczy to o tym, iż w dniu zgłoszenia strony nie miały wiedzy o skażeniu alkoholu w importowanym produkcie, jednakże zastosowały zwolnienie z podatku akcyzowego wbrew stanowionym przepisom według własnego uznania. Zatem nieuprawnionym jest stanowisko pełnomocnika Spółki "M", iż w takich okolicznościach to z winy organu prowadzącego postępowanie nie doszło do pobrania próbek, z winy organu nie wyjaśniono czy strony dysponują jakimś próbkami rzeczywistymi importowanych towarów, a nadto organ swoje błędy w postępowaniu próbuje przerzucać na stronę, wskazując, iż w tym wypadku należało bezwzględnie zastosować art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym, ponieważ strony na podstawie posiadanych dowodów w postaci dokumentów udowodniły fakt skażenia zawartego w wodzie toaletowej alkoholu. Błędne jest również stanowisko pełnomocnika Spółki G twierdzącego, iż brak jest podstawy prawnej dla konstruowania wobec zgłaszającego bezwzględnego obowiązku przedstawienia na moment zgłoszenia celnego dowodu odpowiedniego skażenia wyrobu określonym środkiem skażającym, a nadto, iż przepisy nie wprowadzają wymogów, aby do przesyłki zawierającej alkohol etylowy skażony w określony sposób, był załączany dokument będący certyfikatem producenta wody toaletowej (wyrobu akcyzowego).
Zdaniem organu odwoławczego skoro strona kwestionuje obowiązek opodatkowania towaru podatkiem akcyzowym po dopuszczeniu go do obrotu na polskim obszarze celnym, korzystając w tym przypadku z uprawnień określonych w przepisach prawa, to na niej spoczywa obowiązek dostarczenia wszelkich dowodów, które umożliwiają sprawdzenie tych twierdzeń co do tego, iż de facto towar akcyzowy podlegał zwolnieniu z akcyzy w dniu zgłoszenia towaru do odprawy celnej, z uwagi na skażenie alkoholu etylowego zawartego w towarze.
Nadto organ odwoławczy zaznaczył, że inicjatywa wdrożenia procedury, o której mowa w art. 42 WKC należy wyłącznie do zgłaszającego towar, ponieważ to on jest odpowiedzialny za prawidłowość informacji zawartych w zgłoszeniu celnym. Wobec powyższego, w interesie strony uzasadnionym było pobranie prób towaru w reprezentatywnej ilości, która w obecnej sytuacji, poprzez przeprowadzenie ich badania, doprowadziłoby do ustalenie stanu towaru w dniu zgłoszenia celnego. Badanie to ma istotne znaczenie dla ustalenia rodzaju, jakości i ilości wprowadzanego towaru, a także pozwala na weryfikację danych zawartych w dokumentach dołączonych do towarów przez importera.
Nie ulega wątpliwości, że importer dokonał przywozu towaru akcyzowego, co do którego nie dysponował informacjami o jego właściwościach jakościowych w dniu zgłoszenia, jak również, nie przedstawił w toku prowadzonego postępowania, żadnych dowodów na okoliczność skażenia alkoholu etylowego zawartego w produkcie będącego przedmiotem importu, o które organ zwrócił się pismami z dnia [...].09.2015 r. Zatem trudno dać wiarę twierdzeniom o tym, że nie miały one uzasadnionych wątpliwości co do skażenia alkoholu zawartego w towarze, tym bardziej, że organ celny pismem z dnia [...].11.2014r., skierowanym do Spółki G, informował o zagrożeniach i konieczności zgłaszania towarów w postaci wód toaletowych w godzinach pracy Oddziału celnego. Ponadto mając świadomość wykonania pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą lub pierwszej czynności z wykorzystaniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy. Spółka nie złożyła stosownego zgłoszenia rejestracyjnego właściwemu naczelnikowi urzędu celnego do czego była zobowiązana na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym.
Nadto organ odwoławczy zauważył, iż importer dokonał w dniu 18.11.2014 r. zgłoszenia towaru w postaci wód toaletowych o nazwie "[...]" i "[...]" w pojemnikach o pojemności 100 ml. Zaś w toku prowadzonego postępowania strona przedstawiła Raporty z badań laboratoryjnych wykonanych w dniach [...].02.2014 r. i [...].12.2014 r., przez E, z których wynika, że analizie laboratoryjnej poddano odmienny produkt - perfum o nazwie [...], pobrany przez zleceniodawcę. Powyższe świadczy o tym, że laboratorium nie przeprowadziło badań tożsamych produktów, będących przedmiotem niniejszego postępowania.
Na powyższą decyzję "G" sp. z o.o. wniosła skargę zarzucając jej:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie przepisu art. 191 Ordynacji podatkowej - poprzez dokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego z przekroczeniem granic swobodnej oceny i sprzecznie z prawdą obiektywną, poprzez nieuprawnione odmówienie wiary sprawozdaniu z badania i stawianie wymogu udowodnienia skażenia wyrobu dokumentami posiadanymi przez zgłaszającego w momencie zgłoszenia;
2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:
a/ naruszenie polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 27 ust. 1 Dyrektywy 92/83/EWG - przez odpowiednie zastosowanie przepisów prawa unijnego do importu towarów do Polski z państwa trzeciego i stawianie podatnikowi dodatkowych wymogów formalnych korzystania ze zwolnienia od podatku akcyzowego, podczas gdy przepisy Dyrektywy mogą być stosowane jedynie w razie wadliwej lub niedostatecznej implementacji do prawa krajowego, a ponadto przepisy Dyrektywy mają zastosowanie jedynie do przemieszczenia się wewnątrzunijnego towarów;
b/ naruszenie polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym - poprzez stosowanie dodatkowych wymogów formalnych korzystania ze zwolnienia tj. określonych w przepisach art. 32 ust. 5-11 dla zwolnień wyrobów akcyzowych ze względu na ich przeznaczenie - do importu wyrobów skażonych środkiem skażającym określonym przepisami i nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, podczas gdy jedynymi przesłankami korzystania ze zwolnienia od podatku akcyzowego importowanego wyrobu są: jego przeznaczenie nie do spożycia przez ludzi; skażenie środkiem skażającym określonym w polskich przepisach w ilości minimalnej określonej tymi przepisami.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego, według norm prawem przepisanych.
W ocenie skarżącej nie może mieć znaczenia, że w treści sprawozdania nie ma mowy o poprawności pobrania próby. Skarżąca zaznaczyła, że w treści sprawozdania zostało ujęte, iż do badań przedstawiono oryginalne opakowanie jednostkowe (handlowe) wody toaletowej. Zaś sposób, w jaki woda toaletowa "zamknięta" jest w opakowaniu wyklucza ingerowanie w jej integralność. W ocenie skarżącej oznacza to, że wykorzystanie produktu na potrzeby badania laboratoryjnego próby uzyskanej z tego opakowania bezpośrednio w laboratorium wyklucza jakikolwiek wpływ sposobu, w jaki pobrano próbę, na miarodajność wyniku badania.
Skarżąca powtórzyła, iż składając zgłoszenie nie miała wątpliwości co do stanu jakościowego produktu zawierającego wyrób akcyzowy (tj. co do jego skażenia właściwym środkiem skażającym w odpowiedniej ilości). Zdaniem skarżącej nie jest uprawniona argumentacja organów, przywołująca art. 42 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, jako podstawę obowiązku zgłaszającego w zakresie wnioskowania o pobranie próbek towarów w obecności funkcjonariusza celnego, celem przekazania tych próbek do badań. Brak złożenia wniosku na podstawie art. 42 WKC był ze strony zgłaszającego - skarżącej spółki uzasadniony okolicznościami, w jakich odbywał się import i w jakich nastąpiło zgłoszenie. Wskazując na wyrok NSA z dnia 4.07.2012 r. sygn. akt I GSK 1094/11 skarżąca stwierdziła, że dopiero w przypadku błędnych danych wskazanych w zgłoszeniu celnym strona ma możliwość, na podstawie art. 42 WKC, wystąpienia o badanie jakościowe lub ilościowe zgłoszonego towaru, a takie nie były w zgłoszeniu wskazane. Skarżąca zaznaczyła również, że w toku postępowania podatkowego przed organem I instancji przedstawiła dowód na okoliczność skażenia alkoholu etylowego zawartego w towarze i jest to w postępowaniu podatkowym adekwatny dowód spełnienia przesłanek zwolnienia od podatku akcyzowego, w sytuacji, gdy rewizja celna nie miała miejsca.
Skarżąca nie zgodziła się z zarzutem organu podatkowego sformułowanym w zaskarżonej decyzji, że wystarczające dowody z dokumentów nie dawały podstaw do przyjęcia, że skarżąca w sposób jednoznaczny udokumentowała cechy i właściwości towaru, od których zależało uprawnienie do zwolnienia od podatku akcyzowego. W ocenie skarżącej uwaga i zarzuty organu w postępowaniu podatkowym wszczętym z urzędu skupiały się na naruszeniach procedury, których dopuściła się strona (zgłoszenie w procedurze uproszczonej poza godzinami pracy Oddziału Celnego, brak informacji w zgłoszeniu o kwocie akcyzy, która byłaby należna, gdyby nie zwolnienie, czy wreszcie - sporna kwestia posiadania na moment zgłoszenia dokumentów poświadczających jakość czy cechy towaru). Z powyższego organ wywodzi negatywne skutki dla strony w zakresie istnienia podstaw do korzystania z uprawnienia do zwolnienia z podatku akcyzowego, podczas gdy w pierwszym rzędzie istotne jest spełnienie materialnoprawnych przesłanek zwolnienia, określonych w art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym.
Skarga "G" sp. z o.o. została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/GO 53/16.
Decyzję Dyrektora Izby Celnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżyła również "M" sp. z o.o. zarzucając jej:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w szczególności:
a) art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez działanie organów celnych z rażącym naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych poprzez nieuwzględnienie w trakcie postępowania okoliczności dotyczących błędów popełnionych przez organy państwa związanych ze sporządzeniem zarówno wzoru dokumentu SAD jaki i zasad jego wypełniania w systemie informatycznym nie uwzględniającym wód toaletowych jako wyrobów akcyzowych;
b) art. 191 w związku z art. 180 Ordynacji podatkowej poprzez dokonanie oceny całokształtu materiału dowodowego dowolnie z przekroczeniem granic swobodnej oceny i sprzecznie z prawdą obiektywną, poprzez nieuprawnione odmówienie wiary sprawozdaniu z badania skażenia towaru dostarczonego przez stronę i stawianie wymogu udowodnienia skażenia wyrobu dokumentami posiadanymi przez zgłaszającego w momencie zgłoszenia;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w
szczególności:
a) art. 78 ust. 2 i ust. 3 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12.10.1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez przyjęcie po kontroli, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zastały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub nie kompletne dane bez określenia o jaką procedurę chodzi oraz bez wskazania jakie dane były nieprawidłowe lub niekompletne a ponadto, że organy celne dysponowały jakimiś "nowymi danymi" i w ich oparciu podjęły niezbędne działania podczas gdy w postępowaniu nie pojawiły się żadne "nowe dane";
b) naruszenie polegające na niewłaściwym zastosowaniu art. 27 ust.1 Dyrektywy 92/83/EWG - przez odpowiednie zastosowanie przepisów prawa unijnego do importu towarów do Polski z państwa trzeciego i stawianie podatnikowi dodatkowych wymogów formalnych korzystania ze zwolnienia od podatku akcyzowego, podczas gdy przepisy Dyrektywy mają zastosowanie jedynie do przemieszczania się wewnątrz unijnego towarów;
c) naruszenie przepisu art. 4 pkt. 17 w związku z art. 62 § 1 i § 2 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny - WKC poprzez przyjęcie, że zgłoszenie celne dokonane formalnie prawidłowo na oficjalnym, przewidzianym w tym celu wzorze przy użyciu narzuconego programu i elektronicznego sposobu zgłoszenia, które zostały ocenione przez ten program i system jako prawidłowe nie podlegające podatkowi akcyzowemu towary jest wadliwie złożone i jest niezgodnie z procedurą celną;
d) naruszenie polegające na niewłaściwym zastosowaniu art.30 ust. 9 pkt. 3 ustawy o podatku akcyzowym - poprzez stosowanie dodatkowych wymogów formalnych korzystania ze zwolnienia tj. określonych w przepisach ar. 32 ust. 5-11 dla zwolnień wyrobów akcyzowych ze względu na ich przeznaczenie - do importu wyrobów skażonych środkiem skażającym określonym przepisami i nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, podczas gdy jedynymi przesłankami korzystania ze zwolnienia od podatku akcyzowego importowanego wyrobu są: jego przeznaczenie nie do spożycia przez ludzi; skażenie środkiem skażającym określonym w polskich przepisach w ilości minimalnej określonej tymi przepisami.
Wobec podniesionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.
Dodatkowo wniosła o dołączenie do materiału dowodowego i przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci:
a) wydruku z komunikatu Służby Celnej z Newsletter Nr Z/60/2015r z 24.09.2015 r.;
b) wydruku z aktualnej strony systemu komputerowego przeznaczonego do zgłaszania towarów celnych do odpraw w którym od 01.10.2015 r. wody toaletowe uznane są podczas odpraw celnych jako ewentualne towary akcyzowe i po ich wpisaniu wraz z kodem pojawia się dopiero informacja, że jest wymagane podanie informacji o wyrobie akcyzowym - na okoliczność, że Agencja Celna wypełniła zgłoszenie celne prawidłowo, zgodnie ze wskazaniami systemu informatycznego i nie miała obowiązku zgłaszać wyrobu importowanego w postaci wód toaletowych jako wyrobu akcyzowego albowiem system zgłoszeń celnych do października 2015 r. nie uznawał wód toaletowych jako wyrobów akcyzowych zawierających alkohol;
c) kserokopii decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].12.2015r znak [...];
d) kserokopii decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].12.2015 r. znak [...];
e) kserokopii deklaracji CIT skarżącej za rok 2014 r.;
f) bilansu, sprawozdania finansowego, rachunku zysków i strat i dodatkowej informacji wraz z uchwałami organów spółki dotyczące 2014 r.
Skarżąca podniosła, iż zgłoszenie dokonane zostało poprzez system teleinformatyczny do właściwego Urzędu Celnego w sposób określony przez ten system wraz z pełną akceptacją przez system prawidłowości wprowadzonych danych i deklarowanych kodów. System, w którym składane było zgłoszenie nie wymagał od wprowadzającego dane do zgłoszenia, aby podana została jakakolwiek stawka podatku mająca zastosowanie w zakresie wód toaletowych (gdyby nie objęcie zwolnieniem), jak również system nie wymagał zamieszczenia informacji o kwocie akcyzy, która byłaby należna, gdyby nie wystąpiło zwolnienie towaru. Jako takie zgłoszenie zostało przyjęte jako prawidłowe i zostało zarejestrowane również w Urzędzie Celnym. System jakim posługują się agencje celne modyfikowany i zmieniany jest przez organy celne i podatnik nie ma możliwości żadnej ingerencji czy zmiany w sposobie dokonania zgłoszenia.
Skarżąca podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie za pośrednictwem agencji celnej i przy wykorzystaniu systemu informatycznego organów celnych dokonano zgłoszenia towaru opisując wszelkie jego dane w tym prawidłowy kod towaru oczekując, że system podczas wpisywania danych weryfikował na bieżąco podane informacje i wymagał ewentualnej ich modyfikacji gdyby taka konieczność wystąpiła. System natomiast zaakceptował wody toaletowe zgłoszone do procedury celnej jako towary nie objęte podatkiem akcyzowym. Skarżąca zaznaczyła, iż okoliczność jest w toku postępowania organów celnych zarówno I jak i II instancji całkowicie pomijana a ma ona duże znaczenie w przedmiotowej sprawie.
Skarżąca podniosła, iż importer i agencja celna dokonując sprowadzenia towaru w postaci wód toaletowych już od początku podnosiła, że jest to wyrób skażony i zwolniony z opodatkowania podatkiem akcyzowym. Zatem twierdzenia organu, że importer dokonał przewozu towaru akcyzowego i o tym wiedział jest gołosłowne i nie poparte żadnymi dowodami i wręcz świadczy o tendencyjności ocen organów celnych.
Zdaniem skarżącej postępowanie organów jest wadliwe również ze względu na naruszenia art. 78 ust.3 WKC bowiem aby takie postępowanie można wszcząć, konieczne jest wystąpienie okoliczności o których mowa w ww. przepisie tj. muszą wystąpić "nowe dane". Zaś w całym postępowaniu ani organ I ani II instancji mając na uwadze ww. argumenty nie wykazał jakie to dane są nowe.
W ocenie skarżącej organy celne w sposób rażący naruszyły przepisy ustawy ordynacja podatkowa, albowiem w całym postępowaniu dowodowym prowadzonym zarówno przez organ I jak i II instancji brak jest jakiegokolwiek dowodów potwierdzającego tezę, że towar importowany jest towarem akcyzowym nieskażonym. Podobnie ocena organu odnosząca się do terminu badania skażenia dokonanego w maju 2015 r jest błędna, bo to badanie było wykonane jedynie na poparcie argumentów do przekonania niedowierzających urzędników celnych a nie na potrzeby przekonania strony. O skażeniu wód toaletowych importowanych z Chin strona skarżąca od wielu miesięcy handlująca z kontrahentem chińskim wie doskonale i wielokrotnie już badała towary w postaci wód toaletowych sprowadzanych z Chin w tym również wód o nazwie [...] i [...]. Wiedza zatem o skażeniu alkoholu w wodach toaletowych u skarżącej była pewna a nie uzyskana dopiero w oparciu o badanie z Instytutu Chemii Przemysłowej. Natomiast fakt, że organ pomimo ponownego wezwania o dokumentacje dokonanego przez Dyrektora UC nie dostał odpowiedzi i strona nie udzieliła informacji jest dla organu dowodem na to , że strony nie miały wiedzy o skażeniu alkoholu w dniu zgłoszenia towaru. W ocenie skarżącej taki wniosek to absurd i jest on niezrozumiały w konfrontacji z pozostałym materiałem dowodowym albowiem strona już wielokrotnie informowała zarówno organ I jak i II instancji , że o skażeniu miała wiedzę już w dniu zgłoszenia o czym świadczy dowód karta - 33 - oświadczenie - Informacja Skarżącej z dnia [...].11.2014 r. w części dotyczącej wód toaletowych marki [...] i [...], że skład to "alkohol denat". Określenie to w handlu międzynarodowym wyrobami perfumeryjnymi odnosi się do alkoholu skażonego.
Nadto w ocenie skarżącej powołane w zaskarżonej decyzji przepisy art. 32 ust. 5-11 ww. ustawy nie miały w ogóle zastosowania do importowanego towaru, którego sprawa dotyczy bowiem towar sprowadzony przez skarżącą jest towarem importowanym i korzysta ze zwolnienia podatkowego nie ze względu na swe przeznaczenie lecz ze względu na skażenie zgodnie z wymogami przewidzianymi przepisami prawa. W przekonaniu strony, podobnie błędne jest twierdzenie organu II instancji o możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 27 ust.1 Dyrektywy 92/83/EWG także w odniesieniu do towarów będących przedmiotem importu do Polski z państwa trzecich.
Sprawa ze skargi M sp. z o.o. została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Go 54/16.
W odpowiedziach na skargi organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał argumentację prezentowaną w uzasadnieniu decyzji.
Podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 23 marca 2016 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.- powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") połączyć sprawy o sygn. akt I SA/Go 53/16 i I SA/Go 54/16 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić pod sygnaturą I SA/Go 53/16.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi okazały się zasadne.
Na wstępie wskazać należy, że stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z regulacją art. 134 § 1 P.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Orzekanie - w myśl art. 135 P.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Sprawa będąca przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu dotyczy zgłoszenia celnego uzupełniającego nr [...] z dnia [...].11.2014 r. w którym wykazano towary importowane przez "M" Sp. z o.o. - wody toaletowe wymienione w poz. 2 dokumentu SAD-BIS, które zawierają w swym składzie alkohol etylowy o mocy przekraczającej 1,2% objętości.
Istota sporu natomiast sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zawarty w importowanych wyrobach alkohol etylowy korzysta z ustawowego zwolnienia z podatku akcyzowego (art.30 ust.9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym).
W rozpoznawanej sprawy importer – "M" Sp. z o.o., działając poprzez przedstawiciela pośredniego (agencję celną) "G" sp. z o.o. S.K.A. dokonał importu towarów różnych, w tym wód toaletowych w ilości 59472 sztuk opakowań jednostkowych. Zgłoszenie do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu z zastosowaniem procedury uproszczonej zostało złożone dnia [...].11.2014 r. Zgłoszenie nastąpiło poza godzinami pracy Oddziału Celnego. Towary zostały zwolnione, zaś zgłoszenie uzupełniające zostało przyjęte i zarejestrowane w dniu [...].11.2014 r. Z oświadczenia importera załączonego do zgłoszenia wynikało, że przedmiotem importu jest 36.500 sztuk opakowań jednostkowych wody toaletowej o pojemności 100 ml z zawartością 80% alkoholu etylowego o nazwie [...], skażonego środkiem o nazwie [...], a także 22.972 sztuki opakowań jednostkowych wody toaletowej o pojemności 100 ml z zawartością 80% alkoholu etylowego pod nazwą [...] skażonego środkiem o nazwie [...].
Prowadzone przez organy postępowanie zostało wszczęte przez Naczelnika Urzędu Celnego w dniu [...] listopada 2014 r. z urzędu w zakresie określenia kwoty należnego podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług. W postępowaniu tym zobowiązano stronę skarżącą do przedstawienia dokumentów uzasadniających, skorzystanie ze zwolnienia z podatku akcyzowego, o którym mowa w art. 30 ust.9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym. Nie może umknąć uwadze, że informacja o zagrożeniach i konieczności zgłaszania towarów w postaci wód toaletowych w godzinach pracy oddziału celnego pochodziła z [...] listopada 2014 r., a więc po dacie dokonania zgłoszenia. Nie zmienia to również oceny, że agencja celna naruszyła zasady dokonywania zgłoszeń celnych, co nie jest przez strony kwestionowane.
W myśl art.2 ust. 1 pkt.1 ustawy o podatku akcyzowym wyrobami akcyzowymi są: wyroby energetyczne, energia elektryczna, napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe oraz susz tytoniowy określone w załączniku nr 1 do ustawy. W poz. 43 tego załącznika, jako wyrób akcyzowy wskazany jest alkohol etylowy zawarty w wyrobach nie będących wyrobami akcyzowymi, o rzeczywistej objętości mocy alkoholu przekraczającej 1,2% objętości, bez względu na kod CN wyrobu zawierającego alkohol etylowy.
Jak wynika z akt sprawy, towar wymieniony w poz.2 zgłoszenia celnego uzupełniającego nr [...] z dnia [...].11.2014 r. został odpowiednio zaklasyfikowany do kodu taryfy celnej 3303009000 - wody toaletowe. Towary zaklasyfikowane do ww. pozycji taryfowej nie są wyrobami akcyzowymi, jednak z uwagi na zawartość alkoholu etylowego przekraczającą 1,2 % objętości, wyrobem akcyzowym jest alkohol etylowy zawarty w tych wyrobach.
Zgodnie z regulacją art.8 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym, import wyrobów akcyzowych jest przedmiotem opodatkowania akcyzą. Stosownie do treści art. 10 ust. 2 ww. ustawy, obowiązek podatkowy z tytułu importu wyrobów akcyzowych powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, podatnikiem akcyzy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu akcyzą lub wobec której zaistniał stan faktyczny podlegający opodatkowaniu akcyzą. Podatnikiem jest również podmiot nie będący importerem, jeżeli ciąży na nim obowiązek uiszczenia cła (art. 13 ust. 2).
Podkreślić należy, że zgłoszenie celne stanowi deklarację wiedzy zgłaszającego odnośnie zgłaszanego towaru. Obejmuje ono rodzaj zgłaszanego towaru, jego ilość, wartość, pochodzenie oraz klasyfikację taryfową. Na tej podstawie zgłaszający wylicza kwotę należności celnych i podatkowych. Przyjęcie zgłoszenia celnego jest rodzajem czynności materialno-technicznej, opartej na obliczeniu i wykazaniu przez zgłaszającego, kwoty należności przywozowych lub wywozowych. Na zgłaszającym spoczywa obowiązek wskazania w zgłoszeniu celnym prawidłowych danych dotyczących zgłoszonego towaru.
W rozpoznawanej sprawie z uwagi na fakt, iż zgłaszane towary zawierały alkohol etylowy będący wyrobem akcyzowym, zdaniem organów, obowiązkiem zgłaszającego było przedstawienie towaru organowi celnemu wraz ze zgłoszeniem. Zaś procedura uproszczona, w stosunku do wyrobów akcyzowych nie ma zastosowania.
Nie ulega wątpliwości, że importer dokonał przywozu towaru akcyzowego, który został zgłoszony w procedurze uproszczonej przez przedstawiciela "G" sp. z o.o., na podstawie udzielonego upoważnienia z dnia [...].09.2014 r., do działania w formie przedstawicielstwa pośredniego na rzecz "M" sp. z o.o. Spółka "G" posiadała pozwolenie na stosowanie procedur uproszczonych, wydane przez Dyrektora Izby Celnej, zarejestrowane pod nr [...]. W pkt. 15.6 tego pozwolenia wskazano, iż procedurą uproszczoną poza godzinami pracy urzędu celnego w procedurze dopuszczenia do obrotu nie mogą być obejmowane towary: będące wyrobami akcyzowymi, dla których została określona stawka podatku akcyzowego z wyłączeniem nowych samochodów osobowych dostarczanych bezpośrednio od producenta oraz towarów transportowanych rurociągami gazociągami i liniami energetycznymi. Podkreślić jednak należy, że naruszenie przez przedstawiciela pośredniego, otrzymanego pozwolenia na stosowanie procedury uproszczonej, ma wpływ na utratę jej stosowania, nie ma jednak wpływu na skład chemiczny importowanego towaru oraz powstającego z mocy prawa zobowiązania podatkowego.
Zaznaczyć należy, że w niniejszej sprawie mają również zastosowanie przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego (WKC). Zgodnie z art. 245 WKC i art. 73 ust. 1 Prawa celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29.08.1997r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.
W rozpoznawanej sprawie istotna jest kwestia zastosowania zwolnienia od podatku akcyzowego na podstawie art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym. Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od akcyzy alkohol etylowy zawarty w importowanych wyrobach nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, skażony środkami skażającymi, o których mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2.
Wystąpienie tego zwolnienia, na co zwrócił uwagę organ pierwszej instancji jest uwarunkowane skutecznym wykazaniem, że alkohol etylowy został skażony środkami skażającymi określonymi w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 16 września 2013 r. w sprawie dokumentu dostawy, ewidencji wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, warunków i sposobu ich zwrotu oraz środków skażających alkohol etylowy (Dz. U. z 2013 poz.1108). Powyższa regulacja oraz stanowisko organu I instancji, nie zakwestionowane przez organ II instancji potwierdza, że zwolnienie z art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym, było przedmiotem badania w rozpoznawanej sprawie. Do jego zastosowania koniecznym jest wykazanie, że "alkohol etylowy został skażony środkami skażającymi określonymi w rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 września 2013 r ". Oznacza to, że istotnym elementem stanu faktycznego jest ustalenie składu chemicznego importowanego towaru, a nie sama kwestia naruszenia przez importera oraz przedstawiciela pośredniego pozwolenia na stosowanie procedury uproszczonej. Podkreślić należy, że zwolnienie przedmiotowe w obowiązku podatkowym powstającym z mocy prawa, jest uzależnione wyłącznie od wystąpienia określonego składu chemicznego importowanego towaru. Podejmowane działania są jedynie skierowane na ustalenie czy wystąpiły ustawowe przesłanki zwolnienia. Ustawowymi przesłankami przedmiotowego zwolnienia z art.30 ust.9 pkt.3 ustawy o podatku akcyzowym są:
- import wyrobu nieprzeznaczonego do spożycia przez ludzi,
- skażenie tego wyrobu środkami skażającymi o których mowa w art.32 ust.4 pkt.2.
W regulacji tej brak jest wskazania momentu, w którym importer jest zobowiązany pod rygorem utraty przedmiotowego zwolnienia wykazać, że importowany przez niego towar spełnia ustawowe warunki zwolnienia. Nie wskazano również jakim konkretnie dowodem ma się wykazać. Oznacza to, że również w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego, a nie tylko w momencie dokonywania importu można taki dowód przedstawić. Brak szczegółowej w tym zakresie regulacji prawa materialnego, skutkuje zastosowaniem na podstawie regulacji art.73 ust.1 prawa celnego działu IV ordynacji podatkowej tj. postępowania podatkowego. W szczególności art.122, art.187§ 1, art.191 Ordynacji podatkowej.
Podkreślić należy, że zgodnie z regulacją art. 122 i art.187 § 1 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Prawidłową decyzję organ podatkowy może podjąć tylko wówczas, gdy rozporządza całokształtem materiału dowodowego pozwalającym mu na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy.
Zdaniem organu odwoławczego na negatywny dla strony wynik sprawy w sposób istotny wpływ miał brak spełnienia przez skarżącą całego pakietu wymogów przewidzianych w przepisach art. 32 ust. 5-11 ustawy o podatku akcyzowym dla skutecznego ubiegania się o zwolnienie od podatku akcyzowego. Z takim stanowiskiem organu nie można się zgodzić albowiem art.32 wprowadza inny niż art.30 ust.9 pkt 3 system zwolnień od akcyzy. Dotyczy on zwolnień, ze względu na przeznaczenie produktów, wymienionych w art.32 ust.1,ust1a,ust.4 ustawy o podatku akcyzowym.
W przypadku zwolnienia z art.32 ust. 4 pkt 2 tej ustawy dotyczy ono alkoholu etylowego skażonego środkami określonymi przez ministra właściwego (...) i wykorzystywanego do produkcji produktów nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi. W rozpoznawanej sprawie występuje natomiast alkohol etylowy zawarty w importowanych wyrobach nieprzeznaczonych do spożycia i ponadto nie ma on być wykorzystywany do produkcji produktów nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi.
Oznacza to, że wskazany przez organ odwoławczy pakiet wymogów przewidzianych w przepisach art. 32 ust. 5-11 ustawy o podatku akcyzowym w rozpoznawanej sprawie nie ma zastosowania. Tym samym za zasadne należało uznać zarzuty skarżących wskazujące na niewłaściwe zastosowanie przez organ art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym poprzez stosowanie dodatkowych wymogów formalnych korzystania ze zwolnienia, tj. określonych w przepisach art. 32 ust. 5-11.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ powołał się na pisma z dni [...].09.2015r. oraz [...].09.2015, którymi zwrócił się do skarżących o dostarczenie wszelkich informacji dotyczących stanu towaru w dniu zgłoszenia do odprawy celnej, dokumentacji otrzymanej od producenta towaru, o której strony wspominały w swych pismach kierowanych do organu na podstawie których powzięły informację o możliwości zwolnienia z podatku akcyzowego alkoholu etylowego zawartego w importowanym produkcie. Podkreślić jednak należy, że działania organu odwoławczego, co wynika z treści pism, ukierunkowane było na badanie stanu wiedzy importera i przedstawiciela pośredniego na etapie wprowadzenia towaru na teren Polski. W sytuacji kiedy ustawowe zwolnienie jest uzależnione wyłącznie od stanu chemicznego importowanego towaru udzielenie żądanej informacji nawet spełniającej wymogi organu, nie miałoby żadnego wpływu za kwestię istnienia lub braku istnienia ustawowych przesłanek, w momencie kiedy doszło do badania importowanego towaru. Zgodzić się należy z M sp. z o.o., że absurdalnym jest twierdzenie organu jakoby brak udzielenia informacji na ww. wezwanie organu miał świadczyć o tym, iż strony nie miały wiedzy o skażeniu alkoholu w dniu zgłoszenia towaru. Skarżące spółki jednoznacznie twierdzą, że składając zgłoszenie nie miały wątpliwości co do stanu jakościowego produktu zawierającego wyrób akcyzowy (tj. co do jego skażenia właściwym środkiem skażającym). Za wiarygodne nalży uznać twierdzenie skarżącej, że o skażaniu wód toaletowych importowanych z Chin skarżąca od wielu miesięcy handlująca z kontrahentem chińskim wie doskonale i wielokrotnie już badała towary w postaci wód toaletowych sprowadzanych z Chin w tym również wód o nazwie [...]. Zgodzić się również należy ze skarżącą, że o skażeniu miała wiedzę już w dniu zgłoszenia o czym świadczy dowód karta - 33 - oświadczenie - informacja skarżącej z dnia [...].11.2014 r. w części dotyczącej wód toaletowych marki [...], że skład to "alkohol denat", które to określenie w handlu międzynarodowym wyrobami perfumeryjnymi odnosi się do alkoholu skażonego.
W takiej sytuacji, gdy został przez skarżącą przedstawiony dowód w postaci sprawozdania z badania próbek wody toaletowej, która zdaniem skarżących była przedmiotem importu, należało skoncentrować prowadzenie postępowania dowodowego na kwestii, czy przedłożone próbki pochodzą z importowanej partii towaru. Nie ulega wątpliwości, że ta istotna okoliczność będzie wymagała aktywności po stronie skarżących, albowiem skoro samo naruszenie regulacji proceduralnych związanych ze zgłoszeniem towaru, nie może pozbawiać powstającego z mocy prawa zwolnienia, nie może także dawać korzyści w postaci zmniejszenia rygorów w dowodzeniu wystąpienia zwolnienia.
Podkreślić należy, że brak spełnienia wymogów formalnych mocno akcentowany przez organ, stawia skarżących w sensie wykazania ustawowego zwolnienia w trudniejszej sytuacji, niż w przypadku gdyby doszło do zgłoszenia i pobrania próbki/próbek przez funkcjonariuszy celnych w trybie art. 42 WKC. Słusznie organ wskazuje, że w interesie strony uzasadnionym było pobranie prób towaru w reprezentatywnej ilości, która umożliwiałaby przeprowadzenie ich badania pozwalającego na ustalenie rodzaju i jakości wprowadzanego do obrotu towaru. Jednak nie można kategorycznie stwierdzić, że strona pozbawiła się możliwości udowodnienia, że przedstawiona do badania próbka nie pochodzi z importowanej partii towaru. W toku postępowania skarżąca przedstawiła raporty z badań laboratoryjnych wykonanych w dniach [...].02.2014 r. i [...].12.2014 r. przez "E M.K.". Jak słusznie zauważył organ odwoławczy z raportów tych wynika, że analizie laboratoryjnej poddano odmienny produkt – perfum o nazwie [...], pobrany przez zleceniodawcę. W tym miejscu należy zgodzić się z organem, że dokumentów tych wynika, iż ww. laboratorium nie przeprowadziło badań tożsamych, będących przedmiotem niniejszego postępowania. Co więcej raport z badania z dnia [...].02.2014r. wskazuje, iż badanie próbki zostało przeprowadzone przed dokonaniem zgłoszenia celnego, które miało miejsce w dniu [...].11.2014 r. Jednakże w toku postępowania spółka "G" przedstawiła również sprawozdania wykonane przez Instytut Badania Chemii Przemysłowej, z których wynika, iż w przypadku produktu "[...]" próby zostały przyjęte do badania przez Instytut w dniu 04.05.2015 r., natomiast w przypadku wody "[...]" w dniu [...].05.2015 r. a ich badanie przeprowadzono odpowiednio w dniach [...].05.2015 r. i [...].05.2015 r. Organ odwoławczy nie zakwestionował wskazanego w przedstawionym Sprawozdaniu składu chemicznego próbki, ale nie uznał tego dowodu kwestionując sposób pobrania próbki oraz jej reprezentatywność dla badanego produktu, jednak te zastrzeżenia poza ich podniesieniem nie zostały przez organ poparte zgromadzonym w tym zakresie materiałem dowodowym, naruszając regulację art.191 Ordynacji podatkowej.
Obecnie skarżący poza wykazaniem istnienia składu chemicznego importowanego towaru spełniającego ustawowe zwolnienie (który nie został przez organ zakwestionowany), muszą również wykazać aktywność w celu ustalenia, że próbka przekazana do badania pochodzi z importowanego towaru. Sąd podziela stanowisko organu, że to na stronie spoczywa obowiązek dostarczenia wszelkich dowodów, które umożliwią sprawdzenie twierdzeń co do tego, iż towar akcyzowy podlegał zwolnieniu z akcyzy w dniu zgłoszenia towaru do odprawy celnej z uwagi na skarżenie alkoholu etylowego zawartego w towarze.
Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę będzie zobowiązany uwzględnić przedstawiony wyżej pogląd Sądu dotyczący wykładni art.30 ust.9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym jak również uzupełnić materiał dowodowy. Skoro jest kwestionowane przez organ pochodzenie próbki towaru, poprawność pobrania próbki oraz jej reprezentatywność, to o te kwestie należy uzupełnić materiał dowodowy. Pochodzenie próbki można zbadać przez sprawdzenie, czy po dokonaniu importu, a przed dostarczeniem próbki do badania skarżący dokonał ponownego importu towaru będącego przedmiotem zgłoszenia, ewentualnie sprawdzenia czy go nie zakupił. Nie można wykluczyć, że oprócz przeprowadzenia dowodów z dokumentów, koniecznym będzie również przeprowadzenie dowodów z przesłuchania świadków, stron. Po uzupełnieniu materiału dowodowego, organ dokona ponownej oceny zgromadzonego materiału z zachowaniem warunków wynikających z art.191 Ordynacji podatkowej.
Mając na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie doszło do niewłaściwego zastosowania przez organ art. 27 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym i art. 33 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, a przeprowadzone postępowanie nie spełniło wymogów z art.121, art.122 i art.187 § 1 Ordynacji podatkowej i nie wykluczyło możliwości zastosowania art. 30 ust. 9 pkt 3 ustawy o podatku akcyzowym należało uznać, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art.145 § 1 pkt1 lit. a) i c) P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości (pkt.1 wyroku). Z kolei o zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2, art. 209 P.p.s.a. (pkt. 2 i 3 wyroku).
| | | |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło