I SA/Go 554/18

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-02-14

Skład orzekający: Alina Rzepecka, Jacek Niedzielski, Dariusz Skupień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy prawidłowo uznały, że maksymalny obszar kwalifikowalny do płatności ekologicznej (MKO) jest mniejszy od zadeklarowanego przez stronę o 17,80 ha, co skutkuje odmową przyznania płatności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły mniejszy maksymalny obszar kwalifikowalny do płatności ekologicznej niż zadeklarowany przez stronę, co skutkuje zastosowaniem art. 19 ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014 i odmową przyznania płatności. Kontrola na miejscu wykazała, że część zadeklarowanych obszarów nie nadaje się do działalności rolniczej ze względu na obecność zadrzewień, zakrzaczeń czy terenów podmokłych, co uzasadnia wyłączenie ich z MKO.
Stan faktyczny
Spółka F z o.o. złożyła wniosek o przyznanie płatności ekologicznej na rok 2017, deklarując 80,51 ha. Kontrola na miejscu wykazała, że maksymalny obszar kwalifikowalny do płatności wynosił 62,71 ha, co stanowiło przedeklarowanie o 17,80 ha (28,38%). Organy odmówiły przyznania płatności ekologicznej oraz refundacji kosztów transakcyjnych. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując ustalenia organów dotyczące powierzchni działek i ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant referent stażysta Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2019 r. sprawy ze skargi F z o.o. z siedzibą na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności ekologicznej na rok 2017 oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] października 2018 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor OR ARiMR, organ) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR (dalej: Kierownik BP ARiMR, organ I instancji) z [...] czerwca 2018 r. w sprawie przyznania spółce F (dalej: Spółka, strona, skarżąca) w sprawie przyznania płatności ekologicznej na 2017 r. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 26 maja 2017 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek Spółki o przyznanie płatności ekologicznej (zwanej dalej płatnością RE) na rok 2017. W złożonym wniosku Spółka zadeklarowała działki rolne w wariancie 3.1 - uprawy zielarskie w okresie konwersji. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych w w/w wniosku wyniosła 80,51 ha tj. "A1 - ostropest" (5,90 ha), "B1 - ostropest" (30,10 ha), "C1 - ostropest" (24,01 ha) oraz "D1 ostropest" (20,50 ha). Wskazała, że ubiega się też o refundację kosztów transakcyjnych. Załączyła załączniki graficzne, na których wskazała granice w/w działek rolnych oraz oświadczenie o osobach sprawujących faktyczną i trwałą kontrolę nad osobą prawną. W maja 2018 r. w gospodarstwie skarżącej została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie weryfikacji maksymalnych obszarów kwalifikowanych do płatności (dalej: MKO) na poszczególnych zgłoszonych działkach. Kontrolę przeprowadzili upoważnieni inspektorzy terenowi Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR. W trakcie czynności kontrolnych obecny był reprezentant Spółki W. K. (vide: str. 2 w/w protokołu - w aktach sprawy). Kierownik BP ARiMR wyjaśnił, że wniosek strony poddał kontroli zgodnie z art. 28, art. 29 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE z dnia 31 lipca 2014 r. L 2014.227.69) – dalej: Rozporządzeniem nr 809/2014. Wskazał, że kontrola administracyjna przeprowadzona została także w oparciu o art. 70 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. UE z 20 grudnia 2013 r. L 2013.347.549) - dalej Rozporządzenie nr 1306/2013, jak również w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Rolnictwo ekologiczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 1784) - dalej Rozporządzeniem RE. W oparciu o te narzędzia oraz przepisy prawa, Kierownik BP ARiMR w trakcie kontroli administracyjnej, przy uwzględnieniu wyników z kontroli na miejscu ustalił, że: - na działce rolnej "A1" obszar zadeklarowany do płatności wyniósł 5,90 ha - obszar kwalifikujący się do płatności wyniósł 4,17 ha; - na działce rolnej "B1" obszar zadeklarowany do płatności wyniósł 30,10 ha - obszar kwalifikujący się do płatności wyniósł 25,11 ha, - na działce rolnej "C1" obszar zadeklarowany do płatności wyniósł 24,01 ha - obszar kwalifikujący się do płatności wyniósł 17,15 ha., - na działce rolnej "D1" obszar zadeklarowany do płatności wyniósł 20,50 ha - obszar kwalifikujący się do płatności wyniósł 16,28 ha. Organ I instancji mając na uwadze powyższe ustalenia stwierdził w odniesieniu do płatności RE różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (80,51 ha), a powierzchnią ustaloną w trakcie kontroli administracyjnej (62,71 ha) wynoszącą 17,80 ha, co stanowi przedeklarowanie powierzchni na poziomie 28,38%. Wobec przedeklarowania powierzchni kwalifikującej się do płatności RE zastosowanie ma art. 19 ust. 1 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 48) - dalej Rozporządzenie nr 640/2014, który stanowi, że jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, obszar zgłoszony do celów jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 18, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru zatwierdzonego. Jeśli różnica ta przekracza 20 % obszaru zatwierdzonego, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego. Uwzględniając powyższe ustalenia Kierownik BP ARiMR decyzją z [...] czerwca 2018 r. wydaną w sprawie przyznania płatności ekologicznej (PROW 2014 - 2020) odmówił Spółce przyznania płatności RE na 2018 r.. W uzasadnieniu Kierownik BP ARiMR wskazał, że odmowa przyznani płatności RE nastąpiła w związku z faktem, że strona zawyżyła deklarację we wniosku o przyznanie płatności RE o ponad 20% wobec czego zastosowanie miał art. 19 ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014. Jednocześnie odmówił skarżącej przyznania kwoty przeznaczonej na refundację kosztów transakcyjnych dotyczących sporządzenia dokumentacji przyrodniczej dla wariantu 3, co nastąpiło ze względu na niespełnienie wymagań, o których mowa w § 16 ust. 1 Rozporządzenia RE, który stanowi, że rolnikowi może corocznie zostać przyznana kwota przeznaczona na refundację kosztów transakcyjnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. e rozporządzenia nr 1305/2013, poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, jeżeli są spełnione warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach danego pakietu lub wariantu. Spółka wniosła na powyższe orzeczenie odwołanie. Zarzuciła naruszenie: - art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm. - dalej K.p.a.) poprzez błędne uznanie, że powierzchnia uprawniona do dopłat na rok 2017 jest mniejsza niż zadeklarowana, - § 2 oraz § 12 Rozporządzenia RE poprzez nieprzyznanie płatności RE mimo spełnienia przez spółkę wszystkich warunków do jej przyznania oraz uwzględnienie błędnej powierzchni działek rolnych, - § 16 Rozporządzenia RE poprzez błędne ustalenie, że spółka nie spełnia warunków do przyznania płatności, a poprzez to odmowę przyznania kosztów transakcyjnych, - art. 74 Rozporządzenia nr 1306/2013 poprzez uznanie, iż system identyfikacji działek rolnych ma największe znaczenie dowodowe, - art. 7 Kpa poprzez nie podjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, - art. 86 Kpa poprzez nie przesłuchanie strony w przypadku stwierdzenia wątpliwości co do istniejącego stanu faktycznego, - art. 81a § 1 K.p.a. poprzez nie rozstrzygnięcie na korzyść strony wątpliwości co do stanu faktycznego, - art. 19a ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014 poprzez błędne obliczenia obszaru stwierdzonego. Do odwołania dołączono fakturę VAT z [...] października 2017 r., [...] oraz operat pomiarowy wykonany w czerwca 2018 r. (pomiar powierzchni zaoranych na działkach). Dyrektor OR ARiMR po rozpatrzeniu odwołania na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 107 K.p.a. w zw. z art. 10 ust. 2 Ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r., poz. 2137- dalej: Ustawa ARiMR), § 2 ust. 1 pkt 1 - 4, § 16 ust. 1 Rozporządzenia RE, art. 19 ust. 1 Rozporządzenie nr 640/2014 decyzją z [...] października 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie W motywach, w pierwszej kolejności wyjaśnił, że stan prawny na podstawie którego ustalono stan faktyczny niniejszej sprawy zawarty został w przepisach prawa krajowego oraz unijnego tj. w: Ustawie z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 627) – dalej: Ustawa PROW, Rozporządzeniu RE, Rozporządzeniu nr 640/2014, Rozporządzeniu nr 809/2014. Następnie, po omówieniu podstaw prawnych wskazał, że wszystkie wnioski o przyznanie płatności złożone przez rolników poddawane są kontroli administracyjnej, o której mowa w art. 28 ust. 1 lit. a, b, c oraz art. 29 ust. 1 Rozporządzenia nr 809/2014. Weryfikacja przeprowadzana jest na podstawie danych zadeklarowanych we wniosku, który zgodnie z art. 14 ust. 1 lit. a, b, c, d, e, f, g Rozporządzenia 809/2014 zawiera wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do pomocy lub wsparcia. Wskazane kontrole administracyjne przeprowadzane są w oparciu o system identyfikacji działek rolnych (dalej: systemem LPIS), o którym mowa w art. 70 Rozporządzenia nr 1306/2013, który stanowi, że system ustanawia się w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne. Kontrole administracyjne przeprowadzane są przy użyciu narzędzi informatycznych i mają na celu stwierdzenie, czy dana działka ewidencyjna (zadeklarowana do płatności) istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza powierzchni uprawnionej do dopłat. Zaznaczył, że w ramach w/w kontroli administracyjnej, w oparciu o wskazany powyżej system LPIS, na potrzeby jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar w myśl art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014. Następnie Dyrektor OR ARiMR wskazał, że w jego ocenie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma ustalona przez organ I instancji powierzchnia kwalifikująca się do płatności RE na działkach rolnych "A1", "B1", "C1" oraz "D1". Kierownik BP ARiMR rozstrzygając sprawę Spółki wykluczył z płatności część obszarów zadeklarowanych na w/w działkach rolnych, a przedmiotowe wykluczenie objęło łącznie obszar 17,80 ha, co z kolei wygenerowało przedeklarowanie na poziomie uniemożliwiającym przyznanie pomocy finansowej. Organ podkreślił też, że pomiar w terenie prowadzony w zakresie wyznaczania MKO polega na przeprowadzeniu pomiaru obszaru użytkowanego rolniczo w granicach działki ewidencyjnej. Prowadzony jest on po granicy uprawy lecz nie dalej niż granica działki ewidencyjnej. Tym samym, w trakcie w/w czynności nie podlegają pomiarowi tereny nieużytkowane rolniczo przylegające do granicy działki ewidencyjnej. Jednocześnie jeżeli w tak zmierzonym maksymalnym obszarze stwierdzonym znajdują się skupiska roślinności (tzw. wyspy, enklawy) i inne obiekty nie kwalifikujące się do płatności dokonywany jest pomiar powierzchni tych elementów. Ostateczna wielkość powierzchni kwalifikowanej do płatności ustalana jest jako maksymalny obszar stwierdzony pomniejszony o sumę wewnętrznych włączeń (enklaw, obiektów). W wyniku tak przeprowadzonej weryfikacji uzyskuje się wartość maksymalnego obszaru uprawnionego do płatności. Dalej organ podniósł, że w wyniku czynności kontrolnych ustalono, że MKO na działce [...] wynosi 4,17 ha, a nie jak zdeklarowała strona 5,90 ha. Weryfikacja MKO bezpośrednio na działce uwidoczniła, że stan faktyczny stoi w sprzeczności ze wskazaniami spółki wynikającymi z załącznika graficznego złożonego 29 maja 2017 r. Z MKO działki wyłączono obszar nieużytków znajdujący się w północnej części w/w działki (vide: wskazanie na szkicu z pomiaru oznaczonym roboczo jako "AX", jak również zdjęcia nr 114 i nr 115 - w aktach sprawy) oraz pas znajdujący się we wschodniej części działki [...] (pomiar MKO wykonany maksymalnie do granicy uprawy) zobrazowany na zdjęciach z kontroli: nr 117 - lewa strona, nr 119, nr 120, nr 124 - lewa strona, nr 125 oraz nr 126 - lewa strona. Z MKO działki [...] wyłączona została enklawa oznaczona roboczo na szkicu jako "AX1" (vide: zdjęcia nr 127 i nr 129) o powierzchni 0,08 ha (vide: wskazanie inspektorów terenowych w rubryce "uwagi" w protokole z oględzin działek referencyjnych) znajdująca się w południowo - wschodniej części działki [...] (przylega do działki ew. [...]). Na wszystkich wymienionych fotografiach – jak stwierdził - występują (znajdujące się w granicach działki ew.) obszary zalesione, pasy zadrzewień, tereny zakrzaczone, porośnięte wieloletnimi samosiejkami drzew, a więc są to obszary uniemożliwiające prowadzenie działalności rolniczej, a ich stan wskazuje, że nie była na nich w roku 2017 prowadzona działalność rolnicza. Wobec tego faktu należało wyłączyć opisane tereny z MKO, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014 działki [...]. Reasumując ustalone MKO w/w działki wynosi 4,17 ha [4,25 ha (wskazane na szkicu z pomiaru) - 0,08 ha (jako obszar wyłączonej enklawy zakrzaczeń) = 4,17 ha). W zakresie działki ewidencyjnej nr [...] organ wskazał, że Spółka zadeklarowała działkę rolną B1 o obszarze 30,10 ha. W jego ocenie, faktyczny MKO wynosi natomiast 25,11 ha. Weryfikacja MKO bezpośrednio na działce uwidoczniła, że stan faktyczny stoi w sprzeczności ze wskazaniami Spółki wynikającymi z załącznika graficznego złożonego. Obszar zmierzony (tereny kwalifikujące się do płatności oraz enklawy wyłączone) na ww. działce wyniósł 25,39 ha (vide: szkic z kontroli oznaczony roboczo jako AY"). W związku z faktem, że inspektorzy terenowi pomierzyli łącznie zarówno obszar gruntu wskazujący na jego rolnicze użytkowanie, jak i tereny nieuprawnione do płatności (wyspy znajdujące się w granicach działki ew.), w celu wyznaczenia dla działki [...] wartości MKO do płatności, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014, koniecznym było odjęcie od wartości 25,39 ha zsumowanej wartości terenów wyłączonych (wysp znajdujących się w granicach działki), która wynosi 0,28 ha. Na przedmiotowych enklawach występują (znajdujące się w granicach działki ew.h) – co jak podkreślił wynika z dokumentacji fotograficznej - skupiska wieloletnich drzew i terenów zakrzaczonych, a więc tereny, które uniemożliwiają prowadzenie działalności rolniczej, na których takowa nie była prowadzona. Organ po omówieniu "wyłączeń" i obrazujących je zdjęć wskazał, że fotografie ukazują skupiska wieloletnich drzew i terenów zakrzaczonych, a więc są to obszary, których nie można włączyć do MKO działki [...], albowiem nie jest na nich prowadzona działalność rolnicza. Dodatkowo zaznaczył, że inspektorzy przeprowadzający kontrolę nie uwzględnili na działce [...] również obszarów (zakrzaczenia) występujących w zachodniej oraz północno - zachodniej części w/w działki (oznaczone na szkicu jako nieużytki), wychodzących od granicy działki ewidencyjnej [...] w jej głąb. Przeprowadzone pomiary wykazały, że w ogólnym pomiarze 25,39 ha znajduje się obszar 4 "wysp" stanowiących tereny nieużytkowane rolniczo o powierzchni łącznej 0,28 ha, wobec powyższego MKO, ustalony został na poziomie 25,11 ha. W zakresie działki rolnej C1 zadeklarowanej na działce [...] ustalono, że MKO wynosi 17,15 ha, a nie jak deklarowała strona 24,01ha. Także i w tym przypadku – jak stwierdzono - weryfikacja MKO na działce uwidoczniła, że stan faktyczny stoi w sprzeczności ze wskazaniami Spółki wynikającymi z załącznika graficznego złożonego 29 maja 2017 r. Z MKO do płatności działki [...] wyłączono obszary nieużytków wychodzących od granicy (kolor czarny na szkicu "AZ") działki ewidencyjnej [...] w jej głąb [vide: zdjęcia: nr 52 (prawa strona), nr 53 (lewą strona), nr 56 (lewa strona), nr 66 (lewa strona), nr 68 (lewa strona), nr 69 (prawa strona, skarpa), nr: 70, 72 (lewa strona), 76 (lewa strona) - tereny podmokłe, nr 82 (prawa strona), nr 83 (lewa strona), nr 84 (lewa strona), nr 85 (prawa strona)]. Pomiar (kolor czerwony na szkicu "AZ") prowadzony był maksymalnie po granicy uprawy, a ze względu na ograniczenia (krzewy, tereny trwale podmokłe, skarpy) nie istniała możliwość zwiększenia obszaru na jakim można prowadzić działalność rolniczą. Przeprowadzone pomiary wykazały zatem – zdaniem organu - że istnieje szereg (opisanych terenów wychodzących od granicy ewidencyjnej działki w jej głąb), których ze względu na ich specyfikę nie można zakwalifikować do MKO do płatności. Tym samym MKO, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014, działki [...] ustalony został na poziomie 17,15 ha i zmierzony został w dwóch odrębnych częściach tj. 13,53 ha oraz 3,62 ha (vide: rubryka "uwagi" w protokole z weryfikacji MKO oraz wskazania na szkicu "AZ"- w aktach sprawy) Także w odniesieniu do działki rolnej D1 zadeklarowanej na działce ew. [...] stwierdzono stan faktyczny stojący w sprzeczności ze wskazaniami spółki wynikającymi z załącznika graficznego. Organ wskazał, że wnioskodawca na załączniku graficznym dokonał wyłączenia obszarów niedeklarowanych do płatności znajdującego się w północnej części działki [...], jak też wyłączenia pasa biegnącego wzdłuż zachodniej granicy przedmiotowej działki. Jednakże skala tegoż wyłączenia okazała się być zbyt mała w stosunku do stanu faktycznego zastanego w trakcie weryfikacji MKO. Przeprowadzone pomiary wykazały bowiem, że istnieje szereg terenów wychodzących od granicy ewidencyjnej działki w jej głąb, których nie można zakwalifikować do MKO do płatności. Tym samym, MKO działki [...] wynosi – jak stwierdził organ - 16,28 ha. Konkludując organ stwierdził, na działkach ew. [...] zasadnie w trakcie weryfikacji MKO do płatności wyłączono tereny stanowiące skupiska zadrzewień i zakrzaczeń, a co za tym idzie potwierdzić należy, że w roku 2017 na wskazanych obszarach nie była prowadzona działalność rolnicza zgodnie z regulacją określoną w art. 4 ust. 1 ppkt (ii) (iii) Rozporządzenia nr 1307/2013 w zw. z regulacjami określonymi w § 2 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia RE oraz art. 32 ust. 2 Rozporządzenia nr 1307/2013. Przedstawione wyżej okoliczności w konsekwencji dyskwalifikują opisane w decyzji powierzchnie (łączny obszar 17,80 ha) z możliwości przyznania do niej płatności RE. Podsumowując poczynione ustalenia Dyrektor OR ARiMR stwierdził, że w przypadku sprawy Spółki dotyczącej płatności RE na rok 2017 obszar deklarowany wyniósł 80,51 ha. Natomiast w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że obszar stwierdzony wynosi 62.71 ha. Tym samym, wystąpiła różnica wynosząca 17,80 ha, co stanowi przedeklarowanie na poziomie 28,38%. Wobec przedeklarowania powierzchni kwalifikującej się do płatności RE zastosowanie ma art. 19 ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014, który stanowi, że jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, obszar zgłoszony do celów jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 18, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru zatwierdzonego. Jeśli różnica ta przekracza 20% obszaru zatwierdzonego, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego. W świetle dokonanych ustaleń, w związku z ustaloną wielkością przedeklarowania powierzchni, zasadnym było odmówienie Spółce płatności RE na rok 2017. Jednocześnie organ wskazał, że Spółce przy uwzględnieniu § 16 ust. 1 Rozporządzenia RE należało odmówić refundacji kosztów transakcyjnych, albowiem nie zostały spełnione warunki przyznania płatności RE w ramach danego pakietu lub wariantu. W przypadku Spółki warunki przyznania płatności RE w ramach danego pakietu lub wariantu nie zostały spełnione, a zatem słusznie Kierownik BP ARiMR odmówił refundacji kosztów transakcyjnych. Następnie, nie uznając za zasadne naruszenie art. 104 i art. 77 § 1 K.p.a. organ zwrócił uwagę, że czynności kontrolne w zakresie MKO zostały wykonane w sprawie przez przeszkolonych upoważnionych inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu OR ARiMR, przy użyciu homologowanego GPS, w obecności reprezentanta spółki tj. W. K., który będąc obecnym przy czynnościach kontrolnych i po otrzymaniu raportu nie zgłaszał jakichkolwiek zastrzeżeń do wyników kontroli. Według organu, nie sposób też mówić o niedających się usunąć wątpliwościach co do stanu faktycznego, w związku z czym nie doszło też jego zdaniem do naruszenia art. 81a § 1 w zw. z art. 86 Kpa. Odnosząc się z kolei do argumentów odwołania dotyczących pominięcia w sprawie, że przyczyną zaistnienia tak dużej różnicy miedzy deklaracją, a obszarem stwierdzonym mogła być siła wyższa, stwierdził, że na mocy art. 4 ust. 2 Rozporządzenia nr 640/2014 przypadki siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności zgłasza się na piśmie właściwemu organowi wraz z odpowiednimi dowodami. Tymczasem, Spółka w toku prowadzonego postępowania dotyczącego przyznania płatności na rok 2017 nie zgłaszała organowi jakichkolwiek przypadków wystąpienia działania siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności oraz nie przedłożyła jakichkolwiek dokumentów w tym zakresie. Organ nie zgodził się z argumentacją podnoszoną przez pełnomocnika Spółki, że to inspektorzy terenowi nie pomierzyli wszystkich gruntów uprawnionych do płatności - wręcz przeciwnie, w świetle zgromadzonej w trakcie czynności kontrolnych dokumentacji uzasadnione było wyłączenie z płatności tych terenów, które nie spełniały wymogu uznania ich za takie, na których prowadzona była działalność rolnicza. Odnosząc się z kolei do przedłożonego operatu pomiarowego wykonanego przez Przedsiębiorstwo "G", zatytułowanego "Operat pomiarowy - pomiar powierzchni zaoranych w działkach [...]" organ zwrócił uwagę, że pomiary wykonywane przez T. B. przeprowadzone zostały w dniach [...] czerwca 2018 r., a więc już po tym jak inspektorzy terenowi dokonali ustaleń stanowiących podstawę do rozstrzygnięcia ustalonego mocą zaskarżonej decyzji. Nie negując ustaleń dokonanych przez działającego w dniach [...] czerwca 2018 r. na rzecz spółki uprawnionego geodetę organ odwoławczy wskazał, że nie mają one mocy dowodowej mogącej podważyć ustalenia dokonane w trakcie czynności kontrolnych prowadzonych w dniach [...] maja 2018 r. Skoro geodeta w okresie [...] czerwca 2018 r. zmierzył nieco większe powierzchnie niż inspektorzy ARiMR w dniach [...] maja 2018 r., to oznacza to tyle, że Spółka - już po weryfikacji MKO - przywracała do produkcji rolniczej obszary, które rolniczemu użytkowaniu nie podlegały. Wyjątkowo istotny jest również fakt, że mapa wykonana w skali 1:5000 obrazująca powierzchnie zaorane na działkach deklarowanych do płatności przez spółkę wskazuje również obszary określone przez geodetę jako "N" (niezaorane), które pokrywają się w sposób zasadniczy z wyłączeniami (nieużytki) dokonanymi przez inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR np. na działce [...] uprawniony geodeta działający na rzecz Spółki uznał za nieużytek całą wschodnią część działki - podobnie jak dokonali tego kontrolujący w imieniu ARiMR. Tymczasem, Spółka na załączniku graficznym większość tego terenu wskazała jako użytkowany rolniczo w roku 2017. Podobnych ustaleń dokonano w odniesieniu do pozostałych działek [...] Dodatkowo zauważył, że faktury dołączone do pisma odwoławczego z [...] czerwca 2018 r. nie mogą stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Faktura [...] odnosi się bowiem do usług talerzowania i siewu dotyczącego roku 2018, a obszar (71,09 ha) objęty w/w usługami jest dużo mniejszy niż deklaracja (80,51 ha) Spółki na rok 2017 (ewidentna sprzeczność). Z kolei z faktury [...] wynika wprawdzie, że obszar (82,49 ha) na jakim wykonywano usługi jest większy od deklaracji spółki jednakże nie można uznać go za wiarygodny w kontekście ustaleń dokonanych przez inspektorów terenowych ARiMR, a nawet geodety działającego na rzecz Spółki - by zaorać i obsiać obszar ponad 80 ha działek [...], trzeba by również wykonać te czynności na obszarach nieużytków, co z przyczyn obiektywnych (wieloletnie zakrzaczenia czy zadrzewienia wyłączone nawet przez geodetę działającego na zlecenie spółki) nie mogło mieć miejsca. W skardze do Sądu strona podniosła naruszenie: 1. art. 104 K.p.a. w zw. w zw. z art. 26 ust 1 i 2 pkt 2, art. 29 ust 2 pkt 2 Ustawy PROW, poprzez nie przyznanie w drodze decyzji administracyjnej należnych skarżącej dopłat ekologicznych oraz błędne uznanie przez organ, że powierzchnia uprawniona do płatności jest niniejsza niż zadeklarowana we wniosku na 2017 r., a w związku z tym wydanie zaskarżanej decyzji w sprawie przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020; 2. § 2 Rozporządzenia RE poprzez nieprzyznanie skarżącej płatności ekologicznej za rok 2017 mimo spełniania przez nią wszystkich warunków wskazanych w niniejszym przepisie, 3. § 12 Rozporządzenia RE poprzez uwzględnienie powierzchni działek rolnych w wyniku błędu w ustaleniu ich powierzchni, a co za tym idzie wydanie decyzji odmownej przyznania płatności ekologicznej, 4. § 16 Rozporządzenia RE poprzez błędne ustalenie, że skarżąca nie spełnia warunków przyznania niniejszej płatności ekologicznej, a co za tym idzie nieprzyznanie jej kwoty przeznaczonej na refundacje kosztów transakcyjnych; 5. art. 74 Rozporządzenia nr 1306/2013 poprzez uznanie, że system identyfikacyjny działek rolnych ma największe znaczenie dowodowe w niniejszej sprawie; 6. art. 19a ust. 1 Rozporządzenia nr 640/2014 poprzez błędne obliczenie obszaru stwierdzonego przez organ w dniach [...] maja 2018 r, a w związku z tym błędne obliczenie różnicy między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną; 7. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, co miało wpływ na bezzasadne uznanie, że zachodzi różnica między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną oraz nie zostały uwzględnione ustalenia ze złożonej do akt sprawy opinii geodety; 8. art. 107 § 3 K.p.a. poprzez wydanie decyzji zawierającej lakoniczne uzasadnienie faktyczne i prawne; 9. art. 8, art. 9, art. 11 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sprawie w sposób nie budzący zaufania do organu oraz niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu jej sprawy; 10. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji, która ze względu na wyżej wskazane uchybienia powinna zostać uchylona i w tym zakresie organ powinien orzec co do istoty sprawy. W uzasadnieniu nie zgodził się z poglądem, że złożony do akt operat geodezyjny oraz faktury VAT nie mają mocy dowodowej na tyle silnej , żeby mogły stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ nie mógł z jednej strony uznać, że przeprowadza dowód z opinii geodety a z drugiej strony odmówić opinii geodety mocy dowodowej na tej podstawie, że została sporządzona po przeprowadzeniu kontroli. Postawienie takiej oceny byłoby dopuszczalne jedynie wtedy, gdyby organ poparł swoje stanowisko odpowiednimi dowodami z których by wynikało, że skarżąca po przeprowadzeniu kontroli przez organ podjęła działania zmierzające do zwiększenia powierzchni użytków rolnych. Skoro organ nie wykazał, że wskazane przez niego okoliczności nie miały miejsca, to nie był uprawniony do odmowy mocy dowodowej opinii geodety. Organ winien dokonać oceny poszczególnych dowodów z osobna oraz wszystkich dowodów we wzajemnej ich łączności. Może poszczególnym dowodom odmówić wiary, ale dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej oceny. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny, co nie miało miejsca w sprawie. Powołując się na wyrok tut. Sądu z [...] września 2016 r. sygn. akt II SA/Go 352/16 podniósł, że jeżeli wynik kontroli co do powierzchni działek jest kwestionowany przez rolnika i wskazuje on konkretne argumenty przemawiające za tym, że jest nieprawidłowy, to na organie, który zobowiązany jest stać na straży praworządności, spoczywa obowiązek sprawdzenia, czy kwestionowany pomiar dokonany był prawidłowo. Postępowanie dotknięte wadami narusza zasady określone w art. 8, art. 9, art. 11 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sprawie w sposób nie budzący zaufania do organu oraz niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu jej sprawy. Natomiast naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. polegało w sprawie na tym, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, mimo swej obszerności, sprowadza się tak naprawdę do przywołania stanowiska strony oraz organu I instancji. Organ nie odniósł się nawet do wszystkich kwestii podnoszonych przez stronę w odwołaniu, a najważniejsze z nich potraktował lakonicznie. W konsekwencji powyższe braki spowodowały, że ustalenia dotyczące powierzchni działek muszą być uznane za poczynione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej: P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który jednak dotyczy kognicji sądu w sprawach ze skarg na interpretacje podatkowe, a zatem nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach kognicji, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie naruszała prawa. Istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do oceny przez Sąd, czy organy prawidłowo uznały, że maksymalny obszar kwalifikowalny do płatności (MKO) jest mniejszy od tego zdeklarowanego przez stronę łącznie o 17,80 ha. Zakreślając ramy prawne sprawy w pierwszej kolejności koniecznym jest ponowne przypomnienie (podstawny prawne wydanego orzeczenia omówił już dokładnie organ w zaskarżonej decyzji), że art. 1 Ustawy PROW, określa zadania oraz właściwość organów i jednostek organizacyjnych w zakresie dotyczącym wspierania rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 - 2020, wskazuje stosowne rozporządzenia komisji i parlamentu (UE) i powołuje się na przepisy Unii Europejskiej wydane w trybie tego rozporządzenia oraz stanowi, o warunkach i trybie przyznawania, wypłaty i zwrotu pomocy finansowej w ramach działań i poddziałań objętych programem - w zakresie nieokreślonym w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w pkt 1, lub przewidzianym w tych przepisach do określenia przez państwo członkowskie Unii Europejskiej. Stosownie zaś do brzmienia art. 4 Ustawy PROW - z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kpa, chyba że ustawa stanowi inaczej. Według art. 27 ust. 1 Ustawy PROW organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kpa nie stosuje się. Natomiast w ust. 2 tego przepisu wskazano, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie z § 2 ust. 1 Rozporządzenia RE, płatność ekologiczną przyznaje się rolnikowi, o którym mowa w art. 29 ust. 1 Rozporządzenia nr 1305/2013, jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f Rozporządzenia nr 1305/2013, wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie ekologiczne, o którym mowa w art. 29 ust. 2 Rozporządzenia nr 1305/2013, w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, 4) spełnia warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. W myśl § 16 ust. 1 Rozporządzenia RE, rolnikowi może corocznie zostać przyznana kwota przeznaczona na refundację kosztów transakcyjnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. e rozporządzenia nr 1305/2013, poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, jeżeli są spełnione warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach danego pakietu lub wariantu. Według zaś art. 67 ust. 4 lit. a Rozporządzenia nr 1306/2013 działka rolna oznacza zwarty obszar gruntu, zadeklarowany przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw. Zgodnie natomiast z art. 32 ust. 2 lit. a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L.2013.347.608) – dalej: Rozporządzenie nr 1307/2013 - (...) "kwalifikujący się hektar" oznacza wszelkie użytki rolne gospodarstwa rolnego, w tym obszary, które w dniu 30 czerwca 2003 r. nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w państwach członkowskich przystępujących do Unii w dniu 1 maja 2004 r., które w momencie przystąpienia zdecydowały się na stosowanie systemu jednolitej płatności obszarowej, wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej lub - w przypadku gdy obszar wykorzystuje się także do prowadzenia działalności pozarolniczej - wykorzystywane w przeważającym zakresie do prowadzenia działalności rolniczej. Trzeba też wskazać, że z treści art. 28 ust. 1 lit. a, b, c, d Rozporządzenia nr 809/2014 wynika, że kontrole administracyjne, o których mowa w art. 74 Rozporządzenia nr 1306/2013, łącznie z kontrolami krzyżowymi, pozwalają na wykrycie niezgodności, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych. Kontrole te obejmują wszystkie elementy, których kontrola jest możliwa i stosowna za pomocą kontroli administracyjnych. Kontrole te gwarantują, że: a) spełnione są kryteria kwalifikowalności, zobowiązania i inne obowiązki w odniesieniu do systemu pomocy lub środka wsparcia; b) występuje brak podwójnego finansowania z innych systemów unijnych; c) wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest kompletny i został złożony w odpowiednim terminie oraz, w stosownych przypadkach, złożone zostały dokumenty uzupełniające i świadczą o kwalifikowalności; d) w stosownych przypadkach, istnieje zgodność ze zobowiązaniami długoterminowymi. Z kolei, z art. 74 Rozporządzenia nr 1306/2013 wynika, że zgodnie z art. 59 państwa członkowskie, za pomocą agencji płatniczych lub podmiotów przez nie upoważnionych do działania w ich imieniu, przeprowadzają kontrole administracyjne dotyczące wniosków o przyznanie pomocy w celu weryfikacji kryteriów kwalifikowalności do otrzymania pomocy. Te kontrole uzupełniane są przez kontrole na miejscu. Natomiast w art. 29 ust. 1 Rozporządzenia nr 809/2014 wskazano, że w stosownych przypadkach, kontrole administracyjne obejmują kontrole krzyżowe: a) odpowiednio - zgłoszonych uprawnień do płatności i zgłoszonych działek rolnych w celu uniknięcia wielokrotnego przyznawania tej samej pomocy lub tego samego wsparcia w odniesieniu do tego samego roku kalendarzowego lub roku składania wniosków oraz w celu zapobiegania przypadkom jakiejkolwiek kumulacji pomocy przyznawanej w ramach systemów pomocy obszarowej wymienionych w załączniku I do Rozporządzenia nr 1307/2013 i w załączniku VI do rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009(16) oraz środków wsparcia obszarowego zdefiniowanych w art. 2 akapit drugi pkt 21 Rozporządzenia nr 640/2014; b) uprawnień do płatności w celu sprawdzenia ich istnienia i kwalifikowalności do pomocy; c) zgodności między działkami rolnymi zgłoszonymi w pojedynczym wniosku lub wniosku o płatność a informacjami zawartymi w systemie IDR rolnych w odniesieniu do działki referencyjnej zgodnie z art. 5 ust. 2 Rozporządzenia nr 640/2014, w celu sprawdzenia kwalifikowalności określonych obszarów do systemu płatności bezpośrednich lub środków rozwoju obszarów wiejskich; d) zgodności między uprawnieniami do płatności a zatwierdzonym obszarem w celu sprawdzenia, czy danym uprawnieniom odpowiada co najmniej równa liczba kwalifikujących się hektarów, zdefiniowanych w art. 32 ust. 2-6 Rozporządzenia nr 1307/2013. Do celów akapitu pierwszego lit. c), w przypadku gdy system zintegrowany przewiduje formularze geoprzestrzennego wniosku o przyznanie pomocy, kontrole krzyżowe są przeprowadzane na podstawie przecięcia przestrzennego zdigitalizowanej powierzchni deklarowanej z danymi w systemie IDR. Ponadto kontrole krzyżowe przeprowadza się w celu zapobiegania podwójnemu ubieganiu się o pomoc dla tego samego obszaru. Zatem, na podstawie wskazanych norm prawa wszystkie wnioski o przyznanie płatności złożone przez rolników poddawane są kontroli administracyjnej, o której mowa w art. 28 ust. 1 lit. a, b, c oraz art. 29 ust. 1 Rozporządzenia nr 809/2014. Weryfikacja przeprowadzana jest na podstawie danych zadeklarowanych we wniosku, który zgodnie z art. 14 ust. 1 lit. a, b, c, d, e, f, g Rozporządzenia 809/2014 zawiera wszystkie wyszczególnione w tym przepisie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do pomocy lub wsparcia. W/w kontrole administracyjne przeprowadzane są w oparciu o system LPIS, o którym mowa w art. 70 Rozporządzenia nr 1306/2013, który stanowi, że system ustanawia się w oparciu o mapy, dokumenty ewidencji gruntów lub też inne dane kartograficzne. Korzysta się z technik opartych na skomputeryzowanym systemie informacji geograficznej, w tym ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10000, a od 2016 r. w skali 1:5000, przy uwzględnieniu obwodu i stanu działki. Należy to określić zgodnie z istniejącymi normami unijnymi. W ramach w/w kontroli administracyjnej, w oparciu o system LPIS, na potrzeby jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar w myśl art. 5 ust. 2 lit. a Rozporządzenia nr 640/2014. Warto też wskazać, że z art. 5 ust. 1 rozporządzenia 640/2014 wynika że działka referencyjna obejmuje jednostkę gruntu stanowiącą powierzchnię użytków rolnych zgodnie z definicją w art. 4 ust. 1 lit. e) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013. W stosownych przypadkach, działka referencyjna obejmuje również obszary, o których mowa w art. 32 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, oraz grunty rolne, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013. Użytki rolne to zaś każdy obszar zajmowany przez grunty orne, trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe lub uprawy trwałe (4 ust. 1 lit. e) Z kolei, definicja działalności rolniczej zawarta w art. 4 ust. 1 lit. c ppkt (i), (ii), (iii) rozporządzenia nr 1307/2013 r. oznacza produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, w tym zbiory, dojenie, hodowlę zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich; utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub; prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy. Strona stoi na stanowisku, że organy błędnie stwierdziły, że powierzchnia uprawniona do płatności RE jest mniejsza niż zadeklarowana przez nią we wniosku. Z poglądem tym, w świetle zgromadzonego materiału, nie sposób się zgodzić. Ponieważ spór w istocie dotyczy ustaleń faktycznych w odniesieniu do działek rolnych A1, B1, C1, D1, to należy przypomnieć, że organ prowadzący postępowanie z wniosku rolnika o przyznanie płatności, w trakcie postępowania wyjaśniającego, ma możliwość weryfikacji deklaracji zawartych we wniosku poprzez wykorzystanie zgodnych z prawem narzędzi, w szczególnymi poddając dane kontrolom. W niniejszej sprawie została przeprowadzona kontrola na miejscu. Do takiego działania uprawniały omówione powyżej przepisy – art. 28 ust. 1 Rozporządzenia nr 809/2014 i art. 74 Rozporządzenia nr 1306.2013. W ocenie Sądu, tego typu kontrola jest w stanie oddać najpełniej rzeczywisty obraz danych zadeklarowanych we wniosku. Z akt sprawy wynika, że kontrola, jak wyżej, w zakresie weryfikacji maksymalnych obszarów kwalifikowalnych do płatności (MKO) na działkach została przeprowadzona w gospodarstwie skarżącego przez inspektorów terenowych w dniu [...] maja 2018 r. Wizytacja terenowa oraz sporządzona w jej trakcie dokumentacja fotograficzna wykazały, że nie wszystkie zadeklarowane obszary, kwalifikują się do płatności, ze względu na brak prowadzenia na zakwestionowanym obszarze działalności rolniczej. W świetle przedstawionych przepisów nie ulega wątpliwości, że tereny nie użytkowane rolniczo, nie są brane pod uwagę przy ustalaniu MKO. Zdaniem Sądu, organ w sposób przejrzysty i klarowny opisał i uzasadnił, dlaczego część zadeklarowanego obszaru nie może zostać objęta pomocą w ramach płatności RE. W odniesieniu bowiem do wszystkich działek weryfikacja na miejscu uwidoczniła stan faktyczny, który stał w sprzeczności ze wskazaniami Spółki wynikającymi ze złożonego przez nią w dniu 29 maja 2017 r. załącznika graficznego. I tak na działce ew. [...], na której strona zadeklarowała działkę rolną A1, organ stwierdził MKO o powierzchni 4,17 ha. Zasadnie wyłączono obszary zalesione, pasy zadrzewień, tereny zakrzaczone, porośnięte wieloletnimi samosiejkami drzew. Bez wątpienia, co wynika z dokumentacji fotograficznej, były to tereny, na których nie była prowadzona działalność rolnicza. Stan zastany podczas kontroli odbiegał od zadeklowanego także w odniesieniu do działki rolnej B1. Jak ustalono i wykazano w sprawie, MKO zadeklarowany na działce ew [...] wynosił 25,11 ha, a nie jak zadeklarowała strona – 30,10 ha. Z wyników inspekcji terenowej wynika bowiem, że na obszarze działki ewidencyjnej występowały 4 enklawy obejmujące skupiska wieloletnich drzew i terenów zakrzaczonych, a więc tereny, które nie mogły być wykorzystywane do działalności rolniczej. Z kolei, w odniesieniu do działki ew [...], na której spółka zadekowała działkę rolną C1, kontrola wykazała, że MKO w tym przypadku wynosi 17,15 ha, a nie jak zadeklarowała strona 24,01 ha. Z MKO wyłączono bowiem obszary nieużytków wychodzących od granicy działki ewidencyjnej w jej głąb. Obejmowała one tereny porośnięte krzewami, tereny trwałe podmokłe oraz skarpy. Są to obszary na których nie istniała możliwość prowadzenia działalności rolniczej. Kontrolą objęto także MKO zadeklarowany na działce ew. [...]. Także i w tym przypadku pomiary wykazały, że istniało szereg nieużytków tj. terenów porośniętych krzewami, trzciną, zachwaszczonych, które należało wyłączyć z MKO do płatności, co też organ zasadnie uczynił. W świetle powyższego uprawniona była konstatacja organu, że na działkach ew. [...] zasadnie w trakcie weryfikacji MKO do płatności wyłączono tereny stanowiące skupiska zadrzewień i zakrzaczeń, a co za tym idzie - w rok 2017 na wskazanych obszarach nie była prowadzona działalność rolnicza zgodnie z regulacją określoną w art. 4 ust. 1 ppkt (ii) (iii) Rozporządzenia nr 1307/2013 w zw. z regulacjami określonymi w § 2 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia RE oraz art. 32 ust. 2 Rozporządzenia nr 1307/2013. Przedstawione w decyzji okoliczności w konsekwencji dyskwalifikują opisane powierzchnie (łączny obszar 17,80 ha) z możliwości przyznania do niej płatności RE. Co za tym idzie, bezzasadny jest zarzut naruszenia § 12 Rozporządzenia RE. Przez wzgląd na powyższe, nie zasługuje również na akceptację zarzut naruszenia § 16 ust. 1 Rozporządzenia RE rolnikowi może corocznie zostać przyznana kwota przeznaczona na refundację kosztów transakcyjnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. e Rozporządzenia nr 1305/2013, poniesionych z tytułu kontroli gospodarstwa ekologicznego, jeżeli są spełnione warunki przyznania płatności ekologicznej w ramach danego pakietu lub wariantu. Przeprowadzonym postepowaniem dowiedziono, że w przypadku Spółki warunki te nie zostały spełnione, a zatem słusznie odmówiono refundacji kosztów transakcyjnych. Chybiony jest też zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 rozporządzenia 640/2014. Skoro stwierdzono przedeklarowanie powierzchni kwalifikującej się do płatności RE, to organy miały obowiązek zastosować ten przepis. Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu - jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw, o której mowa w art. 17 ust. 1, obszar zgłoszony do celów jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej lub środków wsparcia obszarowego przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 18, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% obszaru zatwierdzonego. Jeśli różnica ta przekracza 20% obszaru zatwierdzonego, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej ani wsparcia obszarowego. W świetle dokonanych ustaleń i w związku z ustaloną wielkością przedeklarowania powierzchni, umotywowanym więc było odmówienie Spółce płatności RE na rok 2017. W związku z powyższym, Sąd za chybiony uznaje także zarzut naruszenia art. 104 K.p.a. w zw. w zw. z art. 26 ust 1 i 2 pkt 2, art. 29 ust 2 pkt 2 Ustawy PROW poprzez wydanie decyzji w której stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności, jest mniejsza od tej zadeklarowanej. Zasadna zgodność organu odwoławczego z organem I instancji, a w konsekwencji procesowo uzasadnione utrzymanie w mocy jego rozstrzygnięcia, czyni chybionym zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Spółka na poparcie własnego stanowiska powołuje się na przedłożoną na etapie postępowania odwoławczego w dniu [...] lipca 2018 r. opinię geodety zatytułowaną "operat pomiarowy – pomiar powierzchni zaoranych w działkach, [...]. Według niej, dowód ten został przez organ oceniony z naruszeniem swobodnej oceny dowodów (art. 80 K.p.a.). Sąd nie zgadzając się ze stanowiskiem strony, podziela zarazem pogląd wyrażony w orzecznictwie, że z faktu dokonania przez organ odmiennej w stosunku do stanowiska skarżącej oceny dowodów, nie można skutecznie wywodzić naruszenia przepisów postępowania. Ocena dowodów jest bowiem "czynnością myślową" i jak każda czynność tego rodzaju powinna opierać się na zasadach logicznego rozumowania. Organ może zatem wysnuć z zebranego materiału dowodowego wnioski logicznie uzasadnione, które nie muszą być zgodne ze stanowiskiem prezentowanym przez stronę postępowania. Organ ocenia wyniki postępowania dowodowego na podstawie wiedzy i doświadczenia życiowego. Ocena wyników postępowania dowodowego jest wadliwa tedy, gdy została oparta na materiale dowodowym nie w pełni rozpatrzonym (por. wyrok NSA z 11 lipca 2018 r. , II OSK 2008/16). Jednak z taką sytuacją w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia. Jak wynika bowiem z akt sprawy organ dopuścił przedstawiony przez stronę dowód oraz poddał go ocenie, która w żadnym razie nie nosi w ocenie Sądu znamion dowolności. Co więcej, trafnie organ zwrócił uwagę na datę dokonania pomiarów przez geodetę tj. [...] czerwca 2018 r., a więc już po kontroli dokonanej przez inspektorów organu. Zatem, nie można wykluczyć różnic w obliczeniach wynikających ze zmian stanu faktycznego na działkach w tym okresie. Jednak w takim wypadku, niewątpliwie dla oceny stanu działki w 2017 r. bardziej adekwatnym jest dowód postaci protokołu z kontroli która miała miejsce wcześniej. Ta zaś wykazała zaniedbania wieloletnie, które zostały uwidocznione na sporządzonej dokumentacji fotograficznej. Co istotne, strona przedkładając operat pomija również, że w wielu przypadkach ustalenia poczynione przez inspektorów jak i geodetę powołanego przez stronę są ze sobą zbieżne. Mapa w skali 1:5000 (stanowiąca element operatu) wskazuje obszary niezaorane, które pokrywają się z wyłączeniami dokonanymi przez inspektorów terenowych. Zarówno inspektorzy kontroli jak i powołany przez stronę geodeta, w odniesieniu do działek o [...], uznali za nieużytki szereg terenów, w przeciwieństwie do spółki, która w tych przypadkach dokonała pojedynczych włączeń. Rację ma też organ uznając za wiarygodne ustalenia inspektorów w odniesieniu do działki [...], różnie ocenionej przez inspektorów oraz geodetę w swej części północno wschodniej. Fakt, że inspektorzy ARiMR dla oceny stanu działki dla potrzeb płatności za 2017 r. dokonali kontroli na miejscu wcześniej, a oględziny potwierdzili wykonanymi zdjęciami, był w tym przypadku istotną przesłanką. Trafnie także organ podniósł, że w przypadku wszystkich działek, obszary uznane przez geodetę za zaorane w sposób znaczny odbiegają od obszarów zadeklarowanych przez stronę do płatności. Także i ta okoliczność potwierdza bezpodstawność wskazanego w pkt 1 skargi zarzutu. Treść zaskarżonej decyzji dowodzi, że organ odniósł się także do przedłożonych na etapie odwołania przez stronę dowodów w postaci faktur za wykonane usługi prac polowych. Poddając je ocenie, w sposób przekonujący dla Sądu uzasadnił, dlaczego nie mogły one stanowić podstawy do zmiany stanowiska w sprawie. W konsekwencji Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art 80 K.p.a. Ocena dowodów dokonana przez organ w żadnej mierze nie nosi znamion dowolności. To, że jest odmienna od tej, którą prezentuje strona, nie oznacza, że jest błędna. Jest ona zgodna z zasadami logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego. Na uwagę, zasługuje też fakt, że podejmując próbę podważenia przyjętych przez organy ustaleń za pomocą ww. dowodów, spółka pomija zarazem istotną okoliczność niezłożenia przez nią zastrzeżeń do protokołu z oględzin działek w zakresie weryfikacji MKO, choć taką możliwość miała. Co więcej, z akt wynika, że w trakcie czynności kontrolnych w dniach [...] maja 2018 r., obecny był przedstawiciel Spółki W. K., który nie miał uwag do pomiarów. Tenże odebrał też osobiście kopię protokołu z oględzin działek. Tymczasem, strona do momentu wydania decyzji, nie kwestionowała poczynionych ustaleń co do kwalifikowalności powierzchni mimo, że już wtedy posiadła wiedzę o wynikach pomiarowych organu. Co do naruszenia art. 74 Rozporządzenia nr 1306/2013 r. trzeba zwrócić uwagę, że mowa w nim o kontrolach administracyjnych wniosków o przyznania pomocy i kontrolach na miejscu, które organ uprawniony jest przeprowadzić. Zarówno jedna jak i druga miały miejsce w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu, wyniki kontroli administracyjnej, uwzględniającej wyniki kontroli na miejscu, pozwalały organom uznać, że łączny obszar kwalifikujący się do płatności jest mniejszy od zadeklarowanego przez stronę o 17, 80 ha. Przedłożony przez Spółkę operat nie podważył tych ustaleń, co więcej, w wielu obszarach był z nimi zbieżny. Zatem nie jest tak, że organ faworyzuje wyniki dokonanych przez siebie kontroli, co zdaje się sugerować strona stawiając powyższy zarzut. Przedeklarowanie powierzchni do płatności została bowiem ustalona na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W zaskarżonej decyzji organ w przejrzysty sposób opisał dokonaną ocenę dowodów, uzasadnił na jakich dowodach się oparł i dlaczego. Z tego też powodu za chybiony należy w tym miejscu uznać zarzut naruszenia art. 107 § 3 Kpa. Decyzja administracyjna zarówno w części faktycznej jak i prawnej spełnia bowiem wymogi stawiane jej przez prawo. Z tej też racji za chybiony należy uznać zarzut naruszenia art. 11 K.p.a. statuujący zasadę przekonywania. Podnosząc zarzut naruszenia art. 7, art. 77 §1 Kpa strona pominęła, że Ustawa PROW, a w szczególności przytoczone na wstępie rozważań przepisy – art. 27 ust. 1 i ust. 2 - znacząco modyfikuje postępowanie w sprawach o przyznanie płatności. W świetle tych norm prawnych stwierdzić należy, że w/w ustawa zawiera szczególną, w stosunku do przepisów K.p.a., regulację dotyczącą prowadzenia przez organ postępowania dowodowego, ograniczającą jego obowiązki w tym zakresie. Na gruncie powołanej regulacji ustawodawca zdecydował się bowiem na odejście od zasady prawdy obiektywnej – wyrażonej w części drugiej art. 7 oraz art. 77 § 1 K.p.a. – nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz zrezygnował z zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 § 1 k.p.a. Obowiązek organów na tle tej ustawy został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego, wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie nie jest obowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie żądania wnioskodawcy (tj. jego uprawnienia do otrzymania wnioskowanej płatności). Jest jedynie obowiązany do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W konsekwencji, to na skarżącej Spółce jako beneficjencie pomocy w toku postępowania przez organami ARiMR spoczywał procesowy obowiązek wykazania, że cała zadeklarowana powierzchnia kwalifikuje się do płatności RE. W ocenie Sądu, przedstawione na etapie postępowania odwoławczego dowody nie podważają przyjętych przez organ ustaleń w tym zakresie. Skoro jednak w sprawie w ogóle nie mogły mieć zastosowania przytoczone w skardze przepisy art. 7, art. 77 § 1 K.p.a., to zarzut ich naruszenia należy uznać za chybiony. Podobnie należy ocenić zarzuty naruszenia art. 8, art. 9 K.p.a. Zdaniem Sądu, działania podejmowane przez organ w żadnym razie nie naruszały zasady zaufania do organów władzy publicznej. Jeszcze raz należy podkreślić, że odmienna ocena dowodu nie świadczy o tym, że postępowanie było wadliwie prowadzone. Nie mógł zostać naruszony także art. 9 K.p.a. Należy zauważyć, że odpowiednikiem ww. przepisu na gruncie niniejszej sprawy jest art. 27 ust. 1 pkt 3 Ustawy PROW stanowiący, że organ udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Tak więc organ nie jest zobowiązany do działania z urzędu w tym zakresie. Z kolei, skarżąca na żadnym etapie postępowania takiego żądania nie wyartykułowała. Z wszystkich przedstawionych powyżej względów, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło