I SA/Go 582/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Asesor WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Protokolant Specjalista Małgorzata Kosicka-Chilczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi RP sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz strony skarżącej kwotę 391,00 ( trzysta dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. RP Sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej [...] kwietnia 2008 r. Nr [...]. W związku z wydanym przez Naczelnika Urzędu Celnego decyzji zmieniających klasyfikację taryfową importowanych w ramach procedury uszlachetniania biernego samochodów marki R z kodu PCN 8704 31 91 1 na kod 8703 22 19 0 (co jednocześnie wiązało się ze zmianą rodzaju samochodu z pojazdu samochodowego do transportu towarowego o ładowności do 1000 kg na pojazd osobowy) i zmieniających wartość celną. Urząd Skarbowy określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym oraz w podatku od towarów i usług z tytułu importu ww. pojazdów. Od ww. decyzji zostało złożone odwołanie. Dyrektor Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Na niniejszą decyzję, ostateczną w administracyjnym toku instancji Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem w sprawie I SA/Go 848/07 z dnia 2 października 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję. W związku z koniecznością rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, to jest ustalenia czy przedmiotem importu był samochód osobowy (pozycja 8703 Taryfy Celnej), czy też samochód ciężarowy (pozycja 8704), Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. zawiesił postępowanie odwoławcze w sprawie podatkowej do czasu rozpoznania przez Sąd Administracyjny spraw dotyczących klasyfikacji taryfowej spornych pojazdów. Na ww. postanowienie pełnomocnik Skarżącej złożył zażalenie wnosząc o jego uchylenie i podjęcie zawieszonego postępowania. W związku z powyższym, po rozpoznaniu zażalenia Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. utrzymał w mocy skarżone postanowienie. Na ww. rozstrzygnięcie ostateczne w administracyjnym toku instancji Pełnomocnik Spółki RP złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżąca zarzuciła organowi celnemu naruszenie: 1. art. 2 i art. 7 w związku z art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez naruszenie prawa Spółki do sądu, 2. art. 125 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tj. w Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), tj. naruszenie zasady szybkości postępowania przez nieuzasadnione zawieszenie postępowania podatkowego, 3. art. 201 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie a przez to niezgodne z prawdą stwierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie istnieje konieczność rozstrzygnięcia kwestii wstępnej (prejudycjalnej, wypadkowej), tj. rozstrzygnięcia zagadnienia materialnoprawnego mającego charakter zagadnienia otwartego i samoistnego, od którego rozstrzygnięcia zależy wynik sprawy głównej. Mając na uwadze powyższe zarzuty Skarżąca wniosła o: - uchylenie skarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. jako wydanych z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy w całości, - zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W złożonej odpowiedzi na skargę odpowiadając na zarzuty sformułowane w skardze Dyrektor Izby Celnej wyjaśnia, iż są one niezasadne. Nie kwestionując zasady szybkości postępowania, wyrażone w art. 125 Ordynacji podatkowej, wskazał, że w niniejszej sprawie istnieją obiektywne przeszkody uniemożliwiające podjęcie i prowadzenie postępowania podatkowego dotyczącego zobowiązania w podatku od towarów i usług oraz w podatku akcyzowym z tytułu importu pojazdów. Jak wskazano w skarżonych postanowieniach zawieszenie postępowania było powodowane koniecznością rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim są toczące się przed WSA i NSA sprawy dotyczące klasyfikacji taryfowej importowanych pojazdów. Sprawy te dotyczą ustalenia, czy sporne pojazdy były samochodami osobowymi, czy tez samochodami ciężarowymi – jak twierdzi Skarżąca. Ustaleni typu pojazdu ma kluczowe znaczenie dla sprawy, albowiem od tego zależy, czy pojazdy te będą objęte podatkiem akcyzowym. Zgodnie bowiem z załącznikiem nr 6 do obowiązującej w dniu dokonania importu ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. z 1993 r., Nr 11, poz. 50 ze zm.) wyrobem akcyzowym są tylko samochody osobowe. Organ podniósł, że kolejną przyczyną powodującą konieczność zawieszenia postępowania jest fakt, iż decyzje w przedmiocie cła zawierają również odmienne niż w przypadku zgłoszeń celnych określenie wartości celnej. Zgodnie z art. 15 ust. 4 przywołanej wyżej ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, podstawa opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Biorąc powyższe pod uwagę, organ uznał, że podstawa opodatkowania w oczywisty sposób zależy od wartości celnej towarów i należnego cła. Nie można zatem w chwili obecnej – bez zakończenia spraw dotyczących klasyfikacji taryfowej oraz wartości celnej, w sposób prawidłowy określić podstawy opodatkowania. Mając powyższe na uwadze, Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. W myśl przepisu art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) organ podatkowy zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania podatkowego w oparciu o ten przepis jest obligatoryjne, gdy wystąpi wskazane w nim zagadnienie wstępne. Aby można było mówić o zagadnieniu wstępnym musi ono poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, a także musi istnieć zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Musi ono pozostawać w takim związku z postępowaniem podatkowym, że bez jego rozstrzygnięcia nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy. Wystąpienia takiego związku w niniejszej sprawie Sąd się nie dopatrzył, podzielając w tym zakresie stanowisko skarżącej. Zawieszone zaskarżonym postanowieniem postępowanie podatkowe dotyczy zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług od importowanych samochodów R. Jest to postępowanie całkowicie odrębne od postępowania celnego dotyczącego klasyfikacji taryfowej importowanych samochodów. Organ prowadzący postępowanie podatkowe ma obowiązek dokonać samodzielnych ustaleń koniecznych do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania i podstawy opodatkowania, albowiem dopiero one pozwolą mu podjąć prawidłową decyzję co do wymiaru podatku od towarów i usług. Brak tych samodzielnych ustaleń był właśnie powodem uchylenia przez Sąd zaskarżonych decyzji sprawie I SA/Go 848/07. Przypomnieć należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 7 kwietnia 2003 r. sygn. akt FSK 2/02, w którym Sąd ten stwierdził, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w przypadku ich importu powstaje z mocy prawa, czyli nie jest uzależnione od wcześniejszego wydania decyzji odnoszącej się do ustalenia wartości celnej towaru czy jej prawidłowości. Sąd rozpoznający skargę w niniejszej sprawie podzielił także argumenty zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 maja 2007 r. sygn. akt I FSK 777/06, oddalający skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 3090/05. W orzeczeniu tym NSA stwierdził, że organy podatkowe właściwe dla podatnika na podstawie art. 11c ust. 1 obowiązującej w chwili importu samochodów ustawy o VAT są zobowiązane do wydawania decyzji ustalającej podatek importowy od towarów i usług w prawidłowej wysokości, co oznacza, że nie są bezwzględnie związane co do przedmiotu i podmiotu opodatkowania decyzją organów celnych określających wysokość cła. Odnosząc się natomiast do prawidłowości prowadzenia postępowania przez organ podatkowy w takich okolicznościach, jakie zaistniały w sprawach importu samochodów R, NSA zwrócił uwagę, że jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego jest zasada prawdy obiektywnej, określona w art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej i nie może być ona ograniczana w żaden sposób, chyba że przepis prawa wyraźnie tak stanowi. W rozważanej sprawie brak jest takich przepisów, które zwalniałyby organy podatkowe z obowiązku dochodzenia do prawdy obiektywnej ze względu na to, że w obrocie prawnym istnieje decyzja organów celnych dotycząca cła. W związku z tym obowiązek dowodzenia w tej sprawie nie może zostać ograniczony. NSA podkreślał przy tym, że cechą postępowania podatkowego jest otwarty system środków dowodowych (art. 180 Ordynacji podatkowej). Skoro zatem, jak wynika z powyższych rozważań, w prowadzonym postępowaniu organ podatkowy winien przeprowadzić samodzielne ustalenia i dokonać oceny zebranych dowodów, to brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że prawomocne rozstrzygnięcie wyrokiem sądu kwestii klasyfikacji taryfowej importowanych samochodów stanowi zagadnienie wstępne obligujące, w myśl przepisu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy do zawieszenia prowadzonego przez siebie postępowania w przedmiocie podatku VAT. Inaczej należałoby uznać, że prowadzone postępowanie w sprawie podatku od towarów i usług sprowadzałoby się jedynie do skalkulowania należności podatkowych w oparciu o dane wynikające z decyzji celnych. Przyjęta w zaskarżonym postanowieniu przez organ odwoławczy interpretacja pojęcia zagadnienia wstępnego narusza cyt. wyżej przepis art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, powodując tym samym, iż niezasadnie zawieszono postępowanie podatkowe. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie powołanego wyżej przepisu oraz art. 134 i art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), uchylił zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie wydane w pierwszej instancji zawieszające postępowanie podatkowe. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.1348 z późn. zm.). |Asesor WSA |Sędzia WSA |Sędzia WSA | |Anna Juszczyk-Wiśniewska |Dariusz Skupień |Stefan Kowalczyk | [pic]