I SA/Go 608/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 sierpnia 2012 r. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący A.L., reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego K.K., wniósł pismem z dnia [...] lipca 2012r. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2010r., Nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych. Jednocześnie skarżący wskazując na art. 86 § 1 w zw. Art. 87 § 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na wskazaną decyzję. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że w dniu [...] czerwca 2010 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał decyzję, w której ustalił skarżącemu zobowiązanie z tytułu umowy pożyczki. Na skutek odwołania skarżącego organ II instancji decyzją z dnia [...] października 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy doręczył decyzję bezpośrednio skarżącemu z pominięciem pełnomocnika. Pełnomocnik złożył wniosek o doręczenie decyzji i otrzymał ją w dniu 26 października 2011 r. W ustawowym terminie pełnomocnik skarżącego wniósł skargę, która postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. Akt I SA/Go 1257/11 została odrzucona. Wywiedziona od orzeczenia Sądu I instancji skarga kasacyjna została w dniu 14 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 915/12 oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Dalej pełnomocnik skarżącego wskazał, że zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Ponieważ pełnomocnik skarżącego otrzymał w dniu 26 czerwca 2012 r. postanowienie z NSA, to wnosząc wniosek o przywrócenie terminu w dniu 3 lipca dochował ustawowego terminu. Podniesiono również, że skarżący w dniu [...] kwietnia 2010 r. ustanowił swoimi pełnomocnikami K.K. i M.D.. W treści pełnomocnictwa wskazano, że obejmuje ono zarówno postępowanie kontrolne z art. 281a Ordynacji podatkowej, jak i postępowanie podatkowe w rozumieniu art. 135-137 Ordynacji podatkowej. W pełnomocnictwie wskazano sygnaturę sprawy – postępowania kontrolnego, albowiem na tym etapie sprawy nie było jeszcze wszczęte postępowanie podatkowe. Jednakże intencją mocodawcy było ustanowienie pełnomocnika na każdym etapie postępowania, dlatego też zastrzegł wprost, że pełnomocnictwo obejmuje również etap postępowania podatkowego w rozumieniu art. 135-137 Ordynacji podatkowej. Podkreślono, że nie ma przeciwskazań, aby pełnomocnictwo obejmowało również czynności przyszłe. Udzielone pełnomocnictwo obejmuje wszelkie postępowania przed wszystkimi organami oraz sądami wszystkich instancji. W pełnomocnictwie brak było ograniczenia zakresu pełnomocnictwa, w tym zastrzeżenia, że obejmuje ono tylko postępowanie przed organem I instancji. Pełnomocnik skarżącego podkreślił przy tym, że zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny jak i Naczelny Sąd Administracyjny orzekły, że udzielone pełnomocnictwo było wadliwe, dlatego prawidłowo postąpił organ II instancji doręczając decyzję bezpośrednio skarżącemu, a nie pełnomocnikowi. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego wskazał, że z uwagi na niejednolite orzecznictwo w tym zakresie, nie sposób przyjąć, że winę za ten stan rzeczy ponosi skarżący. Skarżący ustanawiając pełnomocników nie miał świadomości, że jakakolwiek korespondencja będzie mu doręczana, w szczególności, że będzie to korespondencja tak istotna, jak decyzja II instancji. W ocenie pełnomocnika skarżącego wskazane powyżej okoliczności wskazują na brak winy skarżącego i uzasadniają złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Wskazano również, że kryterium braku winy, wynikające z przepisów art. 86 § 1 oraz art. 87 § 2 P.p.s.a. polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności, takiej której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Intencją skarżącego było działanie za pośrednictwem pełnomocnika. Udzielenie pełnomocnictwa było więc dopełnieniem obowiązku dołożenia szczególnej staranności. Podkreślono również, że skarżący nie miał świadomości, że udzielone pełnomocnictwo było wadliwe. Dlatego też zarówno pełnomocnicy, jak i skarżący byli w "usprawiedliwionym przekonaniu", że wszelka korespondencja – również od organu II instancji będzie doręczana pełnomocnikom. Wskazano również, że zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a. po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. Zdaniem pełnomocnika skarżącego sytuacja wyjątkowa w niniejszej sprawie zaszła z kilku względów. Po pierwsze na tak długi okres na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, miały wpływ postępowania dotyczące wniesionej skargi do WSA i NSA. Wcześniej natomiast pełnomocnik skarżącego miał trudności z otrzymaniem decyzji administracyjnej, której treści nie znał, a która podlegała zaskarżeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi należało odrzucić. Stosownie do art. 85 P.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu – art. 86 § 1 P.p.s.a. Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w chybieniu terminu – art. 87 § 2. Jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie – art. 87 §4. Podkreślić należy, że stosownie do art. 87 § 5 P.p.s.a. po upływie roku od uchybienia terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. W niniejszej sprawy musiałby zachodzić zatem wyjątkowy przypadek, o którym mowa w art. 87 § 5 P.p.s.a. Wskazać należy, że kwestia dopuszczalności przywrócenia terminu po upływie roku od jego uchybienia stanowi przesłankę dotyczącą postępowania, należy więc do warunków dopuszczalności rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, a nie do przesłanek merytorycznych, czyli do warunków zasadności tego wniosku. Skoro tak, to złożenie wniosku o przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia powoduje, że wniosek taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny na podstawie art. 88 P.p.s.a. ( por. postanowienie NSA z 5 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OZ 580/10, Lex 658761 ). Pełnomocnik skarżącego wskazał we wniosku o przywrócenie terminu, że w jego ocenie wystąpiły wyjątkowe przypadki, które uzasadniają przywrócenie terminu po upływie roku od jego uchybienia. Na tak długi okres na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, miały wpływ postępowania dotyczące wniesionej skargi do WSA i NSA. Wcześniej natomiast pełnomocnik skarżącego miał trudności z otrzymaniem decyzji administracyjnej, której treści nie znał, a która podlegała zaskarżeniu. Podniesione okoliczność nie mogą być uznane za przypadki wyjątkowe w znaczeniu art. 87 § 5 P.p.s.a. Wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. Akt I SA/Go 1257/11 odrzucającym skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2011 r. jednoznacznie stwierdził, że skarga została wniesiona po terminie. Sąd wskazał również, że "organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skarżący w postępowaniu odwoławczym występował osobiście, a tym samym prawidłowo doręczył mu wydaną przez siebie decyzję." Wywiedziona przez skarżącego od wskazanego postanowienia skarga kasacyjna, została postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r. sygn. akt II FSK 915/12 oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. W świetle przytoczonych okoliczności stwierdzić należy, że podnoszone przez pełnomocnika skarżącego okoliczności dotyczące zakresu udzielonego przez skarżącego pełnomocnictwa są jedynie nieuprawnioną próbą polemiki z zapadłymi w sprawie prawomocnymi orzeczeniami Sądów i jako takie nie stanowią przypadków wyjątkowych, o których mowa w art. 87 § 5 P.p.s.a. Również w doktrynie przyjmuje się, że jeżeli wniosek został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego, wniosek taki jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu na podstawie art. 88 P.p.s.a. ( Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Jan Paweł Tarno, Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 5, s.272-273 ). Z tych też przyczyn oraz na podstawie wskazanych przepisów Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.