I SA/Go 69/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 kwietnia 2010 r. na skutek sprzeciwu wniosku D.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj, czerwiec, lipiec, sierpień i wrzesień 2004 r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego w wysokości przekraczającej 200,00 (dwieście) złotych; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skarżący D.B. – reprezentowany przez pełnomocnika doradcę podatkowego K.K. - wniósł do tutejszego Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...]. Zarządzeniem z dnia 28 stycznia 2010 r. Sąd wezwał Skarżącego do uiszczenia wpisu od przedmiotowej skargi w wysokości 1.224,00 zł. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż nie ma środków finansowych na pokrycie wymaganego wpisu. Zaznaczył również, że dniu 5 lutego 2010 r. uiścił wpisy od równoległe złożonych skarg na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w kwocie 697,00 zł. Ponadto, oprócz bieżących kosztów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, spłaca ratalnie zaległości podatkowe w podatku o towarów i usług i podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 8.300,00 zł miesięcznie. W oświadczeniu dotyczącym majątku wskazał, iż jest właścicielem lokalu mieszkalnego (99, 70 m²), nieruchomości rolnej o powierzchni 20 ha oraz warsztatu związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wskazał również ruchomości, które zostały zajęte przez Urząd Skarbowy w trakcie postępowanie egzekucyjnego. Dochód z działalności gospodarczej w grudniu 2009 r. wyniósł 10.369,00 zł, natomiast od stycznia do grudnia 2009 r. narastająca strata osiągnęła wysokość 51.733,00 zł. Pełnomocnik Skarżącego wezwany w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo Postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm. - dalej zwana – P.p.s.a.) złożył dodatkowe dokumenty w postaci: - odpisów miesięcznych deklaracji w podatku do towarów i usług za okres od sierpnia 2009 r. do styczeń 2010 r. zawierających za każdy miesiąc zadeklarowany podatek; - wyciągu z rachunku bankowego z którego wynika, iż dostępne środki opiewają na kwotę 5.685,07 zł. Nadto oświadczył, że jego miesięczne wydatki wynoszą 1.500,00 zł, a prowadzona działalność gospodarcza w listopadzie 2009 r. i styczniu 2010 r. przyniosła stratę. Jedynie w grudniu osiągnął wskazywany wcześniej dochód. Po rozpoznaniu wniosku referendarz sądowy postanowieniem z dnia 12 marca 2010 r. odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy, stwierdzając, iż choćby z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że Skarżący posiada środki przewyższające kilkukrotnie należny wpis. Na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącego wniósł sprzeciw wnosząc o przyznanie prawa pomocy chociażby w zakresie częściowego zwolnienia z kosztów wpisu sądowego. W uzasadnieniu oprócz argumentacji przedstawionej we wniosku o przyznanie prawa pomocy dodał, że do momentu złożenia przedmiotowego wniosku należycie wywiązywał się z opłacania kosztów sądowych w sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem. Natomiast środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym, przeznaczył na bieżące koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponadto, wypracowany dochód przeznaczany był na spłatę ratalną zaległości podatkowych wraz z odsetkami w podatku od towarów i usług za styczeń 2004 r. i marzec-wrzesień 2004 r. oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. Z tego też względu jak twierdzi, nie był w stanie poczynić większych oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja prawo pomocy zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Umożliwia bowiem realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. W myśl art. 260 P.p.s.a. wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza w przedmiocie prawa pomocy ma ten skutek, że postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie zaś z art. 245 § 3 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Ponadto, w § 4 cytowanego przepisu częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przesłanki których wystąpienie warunkuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej są zawarte w art. 246 § 1 P.p.s.a. Stanowi on, że prawo pomocy w zakresie częściowym – czyli takim o jaki wnioskował Skarżący – zostaje przyznane osobie, która wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Z treści przywołanego wcześniej przepisu wynika jednak, iż ciężar udowodnienia niemożności poniesienia takich kosztów spoczywa na osobie składającej wniosek w zakresie przyznania prawa pomocy. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów i złożonych przez Skarżącego oświadczeń wynika, iż jego główny dochód pochodzi z działalności gospodarczej. Mimo narastającej straty rzędu 51.733,00 zł. za okres od stycznia do grudnia 2009 r., Skarżący odnotował również dochód w wysokości 10.369,00 zł. w grudniu 2009 r. Także wyciąg z rachunku bankowego potwierdza zdaniem Sądu, iż Skarżący posiada środki potrzebne na sfinansowanie swojego udziału w postępowaniu przed sądem, w tym także opłat sądowych, które należy zaliczyć do danin publicznych. Zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi bowiem odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej (postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2005 r., FZ 478/04, niepubl.) Sąd dostrzega jednak, iż przedmiotowa sprawa nie jedyną, w której Skarżący został zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego. Uiścił już wpisy w łącznej kwocie 679,00 zł w sprawach I SA/Go 67/10 – I SA/Go 68/10. Niewątpliwe Sąd zauważa również, że zgodnie z układami ratalnymi Skarżący jest zobowiązany uiścić na rzecz Urzędu Skarbowego miesięcznie kwotę w wysokości ok. 8.300,00 zł. tytułem zobowiązań w podatku od towarów i usług oraz podatku dochodowym od osób fizycznych. Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz zasadę ponoszenia przez strony kosztów związanych z ich udziałem postępowaniu należy stwierdzić, iż Skarżący nie wykazał w sposób dostateczny, że nie będzie w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Zdaniem Sądu sytuacja finansowa Skarżącego pozwala przyznać mu prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu do skargi w wysokości przekraczającej 200,00 zł. Zdaniem Sądu uiszczenie przez Skarżącego wpisu w wysokości 200,00 zł nie przekracza jego możliwości finansowych i z tego względu na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.