I SA/Go 715/10

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-10-06

Skład orzekający: Dariusz Skupień, Anna Juszczyk- Wiśniewska, Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak oryginalnych faktur VAT lub ich duplikatów, dokumentujących zakupy towarów i usług, stanowi podstawę do odmowy uznania prawa do odliczenia podatku naliczonego, nawet jeśli istnieją inne dowody (np. dane z płyt CD, dysków komputerowych) mogące sugerować dokonanie transakcji?
Ratio decidendi
Prawo do odliczenia podatku naliczonego jest ściśle związane z posiadaniem przez podatnika oryginalnych faktur VAT lub ich duplikatów, potwierdzających nabycie towarów lub usług. Inne dowody, takie jak dane z płyt CD czy dysków komputerowych, nie mogą zastąpić wymogu posiadania faktur, ponieważ nie stanowią one dokumentów wymienionych w przepisach jako podstawa do odliczenia podatku naliczonego. Brak takich faktur skutkuje uznaniem odliczenia za nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Spółka "F" Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, dotyczącą podatku od towarów i usług za czerwiec 2004 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego w zadeklarowanej wysokości z powodu braku oryginalnych faktur zakupu i ewidencji zakupów za ten okres. Spółka zarzuciła organom uchybienia proceduralne, w tym niepełne zgromadzenie materiału dowodowego i niewłaściwe zabezpieczenie dokumentów przez policję.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk- Wiśniewska Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. sprawy ze skargi "F" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2004 r. oddala skargę. Dnia [...] czerwca 2010r. "F" Sp. z o.o. (zw. dalej: Spółka, Strona Skarżąca) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (zw. dalej: Dyrektor IS, organ II instancji, organ odwoławczy) z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego (zw. dalej: Naczelnik US, organ I instancji) z dnia [...] grudnia 2009r., Nr [...] z dnia [...] maja 2010r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2004 roku. Z akt sprawy wynika że : Na podstawie upoważnienia do kontroli z dnia [...] czerwca 2007r. przeprowadzono u Skarżącej kontrolę podatkową w zakresie ustalenia stanu faktycznego rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2004 roku. Czynności kontrolne przeprowadzone zostały w oparciu o dokumentację księgową skarżącej Spółki, przekazaną organowi I instancji przez Komendę Miejską Policji. Według ustaleń kontroli skarżąca w czerwcu 2004r. zaewidencjonowała 33 faktury VAT według stawki 22%, w kwotach zgodnych z dokumentami źródłowymi i w tych samych wartościach rozliczyła dostawę towarów i usług w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2004r. W zakresie zakupów oraz podatku naliczonego skarżąca rozliczyła w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2004r. zakupy na wartość netto 90.443 zł i podatek VAT na kwotę 19.897 zł, przy czym, za ww. okres nie przedłożyła ewidencji VAT zakupów, a w dokumentacji księgowej stwierdzono cztery faktury zakupu: 1/ Nr [...] z [...] czerwca 2004r., na wartość netto 866,00zł, podatek VAT 190,52zł (wg stawki 22%), wystawioną przez "K.H. K.K." s.c., za czynności notarialne; 2/ Nr [...] z [...] czerwca 2004r. na wartość 6.000zł (towar zwolniony od podatku), wystawioną przez "A" Sp. z o.o., za sprzedaż samochodu osobowego, 3/ Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. na wartość netto 163,93zł, podatek VAT 36,07zł (wg stawki 22%), wystawioną przez E R.J., za sprzedaż pieczątek; 4/ Nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. na wartość netto 155,00zł, podatek VAT 34,10 zł (wg stawki 22%), wystawioną przez S J.S., za zakup sprzętu komputerowego. Innych dowodów w tym zakresie kontrola nie stwierdziła. W dniu [...] czerwca 2007r. Spółka złożyła oświadczenie, iż nie posiada żadnych dokumentów za lata 2004 -2007, poza zabezpieczonymi przez policję podczas przeszukania. Postanowieniem z dnia [...] września 2007r., Naczelnik US wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec "F" Sp. z o.o. w sprawie określenia prawidłowej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czerwiec 2004r. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził, że skarżąca nie posiada dokumentów, które mogłyby potwierdzić jej prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości wskazanej w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2004r., gdyż posiadając informacje o braku dokumentów, które potwierdziłyby prawo do odliczenia, nie dostarczyła ani oryginałów faktur, ani ich duplikatów w okresie trwania postępowania podatkowego. Istnienia w / w dokumentów nie potwierdziło też przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie podatkowe i podejmowane w jego toku czynności dowodowe. Na podstawie powyższych ustaleń organ I instancji stwierdził zawyżenie przez skarżącą Spółkę w rozliczeniu podatku od towarów i usług za czerwiec 2004r. wartości zakupów pozostałych o kwotę netto 89.258,07zł. oraz podatku VAT o kwotę 19.636,31zł. Poczynione ustalenia zawarte zostały w decyzji Naczelnika US z dnia [...] grudnia 2009r., określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2004r. w wysokości 21.965zł. Na przedmiotowe orzeczenie Spółka złożyła odwołanie. W wyniku jego rozpoznania Dyrektor IS podzielając pogląd organu I instancji utrzymał jego rozstrzygnięcie mocy. Spółka następnie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. Zarzuciła: 1/ uchybienia przepisowi art.187 §1 ordynacji podatkowej przez bezpodstawne przyjęcie, że w sprawie zgromadzono cały materiał dowodowy w części dotyczącej zakupów dokonanych przez skarżącą; 2/ uchybienia przepisowi art.191 ordynacji podatkowej przez ocenę zeznań świadka B.Z. i pisemnych informacji z Komendy Miejskiej Policji z pominięciem sprzeczności zeznań i informacji i bez uwzględnienia kontekstu zgromadzone go materiału dowodowego; 3/ dokonania ustaleń sprzecznych z literalną treścią zeznań świadków K.L. i I.Z.; 4/ instrumentalnego wykorzystania przepisu art.274c §1 ordynacji podatkowej prowadzące w konsekwencji do uchybienia przepisowi art.190 §2 tej ustawy. W konsekwencji Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów I i II instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zwróciła uwagę na fakt niewłaściwego jej zdaniem zabezpieczenia przez Komendę Miejską Policji dokumentów finansowych Spółki, które polegało na braku spisu zabezpieczonych dokumentów, przepakowywania ich bez zaewidencjonowania zawartości zarówno przed jak i po otworzeniu pierwotnie zabezpieczonych worków foliowych i kartonów. Podkreśliła, że w spisie dokumentów sporządzonym przez funkcjonariuszy policji celem zabezpieczenia dowodów w dniu [...] stycznia 2007r. stwierdzono jedynie fakt zabezpieczenia faktur, bez uwidocznienia dat , numerów czy liczby faktur. Oględzin zawartości worków foliowych i kartonu w którym zabrano dokumenty, dokonano w dniu [...] marca 2007r. bez udziału strony. Wówczas również nie zindywidualizowano dokumentów, przy czym część z nich ponumerowano. Protokół oględzin nie zawiera wzmianki o uszkodzeniach worków foliowych, czy też o przełożeniu dokumentów do innych opakować. Natomiast z wydanego w przedmiocie dowodów rzeczowych postanowienia z dnia [...] marca 2007r. wynika, że dokumentacja finansowa Skarżącej była zgromadzono w dwóch kartonach. Wskazała również na rozbieżności w zgromadzonym materiale dowodowym powołując się na pismo z dnia [...] września 2009r. podkomisarza M.S., w którym zaznaczono, że worki foliowe w czasie transportu zostały uszkodzone, natomiast świadek B.Z. zeznał, że worki nie posiadały uszkodzeń. Nadto jak wynika z tych zeznań, świadek otworzył jeden worek a drugi już był otwarty. Wobec powyższego Strona uznała, że jeden z worków foliowych i karton zostały otwarte przed oględzinami dokumentów i że wyjmowano z niego dokumenty finansowe. Powołała się również na rozbieżności w dokumentach Komendy Policji i Urzędu Skarbowego, bowiem z protokołu oględzin sporządzonego przez policję wynika, iż zawartością folii i kartonu były faktury i rachunki, natomiast z protokołu z dnia [...] maja 2007r. sporządzonego przez pracownika urzędu skarbowego wynika, że znajdowały się tam również komputerowe rejestry sprzedaży i nieokreślone polisy. Nadto zaznaczyła, że w wykazie dowodów rzeczowych sporządzonym przez B.Z. zostało wskazane, że pracownice urzędu skarbowego kwitowały odbiór dwóch laptopów, natomiast o laptopach nie wzmiankowano w protokole z dnia [...] maja 2007r. sporządzonego przez pracowników urzędu. W jej ocenie, o nie wydaniu Urzędowi Skarbowemu całej dokumentacji, świadczy choćby to, że zawartość dwóch worków nie mogła zmieścić się w dwóch kartonach przekazanych przez policję. Jednocześnie wskazała, że w sytuacji gdy organ podatkowy zarzuca zawyżenie kwoty podatku naliczonego VAT, nieracjonalnym byłoby nie przedłożenie dokumentacji przez Skarżącą, gdyby była w jej posiadaniu. Na tej podstawie wywiodła, że część dokumentacji zaginęła, albowiem gdyby przekazana dokumentacja była kompletna, wówczas powinny w niej się znajdować również faktury dotyczące bieżącego funkcjonowania Spółki (np. opłaty za telefon, wodę, ogrzewanie itp.) Skarżąca również wskazała, że wraz z dokumentacją zabezpieczono dokumentację zarchiwizowaną na płytach CD, a fakt archiwizacji dokumentów wynika z zeznań świadków K.L. jak i I.Z.. Uznała też, że wobec posiadanej informacji o awarii komputera Skarżącej, organ winien był wykazać się inicjatywą dowodową i wezwać do dostarczenia twardego dysku komputera, a następnie – w myśl art.187 §1 ordynacji podatkowej - zlecić odzyskanie danych. Jednocześnie wyjaśniła, że sama nie podjęła działań w tym zakresie bowiem nie prowadzi działalności gospodarczej przynoszącej dochody i nie może pozwolić sobie na poczynienie takiego wydatku. Stwierdziła, że wskazane przez nią w materiale dowodowym niekonsekwencje, czy sprzeczności w zeznaniach, uprawdopodabniają istnienie dokumentów, które w przypadku poddania ich analizie zakończyłoby się brakiem podstaw do wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku VAT. Strona zarzuciła również niewłaściwe wykorzystanie art.274c §1 ordynacji podatkowej, - gdyż zwrócenie się do J.S., A.N., A.W., M.L. z żądaniem informacji o faktach jest dowodem z zeznań świadków bez względu na powołaną podstawę prawną. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że argumentacja podnoszona przez skarżącą nie dotyczy postępowania przeprowadzonego w niniejszej sprawie, lecz sposobu zabezpieczenia i przechowywania dokumentów na etapie postępowania prowadzonego przez policję i z tych względów organ podatkowy nie jest adresatem zarzutów w tym przedmiocie. Podkreślił, że z dokumentacji przekazanej przez policję wynika, że nie zawierała ona ewidencji zakupów oraz faktur zakupu dokumentujących zadeklarowane w deklaracji VAT -7 za ten okres nabycie towarów lub usług na kwotę netto 89.258,07 złotych. Celem ustalenia, czy w istocie przekazana dokumentacja nie jest pełna, uzyskał informacje z policji, iż przekazano mu całość dokumentacji znajdującej się w dwóch kartonach. Organ wskazał również, że worki i kartony zostały zabezpieczone przed otwarciem , nie posiadały uszkodzeń - co potwierdzają zaznania świadka Z., Natomiast po wydaniu pracownikowi Skarżącej części dokumentów w kserokopiach, dokumenty zostały przepakowane do dwóch kartonów i zabezpieczone przed otwarciem. Zaznaczył też, że z protokołu z dnia [...] maja 2007r. wynika, iż pracownice organu odebrały tylko dokumenty zweryfikowane i uznane przez pracowników urzędu za mające związek z rozliczeniem podatku od towarów i usług. Ponadto, po stwierdzeniu w dniu [...] maja 2007 roku, że w laptopach nie znajdują się dane mające związek z rozliczeniami podatkowymi, laptopy te zostały zwrócone policji. Ostatecznie za niezasadne organ uznał zarzuty co do stwierdzenia rozbieżności w dokumentacji policji i organu podatkowego, tym bardziej, iż te dokumenty nie były sporządzane w toku postępowania kontrolnego. W kwestii laptopów, Dyrektor IS wskazał, że nie stanowiły one materiału dowodowego w sprawie, gdyż nie dotyczyły rozliczeń podatkowych. Czynności odbioru laptopów przez organ podatkowy (dnia [...] maja 2007r.) został odnotowany w wykazie nr [...] z dnia [...] marca 2007r. Ich zwrotu zaś dokonano dnia [...] czerwca 2007 roku – co z kolei zostało stwierdzone protokołem sporządzonym w tej samej dacie. Czynności te miały miejsce przed wszczęciem postępowania kontrolnego i nie znajduje w tym przypadku zastosowania art.172 §1 ordynacji podatkowej. Organ podkreślił także, że o ile Skarżąca stała na stanowisku, że materiał dowodowy zgromadzony w pamięci laptopów ma według niej znaczenie dla sprawy, to mogła przedłożyć w/w przedmioty do akt postępowania. Dyrektor IS jednocześnie zaznaczył, że nie odpowiada za zaginięcie dokumentów skarżącej, jednak przeprowadził szereg czynności procesowych mających na celu ustalenie czy brakująca dokumentacja istniała, a jeżeli tak to gdzie się znajduje, co jednak nie przyniosło pozytywnego rezultatu. Wskazując, że za czerwiec 2004r. w dokumentacji stwierdzono brak ewidencji zakupów i brak dokumentów źródłowych innych niż cztery w/w faktury VAT dokumentujące nabycie towarów i usług, jednocześnie zaznaczył, że Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada żadnych innych dokumentów. Dlatego też, nie mógł podzielić argumentacji Strony, że gdyby dokumentacja była kompletna, to zawierałaby również faktury VAT dotyczących zwykłej działalności spółki,. Organ zwrócił też uwagę, że mając na celu ustalenia ewentualnego istnienia faktur zakupu podjął i inne czynności w postaci: 1/ zwrócenia się do naczelników wszystkich urzędów skarbowych w Polsce celem ustalenia istnienia transakcji których stroną jest Skarżąca, 2/ wezwania Skarżącej do wskazania rachunków bankowych celem uzyskania informacji co do Skarżącej i tym samym ustalenia transakcji przeprowadzonych przez skarżącą; 3/ wystąpienia do [...] o udzielenie informacji co do tych rachunków; 4/ przeprowadzenia czynności sprawdzających u znanych kontrahentów skarżącej. Działania te jednak nie doprowadziły do ustalenia kontrahentów, wystawców faktur zakupu za czerwiec 2004 roku. Dyrektor IS wyjaśnił również, że nie kwestionował faktu archiwizowania faktur na płytach CD. Niemniej jednak nie były one przedmiotem zabezpieczenia i nie zostały przekazane organowi podatkowemu. Nadto podkreślił, iż prawo do doliczenia podatku naliczonego winno być udokumentowane oryginałami faktur VAT lub ich duplikatami, toteż ewentualne pozyskanie płyt CD z archiwizowanymi danymi Skarżącej, nie stanowiłoby podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Za niezasadne organ uznał również zarzuty co do nie przeprowadzenia dowodu z twardego dysku z komputera celem odzyskania danych tam zawartych. Jak stwierdził, dane te nie stanowiłyby podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Zauważył przy tym, że sama Skarżąca nie przedstawiła wniosku co do przeprowadzona dowodu. Obowiązek gromadzenia materiału dowodowego przez organ nie zwalnia jej bowiem od oferowania dowodów na wykazanie swoich racji. Jednocześnie wskazał, że przeprowadzenie w/w dowodu nie doprowadziłoby do ustalenia kontrahentów i tym samym stworzenia możliwości dokonania u nich kontroli, bowiem z analizy dokumentów, jak również wyciągów bankowych wynika, iż innych kontrahentów niż osoby, których dane uzyskano na podstawie posiadanych dokumentów, Skarżąca nie posiadała. Podkreślił też, że prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony winno być udowodnione, a nie uprawdopodobnione. Odpowiadając z kolei na zarzut naruszenia art.274c §1 ordynacji podatkowej Dyrektor IS wyjaśnił, że podjął działania mające na celu ustalenie, czy określone osoby prowadziły działalność gospodarczą i czy były kontrahentami Skarżącej. Strona zapoznała się z odpowiedziami uzyskanymi od organów, lecz nie zgłosiła żadnych uwag i nie przedłożyła innych wniosków dowodowych. Podkreślił też, że z materiałów tych nie wynikały żadne ważne okoliczności przydatne dla rozstrzygnięci sprawy. Skarżąca konsekwentnie wskazywała, iż nie posiada innych faktur, natomiast fakt wpisywania w deklaracjach VAT–7 danych niezgodnych z rzeczywistością potwierdził w zeznaniach przesłuchany w charakterze świadka księgowy skarżącej I.Z. i pełnomocnik Skarżącej w piśmie z dnia [...] października 2007r. Organ wskazał, iż w przejętej dokumentacji znajdowały się faktury za okres od lipca 2004r. do grudnia 2004r., które Skarżąca zaewidencjonowała w ewidencjach VAT, natomiast kwoty przewyższające wartości wynikające z ewidencji zakupów nie znajdowały pokrycia w dokumentach źródłowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nie uzasadniona. W myśl art.1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych, w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, stosownie do art.145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej P.p.s.a.). Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym jest, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawierał ewidencji zakupów za czerwiec 2004 roku oraz faktur zakupu, wskazanych w deklaracji VAT-7 za ten miesiąc, dokumentujących nabycie przez skarżącą towarów lub usług na kwotę netto 89.290,97zł.. Nie ulega również wątpliwości, iż w/w dokumentów nie otrzymano także z Komendy Miejskiej Policji . Skarżąca natomiast zadeklarowała podatek naliczony w wysokości wyższej niż to wynika z dokumentów zgromadzonych w sprawie. Tym samym, postępowanie toczące się przed organem podatkowym zmierzało do ustalenia, czy strona posiada dokumenty potwierdzające jej prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości wskazanej w deklaracji VAT-7 za miesiąc czerwiec 2004r. . Strona zarzuciła organom podatkowym naruszenie art.187 §1 ordynacji podatkowej, poprzez nie zgromadzenie całego materiału dowodowego odnoszącego się do zakupów dokonanych przez nią w tymże okresie. Zdaniem Sądu, zarzut ten nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym. Podkreślić należy, że dokumentację odnoszącą się do prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej, organ podatkowy otrzymał z Komendy Policji i z tego względu zarzuty odnoszące się do ewentualnego nieprawidłowego zabezpieczenia tych dokumentów nie dotyczą postępowania organu podatkowego. Istotnym jest bowiem fakt iż w przekazanej dokumentacji brak jest faktur zakupu i ewidencji zakupu za czerwiec 2004 roku. Zdaniem Sądu, wobec twierdzeń Strony, iż posiadała dokumenty potwierdzające transakcje dokonane w czerwcu 2004r., których brak jest w przekazanej dokumentacji, organ podatkowy przeprowadził, wyczerpujące, zgodne z art.187 §1 ordynacji podatkowej postępowanie mające na celu ustalenie, czy transakcje objęte twierdzeniami Skarżącej zostały rzeczywiście dokonane. W tym celu organ uzyskał informacje z Komendy Miejskiej, jak również przeprowadził dowód z zeznań świadka B.Z. z których wynika, iż policja przekazała całość zabezpieczonej w siedzibie Skarżącej dokumentacji, a więc bez ewidencji zakupów i faktur odnoszących się do kwoty netto 89.290,97zł. Z akt sprawy wynika, że organ dokonał również analizy ewidencji zakupów za inne okresy rozliczeniowe i ustalił na tej podstawie, że Strona ewidencjonowała zakupy dotyczące bieżącej działalności spółki np. za telefon, czy energię. Okoliczność ta nie dowodzi jednakże, wbrew twierdzeniom Strony, że brak faktur, odnoszących się do jej bieżącej działalności za czerwiec 2004r. przemawia za tym, że faktury dotyczące innych transakcji zaginęły. Zwrócić bowiem należy uwagę, iż brak jest ewidencji zakupów za miesiąc czerwiec 2004r., a zatem brak jest podstaw do uznania, iż również w tym okresie skarżąca dokonywała zakupów związanych z bieżąca działalnością spółki, czy też zawierała transakcje odpowiadające kwocie netto 89.258,07zł. Co znamienne, organ podjął również działania mające na celu ustalenie istnienia na terenie Polski transakcji z udziałem Skarżącej jako kupującej, zwracając się w tym celu do urzędów skarbowych. Nadto, wezwał Stronę do wskazania posiadanych rachunków bankowych, albowiem jak dowodził, dane z tych rachunków mogły posłużyć ustaleniu ewentualnych kontrahentów Skarżącej, a w dalszej konsekwencji istnienia transakcji co do których brak jest faktur zakupu. Organ zwrócił się również do Banku [...], by przede wszystkim na podstawie przelewów Skarżącej ustalić zarówno, czy dokonano zakupów, które dotyczyłyby nieudokumentowanej kwoty, jak również kontrahentów Skarżącej. Nadto dysponując otrzymanym wykazem przedstawicieli handlowych organ sprawdził także, czy byli oni kontrahentami Skarżącej. Zbadał także, czy kontrahenci których dane znajdowały się w istniejącej dokumentacji dokonywali zakwestionowanych transakcji ze Stroną. Należy również zaznaczyć, że został przeprowadzony dowód z zeznań świadka, księgowego skarżącej I.Z., który potwierdził dokonywanie zapisów księgowych niezgodnych z rzeczywistością. Powyższe czynności dowodzą podjęcia przez organy wszechstronnych działań zmierzających do zadośćuczynienia przesłankom określonym w art.187 §1 ordynacji podatkowej. Analiza całokształtu materiału dowodowego dowiodła, że w otrzymanej dokumentacji znajdowały się faktury, które zostały zaewidencjonowane w ewidencjach VAT, brak było natomiast faktur na wartości przewyższające kwoty wynikające z ewidencji. Nadto zdaniem Sądu, materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy dowodzi, mimo przeciwnych twierdzeń Strony, że brak jest podstaw do osądu, iż organy otrzymały dokumentację zarchiwizowaną na płytach CD. Nie można też przyznać racji Stronie, że w toku postępowania kwestionowały one okoliczność dokonywania przez nią archiwizacji dokumentacji. Przede wszystkim nie potwierdza tego powoływana przez nie argumentacja. Niemniej jednak, wobec braku płyt CD w zgromadzonym materiale dowodowym, fakt ten nie ma znaczenia w sprawie. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na jeszcze jedną nader istotną okoliczność - ewentualne dane zawarte na płytach CD nie miałyby znaczenia dla uznania wiarygodności twierdzeń Skarżącej, bowiem jak wskazał organ podatkowy, a z czym należy się zgodzić, odliczenie podatku naliczonego winno być udokumentowane fakturami VAT. Również w przypadku dysków komputerowych nawet odtworzenie ich zawartości i ustalenie na ich podstawie transakcji nie dałoby podstawy skarżącej do odliczenia podatku naliczonego. Zgodnie bowiem z art.86 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art.15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art.114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a tej ustawy - kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust.3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Natomiast stosownie do brzmienia §14 ust.1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, w przypadku faktur lub faktur korygujących, nie stanowią podstawy do obniżenia przez nabywcę kwoty podatku należnego, zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego dokumenty inne niż oryginały tych faktur lub faktur korygujących albo ich duplikaty. Zgodnie z brzmieniem § 26 ust. l rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług podatnicy są obowiązani przechowywać oryginały i kopie faktur oraz faktur korygujących, a także duplikaty tych dokumentów, do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, który, stosownie do art. 70 ust. l Ordynacji podatkowej, wynosi 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Tym samym, należy powtórzyć za organem ,że z ww. przepisów wynika, że podstawę do odliczenia podatku naliczonego stanowi art.86 ust.1 cyt. ustawy, ustanawiający jako zasadę prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony w zakresie, w jakim nabywane przez podatnika towary lub usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. O ile zatem prawo do odliczenia podatku naliczonego powstaje w związku z dokonaniem określonych czynności, to realizacja tego prawa następuje tylko w przypadku dysponowania przez podatnika fakturą VAT potwierdzającą zakup towarów lub usług. Posiadanie takiej faktury dla realizacji prawa do odliczenia wymagane jest przepisem art.86 ust.2 pkt1 cyt. ustawy oraz jednoznacznie wynika z art.86 ust.10 pkt1 tej ustawy stanowiącego, że prawo do obniżenia podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-4 oraz ust.11, 12, 16 i 18. Faktura VAT stanowi więc podstawę do odliczenia przez nabywcę towaru lub usługi podatku naliczonego. Z powołanych regulacji wynika obowiązek posiadania przez podatnika faktury (oryginału faktury lub jej duplikatu) jako warunku niezbędnego dla realizacji prawa do odliczenia. Zatem, przeprowadzenie dowodu ze wskazanych dysków komputerowych czy też z płyt CD nie mogło mieć wpływu na ocenę organu podatkowego. Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowiodło, że Strona nie posiada oryginałów ani duplikatów faktur VAT dokumentujących dokonanie w czerwcu 2004r. zakupów w kwocie większej niż 1.184,93 zł netto i 260,69 zł VAT, co niewątpliwie stanowi naruszenie art. 86 ust.2 cyt. ustawy. Brak ww. dokumentów skutkuje tym, że odliczenie podatku naliczonego w części niepotwierdzonej wymaganym dokumentem jest nieuzasadnione. W konsekwencji wykazując w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2004r. nabycie towarów i usług pozostałych na wartość netto 90.443 zł i podatek VAT 19.897 zł Strona zawyżyła wartość zakupów netto o kwotę 89.258,07 zł oraz podatek VAT o kwotę 19.636,31 zł . Brak też jest podstaw do uznania, iż ewentualna analiza płyt CD, czy też twardych dysków komputerów umożliwiłaby kontrolę krzyżową u kontrahentów skarżącej i wykrycie faktur odnoszących się do zakwestionowanych transakcji przeprowadzonych przez skarżąca. Otóż w toku postępowania, mimo podejmowanych wielu działań m.in. na obszarze właściwości urzędów skarbowych w całej Polsce nie ujawniono żadnej transakcji dotyczącej skarżącej, a odnoszącej się do zakwestionowanych kwot. Poza tym, sama skarżąca nie podała danych odnoszących się do swoich rachunków bankowych, ani też danych żadnego kontrahenta, który dokonywałby zakupów odnoszących się do zakwestionowanych kwot. Brak jest również w zgromadzonym materiale dowodowym najmniejszego śladu wskazującego na zasadność twierdzeń Skarżącej co do zagubienia jej dokumentów, co uprawdopodobniłoby fakt iż faktury co do zakwestionowanych transakcji istniały. Podkreślenia wymaga fakt, że Skarżąca nie wykazała się też inicjatywą dowodową zmierzającą do uwidocznienia prawidłowości jej twierdzeń. Nie można podzielić prezentowanego przez nią stanowiska, że inicjatywa winna leżeć po stronie organu. W ocenie składu orzekającego, organy podatkowe cele zgromadzenia materiału dowodowego podjęły wszystkie te działania które leżały w sferze jego możliwości i z tego względu nie można mu zarzucić naruszenia art.187 §1 ordynacji podatkowej. Co do zarzutu naruszenia art.191 ordynacji podatkowej polegającego na błędnej ocenie zeznań świadka B.Z. i pisemnych informacji uzyskanych z Komendy Miejskiej Policji (w części odnoszącej się do sposobu zabezpieczenia i przechowywania zajętych dokumentów), organ zasadnie uznał, że nie jest on zbieżny z przedmiotem niniejszego postępowania. Wskazać bowiem należy, iż przedmiotem rozpoznania Sądu jest legalność postępowania podatkowego prowadzonego przez organy podatkowe, natomiast zeznania świadka B.Z. i informacje uzyskane z Komendy Policji nie mogą służyć ustaleniu prawidłowości zabezpieczenia i przejęcia dokumentacji prowadzonej przez skarżąca w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, a więc okoliczności nie związanych z przedmiotem postępowania. Natomiast samo przeprowadzenie dowodów było o tyle uzasadnione że mogło doprowadzić do ustalenia, czy istniały inne ewentualnie dokumenty dotyczące działalności gospodarczej skarżącej nie przekazane organowi podatkowemu, bądź pozwolić na ustalenie gdzie w/w dokumenty ewentualnie mogłyby się znajdować. Z tego też względu zarzuty odnoszące się do prawidłowości przejęcia i przechowywania dokumentów są bezprzedmiotowe w niniejszym postępowaniu. Niemniej jednak podjęte środki dowodowe nie doprowadziły do ustaleń zgodnych z twierdzeniami skarżącej. W uzupełnieniu należy dodać, że rozbieżności w dokumentacji posiadanej przez organ i policję wynikają z faktu, iż organ przejął tylko dokumenty przydatne z punktu widzenia prowadzonego postępowania. W kwestii zarzutu naruszenia art.274c §1 ordynacji podatkowej, to zgodnie z tą normą prawną - organ podatkowy, w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolą podatkową, może zażądać od kontrahentów podatnika wykonujących działalność gospodarczą przedstawienia dokumentów, w zakresie objętym kontrolą u podatnika, w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności. Organ podatkowy, wobec braku wiedzy co do kontrahentów Skarżącej, w trybie art.274c §1 ordynacji podatkowej sprawdził, czy określone osoby były kontrahentami Strony i czy prowadziły działalność gospodarczą. Działania powyższe nie przyniosły pozytywnych rezultatów. Poza tym sama Skarżąca mogła, zapoznając się z materiałem dowodowym, wyrazić zastrzeżenia co do tej formy gromadzenia dowodów. Jednakże po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym nie wniosła zastrzeżeń i wniosków. Wypada również podkreślić, że nawet uznając naruszenie art.190 §2 ordynacji podatkowej – polegające na uniemożliwieniu Skarżącej udziału w przeprowadzeniu powyższych dowodów - to - wobec nie ustalenia okoliczności, które miałyby znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, naruszenie to należałoby uznać jako naruszenie nie mające wpływu na rozstrzygnięcie. Reasumując, Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania art.122 art.187, art.191 wynikających Ordynacji podatkowe, a do których przestrzegania organy są zobowiązane mocą ustawy . W trakcie prowadzonego postępowania respektowano zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zgromadzenia w tym celu całościowego materiału dowodowego. W tym stanie rzeczy wobec nie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego jak i procesowego zgodnie z art.151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w sentencji. Sędzia WSA Sędzia WSA Sędzia WSA A. Rzepecka D. Skupień A. Juszczyk - Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło