I SA/Go 721/10

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2010-10-07

Skład orzekający: Stefan Kowalczyk, Barbara Rennert, Dariusz Skupień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. w sytuacji, gdy podatnik nie przedstawił oryginałów lub duplikatów faktur zakupu dokumentujących część deklarowanego podatku naliczonego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do odliczenia podatku naliczonego może być realizowane wyłącznie w oparciu o oryginały faktur VAT lub ich duplikaty. W sytuacji, gdy podatnik nie przedstawił takich dokumentów, organ podatkowy prawidłowo określił zobowiązanie podatkowe, odmawiając odliczenia podatku naliczonego w części niepotwierdzonej wymaganym dokumentem. Działania organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego zostały uznane za wyczerpujące i zgodne z przepisami Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Spółka "F" Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. Kontrola podatkowa wykazała brak siedmiu faktur sprzedaży oraz rozbieżności w zakresie podatku naliczonego, gdzie zadeklarowana kwota była wyższa niż wynikała z posiadanych dokumentów. Spółka twierdziła, że część dokumentacji zaginęła w wyniku nieprawidłowego zabezpieczenia przez policję. Organ podatkowy, po przeprowadzeniu postępowania, określił zobowiązanie podatkowe, odmawiając odliczenia części podatku naliczonego z powodu braku wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant Referent Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi "F" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej órze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. oddala skargę. Dnia [...] czerwca 2010 r. "F" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. Z akt sprawy wynika że : W czerwcu 2007 r. przeprowadzono u skarżącej Spółki kontrolę podatkową w zakresie ustalenia stanu faktycznego rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2004 r. Czynności kontrolne przeprowadzone zostały w oparciu o dokumentację księgową skarżącej, przekazaną organowi I instancji przez Komendę Miejską Policji. Według ustaleń kontroli skarżąca w grudniu 2004 r. zaewidencjonowała 64 faktury VAT według stawki 22%, w kwotach zgodnych z dokumentami źródłowymi i w tych samych wartościach rozliczyła dostawę towarów i usług w deklaracji VAT-7 za grudzień 2004 r. W trakcie czynności kontrolnych stwierdzono brak siedmiu faktur sprzedaży VAT zaewidencjonowanych w deklaracji VAT-7 za ten miesiąc. W zakresie zakupów oraz podatku naliczonego kontrola wykazała, że skarżąca rozliczyła w deklaracji VAT-7 za grudzień 2004 r. zakupy na wartość netto 357.386 zł i podatek VAT na kwotę 78.537 zł. W ewidencji zakupów za grudzień 2004 r. stwierdzono natomiast 58 pozycji na łączną kwotę netto 24.948,23 zł i podatek VAT w wysokości 5.446,77 zł. Z ustaleń kontroli wynika, iż ilość oraz wartość pozycji w ewidencji jest zgodna z ilością oraz wartością posiadanych przez stronę faktur VAT dokumentujących zakupy za grudzień 2004 r. Żadnych innych dowodów w tym zakresie kontrola podatkowa nie stwierdziła. W dniu [...] czerwca 2007 r. skarżąca Spółka złożyła oświadczenie, iż nie posiada żadnych dokumentów za lata 2004 - 2007, poza zabezpieczonymi przez Policję podczas przeszukania. Postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec "F " Spółki z o.o. w sprawie określenia prawidłowej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził, że skarżąca nie posiada dokumentów, które mogłyby potwierdzić jej prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości wskazanej w deklaracji VAT-7 za grudzień 2004 r., gdyż posiadając informacje o braku dokumentów, które potwierdziłyby prawo do odliczenia, nie dostarczyła ani oryginałów faktur, ani ich duplikatów w okresie trwania postępowania podatkowego. Istnienia w/w dokumentów nie potwierdziło też przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie podatkowe i podejmowane w jego toku czynności dowodowe. Kontrola wykazała także, że skarżąca zaewidencjonowała w ewidencji zakupów VAT za grudzień 2004 r. oraz rozliczyła w deklaracji VAT - 7 za ten okres 17 faktur VAT dokumentujących nabycie paliwa do samochodów osobowych na łączną wartość netto 1.184,10 zł i podatek VAT na kwotę 260,51 zł. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził, że auta do których było nabywane paliwo udokumentowane fakturami VAT rozliczonymi w deklaracji VAT-7 za grudzień 2004 r. są samochodami osobowymi, w związku z czym bezzasadnie dokonano obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości 260,51 zł, wynikający z przedmiotowych faktur VAT. Na podstawie powyższych ustaleń organ I instancji stwierdził zawyżenie przez skarżącą Spółkę w rozliczeniu podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. wartości zakupów pozostałych o kwotę netto 333.621,87 zł oraz podatku VAT o kwotę 73.350,74 zł. Powyższe ustalenia zawarte zostały w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...], określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2004 r. w wysokości 80.809 zł. Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, a wyniku jego rozpoznania Dyrektor Izby Skarbowej, podzielając pogląd organu I instancji, utrzymał ją mocy. Na decyzję tę skarżąca wniosła skargę do tut. Sądu, w której podniosła następujące zarzuty : 1. uchybienie przepisowi art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez bezpodstawne przyjęcie, że w sprawie zgromadzono cały materiał dowodowy w części dotyczącej zakupów dokonanych przez skarżącą, 2. uchybienia przepisowi art. 191 Ordynacji podatkowej przez ocenę zeznań świadka B.Z. i pisemnych informacji z Komendy Miejskiej Policji z pominięciem sprzeczności zeznań i informacji i bez uwzględnienia kontekstu zgromadzonego materiału dowodowego, 3. dokonania ustaleń sprzecznych z literalną treścią zeznań świadków K.L. i I.Z., 4. instrumentalnego wykorzystania przepisu art. 274c § 1 Ordynacji podatkowej prowadzące w konsekwencji do uchybienia przepisowi art. 190 § 2 tej ustawy. W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Uzasadniając skargę podkreśliła fakt niewłaściwego, jej zdaniem, zabezpieczenia przez Komendę Miejską Policji dokumentów finansowych Spółki, które polegało na braku spisu zabezpieczonych dokumentów, przepakowywania ich bez zaewidencjonowania zawartości zarówno przed jak i po otworzeniu pierwotnie zabezpieczonych worków foliowych i kartonów. Podkreśliła, że w spisie dokumentów sporządzonym przez funkcjonariuszy policji celem zabezpieczenia dowodów w dniu [...] lutego 2007 r. stwierdzono jedynie fakt zabezpieczenia faktur, bez uwidocznienia dat, numerów czy liczby faktur. Oględzin zawartości worków foliowych i kartonu, w którym zabrano dokumenty, dokonano w dniach [...] marca 2007r. bez udziału strony. Wówczas również nie zindywidualizowano dokumentów, przy czym część z nich ponumerowano. Protokół oględzin nie zawiera wzmianki o uszkodzeniach worków foliowych, czy też o przełożeniu dokumentów do innych opakować. Natomiast w wydanym w przedmiocie dowodów rzeczowych postanowieniu z dnia [...] marca 2007 r. wskazuje się, że dokumentacja finansowa skarżącej była zgromadzona w dwóch kartonach. Wskazała również na rozbieżności w zgromadzonym materiale dowodowym powołując się na pismo z dnia [...] września 2009 r. podkomisarza M.S., w którym zaznaczono, że worki foliowe w czasie transportu zostały uszkodzone, natomiast świadek B.Z. zeznał, że worki nie posiadały uszkodzeń. Nadto jak wynika z tych zeznań, świadek otworzył jeden worek a drugi już był otwarty. Wobec powyższego wnioskuje, że jeden z worków foliowych i karton zostały otwarte przed oględzinami dokumentów i wyjmowano z niego dokumenty finansowe. Skarżąca powołała się także na rozbieżności w dokumentach Komendy Policji i Urzędu Skarbowego, bowiem z protokołu oględzin sporządzonego przez policję wynika, iż zawartością folii i kartonu był faktury i rachunki, natomiast z protokołu z dnia [...] maja 2007 r. sporządzonego przez pracownika urzędu skarbowego wynika, że znajdowały się tam również komputerowe rejestry sprzedaży i nieokreślone polisy. Wskazała również, że w wykazie dowodów rzeczowych sporządzonym przez B.Z. zostało wskazane, że pracownice urzędu skarbowego kwitowały odbiór dwóch laptopów, natomiast o laptopach nie wzmiankowano w protokole z dnia [...].05.2007 roku sporządzonego przez pracowników urzędu. Podniosła również, że nie wydano Urzędowi Skarbowemu całej dokumentacji, bowiem zawartość dwóch worków nie mogła zmieścić się w dwóch kartonach przekazanych przez policję. Jednocześnie skarżąca argumentowała, że nieracjonalnym byłoby nie przedłożenie dokumentacji przez nią, gdyby była w ich posiadaniu, w sytuacji gdy organ podatkowy zarzuca zawyżenie kwoty podatku należnego VAT. Zatem część dokumentacji zaginęła, bowiem gdyby przekazana dokumentacja była kompletna w niej winny znajdować się również faktury dotyczące bieżącego funkcjonowania spółki np. co do telefonów, wody, ogrzewania itp. Skarżąca również wskazała, że wraz z dokumentacją zabezpieczono dokumentację zarchiwizowaną na płytach CD, a fakt archiwizacji dokumentów wynika z zeznań świadków K.L., I.Z.. Nadto jej zdaniem, wobec posiadanej informacji o awarii komputera skarżącej, organ podatkowy winien wykazać się inicjatywą dowodową i wezwać do dostarczenia twardego dysku komputera, a następnie zlecić odzyskanie danych, co nakazuje organowi art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżąca natomiast nie podjęła działań w tym zakresie bowiem nie prowadzi działalności gospodarczej przynoszącej dochody i nie może pozwolić sobie na poczynienie w/w wydatku. Wskazując na niekonsekwencję, sprzeczności w zeznaniach i dokumentach skarżąca zauważyła, że uprawdopodobniła istnienie dokumentów, które w przypadku ich analizy skutkowałyby brakiem podstaw do wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku VAT. Skarżąca również zarzuciła niewłaściwe wykorzystanie art. 274 c § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem zwrócenie się do J.S., A.N., A.W., M.L. z żądaniem informacji o faktach jest dowodem z zeznań świadków bez względu na powołaną podstawę prawną. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie wskazując, że argumentacja podnoszona przez skarżącą nie dotyczy postępowania przeprowadzonego w niniejszej sprawie, lecz sposobu zabezpieczenia i przechowywania dokumentów na etapie postępowania prowadzonego przez policję i z tych względów organ podatkowy nie jest adresatem zarzutów w tym przedmiocie. Z dokumentacji przekazanej przez policję wynika, że nie zawierała ona ewidencji zakupów oraz faktur zakupu dokumentujących zadeklarowane w deklaracji VAT -7 za ten okres nabycie towarów lub usług na kwotę netto 332.437,77 zł. Celem ustalenia, czy w istocie przekazana dokumentacja nie jest pełna, organ podatkowy uzyskał informacje z policji, iż przekazano organowi podatkowemu całość dokumentacji znajdującą się w dwóch kartonach. Organ odwoławczy wskazał również, że worki i kartony zostały zabezpieczone przed otwarciem, nie posiadały uszkodzeń co wynika z zeznań świadka Z., Natomiast po wydaniu pracownikowi skarżącej części dokumentów w kserokopiach, dokumenty zostały przepakowane do dwóch kartonów i zabezpieczone przed otwarciem. Wywiódł, że z protokołu z dnia [...] maja 2007 r. wynika, iż pracownice organu odebrały tylko dokumenty zweryfikowane i uznane przez pracowników urzędu za mające związek z rozliczeniem podatku od towarów i usług. Natomiast po stwierdzeniu, że w laptopach nie znajdują się dane mające związek z rozliczeniami podatkowymi zostały one zwrócone policji. Organ podatkowy wskazał również, że laptopy nie stanowiły materiału dowodowego w sprawie, gdyż nie dotyczyły rozliczeń podatkowych. Czynności odbioru laptopów przez organ podatkowy odnotowany został w wykazie nr [...] z dnia [...] marca 2007 r., a ich zwrotu dokonano [...] czerwca 2007 r. co zostało stwierdzone protokołem z tego dnia. Czynności te miały miejsce przed wszczęciem postępowania kontrolnego i nie znajduje w tym przypadku zastosowania art. 172 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ podkreślił, że o ile skarżąca uważała, że materiał dowodowy zgromadzony w pamięci laptopów miał w opinii skarżącej znaczenie dla sprawy to miała możliwość przedłożenia w/w laptopów do akt postępowania. Natomiast nie odpowiada on za zaginięcie dokumentów skarżącej, jednak przeprowadził szereg czynności procesowych mających na celu ustalenie czy brakująca dokumentacja istniała, a jeżeli tak to gdzie się znajduje, co jednak nie przyniosło pozytywnego rezultatu. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał również, że w ewidencji zakupów za okres od lipca do grudnia 2004 r. stwierdzono istnienie faktur, których nazwa wystawcy sugeruje, iż dotyczą one zakupów towarów i usług wymienionych przez skarżącą. Skarżąca natomiast już na etapie kontroli podatkowej oświadczyła, że nie posiada żadnych dokumentów Spółki "F" co następnie zostało wielokrotnie potwierdzone przez nią na etapie postępowania podatkowego. Tak więc argumentacji skarżącej, że gdyby dokumentacja była kompletna to zawierałaby również faktury VAT dotyczące zwykłej działalności Spółki, nie można podzielić. Organ podatkowy wskazał również, że nie kwestionował faktu archiwizowania faktur na płytach CD, natomiast nie były one przedmiotem zabezpieczenia i nie zostały mu przekazane. Nadto podkreślił, iż prawo do doliczenia podatku naliczonego winno być udokumentowane oryginałami faktu VAT lub duplikatami tych faktur, toteż ewentualne pozyskanie płyt CD z zarchiwizowanymi danymi skarżącej nie stanowiłoby podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Niezasadne są, zdaniem organu, również zarzuty co do nie przeprowadzenia dowodu z twardego dysku z komputera celem odzyskania danych tam zawartych, bowiem dane odzyskane z dysku nie stanowiłyby podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Nadto skarżąca nie przedstawiła wniosku co do tego dowodu, bowiem obowiązek gromadzenia materiału dowodowego przez organ nie zwalnia skarżącej od oferowania dowodów na wykazanie swoich racji. Natomiast przeprowadzenie w/w dowodu nie doprowadziłoby do ustalenia kontrahentów i tym samym stworzenia możliwości dokonania u nich kontroli, bowiem z analizy dokumentów, jak również wyciągów bankowych wynika, iż innych kontrahentów niż ci których dane uzyskano na podstawie posiadanych dokumentów, skarżąca nie miała. Nadto prawo do obniżenia podatku należnego o podatek należny winno być udowodnione a nie uprawdopodobnione. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 274c § 1 Ordynacji podatkowej organ wskazał, że podjął działania mające na celu ustalenie czy określone osoby prowadziły działalność gospodarczą i czy były kontrahentami skarżącej. Skarżąca zapoznała się z odpowiedziami uzyskanymi od organów, lecz nie zgłosiła żadnych uwag i nie przedłożyła innych wniosków dowodowych. Z materiałów tych nadto nie wynikały żadne ważne okoliczności przydatne dla rozstrzygnięci sprawy. Spółka konsekwentnie wskazywała, że nie posiada innych faktur, natomiast fakt wpisywania w deklaracjach VAT – 7 danych niezgodnych z rzeczywistością potwierdził w zeznaniach przesłuchany w charakterze świadka księgowy skarżącej I.Z. i pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia [...] października 2007 r. Natomiast w przejętej dokumentacji znajdowały się faktury za okres od lipca do grudnia 2004 r., które skarżąca zaewidencjonowała w ewidencjach VAT, natomiast kwoty przewyższające wartości wynikające z ewidencji zakupów nie znajdowały pokrycia w dokumentach źródłowych. Sąd zważył: W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych, w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym jest, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie zawierał ewidencję zakupów za grudzień 2004 r. zawierającą 58 pozycji na łączną kwotę 24.948,23 zł. Nie ulega również wątpliwości, iż nie otrzymano ich z Komendy Miejskiej Policji. Skarżąca natomiast zadeklarowała podatek naliczony w wysokości wyższej niż to wynika z dokumentów zgromadzonych w sprawie. Tym samym postępowanie toczące się przed organem podatkowym zmierzało do ustalenia, czy strona posiada dokumenty, potwierdzające jej prawo do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w wysokości wskazanej w deklaracji VAT za miesiąc grudzień 2004 r. Skarżąca zarzuciła organom podatkowym naruszenie art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) przez nie zgromadzenie całego materiału dowodowego odnoszącego się do zakupów dokonanych przez nią w tymże okresie. Zdaniem Sądu zarzut ten nie znajduje uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym. Podkreślić należy, że dokumentację odnoszącą się do prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej, organ podatkowy otrzymał z Komendy Policji i z tego względu zarzuty odnoszące się do ewentualnego nieprawidłowego zabezpieczenia tych dokumentów nie dotyczą postępowania organu podatkowego. Istotnym jest bowiem fakt, że w przekazanej dokumentacji brak jest faktur zakupu potwierdzających ich dokonanie w łącznej kwocie netto 357.386 zł i podatek VAT 78.537 zł. Wobec twierdzeń skarżącej, iż posiadała dokumenty potwierdzające transakcje dokonane w grudniu 2004 r., których brak jest w przekazanej dokumentacji, organ podatkowy przeprowadził, zdaniem Sądu wyczerpujące, zgodne z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej postępowanie mające na celu ustalenie czy transakcje objęte twierdzeniami skarżącej zostały rzeczywiście dokonane. W tym celu organ uzyskał informację z Komendy Miejskiej, jak również przeprowadził dowód z zeznań świadka B.Z., z których wynika, iż policja przekazała całość zabezpieczonej w siedzibie skarżącej dokumentacji. Dokonał również analizy ewidencji zakupów za okres lipiec - grudzień 2004 r. ustalając na podstawie ewidencji zakupów, że skarżąca ewidencjonowała zakupy dotyczące bieżącej działalności Spółki np. za telefon, czy energię. Podjął także działania mające na celu ustalenie istnienia na terenie Polski transakcji z udziałem skarżącej jako kupującej, zwracając się w tym celu do urzędów skarbowych. Nadto wezwał skarżącą do wskazania posiadanych rachunków bankowych, bowiem na podstawie danych z tych rachunków mógłby ustalić ewentualnych kontrahentów skarżącej, a następnie stwierdzić istnienie transakcji, co do których brak jest faktur zakupu. Zwrócił się również do Banku [...] celem ustalenia na podstawie przelewów skarżącej, czy dokonano zakupów które dotyczyłyby nieudokumentowanej kwoty, co również umożliwiłoby ustalenie kontrahentów skarżącej. Wobec dostarczenia wykazu przedstawicieli handlowych organ podatkowy również sprawdził czy byli oni kontrahentami skarżącej. Został również przeprowadzony dowód z zeznań świadka, księgowego skarżącej I.Z., który potwierdził dokonywanie zapisów księgowych niezgodnych z rzeczywistością. Organ podatkowy podjął więc wszechstronne działania zmierzające do zadośćuczynienia przesłankom określonym w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ ustalił w drodze analizy dokumentów, że w otrzymanej dokumentacji znajdowały się faktury, które zostały zaewidencjonowane w ewidencjach VAT, brak było natomiast faktur zakupu (oryginałów ani duplikatów) potwierdzających nabycie przez skarżącą towarów i usług na łączną kwotę netto 332.437,77 zł i podatek VAT w kwocie 73.090,23 zł. Skarżąca [...] czerwca 2007 r. złożyła oświadczenie, że nie posiada żadnych dokumentów za lata 2004 – 2007, poza tymi zabezpieczonymi przez Policję. Nadto, zdaniem Sądu zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, wbrew twierdzeniom skarżącej, brak jest podstaw do osądu, że organ podatkowy otrzymał dokumentację zarchiwizowaną na płytach CD. Skarżąca błędnie uznaje, że organ zakwestionował fakt dokonywania archiwizacji dokumentacji przez skarżącą. Stwierdzić należy, iż organ tego faktu nie kwestionował, natomiast fakt ten nie ma znaczenia w sprawie, wobec braku płyt CD w zgromadzonym materiale dowodowym. Należy także wskazać, że ewentualne dane zawarte na płytach CD nie miałyby znaczenia dla uznania wiarygodności twierdzeń skarżącej, bowiem jak wskazał organ podatkowy, a z czym zgadza się Sąd, odliczenie podatku naliczonego winno być udokumentowane oryginałami faktur VAT. Natomiast ewentualne dane zawarte na płytach CD nie miałyby dla tego odliczenia znaczenia. Również w przypadku dysków komputerowych nawet odtworzenie ich zawartości i ustalenie na ich podstawie transakcji nie dałoby podstawy skarżącej do odliczenia podatku naliczonego. Tak więc nie przeprowadzenie dowodu z wskazanych dysków komputerowych czy też z płyt CD nie miało wpływu na ocenę organu podatkowego. Jak zostało słusznie wywiedzione w zaskarżonej decyzji – zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a tej ustawy - kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3 - 7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług. Natomiast stosownie do brzmienia § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970) w przypadku faktur lub faktur korygujących, nie stanowią podstawy do obniżenia przez nabywcę kwoty podatku należnego, zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego dokumenty inne niż oryginały tych faktur lub faktur korygujących albo ich duplikaty. Zgodnie z brzmieniem § 26 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług podatnicy są obowiązani przechowywać oryginały i kopie faktur oraz faktur korygujących, a także duplikaty tych dokumentów, do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, który, stosownie do art. 70 ust. 1 Ordynacji podatkowej, wynosi 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Tym samym, należy powtórzyć za organem, że z w/w. przepisów wynika, że podstawę do odliczenia podatku naliczonego stanowi art. 86 ust. 1 cyt. wyżej ustawy, ustanawiający jako zasadę prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony w zakresie, w jakim nabywane przez podatnika towary lub usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. O ile zatem prawo do odliczenia podatku naliczonego powstaje w związku z dokonaniem określonych czynności, to realizacja tego prawa następuje tylko w przypadku dysponowania przez podatnika fakturą VAT potwierdzającą zakup towarów lub usług. Posiadanie takiej faktury dla realizacji prawa do odliczenia wymagane jest przepisem art. 86 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy oraz jednoznacznie wynika z art. 86 ust. 10 pkt 1 tej ustawy stanowiącego, że prawo do obniżenia podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2 - 4 oraz ust. 11, 12, 16 i 18. Faktura VAT stanowi więc podstawę do odliczenia przez nabywcę towaru lub usługi podatku naliczonego. Z powołanych regulacji wynika obowiązek posiadania przez podatnika faktury (oryginału faktury lub jej duplikatu) jako warunku niezbędnego dla realizacji prawa do odliczenia. Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowiodło, że skarżąca nie posiada oryginałów ani duplikatów faktur VAT dokumentujących dokonanie w grudniu 2004 r. zakupów w kwocie większej niż 23.764 zł netto i 5.186 zł VAT, co niewątpliwie stanowi naruszenie art. 86 ust. 2 cyt. ustawy. Brak w/w dokumentów skutkuje tym, że odliczenie podatku naliczonego w części niepotwierdzonej wymaganym dokumentem jest nieuzasadnione. Ponadto strona zaewidencjonowała w ewidencji zakupów VAT i rozliczyła w deklaracji VAT–7 za grudzień 2004 r. nabycie paliwa do samochodów osobowych na łączną wartość netto 1.184,10 zł i podatek VAT 260,512 zł. W konsekwencji oznacza to, że wykazując w deklaracji VAT-7 za sierpień 2004 r. nabycie towarów i usług pozostałych na wartość netto 357.386 zł i podatek VAT 78.537 zł strona zawyżyła wartość zakupów netto o kwotę 333.621,87 zł oraz podatek VAT o kwotę 73.350,74 zł. Brak jest podstaw do uznania, iż ewentualna analiza płyt CD czy też twardych dysków komputerów umożliwiłaby kontrolę krzyżową u kontrahentów skarżącej i wykrycie faktur odnoszących się do zakwestionowanych transakcji przeprowadzonych przez Spółkę. Otóż w toku postępowania, mimo podejmowanych wielu działań, m.in. na obszarze właściwości urzędów skarbowych w całej Polsce, nie ujawniono żadnej transakcji dotyczącej skarżącej, a odnoszącej się do zakwestionowanych kwot. Również skarżąca nie podała danych dotyczących swoich rachunków bankowych, ani też danych żadnego kontrahenta, który dokonywałby zakupów odnoszących się do zakwestionowanych kwot. Brak również w zgromadzonym materiale dowodowym najmniejszego śladu wskazującego na zasadność twierdzeń Spółki co do zagubienia jej dokumentów, co uprawdopodobniłoby twierdzenie, że faktury co do zakwestionowanych transakcji istniały. Wobec powyższego należy uznać, iż zasadnie, bez naruszenia art. 191 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy stwierdził niezasadność twierdzenia skarżącej co do istnienia transakcji w grudniu 2004 r. w kwestionowanej kwocie. Zdaniem Sądu, działania procesowe podjęte przez organ podatkowy celem zgromadzenia materiału dowodowego w pełni wypełniają przesłanki określone w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej Podkreślić należy, że skarżąca nie wykazała inicjatywy dowodowej celem wykazania swoich twierdzeń argumentując, że inicjatywa winna leżeć po stronie organu. Natomiast organ podatkowy, zdaniem Sądu, podjął wszystkie te działania które leżały w sferze jego możliwości i z tego względu nie można mu zarzucić naruszenia art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Co do zarzutu naruszenia art. 191 Ordynacji podatkowej przez błędną ocenę zeznań świadka B.Z. i pisemnych informacji uzyskanych z Komendy Miejskiej Policji w części odnoszącej się do sposobu zabezpieczenia i przechowywania zajętych dokumentów, organ zasadnie uznał że nie jest on zbieżny z przedmiotem niniejszego postępowania. Wskazać bowiem należy, iż przedmiotem rozpoznania Sądu jest legalność postępowania podatkowego prowadzonego przez organy podatkowe, natomiast zeznania świadka B.Z. i informacje uzyskane z Komendy Policji nie mogą służyć ustaleniu prawidłowości zabezpieczenia i przejęcia dokumentacji prowadzonej przez skarżąca w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, a więc okoliczności nie związanych z przedmiotem postępowania. Przeprowadzenie powyższych dowodów było o tyle uzasadnione, że mogło doprowadzić do ustalenia, czy istniały inne ewentualnie dokumenty dotyczące działalności gospodarczej skarżącej nie przekazane organowi podatkowemu, bądź pozwolić na ustalenie gdzie w/w dokumenty ewentualnie mogłyby się znajdować. Z tego też względu zarzuty odnoszące się do prawidłowości przejęcia i przechowywania dokumentów są w niniejszym postępowaniu bezprzedmiotowe, a przeprowadzenie powyższych dowodów nie doprowadziło ustaleń zgodnych z twierdzeniami skarżącej. Rozbieżności natomiast w dokumentacji posiadanej przez organ podatkowy i policję wynikają, jak to wskazał organ podatkowy z faktu, iż organ ten przejął tylko dokumenty przydatne z punktu widzenia prowadzonego postępowania. Co do zarzutu naruszenia art. 274c § 1 Ordynacji podatkowej, to zgodnie z tym przepisem organ podatkowy, w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolą podatkową, może zażądać od kontrahentów podatnika wykonujących działalność gospodarczą przedstawienia dokumentów w zakresie objętym kontrolą u podatnika w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności. Organ podatkowy, wobec braku wiedzy co do kontrahentów skarżącej, w trybie art. 274c § 1 Ordynacji podatkowej sprawdził czy określone osoby były kontrahentami skarżącej i czy prowadziły działalność gospodarczą. Działania powyższe nie przyniosły pozytywnych rezultatów. Skarżąca natomiast mogła, zapoznając się z materiałem dowodowym, wyrazić zastrzeżenia co do tej formy gromadzenia dowodów. Jednakże po zapoznaniu się z zgromadzonym materiałem dowodowym nie wniosła zastrzeżeń i nie złożyła wniosków. Nadto wobec nieustalenia okoliczności, które miałyby znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, na skutek przeprowadzenia powyższych dowodów, należy uznać, że nawet ewentualne naruszenie przepisów art. 190 § 2 Ordynacji podatkowej przez uniemożliwienie skarżącej udziału w przeprowadzeniu powyższego dowodu nie miało wpływu na rozstrzygnięcie organu podatkowego. W tym stanie rzeczy wobec nie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego jak i procesowego, zgodnie z art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. ( - ) Dariusz Skupień ( - ) Stefan Kowalczyk ( - ) Barbara Rennert

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło