I SA/Go 772/08
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-12-22
Skład orzekający: Anna Juszczyk-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może z urzędu zawiesić postępowanie w sprawie podatku od towarów i usług z uwagi na toczące się postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich oraz Trybunałem Konstytucyjnym dotyczące przepisów mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy?Ratio decidendi
Sąd może z urzędu zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich lub Trybunałem Konstytucyjnym. W sprawie niniejszej zachodzi taka sytuacja, gdyż toczą się postępowania prejudycjalne i konstytucyjne dotyczące przepisów prawa podatkowego mających wpływ na rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Spółka 'B' złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 2008 roku dotyczącą podatku od towarów i usług za czerwiec 2005 roku, w której organ podatkowy ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Skarżąca złożyła również skargę konstytucyjną dotyczącą przepisu art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług, który jej zdaniem narusza prawa konstytucyjne. NSA skierował pytanie prejudycjalne do Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczące wykładni przepisów podatkowych mających wpływ na sprawę.Rozstrzygnięcie
Zawiesił postępowanie z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2008r na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "B" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec 2005r. postanawia na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zawiesić postępowanie z urzędu.
Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2008r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] maja 2008r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2005r. określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w wysokości 89.884 zł tj. odmiennie od wykazanej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym przez podatnika oraz ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe za miesiąc czerwiec 2005r.
Jako podstawę rozstrzygnięcia organy powołały m.in. przepis art. 116 ust. 6 , 7 i 9 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.). Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] grudnia 2008r. (8 grudnia 2008r. data wpływu do Sądu) poinformował, że została przez skarżącą złożona skarga konstytucyjna z dnia [...] listopada 2008r. związana z rozliczeniem podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2005r. Do pisma załączony został odpis skargi konstytucyjnej z potwierdzeniem nadania jej do Trybunału Konstytucyjnego. Jako określenie przedmiotu skargi wskazano decyzję ostateczną będącą przedmiotem niniejszego postępowania. Spółka wskazała iż decyzja ta narusza jej prawa konstytucyjne. Naruszenie odnosi się do art. 116 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, którego zastosowanie doprowadziło do stworzenia przez organ fikcji podatkowej. Powołany przepis bezpodstawnie pozbawia skarżącego prawa do odliczenia podatku od towarów i usług, co prowadzi do naruszenia zasady równego traktowania obywateli do państwa oraz w nieograniczone prawo własności.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego organy podatkowe wskazały art. 109 ust. 1, 3, 4 i 6 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 31 lipca 2007 r. sygn. akt
I FSK 1062/06 postanowił na podstawie art. 234 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską skierować do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni następujących przepisów prawa wspólnotowego:
1. Czy art. 2 ust. 1 i 2 Pierwszej Dyrektywy Rady Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej z dnia 11 kwietnia 1967 roku w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich w zakresie podatków obrotowych (67/227/EEC) w związku z art. 2, art. 10 ust. 1 lit. a i art. 10 ust. 2 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 roku w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej, ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC) wyłącza możliwość nałożenia obowiązku zapłaty przez podatnika podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 109 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.) w przypadku stwierdzenia, ze podatnik podatku od towarów i usług w złożonej deklaracji podatkowej wykazał kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej?
2. Czy "środki specjalne", o których mowa w art. 27 ust. 1 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 roku w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej; ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC), z uwagi na swój charakter i cel, mogą polegać na możliwości nakładania na podatnika podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego, ustalonego decyzją organu podatkowego, w razie stwierdzenia faktu zadeklarowania przez podatnika zawyżonej kwoty zwrotu różnicy podatku albo zawyżonej kwoty zwrotu podatku naliczonego?
3. Czy w uprawnieniu przewidzianym w art. 33 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 roku w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej; ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EEC) mieści się prawo do wprowadzenia dodatkowego zobowiązania podatkowego określonego w art. 109 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U nr 54, poz. 535 ze zm.) ?
Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Praktyka sądowa opowiada się raczej za szerokim interpretowaniem użytego w komentowanym pkt 1 § 1 art. 125 P.p.s.a. pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania. W szczególności uwidacznia się to w tych wypadkach, gdy zawieszenie postępowania następuje z uwagi na skierowanie, na tle innej sprawy zawisłej przed sądem lub rozbieżności występujących w orzecznictwie, zagadnienia prawnego w celu podjęcia stosownej uchwały przez skład rozszerzony NSA.
Wydaje się, że ten kierunek celowościowej wykładni tego przepisu, mimo że odbiega od jego literalnego brzmienia, odpowiada istocie sądownictwa administracyjnego, w którym jednolitość orzecznictwa ma dużo większe znaczenie niż w sądownictwie powszechnym.
Zadaniem sądu administracyjnego jest bowiem kontrola zgodności z prawem działalności administracji publicznej.
Wobec tego zjawiska wysoce niepożądanym i utrudniającym praworządne działanie administracji jest odmienne stanowisko sądu, co do wykładni i stosowania prawa w sprawach o analogicznym lub zbliżonym stanie prawnym i faktycznym. (B. Dauter, B Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamycze 2005, s. 302 i 303).
Sąd pragnie podkreślić, że podziela wyżej wskazany pogląd oraz pogląd wyrażony przez M. Szubiakowskiego w glosie do wyroku NSA z 21 października 2004 r. sygn. akt FSK 571/04.
W glosie tej, jej autor podkreślił, że Sąd może skorzystać z tej podstawy do zawieszenia postępowania (art. 125 P.p.s.a.) wyłącznie wówczas, gdy w sprawie tego samego przepisu do ETS wystąpił już inny sąd. W takiej sytuacji spełniona zastaje przesłanka istnienia postępowania, od wyniku którego zależy wydanie orzeczenia. Wówczas należy opowiedzieć się za dopuszczalnością czasowego przerwania postępowania na tej podstawie (OSP 2005/9/107-t.4).
W ocenie Sądu w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd zachodzi właśnie wskazana wyżej sytuacja, która umożliwia Sądowi zawieszenie postępowania z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Postanowienie NSA z 31 lipca 2007 r. o wystąpieniu do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z pytaniem prejudycjalnym dotyczy m. in. art. 109 ust. 6 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Również ten sam przepis był podstawą prawną do określenia Skarżącej Spółce dodatkowego zobowiązania podatkowego za miesiąc czerwiec 2005 r. Udzielenie przez Trybunał odpowiedzi na skierowane doń pytania prejudycjalne, będzie zatem miało wpływ na rozstrzygnięcie zapadłe w niniejszej sprawie.
Również rozstrzygnięcie przez Trybunał Konstytucyjny skargi konstytucyjnej złożonej przez skarżącą spółkę będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie albowiem zaskarżony przez skarżącą przepis art. 116 ust.6 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług z 11 marca 2004r. stanowił podstawę rozstrzygnięcia organów obu instancji w przedmiotowej sprawie.
W tym stanie rzeczy oraz na podstawie art. 125 § 1 pkt. 1 i art. 131 P.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło