I SA/Go 788/08

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-05-05

Skład orzekający: Jacek Niedzielski, Anna Juszczyk – Wiśniewska, Dariusz Skupień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne mają prawo ustalić wartość celną towaru inną metodą niż deklarowana przez importera, jeśli powzięły uzasadnione wątpliwości co do rzeczywistej wartości transakcji, opierając się na informacjach od zagranicznych organów celnych?
Ratio decidendi
Organy celne mają prawo ustalić wartość celną towaru inną metodą niż deklarowana przez importera, jeśli powzięły uzasadnione wątpliwości co do rzeczywistej wartości transakcji, nawet jeśli wątpliwości te opierają się na informacjach od zagranicznych organów celnych, które nie potwierdziły istnienia firmy sprzedającej. W takiej sytuacji, brak możliwości potwierdzenia istnienia firmy sprzedającej i jej adresu jest wystarczającą przesłanką do powzięcia wątpliwości co do wartości celnej towaru, co upoważnia do zastosowania metod alternatywnych.
Stan faktyczny
Skarżąca importowała używany samochód, dołączając do zgłoszenia celnego rachunek zakupu z firmy AA w Szwajcarii na kwotę 300 CHF. Organy celne, po weryfikacji, nie potwierdziły istnienia firmy AA. W związku z tym, organy celne ustaliły wartość celną samochodu na 5.871,00 PLN, stosując metody alternatywne, w tym opinię biegłego. Skarżąca wniosła skargę, kwestionując ustalenia organów celnych, w tym istnienie firmy AA, wiarygodność dowodów i zastosowane metody wyceny. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant sekr. sąd. Grzegorz Oracz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2009 r. sprawy ze skargi U.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oddala skargę. Skarżąca U.K. (zw. dalej Strona, Skarżąca) złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej (zw. dalej Dyrektor IC) z [...] sierpnia 2008r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego ( zw. dalej Naczelnik UC ) z [...] kwietnia 2008r. nr [...] wydanej w przedmiocie wartości celnej towaru. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny: W dniu [...] lipca 2006r. w imieniu Skarżącej A.K. zgłosił do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu używany samochód marki [...] rok produkcji 1997. Do zgłoszenia celnego dołączono rachunek zakupu bez numeru z [...] lipca 2006r., od firmy AA w Szwajcarii na kwotę 300 CHF. Po zwolnieniu pojazdu organ celny przystąpił na podstawie art.78 ust.2 WKC do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących transakcji. W tym celu przesłał dowód zakupu szwajcarskim organom celnym do weryfikacji. Organy te nie potwierdziły istnienia powyższej firmy. Wobec powyższego postanowieniem z [...] sierpnia 2007r. Naczelnik UC wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia wartości celnej towaru, którego wynikiem było wydanie [...] kwietnia 2008r. decyzji, w której określił wartość celną importowanego samochodu na kwotę 5.871,00 PLN, kwotę wynikającą z długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 587,00zł. wraz z należnymi odsetkami, kwotę podatku akcyzowego w wysokości 4.198,00zł., a kwotę tego podatku do zapłaty w wysokości 3571,00zł. wraz z odsetkami i kwotę podatku od towarów i usług VAT w kwocie 2344,00zł., a kwotę tego podatku do zapłaty w wysokości 1994,00 zł wraz z odsetkami. W uzasadnieniu organ wskazał iż zgodnie z art.199 Rozporządzenia Wykonawczego do WKC złożenie w urzędzie celnym zgłoszenia podpisanego przez zgłaszającego lub jego przedstawiciela czyni go odpowiedzialnym za prawdziwość informacji podanych w zgłoszeniu, oraz autentyczność załączonych dokumentów, jak również za przestrzeganie obowiązków odnoszących się do objęcia danych towarów odpowiednią procedurą. Organ celny podkreślił, iż zgodnie z art.86 §1 Prawa celnego może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty tego państwa. Takim dowodem była odpowiedź organu celnego z Szwajcarii z [...] września 2006r., wskazująca na to, że firmy wystawiającej rachunek nie można było odnaleźć pod wskazanym adresem, a próby dotyczące wyjaśnienia jej istnienia, nie dały rezultatu. Wystawca dokumentu nie istnieje również w dostępnych bankach danych. Jej istnienia nie potwierdzają również podmioty pracujące w branży samochodowej w tej miejscowości. Wskazał również, że przeprowadzone dowody z zeznań świadków nie wniosły nic nowego do sprawy, poza opisem okoliczności zakupu, oraz miejsca w którym dokonywane są takie transakcje. Zdaniem Naczelnika UC, organy celne nie mogą kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się udowodnienia że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z przepisami obowiązującymi w danym kraju. Tak więc wynik weryfikacji jest wiążący dla organów celnych. Szwajcarskie władze celne, nie potwierdziły bowiem autentyczności dokumentu zakupu samochodu osobowego marki [...] ustalając że podmiot widniejący w dokumencie sprzedaży jako sprzedawca nie istnieje. Zgodnie z art.29 WCK wiarygodność dokumentu obejmuje również jego cenę. W przypadku, gdy cena towaru budzi wątpliwości dokument nie może być uznany za wiarygodny. Organ celny w związku z powyższym uznał iż dokument sprzedaży nie może być podstawą do określenia wartości celnej towaru zgodnie z art.29 WKC, a w takim wypadku wartość towaru ustala się na podstawie art.30 ust.2 WKC. Organ wyjaśnił z jakich względów metody określone w art.30 ust.2 WKC nie mogą być zastosowane i z jakich względów należy zastosować metodę określoną w art.31 WKC, określaną jako "metodę ostatniej szansy". Wskazał również, że metoda ta nie może być ustalana na podstawie ceny sprzedaży na obszarze UE towarów wytworzonych we Wspólnocie. W celu ustalenia wartości celnej pojazdu przeprowadzono dowód z opinii biegłego, przy czym dla określenia wartości, zgodnie z Studium 1.1 "Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych" opracowanego przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej, zastosowano metodę wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych w oparciu o pojazdy wyprodukowane w innych krajach. Za punkt wyjścia przyjęto cenę katalogową samochodu identycznego lub podobnego wyprodukowanego poza UE, w kraju trzecim. Model takiego samochodu musiał być zbliżony do samochodu wycenianego przy uwzględnieniu różnych kryteriów np. rocznik, klasa samochodu, rodzaj i pojemność silnika itp. Biegły do ustalenia tej wartości przyjął samochód wyprodukowany w Japonii spełniający kryterium podobieństwa, to jest samochód marki [...]. Samochód ten jest dostępny w Polsce i jest ujęty w katalogach wartości pojazdów. Jego wartość wynosi 19.750 zł ( wartość bazowa – dla pojazdu z roku produkcji 1997r.). Wartość ta została przez biegłego pomniejszona o elementy mające na nią wpływ, a więc: drugi właściciel pojazdu, import prywatny, lokalna sytuacja rynkowa, aktualność badań technicznych, stan utrzymania technicznego. Po ujęciu sumy korekt biegły określił wartość pojazdu na kwotę 13.000 zł. (na miesiąc lipiec 2006r. ). Wartość ta jest wartością brutto, uwzględniającą cło, podatek akcyzowy i VAT. Po odliczeniu tych elementów, wartość pojazdu wyniosła 5.871,00zł. W toku postępowania Strona nie wskazała innych istotnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na wycenę pojazdu. Wobec tego, iż w zgłoszeniu celnym kwota długu celnego została zaksięgowana w wysokości niższej od należnej, organ na podstawie art. 220 WKC dokonał retrospektywnego zaksięgowania długu celnego w wysokości 587,00zł. Do stawek akcyzy zgodnie z §2 rozporządzenia MF z dnia 10 listopada 2006r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 210 poz.1551) zastosowano dotychczasowe stawki akcyzy, bowiem w przypadku powstania obowiązku podatkowego przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym niedobór podatku akcyzowego określono na kwotę 3571,00zł. Nadto organ podatkowy określił na podstawie przepisów art.29 ust.13, art.33 ust.2, 4, 6 i art.37 ust.1 i art.41 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług VAT, należny podatek VAT w kwocie 1.994 zł. W odwołaniu na powyższą decyzję Strona wniosła o jej uchylenie w całości. Zarzuciła naruszenie: 1/ art.28 kpa poprzez przyjęcie, iż stroną w postępowaniu jest AM U.K.; 2/ art.29 WKC poprzez przyjęcie, że cena pojazdu określona na rachunku bez numeru z [...] lipca 2006r. nie może stanowić wartości celnej zakupionego towaru i nie została faktycznie zapłacona przez skarżącą; 3/ art.181a Rozporządzenia do WKC poprzez przyjęcie, że wartość transakcyjna towaru nie odzwierciedla jej rzeczywistej wartości i nie może być jego wartością celną; 4/ art.16 ust.1 Protokołu nr3 do Umowy między EWG, a Konfederacją Szwajcarską poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie ma przesłanek do zastosowania preferencyjnej zerowej stawki celnej; 5/ art.199a §3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005 roku nr 8 poz.60 z zm./ poprzez przyjęcie iż organ podatkowy nie miał obowiązku wystąpienia do sądu powszechnego z powództwem o ustalenie istnienia stosunku pranego lub prawa pomimo zakwestionowania autentyczności rachunku; 6/ §2 ust.1 rozporządzenia MF z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego przez przyjęcie stawki podatku w wysokości 65%, zamiast obniżonej stawki podatku akcyzowego w wysokości 3,1%; 7/ błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie, iż firma AA nie istnieje ponieważ figuruje w wykazie nieistniejących i nieustalonych firm szwajcarskich, pomimo że jak wynika z pisma Naczelnej Dyrekcji Celnej Szwajcarskiej Administracji Celnej z dnia [...] września 2006r. tylko na podstawie wpisu do rejestru handlowego nie można ocenić, czy dana firma istnieje czy też nie, bowiem wpis jest uzależniony od obrotów firmy; 8/ błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na uznaniu za prawidłową opinię biegłego rzeczoznawcy w przedmiocie ustalenia wartości celnej samochodu osobowego marki [...] przyjmującą do ustalenia tej wartości jako porównawczą wartości samochodu marki wyprodukowanego w Japonii. Dyrektor IC decyzją z [...] sierpnia 2008r. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu wskazał, iż nie neguje faktu, że zgodnie z przepisami obowiązującymi w Szwajcarii obowiązek wpisu do rejestru handlowego uzależniony jest od wysokości osiągniętych obrotów. Jednakże fakt ten nie przesądza o istnieniu tego podmiotu. Szwajcarskie władze celne wskazują bowiem w piśmie z dnia [...] września 2006r., że w przypadku gdy informują o tym że danej firmy nie można odnaleźć, należy to rozumieć w ten sposób że nie znaleziono żadnych wskazówek w bazach danych, oraz pod wskazanymi adresami / poprzez wyjaśnienia dzierżawców, sąsiadów / że taka firma kiedykolwiek istniała. A więc oczywistym jest iż transakcja taka nie miała miejsca. Nadto wskazał, iż prowadzenie postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe, wykroczenie skarbowe lub postępowanie karne nie stanowi przeszkody do prowadzenia postępowania w sprawie celnej. Zdaniem organu, dokonujący zgłoszenia celnego w imieniu Skarżącej – A.K., zgodnie z art.199 rozporządzenia Komisji EWG nr 2454 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady WEG nr 2913/92, potwierdził prawdziwość danych, oraz autentyczność załączonych dokumentów przyjmując odpowiedzialność z przestrzeganie przepisów odnoszących się do objęcia towarów wnioskowaną procedurą. Z tego też względu zgodnie z art.181a w/w rozporządzenia uzasadnione wątpliwości co do wartości celnej towaru pozwoliły na ustalenie wartości celnej inną metodą niż określoną w art.29 WKC. Organ wywiódł również, że nie jest możliwe zastosowanie metod określonych w art.30 ust.2 a - d WKC bowiem metoda wartości transakcyjnej towarów identycznych i podobnych określona w art.30 ust.2 a - b WKC wymaga znalezienia pojazdów używanych pojazdów identycznych bądź podobnych, a więc zgodnych co do typu, modelu, roku produkcji itp., ale również zgodnych do stopnia zużycia. Jest to niemożliwe, bowiem nawet pojazdy podobnie używane mają różny stopień zużycia. Nie jest również możliwe zdaniem organu zastosowanie metody ceny jednostkowej towarów identycznych lub podobnych sformułowanej w art. 30 ust.2 c, bowiem znajduje ona zastosowanie do importu towarów dla celów handlowych, a więc towarów masowych, a takich cech nie posiadają towary używane. Metoda ta bazuje na cenach towarów identycznych lub podobnych. Zastosowanie metody określonej w art.30 ust.2 d WKC jest również niemożliwe bowiem samochody używane nie są produkowane jako takie. Zdaniem organu, możliwe było natomiast zastosowanie metody ostatniej szansy określonej w art. 31 WKC bowiem metoda ta umożliwia ustalenie wartości celnej w oparciu o opinię rzeczoznawców, katalogów i wyspecjalizowanych czasopism zawierających średnie ceny pojazdów. To pozwala na uwzględnienie indywidualnych cech pojazdu wówczas, gdy jego wartość jest ustalana w drodze opinii rzeczoznawcy. Ustalając wartość celną pojazdu organ przyjął wartość pojazdu ustaloną w opinii nr [...] z [...] października 2007r. pomniejszając ją o należności celne, podatek VAT i podatek akcyzowy pobierane przy imporcie towaru. Podkreślił, iż metoda ostatniej szansy określona w art.31 WKC nie pozwala określić wartości towaru na podstawie ceny sprzedaży na obszarze UE towarów wytworzonych w UE. Pojazdy [...] produkowane na obszarze UE toteż nie zasadnym byłoby przyjęcie za punkt wyjścia czynionych obliczeń wartości pojazdów tej marki. W takiej sytuacji zalecane jest zgodnie z Studium 1.1 Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych Światowej Organizacji Celnej zastosowanie metody wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych w oparciu o podobne pojazdy produkowane w innych krajach. Organ podatkowy dokonując obliczenia rzeczywistej wartości celnej posiłkował się opinią biegłego który ustalił, iż najbardziej zbliżone parametry posiada samochód marki [...] wyprodukowany w Japoni, a także dokonał odliczeń od ceny bazowej na podstawie dostępnych danych. Organ ustosunkowując się do podniesionego zarzutu naruszenia art.28 kpa, wskazał, iż nie może on mieć miejsca, bowiem zgodnie z art.73 ust. 1 prawa celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art.12 oraz działu IV ordynacji podatkowej. Nadto Skarżąca skorzystała z preferencyjnej stawki celnej na podstawie art.16 Protokołu 3 do umowy między EWG a Konfederacją Szwajcarską (Dz. Urz. L 300 z 31 grudnia 1972r.), jednak z uwagi na to, że dokument załączony do zgłoszenia celnego okazał się niewiarygodny to zamieszczona na nim deklaracja nie mogła stanowić podstawy do zastosowania preferencyjne zerowej stawki celnej. Z tego powodu określono należności celne według stawki celnej 10%. Organ podkreślił, iż nie ma prawa kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Wynik ten jest wiążący dla organów i nie może być przedmiotem weryfikacji. Wskazał również, że nie naruszył art.122 ordynacji podatkowej bowiem przed podjęciem decyzji wziął pod uwagę wszystkie zgromadzone dowody w sprawie, nie naruszył również art.187 ordynacji podatkowej, bowiem rozparzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. Nadto obliczył stawkę podatku akcyzowego zgodnie z §7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. z 2004 roku nr 87 poz. 825 z zm.) wydanym zgodnie z delegacją określoną w art.75 ust. 3 ustawy z 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym. Od powyższej decyzji Skarżąca złożyła skargę zarzucając naruszenie: 1/ art.107 §3 kpa - poprzez brak uzasadnienia dlaczego organ celny przyjął za wiarygodne dowody przedstawione przez stronę szwajcarską nie biorąc pod uwagę dowodów wskazanych przez skarżącą. Wskazała bowiem, że uzasadnienie decyzji nie zawiera wyjaśnienia dlaczego argumenty zgłaszane przez nią zostały uznane za niewiarygodne i nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Powołała się w tej mierze na wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2007r. II SA / Wa 2187 / 06. 2/ art.122 ustawy z dnia 29.08.1997 roku Ordynacja podatkowa / Dz. U. z 2005 roku nr 8 poz. 60 z zm. - dalej Ordynacja podatkowa/ - poprzez brak podjęcia niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W jej ocenie organ wybiórczo przyjął informację szwajcarskiego organu celnego i nie rozważył, że firma sprzedająca AA może istnieć. Wskazała, iż brak wpisu w rejestrze przedsiębiorców nie musi świadczyć o nieistnieniu firmy bowiem wpis ten jest dokonywany dopiero po osiągnięciu określonego dochodu. Natomiast zeznania świadków, co do nieistnienia firmy uznała za niewiarygodne ze względu na wielość firm sprzedających samochody w jednym miejscu, na olbrzymim parkingu. Nie mogą one stanowić dowodu na tą okoliczność, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Jej zdaniem, organ celny winien rozważyć wniosek szwajcarskiego organu celnego sugerujący, że dana firma mogła istnieć. Uznała, że organy nie podjęły żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia, czy rachunek dotyczący zakupu samochodu świadczy o zakupie samochodu i czy zeznania świadków są wiarygodne. Oświadczenia szwajcarskich organów celnych nie mogą stanowić jedynego dowodu na fakt nie istnienia firmy. Trudności w ustaleniu istnienia firmy sprzedającej nie mogą przesądzać o tym, iż firma nie istniała, a dokument sprzedaży został podrobiony. Stwierdziła, że organy nie wyjaśniły dlaczego mając do dyspozycji jej oświadczenia i oświadczenie szwajcarskich organów celnych przyjęły za prawdziwe stanowisko szwajcarskich organów celnych. Skarżąca powołując się jednocześnie na zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony wskazała, iż organy naruszyły art.187 §1 i art.191 ordynacji podatkowej. 3/ art.199a §3 Ordynacji podatkowej - poprzez przyjęcie, iż organ podatkowy nie miał obowiązku wystąpienia do sądu powszechnego z powództwem o ustalenie istnienia stosunku pranego lub prawa pomimo zakwestionowania autentyczności rachunku, 4/ art.188 Ordynacji podatkowej - poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego Strony o przesłuchanie świadka A.K.. Uzasadniając ten zarzut wskazała, że okoliczności co do których miał zeznawać świadek są istotne dla sprawy, bowiem potwierdzają fakt zakupu pojazdu i wystawienie rachunku z dnia [...] lipca 2006r. przez firmą AA. Świadek ten potwierdził, iż w momencie dokonywania zakupu firma ta istniała i posiadała biuro, szyld i tablicę reklamową. W przypadku świadków przesłuchiwanych przez szwajcarski organ celny nie przedstawiono ich danych osobowych, jak również ich zeznań. 5/ art.187 §1 Ordynacji podatkowej - poprzez nie wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy przez wykazanie, że zakwestionowany rachunek z dnia [...] lipca 2006 roku został sfałszowany, 6/ art.133 §1 Ordynacji podatkowej - poprzez przyjęcie iż stroną w postępowaniu jest AM U.K.. W uzasadnieniu zarzutu Skarżąca wskazała, iż stroną postępowania jest osoba fizyczna U.K., natomiast nie jest nim AM U.K., bowiem nie posiada zdolności procesowej, jak również zdolności do czynności prawnych i nie może być podmiotem praw i obowiązków. 7/ §7 Zał. Nr 2 pkt 27 rozporządzenia MF z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego - przez nie przyjęcie obniżonej stawki podatku akcyzowego. Skarżąca wskazała, że stosowany w decyzji wzór obliczenia akcyzy nie może być stosowany bowiem nastąpiła zmiana rozporządzenia MF i wzór ten był stosowany do dnia 1 grudnia 2006 roku. Obecnie natomiast przepisy ustawy o podatku akcyzowym na podstawie których naliczany był ten podatek od nabycia wewnątrzwspólnotowego używanego samochodu osobowego są niezgodne z art.90 WE i nie mogą być podstawą prawną do jego uiszczenia. W tej mierze powołała się na orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007r. w sprawie Brzeziński / C – 313 / 05 /. Skarżąca również podniosła zarzuty wobec ustalenia wartości pojazdu, wskazując iż niezasadnie po raz kolejny dokonana została wycena pojazdu, w sytuacji gdy wycena ta była dokonywana przy przyjmowaniu zgłoszenia celnego. Podkreśliła, że nie otrzymała opinii biegłego z dnia [...] października 2007r. przez co nie mogła się do tej opinii ustosunkować. Ostatecznie Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, oraz uchylenie poprzedzającej decyzji Naczelnika UC i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania. Dyrektor IC w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, iż szwajcarskie organy celne na podstawie przeprowadzonego dochodzenia ustaliły, że firmy AA nie można było odnaleźć pod wskazanym adresem, a wskazany numer telefonu jest nieważny. Natomiast wszelkie próby ustalenia istnienia tej firmy nie dały rezultatu. Wobec powyższego polskie organy celne powzięły wątpliwości co do tego, czy kwota 300,0 CHF stanowi rzeczywistą wartość importowanego pojazdu. W przypadku natomiast, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, czy deklarowana cena jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną sumą określoną w art.29 WKC, nie muszą w oparciu o nią ustalać wartości celnej towaru. W tym wypadku stosują metody zastępcze ustalenia wartości celnej pojazdu określone w art.30 ust.2 WKC, zgodnie z art.181a rozporządzenia Komisji / EWG / nr 2454 / 93 z dnia 2 lipca 1993 roku ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady EWG nr 2913 / 92 ustanawiającej Wspólnotowy Kodeks Celny. W związku z powyższym nieuzasadnione są zarzuty odnoszące się do kwestionowania deklarowanej przez Skarżącą wartości celnej towaru. Za niezasadny uznał również zarzut naruszenia art.187 §1 Ordynacji podatkowej poprzez nie wykazanie iż rachunek zakupu pojazdu został sfałszowany, bowiem art.181a w/w rozporządzenia do WKC uzależnia możliwość ustalenia wartości celnej towaru w inny sposób niż poprzez przyjęcie jako wartości towaru, jego wartości transakcyjnej w przypadku uzasadnionych wątpliwości, a te w świetle treści pisma szwajcarskich organów celnych wystąpiły. Nadto wskazał, iż zasadnie organ celny nie zastosował metod ustalenia wartości celnej określonych w art.30 WKC, a zastosował metodę określoną w art.31 WKC. Wobec zakazu ustalania wartości celnej na podstawie ceny sprzedaży na obszarze UE towarów wytworzonych w UE podstawę ustalenia wartości celnej przyjęto w oparciu o wartość na rynku polskim pojazdu o zbliżonych parametrach, wyprodukowanego na rynku japońskim. Wartość celna pojazdu w związku z powyższym została ustalona prawidłowo, w drodze opinii biegłego (na 13.000zł.), który przy kalkulacji uwzględnił w swojej ocenie szereg korekt na kwotę 6.118,00zł. Następnie wartość rynkową organ skorygował o wszystkie należności publiczno prawne, które zawiera cena pojazdu na rynku polskim, a więc 22% VAT, 65% podatku akcyzowego i 10% należnego cła. Niezasadnym również okazało się naruszenie art.107 §3 kpa, bowiem organ celny w postępowaniu stosuje zgodnie z art.73 ust.1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. prawo celne / Dz.U. z 2004 roku nr 69 poz. 622 z zm./ przepisy art.12 działu IV Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Nadto zgodnie z art.86 ust.1 prawa celnego organ przyjął jako dowód w postępowaniu celnym pismo szwajcarskich organów celnych, które to pismo w pełni uzasadnia wątpliwości organu co do tego, czy kwota 300 CHF odzwierciedla rzeczywistą wartość celną pojazdu. Niezasadny jest również zarzut nie wystąpienia zgodnie z art.199a §3 Ordynacji podatkowej z powództwem o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, bowiem skutki celne i podatkowe związane były z importem pojazdu na obszar UE i powstały w wyniku dopuszczenia towaru do obrotu towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym. Organ podkreślił, iż nie został również naruszony art.188 Ordynacji podatkowej, bowiem świadek A.K. został przesłuchany, a organ celny dokonał oceny zeznań tego świadka. Za niezasadny uznał również zarzut wskazania jako podatnika obok nazwiska Skarżącej nazwy jej firmy AM, bowiem w decyzjach celnych wskazano obok nazwy firmy, nazwisko skarżącej. W kwestii naruszenia §7 rozporządzenia MF z dnia 22 kwietnia 2004 roku organ celny wskazał, iż przedmiotem importu był pojazd 10 letni o pojemności 1.998 cm3. Tak więc stawka akcyzy wynosiła 3,1%, a jako że stawka ta nie może być wyższa niż 65,5%, to stawka podstawowa została określona zgodnie z art.75 ust.1 ustawy o podatku akcyzowym. Nadto obowiązek podatkowy powstał w dniu [...] lipca 2006r., tak więc organ celny zastosował stawkę celną obowiązującą przed dniem wejścia w życie zmian rozporządzenia, a więc przed dniem 1 grudnia 2006r. zgodnie z §2 w/w rozporządzenia. Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art.90 TWE bowiem pojazd został nabyty na terenie Szwajcarii i dokonano jego przywozu na obszar UE, a Szwajcaria nie jest członkiem UE. Tak więc nie może mieć do tej transakcji zastosowania art.90 TWE, który stosuje się do wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów w tym pojazdów samochodowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga okazała się nieuzasadniona. Zadaniem Sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Zgodnie z art.145 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zaskarżona decyzja ulega uchyleniu, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, w niniejszej sprawie nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Skarżąca zarzuciła decyzji naruszenie art.107 §3 kpa, które miało się wyrażać w braku uzasadnienia co do powodów którymi kierował się organ celny przyjmując za wiarygodne dowody przedstawione przez stronę szwajcarską, nie biorąc pod uwagę dowodów wskazanych przez skarżącą. Zdaniem Sądu zarzut ten nie jest uzasadniony, bowiem w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art.73 ust.1 ustawy z dnia 19.03.2004 roku Prawo celne / Dz.U. z 2004 roku nr 68 poz. 622 z późn. zm./ do postępowania celnego stosuje się odpowiednio przepisy art.12 oraz działu IV Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Zarzut braku należytego uzasadnienia winien opierać się na przepisie art. 210 § 1 pkt 7 ordynacji podatkowej. Organ podatkowy w uzasadnieniu decyzji wyjaśniając motywy podjęcia decyzji jednocześnie wskazywał dlaczego argumenty Skarżącej są nie zasadne. Przykładowo można wskazać na zarzut skarżącej, że organ nie wyjaśnił w sposób należyty, czy firma AA istnieje. Organ wskazał natomiast, iż nie jest istotnym w sprawie faktyczne wyjaśnienie, czy taka firma istnieje, czy też nie. Istotnym bowiem jest to, czy wartość wskazana w rachunku wystawionym przez tą firmę odpowiada rzeczywistej wartości transakcji. Natomiast dla sprawdzenia rzeczywistej wartości transakcji jest wystarczające zgodnie z art.181a rozporządzenia wykonawczego do WKC powzięcie przez organ uzasadnionych wątpliwości. Tak więc jeżeli szwajcarskie organy celne, mimo prowadzonego postępowania nie mogą ustalić, czy dana firma istniała to jest to przesłanka do powstania wątpliwości, czy wartość transakcyjna podana w fakturze jest wartością rzeczywistą. Organ w uzasadnieniu decyzji należycie wyjaśnił motywy swojego stanowiska, wskazał na środki dowodowe które posłużyły mu do tego celu, jak również wskazał podstawy prawne podjętej decyzji. Co do naruszenie art.122 Ordynacji podatkowej, poprzez brak podjęcia niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zarzut ten okazał się również nie uzasadniony. Według Skarżącej organ wybiórczo przyjął informację szwajcarskiego organu celnego i nie rozważył możliwości, iż firma sprzedająca AA istnieje. Brak wpisu w rejestrze przedsiębiorców nie musi świadczyć o nieistnieniu firmy bowiem wpis ten jest dokonywany dopiero po osiągnięciu określonego dochodu. Natomiast zeznania świadków, co do nieistnienia firmy uznała za niewiarygodne ze względu na wielość firm sprzedających samochody na olbrzymim parkingu na którym odbywa się sprzedaż samochodów. Otóż zgodnie z art.181a rozporządzenia Komisji EWG nr 2454 / 93 z dnia 2.07.1993 roku ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady EWG nr 2913 / 92 ustanawiającego WKC jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że deklarowana cena stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art.29 WKC, nie muszą ustalać wartości towaru z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W aktach sprawy znajduje się pismo szwajcarskich organów celnych z dnia [...] września 2006r., w którym wskazują, że firmy AA nie można było znaleźć pod wskazanym adresem, a wskazany numer telefonu jest nieważny. Nadto, że wszelkie próby ustalenia istnienia firmy pozostały bez rezultatu. Zdaniem Sądu uzyskanie takiej informacji od szwajcarskich organów celnych jest wystarczające do uznania iż organy celne miały prawo żywić uzasadnione wątpliwości co do wartości towaru / pojazdu samochodowego / wskazanego w wystawionej fakturze. W tym stanie rzeczy nie jest konieczne, aby organ celny podejmował dalsze działania zmierzające do ustalenia, czy dana firma istnieje czy też nie, czy też ustalania czy dany dowód sprzedaży został sfałszowany, bowiem uzyskane informacje są wystarczające dla ustalenia wartości celnej towaru z zastosowaniem metod określonych w art. 30 ust. 2 WKC i ewentualnie art. 31 WKC. Nie sposób sobie zresztą wyobrazić jakie działania jeszcze organ celny mógłby podjąć, bowiem nie ma on władczych uprawnień do tego, aby kontrolować prawidłowość postępowania szwajcarskich organów celnych m.in. co do wiarygodności zeznań świadków. Takie postępowanie musiałoby wynikać z umowy międzynarodowej zawartej z Szwajcarią. Brak też jest podstaw do żądania dalszych informacji od szwajcarskich organów celnych w sytuacji, gdy organy te informują, że innych informacji nie mogą udzielić ze względu na niemożliwość ich uzyskania. Z tego też względu nie jest zasadny zarzut naruszenia art.187 §1 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie ustalenia, czy rachunek został sfałszowany, bowiem nie jest to warunek konieczny dla powzięcia wątpliwości co do wartości celnej towaru i w konsekwencji do ustalenia tej wartości w drodze metod innych niż określona w art.29 WKC. Należy podkreślić, iż nic nie stało na przeszkodzie, by Skarżąca podjęła działania podważające dotychczasowe ustalenia organów celnych. W tej mierze inicjatywa dowodowa spoczywa na Skarżącej. Organ podatkowy bowiem nie ma możliwości dokonania ustaleń inną drogą, niż przyjęta w niniejszym postępowaniu. To Skarżąca posiada wiedzę, co do dokonanej transakcji. Organy mając do dyspozycji oświadczenia skarżącej zawarte w zgłoszeniu celnym dokonały weryfikacji tego oświadczenia, co do wartości celnej importowanego towaru poprzez sprawdzenie istnienia firmy wystawiającej dowód sprzedaży i uzyskały odpowiedź szwajcarskich organów celnych w tej mierze. Uzyskanie wyniku weryfikacji podważającego oświadczenie skarżącej, spowodowało, iż przyjęły one za wiarygodne dane wynikające z dokumentów nadesłanych przez szwajcarskie organy celne. Wynik weryfikacji rodzący wątpliwości co do wartości celnej towaru, pochodzi od szwajcarskich organów celnych, działających niezależnie od stron, obiektywnie sprawdzających rzetelność danych zawartych w dokumencie sprzedaży. Z tego też powodu zdaniem Sądu mógł stanowić podstawę do oceny dokonanej przez organ, rozbieżnej ze stanowiskiem Skarżącej. Strona natomiast chcąc dowieść, iż wynik weryfikacji nie jest zgodny z prawdą winna wykazać to twierdzenie. Tak więc niezasadnym jest również zarzut naruszenia przez organ celny art.187 §1 ordynacji podatkowej. Odpowiadając na stwierdzenie Strony, iż wątpliwości winny być rozstrzygane na jej korzyść należy podkreślić, iż czym innym są wątpliwości jako przesłanka zastosowania art.181a Rozporządzenia wykonawczego do WKC, a czym innym wątpliwości powstających w toku dowodzenia. W niniejszej sprawie brak jest również argumentów do uznania, iż powstały wątpliwości, które należało rozstrzygać na korzyść Strony. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art.199a §3 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż organ nie miał obowiązku wystąpienia do sądu powszechnego z powództwem o ustalenia istnienia stosunku prawnego lub prawa pomimo zakwestionowania autentyczności rachunku. Wskazany przepis odnosi się do ustaleń w zakresie prawa lub stosunku prawnego, nie dotyczy natomiast ustalenia przez sąd powszechny stanu faktycznego lub faktów. Przesłanką wystąpienia do sądu powszechnego jest stwierdzenie wątpliwości, co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, z którym związane są skutki podatkowe. Należy jednak podkreślić, iż powstanie zobowiązań publicznoprawnych w imporcie towaru wiąże się z dokonaniem zgłoszenia celnego, a nie ze stwierdzeniem istnienia bądź nie istnienia stosunku prawnego. Nie ulega wątpliwości, iż brak jest podstaw do przyjęcia istnienia wątpliwości co do bytu stosunku prawnego, z którym związane są skutki podatkowe, istnieją natomiast wątpliwości, co do stanu faktycznego. Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art.188 Ordynacji podatkowej, poprzez nieuwzględnienie dowodu z przesłuchania świadka A.K.. Jak wynika z akt sprawy dowód taki został przeprowadzony, a jak wynika z treści uzasadnienia skargi, skarżąca zarzuca, iż zeznania te nie zostały uwzględnione w sposób dla niej korzystny. Zdaniem Sądu organ dokonał oceny całego materiału dowodowego i na jego podstawie uznał, iż brak jest podstaw do dania wiary zeznaniom świadka A.K.. Co prawda w uzasadnieniu brak jest odniesienia się do zeznań tego świadka, lecz jego zeznania nie wnoszą żadnych nowych okoliczności do sprawy. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż samochód został nabyty, a wątpliwości jedynie dotyczą wartości transakcyjnej. Wobec wyniku weryfikacji uzyskanego od szwajcarskich organów celnych, brak jest podstaw do uznania, iż nie ma wątpliwości co do zarówno tożsamości strony sprzedającej, jak również co do wartości transakcyjnej zakupionego pojazdu. A istnienie tych wątpliwości stanowi o upoważnieniu organu celnego do sprawdzenia wartości transakcyjnej importowanego towaru. Brak jest również podstaw do stwierdzenia, iż został naruszony art.133 §1 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż stroną w postępowaniu jest AM U.K.. Nie może być bowiem wątpliwości, iż w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę fizyczną, a taką osobą jest Skarżąca, stroną postępowania jest ta osoba fizyczna. Zarówno w decyzji organu I instancji, jak również w decyzji organu II instancji to Skarżąca jako osoba fizyczna jest wskazana jako strona postępowania. Nie może być wątpliwości, iż obok wskazania tejże osoby fizycznej widnieje również określenie nazwy pod jaką ta osoba fizyczna prowadzi działalność gospodarczą, jednakże nie zmienia to faktu, iż stroną postępowania jest osoba fizyczna w osobie skarżącej – wskazanej w decyzji z imienia i nazwiska. Przytoczenie natomiast nazwy pod jaką jest prowadzona działalność gospodarcza wynika zarówno z dokumentów przedstawianych przez Skarżącą, jak również indywidualizuje podatnika od strony prowadzonej działalności gospodarczej. Brak jest podstaw do uznania zarzutu naruszenia §7 Zał. Nr 2 pkt27 rozporządzenia MF z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego poprzez nie przyjęcie obniżonej stawki podatku akcyzowego. Nie ulega wątpliwości, iż zgłoszenie celne zostało dokonane w dniu [...] lipca 2006r. Tak więc co do stawek akcyzy stosowano §7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22. kwietnia 2004 roku w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego / Dz.U. z 2004 roku Nr 87 poz. 825 z póżn. zm./ w brzmieniu obowiązującym w dniu zgłoszenia celnego, a przed dniem obowiązywania wprowadzonych zmian tego przepisu, to jest przed dniem 1 grudnia 2006r., rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 10 listopada 2006 roku / Dz.U. z 2006 roku nr 210 poz. 1551 /. Nowych stawek akcyzy nie stosowano do obowiązków podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie powyższych zmian przepisu na podstawie §2 w/w rozporządzenia. Skarżąca przedstawiając powyższy zarzut wskazała, iż przepisy ustawy o podatku akcyzowym na podstawie których naliczany był ten podatek od nabycia wewnątrzwspólnotowego używanego samochodu osobowego są niezgodne z art.90 WE i nie mogą być podstawą prawną do jego uiszczenia. W tej mierze powołała się na orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007r. w sprawie Brzeziński /C – 313 / 05 /. Zarzut powyższy jest o tyle niezasadny, iż przepisy których naruszenia dotyczy, są przepisami odnoszącymi się do wewnątrzwspólnotowego nabycia używanych samochodów, natomiast przedmiotem postępowania jest używany samochód osobowy importowany z Szwajcarii. Państwo to nie jest członkiem UE i w związku z tym regulacje dotyczące wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego nie dotyczą tego pojazdu. Tym samym nie można zastosować do niniejszej sprawy orzeczenia ETS w sprawie M. Brzezińskiego C – 313 / 05, bowiem skarżąca nabyła pojazd w Szwajcarii i pojazd ten jest przedmiotem importu z tego kraju, a orzeczenie dotyczy nabycia wewnątrzwspólnotowego. W materii tej zastosowanie ma Umowa zawarta pomiędzy Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską / Dz. Urz. WE L 300 z 31 grudnia 1972 roku z późn. zm./ w zw. z art.300 ust.7 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Co do zarzutów dotyczących niezasadnego po raz kolejny dokonania została wyceny pojazdu, mimo, że wycena ta była dokonywana przy przyjmowaniu zgłoszenia celnego oraz nie otrzymania opinii biegłego z dnia [...] października 2007r. należy zaznaczyć, iż w aktach sprawy brak jest opinii, o której Skarżąca wspomina, iż została ona wykonana przy dokonywaniu zgłoszenia celnego. Tak więc twierdzenie, iż opinia jest wykonywana po raz kolejny nie opiera się na rzeczywistych podstawach. Nadto prawdą jest, iż Skarżąca nie otrzymała wykonanej opinii biegłego w zakresie wartości pojazdu, co jest naruszeniem przepisów postępowania przez organ celny, jednakże w toku postępowania strona mogła zapoznać się z opinią choćby będąc wezwana do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji. Na tym etapie postępowania skarżąca nie zgłaszała zastrzeżeń w tym zakresie. Również w skardze, poza zrzutem nie doręczenia tej opinii Skarżąca nie formułuje co do wartości pojazdu żadnych zarzutów, wobec czego należy uznać, iż naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik postępowania. W tym stanie rzeczy na podstawie art.151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił. |Sędzia WSA |Sędzia WSA |Sędzia WSA | |Anna Juszczyk-Wiśniewska |Jacek Niedzielski |Dariusz Skupień |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło