I SA/Go 86/05

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-08-04

Skład orzekający: Krystyna Skowrońska - Pastuszko, Joanna Wierchowicz, Alina Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłaty leasingowe, uiszczone w ramach umów leasingu zawartych na czas oznaczony z możliwością nabycia przedmiotu leasingu i możliwością wypowiedzenia tego prawa, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że opłaty leasingowe uiszczone w ramach umów leasingu, które spełniają warunki określone w § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. (zawierają prawo do nabycia rzeczy z możliwością jego wypowiedzenia), mogą stanowić koszty uzyskania przychodów. Organy podatkowe błędnie uznały te opłaty za niekwalifikujące się do kosztów, opierając się na pozorności prawa wypowiedzenia lub analizując "rzeczywiste zachowania stron" po wygaśnięciu umowy, co było nieuprawnione bez odpowiedniego postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji o określeniu straty podatkowej za 2000 r. na kwotę "0" zł. Organy podatkowe uznały, że opłaty leasingowe z tytułu pięciu umów leasingowych zawartych w 1998 r. nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów, ponieważ przedmioty leasingu miały być zaliczane do majątku leasingobiorcy. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa podatkowego i rozporządzenia Ministra Finansów.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Wierchowicz asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant: specjalista Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 04 sierpnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie określenia za 2000r. straty z tytułu prowadzonej działalności 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 9.790,00 zł (dziewięć tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika Spółki z o.o. [...] z siedzibą – zwanej dalej Spółką [...] – decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. , Nr [...] , wydaną na podstawie art. 24 , art.233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137 , poz.926 , z późn. zm. ) , art. 12 ust. 7 , art. 16 ust. 1 pkt 2 , art. 25 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych ( Dz.U. z 2000 r. Nr 54 , poz. 654 ) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].10.2003 r. , Nr [...] w sprawie określenia za 2000 r. straty z tytułu prowadzonej działalności w wysokości " 0 " zł . Decyzja organu kontroli skarbowej była wynikiem przeprowadzonego w Spółce [...] postępowania kontrolnego , w ramach którego ustalono , iż podmiot ten w 2000 r. zawyżył koszty uzyskania przychodów o kwotę 257.481,96 zł z tytułu opłat leasingowych , które przez kontrolujących zostały uznane jako częściowa spłata wartości środków trwałych . Utrzymując w mocy decyzję I instancji Dyrektor Izby Skarbowej przyjął , iż nie zasługują na uwzględnienie zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów art. 16 ust. 1 pkt 2 i art. 25 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych , § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. w sprawie zaliczenia przedmiotu umów najmu lub dzierżawy rzeczy albo praw majątkowych do składników majątku stron tych umów ( Dz. U. Nr 28, poz. 129 ) , jak również art. 121 § 1 , art. 122 , art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej polegającego na uznaniu , że przedmioty umów leasingu należą do składników majątku leasingobiorcy . Przedmiotem analizy w postępowaniu kontrolnym a następnie w postępowaniu odwoławczym było pięć umów leasingu zawartych przez Spółkę [...] a mianowicie : 1/ umowa nr [...] z dnia [...] maja 1998 r. z [...] dotycząca naczepy SEM PROD-RENT (rok produkcji 1998 ) , zawarta na 36 miesięcy , Sygn. akt I SA /Go 86/05 z której to umowy Spółka [...] w 2000 r. obciążyła koszty działalności kwotą 40.599,18 zł ; 2/ umowa nr [...] z dnia [...] maja 1998 r. z [...] dotycząca ciągnika siodłowego Renault Magnum AE 430 19T (rok produkcji 1998), zawarta na 36 miesięcy , z której to umowy w 2000 r. w kosztach Spółki [...] ujęty został czynsz w wysokości 101.097,11 zł ; 3/ umowa nr [...] z dnia [...] marca 1998 r. zawarta z [...] dotycząca ciągnika siodłowego Renault Magnum (rok produkcji 1998) , zawarta na 36 miesięcy , z której to umowy w 2000 r. Spółka [...] ujęła w kosztach czynsz w wysokości 119.848,07 zł ; 4/ umowa nr [...] z dnia [...] marca 1998 r. zawarta z [...] dotycząca naczepy samochodowej SEMI (rok produkcji 1998) , zawarta na 36 miesięcy , z której to umowy w 2000 r. Spółka [...] ujęła w kosztach czynsz w wysokości 42.795,03 zł ; 5/ umowa nr [...] z dnia [...] marca 1998 r. zawarta z [...] dotycząca naczepy samochodowej SEMI (rok produkcji 1998) , zawarta na 36 miesięcy , z której to umowy w 2000 r. Spółka [...] ujęła w kosztach czynsz w wysokości 41.953,95 zł . Z uzasadnienia decyzji II instancji wynika , że Dyrektor Izby Skarbowej powołując się na przepisy art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. , które w 2000 r. regulowały kwestie związane z podatkowymi skutkami zawartych umów leasingu w odniesieniu do leasingobiorców będących osobami prawnymi , ograniczając możliwość zaliczania przez leasingobiorcę do kosztów uzyskania przychodów ponoszonych wydatków , stanowiących spłatę określonej w umowie wartości przedmiotu leasingu tylko do takiej sytuacji , gdy przedmiot ten należy do składników majątku leasingodawcy stwierdził , iż z przepisów tych wynika , że o podatkowych skutkach leasingu nie decydowały rodzaje leasingu (operacyjny , finansowy) , ani też okoliczności mające miejsce po wygaśnięciu umowy , lecz wyłącznie treść zawartych umów . Według organu odwoławczego analiza wyżej wymienionych umów leasingu zawartych przez Spółkę [...] z [...] , przeprowadzona pod Sygn. akt I SA /Go 86/05 kątem spełniania chociażby jednego z warunków podanych w § 2 ust. 2 rozporządzenia z dnia 6 kwietnia 1993 r. , tj. 1/ czy umowa zawarta została na czas nieoznaczony ; 2/ czy umowa została zawarta na czas oznaczony , lecz nie zawiera prawa do nabycia rzeczy albo praw majątkowych przez najemcę lub dzierżawcę , albo to prawo zawiera z możliwością jego wypowiedzenia ; 3/ czy umowa została zawarta na czas oznaczony , zawiera prawo do nabycia rzeczy albo praw majątkowych przez najemcę lub dzierżawcę , bez możliwości jego wypowiedzenia , a ponadto: a) podstawowy okres umowy , której przedmiotem są prawa majątkowe , rzeczy ruchome lub nieruchomości , z wyjątkiem gruntów , wynosi co najmniej 40 % normatywnego okresu amortyzacyjnego, a suma opłat (rat) określona w podstawowym okresie umowy jest niższa od wartości netto tych rzeczy i praw , b) suma opłat (rat) w podstawowym okresie umowy , której przedmiotem są grunty , jest niższa od wartości rynkowej gruntu z dnia zawarcia umowy – wskazuje , że do tych umów nie ma zastosowania pkt 1/ , skoro wszystkie umowy zostały zawarte na czas oznaczony , nie stosuje się do nich również pkt 2/ część pierwsza zdania , ponieważ umowy zostały zawarte na czas oznaczony i zawierały prawo do nabycia rzeczy . W istocie spór sprowadza się do analizy przedmiotowych umów z punktu widzenia § 2 ust.2 pkt 2 in fine , tj. ustalenia czy zawierały możliwość wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy . Organ podatkowy stanął na stanowisku , że formalnie w § 6 pkt 2 umowy przewidziano możliwość wypowiedzenia tego prawa przez obie strony , lecz jego zdaniem takie postanowienie jest tylko pozorem możliwości wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy , jeżeli weźmie się pod uwagę , że leasingobiorca nie miał prawa wypowiedzenia umowy (brak stosownego zapisu) podczas gdy leasingodawca w § 5 umowy miał uprawnienie rozwiązania umowy ze skutkiem natychmiastowym lub z dniem powiadomienia . Organ podatkowy stwierdził przy tym , iż nie można mówić o przysługiwaniu leasingobiorcy uprawnienia do wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy , skoro nie istniał obowiązek nabycia , a jedynie było to uprawnienie zastrzeżone na rzecz leasingobiorcy . Z tego uprawnienia mógł on nie skorzystać , zbędne zatem było zastrzeżenie na jego rzecz możliwości wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy , skoro " zastrzeżono je tylko na wypadek przedterminowego rozwiązania umowy". Jak wywodził dalej organ podatkowy , rozwiązanie umowy ze skutkiem natychmiastowym przez leasingodawcę w przypadkach określonych w § 5 umowy , zastrzeżone tylko do przypadku utraty lub zniszczenia rzecz y , zalegania z jedną okresową opłatą leasingową , używania Sygn. akt I SA /Go 86/05 przedmiotu leasingu niezgodnie z przeznaczeniem , oddania przedmiotu leasingu osobie trzeciej bez zgody leasingodawcy oraz gdy leasingobiorca staje się podmiotem postępowania naprawczego , upadłościowego , itp . – oznaczać będzie wygaśnięcie całej umowy , nie będzie więc możliwe odrębne wypowiedzenie prawa do nabycia rzeczy . Unicestwienie bytu całej umowy powoduje bezprzedmiotowość postanowienia o możliwości wypowiedzenia jednego z jej elementów , jakim jest prawo do nabycia rzeczy . W konkluzji organ podatkowy przyjął , że umowy leasingu , które zawarła Spółka [...] z [...] na czas oznaczony z możliwością nabycia przedmiotu leasingu za cenę uwzględniającą uiszczone dotychczas raty " nie dawały w rzeczywistości leasingodawcy możliwości wypowiedzenia samego prawa do nabycia rzeczy ". W umowach tych brak jest również regulacji określających przyczyny i termin wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy . W świetle powyższej analizy przyjęto za bezsprzeczne , że umowy zawarte przez Spółkę [...] z [...] są umowami na czas oznaczony , zawierającymi prawo do nabycia rzeczy przez leasingobiorcę , bez możliwości jego wypowiedzenia , stąd przedmiotowe umowy poddano dodatkowo analizie co do spełniania warunków określonych w § 2 pkt 3 lit.a rozporządzenia z 6 kwietnia 1993 r. , co przy stwierdzeniu , iż suma opłat (rat) w podstawowym okresie umowy nie była niższa od wartości netto rzeczy spowodowało przyjęcie , że żaden z przedmiotów leasingu nie mógł być zaliczony do majątku leasingodawcy , gdyż należą do składników majątku leasingobiorcy , zgodnie z § 3 pkt 2 cyt. rozporządzenia . Natomiast analiza , jakiej poddano umowy Spółki [...] z [...] pod kątem spełniania warunków określonych przepisami rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. doprowadziła do stwierdzenia , iż wprawdzie umowy te spełniają warunek z § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia , to organ odwoławczy w pełni podtrzymał ustalenia Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej , który dokonał interpretacji przedmiotowych umów " pod kątem rzeczywistych zachowań stron " . Za istotny przyjęto fakt , iż Spółka [...] każdorazowo po zakończeniu umowy leasingu zakupiła ich przedmiot za cenę depozytu gwarancyjnego , co w połączeniu z tożsamością dat przekazania i zakupu przedmiotu leasingu , gdy daty te nie były powiązane z datą zakończenia umów , zdaniem organów obu instancji świadczy o tym , iż samo Sygn. akt I SA /Go 86/05 przekazanie było tylko formalne , a więc fikcyjne , a umowy zostały sporządzone w celu obejścia przepisów wyżej wymienionego rozporządzenia . Co do zarzutu naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy uznał go za chybiony , powołując się przy tym na art. 180 § 1 tej ustawy , w myśl którego jako dowód należy dopuścić wszystko , co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy , a nie jest sprzeczne z prawem . Jak podał organ odwoławczy przytoczenie w decyzji I instancji pism [...] z dnia 13 września 2002 r. oraz z dnia 15 stycznia 2003 r. miało na celu wykazanie , że leasingodawca praktykował na życzenie klienta wystawianie zobowiązań sprzedaży , co świadczy o tym , że poza zapisami zawartymi w Ogólnych Warunkach Umowy dokonywano w praktyce wystawiania zobowiązań do sprzedaży . Zobowiązania te faktycznie zabezpieczały interes klienta i zdaniem organu należy je traktować jako opcję zakupu , zawartą poza umową , ale mającą istotne znaczenie dla oceny , czy przedmiotowe umowy leasingu spełniają warunki rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. Pełnomocnik Spółki [...] wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , zarzucając wydanie jej z naruszeniem : § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. , art. 180 § 1 , art. 191 oraz art. 210 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez niezastosowanie wyżej wymienionych przepisów , jak również art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przez jego błędną wykładnię . W skardze wnioskowano o uchylenie decyzji obu instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej Spółki kosztów postępowania . W odniesieniu do umów leasingu zawartych z [...] strona skarżąca twierdzi , iż całkowicie błędne jest rozumowanie organu II instancji w zakresie uprawnień stron umowy leasingu odnośnie wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy . Systematyka przepisu § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. jak i przedmiotowe umowy leasingu zdaniem strony wskazują jasno , że chodzi wyłącznie o ustalenie w umowie , przy opcji nabycia rzeczy , możliwości wypowiedzenia takiego prawa . Wskazany przepis prawa nie ogranicza , ani nie precyzuje , komu to prawo ma służyć . Do nieuprawnionych należy zatem zaliczyć twierdzenie Dyrektora Izby Skarbowej , iż możliwość wypowiedzenia prawa nabycia rzeczy musi Sygn. akt I SA /Go 86/05 istnieć w czasie trwania umowy leasingu i wywodzenie z tego , że jeśli jest inaczej , to wypowiedzenie takie jest pozorne . W skardze podniesiono ponadto , iż pozbawione logicznego sensu jest porównywanie rozwiązania umowy ze skutkiem natychmiastowym lub z dniem powiadomienia , określonym w § 5 umowy , z wypowiedzeniem prawa nabycia rzeczy , przyjętym w § 6 pkt 1 umowy , albowiem postanowienia te dotyczą zupełnie innego zagadnienia i powodują zupełnie inne skutki . W pierwszym bowiem przypadku chodzi o rozwiązanie całej umowy przed terminem, na jaki została zawarta i uniemożliwienie leasingobiorcy korzystania z przedmiotu umowy z obowiązkiem zapłaty pozostałej części rat leasingowych , w sytuacji gdy ten postępuje w sposób sprzeczny z umową , w szczególności w stosunku do przedmiotu umowy . Natomiast wypowiedzenie prawa do nabycia rzeczy jest tak ogólne i nieograniczone , że możliwe jest jego dokonanie w każdym czasie trwania umowy przez każdą ze stron. Nie ma przy tym żadnego znaczenia fakt , że leasingobiorca nie miał prawa do rozwiązania czy wypowiedzenia umowy przed terminem jej obowiązywania , bowiem żaden przepis prawa , ani cywilnego , ani tym bardziej podatkowego , takiego obowiązku nie nakłada , a dokonana prze organ podatkowy interpretacja stanu faktycznego i prawnego w tym zakresie jest chybiona i całkowicie dowolna . W odniesieniu do umów leasingu zawartych z [...] skarżąca podniosła na wstępie , iż nigdy nie przyznała , że przekazanie przedmiotu leasingu było fikcyjne i że umowy zostały sporządzone w celu obejścia przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. Według strony skarżącej naruszeniem przepisów prawa jest przy tym dokonywanie interpretacji umowy , co za tym idzie oceny umowy jako dowodu , przez pryzmat "rzeczywistych zachowań stron umowy " . Podnoszony przez organy podatkowe fakt braku określenia miejsca przekazania przedmiotu umowy leasingu dla wykazania fikcyjności dokonania takiej czynności nie stanowi żadnej podstawy do takiego ustalenia . Brak jest podstaw do uznania fikcyjności przekazania , skoro został z tej czynności sporządzony protokół , a w toku postępowania organy obu instancji nie przedstawiły dowodu przeciwnego . Przywoływanie dla potwierdzenia tak rozumianej fikcyjności tożsamości daty przekazania i zakupu przedmiotu umowy według twierdzenia skargi jest naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów . W zaskarżonej decyzji bezpodstawnie wysunięty został wniosek o fikcyjności , brak natomiast uzasadnienia powyższego stanowiska organu . Sygn. akt I SA /Go 86/05 Ponadto skarżąca zarzuca , iż twierdzenie organu II instancji , że o zamiarze ukrycia rzeczywistego celu umowy , tj. nabycia przedmiotu umowy leasingu po jej zakończeniu , przemawiają pisma [...] z dnia 13.09.2002 r. oraz 15.01.2003 r. jest nadużyciem prawa i narusza przepisy Ordynacji podatkowej w zakresie oceny zebranego materiału dowodowego oraz uzasadnienia decyzji . Pisma te nie stanowią żadnego dowodu na to , że przy zawieraniu umów leasingu strony umawiały się , poza umową , na nabycie przedmiotów leasingu . Zobowiązania takie nie mogą stanowić po pierwsze essentialia negotti umowy , skoro nie zostały w niej zamieszczone , a po drugie zobowiązania takie nie zostały wystawione w stosunku do skarżącego (dotyczą zupełnie innych umów , gdzie skarżąca nie była stroną ) . Ocena powyższych pism jako dowodów w sprawie była całkowicie dowolna , odbyła się z naruszeniem określonych reguł takiej oceny a także z naruszeniem norm procesowych odnoszących się do środków dowodowych , co stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów . W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o jej oddalenie powtarzając argumentację przyjętą w zaskarżonej decyzji . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skarga okazała się zasadna. Orzekając w niniejszej sprawie organy podatkowe dokonały uprzednio analizy treści umów leasingu , których przedmiotem były środki transportowe , zawartych przez Spółkę [...] w 1998 r. z [...] (2 umowy) oraz z [...] (3 umowy ) , jako że sprawa dotyczyła podatkowych skutków tych umów a w szczególności możliwości zaliczenia przez Spółkę [...] jako leasingobiorcę do kosztów uzyskania przychodów w 2000 r. opłat (rat) leasingowych . Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków ponoszonych przez najemcę lub dzierżawcę albo używającego z tytułu najmu lub dzierżawy rzeczy albo praw majątkowych oraz realizacji umów o podobnym charakterze, stanowiących spłatę określonej w umowie wartości przedmiotu najmu lub dzierżawy albo używania, jeżeli rzecz tę lub prawo, zgodnie z odrębnymi przepisami, zalicza się do składników majątku najemcy lub dzierżawcy albo używającego. Sygn. akt I SA /Go 86/05 Analiza przedmiotowych umów leasingu została przeprowadzona zatem w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. w sprawie zaliczania przedmiotu umów najmu lub dzierżawy rzeczy albo praw majątkowych do składników majątku stron tych umów ( Dz.U. Nr 28, poz. 129 ) . Według § 2 ust. 2 rozporządzenia do składników majątku wynajmującego lub wydzierżawiającego zalicza się , z zastrzeżeniem § 3 pkt 1, rzeczy albo prawa majątkowe stanowiące przedmiot umowy szczególnej, gdy umowa ta spełnia chociaż jeden z warunków: 1) została zawarta na czas nieoznaczony, 2) została zawarta na czas oznaczony, lecz nie zawiera prawa do nabycia rzeczy albo praw majątkowych przez najemcę lub dzierżawcę, albo to prawo zawiera z możliwością jego wypowiedzenia, 3) została zawarta na czas oznaczony, zawiera prawo do nabycia rzeczy albo praw majątkowych przez najemcę lub dzierżawcę bez możliwości jego wypowiedzenia, a ponadto: a) podstawowy okres umowy, której przedmiotem są prawa majątkowe, rzeczy ruchome lub nieruchomości, z wyjątkiem gruntów, wynosi co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji, a suma opłat (rat) określona w podstawowym okresie umowy jest niższa od wartości netto tych rzeczy i praw, b) suma opłat (rat) w podstawowym okresie umowy, której przedmiotem są grunty, jest niższa od wartości rynkowej gruntu z dnia zawarcia umowy. Wszystkie analizowane umowy zawarte zostały na czas oznaczony (na 36 miesięcy), przy czy umowy zawarte z [...] przewidują prawo nabycia przedmiotu leasingu po wygaśnięciu umowy ( § 6 pkt 1 ) , jak również zawierają postanowienie § 6 pkt 2 o treści "2. Prawo do nabycia przedmiotu leasingu może być wypowiedziane przez każdą ze stron". Natomiast umowy zawarte z [...] nie przewidują prawa nabycia przedmiotu leasingu . W odniesieniu do umów zawartych z [...] organy podatkowe uznały , że nie spełniają one warunku określonego w § 2 ust. 2 pkt 2 in fine rozporządzenia dotyczącego możliwości wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy . Sąd nie podziela tego poglądu , jako że został on wywiedziony wbrew literalnemu brzmieniu umowy , a twierdzenie o pozorności prawa wypowiedzenia oparte zostało na błędnych i nielogicznych założeniach odnoszących Sygn. akt I SA /Go 86/05 się przede wszystkim do rozwiązania umowy przed upływem terminu jej obowiązywania . Niezrozumiałe jest przy tym stwierdzenie zawarte w zaskarżonej decyzji , iż unicestwienie bytu całej umowy powoduje bezprzedmiotowość postanowienia o możliwości wypowiedzenia jednego z jej elementów , jakim jest prawo do nabycia rzeczy . Zgodzić się natomiast należy ze stanowiskiem skarżącej , iż są to dwa różne zagadnienia umowy , niepowiązane w sposób , jaki zaprezentowano w zaskarżonej decyzji . Całkowicie nietrafny jest też argument organów podatkowych o braku w przedmiotowych umowach regulacji określających przyczyny i termin wypowiedzenia prawa do nabycia rzeczy . Przepisy omawianego rozporządzenia nie określają bowiem żadnych warunków w tym zakresie . Biorąc pod uwagę treść umów leasingowych zawartych przez skarżącą z [...] Sąd stwierdza , że odpowiadają one warunkom określonym w § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993r. , w tym zawierają prawo do nabycia rzeczy z możliwością jego wypowiedzenia , zatem z naruszeniem przepisów art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. przyjęto w zaskarżonej decyzji , że uiszczone w 2000 r. opłaty (raty) leasingowe nie stanowiły w Spółce [...] kosztów uzyskania przychodów . Również w odniesieniu do umów leasingowych zawartych przez skarżącą z [...] Sąd stwierdza , iż nie było dostatecznych podstaw , opartych przede wszystkim na prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu dowodowym , do przyjęcia , że umowy te "(w sposób ukryty , wiadomy tylko stronom )" zawierają prawo do nabycia rzeczy bez możliwości jego wypowiedzenia . Zwrócić przy tym należy uwagę , że organy podatkowe dokonały analizy przedmiotowych umów przez pryzmat " rzeczywistych zachowań stron umowy " , ale były to działania po wygaśnięciu umowy leasingu na skutek upływu okresu , na jaki została umowa zawarta , więc chociażby z tego powodu nieuprawnione było tak kategoryczne twierdzenie co do odmiennych warunków umowy leasingu . Należy też podkreślić, że organy podatkowe nie kwestionowały charakteru zawartej przez stronę umowy, jako umowy leasingu. W tej części zaskarżonej decyzji występuje też niespójność z wcześniejszymi wywodami , gdzie organ podatkowy powołując się na przepisy art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy Sygn. akt I SA /Go 86/05 o podatku dochodowym od osób prawnych oraz przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. utrzymywał , iż z przepisów tych wynika , że o podatkowych skutkach leasingu nie decydowały m.in. "okoliczności mające miejsce po wygaśnięciu umowy " , lecz wyłącznie treść zawartych umów leasingu (por. str. 4 zaskarżonej decyzji ). Należy stwierdzić , że zawarcie po upływie okresu umowy leasingu umowy kupna-sprzedaży byłego przedmiotu leasingu nie ma, samo w sobie, wpływu na ocenę stosunku leasingu. Wprawdzie okoliczność taka może, chociaż wcale nie musi, świadczyć o zamiarze stron zawarcia od początku innej umowy niż umowa leasingu, jednak dokonanie takich ustaleń wymagałoby przeprowadzenia w tym kierunku szczegółowego postępowania dowodowego, czego w niniejszej sprawie nie dopełniono . Posłużenie się natomiast jako materiałem dowodowym pismami leasingodawcy dotyczącymi praktyki wystawiania przez niego tzw. zobowiązań do sprzedaży byłego przedmiotu leasingu w sytuacji , gdy nie udowodniono , że praktyka taka miała zastosowanie w związku z umowami zawartymi przez Spółkę [...] jest naruszeniem zasad postępowania dowodowego w zakresie wynikającego z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego . W sytuacji zatem , gdy organy podatkowe w istocie nie zakwestionowały charakteru przedmiotowych umów jako umów leasingu, zaś prawnopodatkowe skutki takich umów wynikają wprost z ich treści i przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 kwietnia 1993 r. w sprawie zaliczania przedmiotu umów najmu lub dzierżawy rzeczy albo praw majątkowych do składników majątku stron tych umów, brak było podstaw do uznania, że wydatki z tytułu realizacji umów leasingu w 2000 r. w Spółce [...] nie stanowiły kosztów uzyskania przychodu a w konsekwencji dawały podstawę do określenia straty za ten rok z tytułu prowadzonej działalności w wysokości "0" zł. Mając na względzie powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c , art. 152 oraz art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1270 , z późn. zm. ) orzeczono jak w sentencji .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło