I SPP/Go 51/19
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2019-08-13
Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Bronowicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, mimo posiadania znacznego majątku i osiągania zysków, może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli jej rachunki bankowe są zajęte przez organy egzekucyjne?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, która nadal prowadzi działalność gospodarczą i osiąga zysk, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże braku możliwości pokrycia tych kosztów z innych źródeł, takich jak dopłaty od wspólników, nawet jeśli jej rachunki bankowe są zajęte przez organy egzekucyjne. Posiadanie znacznego majątku i zdolność do nabywania towarów i usług na potrzeby bieżącej działalności świadczy o możliwości pokrycia kosztów sądowych.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku VAT. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na zajęcie rachunków bankowych przez urzędy i komorników oraz utratę płynności finansowej. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały odmówione. Spółka nadal prowadzi działalność, osiąga zyski i posiada znaczny majątek.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K Sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące luty i marzec 2013 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
K sp. z o. o. (dalej również: Spółka, skarżąca, strona) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.
W dniu 2 maja 2018 r. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 3 października 2018 r. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
Jak wynika z uzasadnienia powołanego postanowienia odmowa uwzględnienia wniosku uzasadniona była tym, że skarżąca Spółka cały czas prowadzi działalność gospodarczą, która przynosi stały, znaczny dochód. Zysk z samej sprzedaży w pierwszej połowie 2018 r. wyniósł średnio 3.284,94 zł miesięcznie. Zysk z całej działalności operacyjnej 11.845,32 zł miesięcznie. Spółka ponosi znaczne koszty z tytułu zużycia materiałów i energii oraz usług obcych. Oznacza to, że środki te również mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Od przedsiębiorcy należy oczekiwać, że potrafi przewidywać konsekwencje wykonywanej działalności w postaci konieczności prowadzenia postępowań sądowych i ponoszenia związanych z tym kosztów. Skarżąca spółka jest właścicielem gruntów o wartości 7.021.735,00, posiada również należności krótkoterminowe o wartości 8.743.887,04 oraz inwestycje krótkoterminowe o wartości 22.609,52 zł. Oznacza to, że dysponuje znacznym majątkiem, który może spieniężyć lub bezpośrednio wykorzystać do poniesienia kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., po rozpoznaniu sprzeciwu Spółki, postanowieniem z dnia 6 listopada 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 3 października 2018 r.
Po wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca ponownie zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. oraz uzasadnieniu złożonego wniosku Spółka podniosła m.in., względem spółki są prowadzone liczne egzekucje komornicze, konta bankowe są zajęte przez urząd skarbowy oraz kancelarie komornicze. Spółka utraciła płynność finansową.
W złożonym na urzędowym formularzu oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała takie same, jak w pierwszym wniosku, informacje o wysokości kapitału zakładowego (410.000,00 zł), wartości środków trwałych (7.036.746,39 zł) oraz wysokość zysku za ostatni rok obrotowy (219.815,13). Wykazała też "zerowe" saldo rachunku bankowego oraz zadłużenie w wysokości -223.958,33 (w poprzednio złożonym wniosku -246.633,41 zł) na koncie.
Podobnie, jak w poprzednim wniosku oświadczyła, że należący do niej majątek nieruchomy jest obciążony hipoteką, a rachunki bankowe są zajęte. Podała, że miesięczny dochód Spółki wynosi około 30.000,00 – 50.000,00 zł, a miesięczne koszty jej działalności wynoszą od 6.000,00 do 12.000,00 zł. Stan środków w kasie na koniec czerwca wyniósł 48,38 zł, ze względu na zajęcia komornicze część klientów Spółki zrezygnowała ze współpracy, a inni przekazują zapłaty za towary bezpośrednio do urzędu skarbowego.
Skarżąca złożyła ponadto do akt sprawy kopie zawiadomień o zajęciu wierzytelności, deklaracji podatkowych oraz sprawozdania finansowego. Zgodnie z deklaracją VAT-7K za drugi kwartał 2019 r. Spółka dokonała dostaw towarów oraz świadczyła usługi w wysokości 86.043 zł oraz nabyła towary i usługi o wartości 22.930 zł. Według rachunku zysku i strat Spółka w 2018 r. odnotowała zysk z działalności operacyjnej w wysokości 206.297,08 zł
Mając powyższe na uwadze, należało zważyć, co następuje.
Po pierwsze należy zauważyć, że okoliczność, iż skarżącej odmówiono przyznania prawa pomocy postanowieniem referendarza sądowego z dnia 4 października 2018 r., utrzymanym w mocy postanowieniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 6 listopada 2018 r., nie wykluczała możliwości złożenia kolejnego wniosku, ponieważ stosownie do treści art. 243 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej powoływana również jako "P.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Po drugie należy stwierdzić, że jakkolwiek strona, po prawomocnej odmowie przyznania prawa pomocy, może złożyć kolejny wniosek w tym zakresie, to jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętego wcześniejszym postanowieniem (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2018 r. sygn. akt II OZ 261/18. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozpoznawany wniosek jest kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, jednak o węższym niż poprzednio zakresie (obejmującym jedynie zwolnienie od kosztów sądowych), zatem podlega on rozpoznaniu na warunkach ogólnych.
Stwierdzić należy, że skarżąca nie spełnia przesłanek określonych w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Podkreślić należy, że: w Krajowym Rejestrze Sądowym brak jest informacji o prowadzeniu wobec Spółki postępowania upadłościowego, układowego lub restrukturyzacyjnego. Skarżąca nadal prowadzi działalność gospodarczą i osiąga zysk.
Zgodnie z umową Spółki, znaną orzekającemu z innych postępowań, uchwała zgromadzenia wspólników może zobowiązać wspólników do dopłat w granicach do dziesięciokrotnej wartości nominalnej udziałów posiadanych przez każdego z nich. Spółka ma dwóch wspólników. Wartość udziałów jednego z nich (E.S.) wynosi 310.000 zł, a drugiego (R.S.) 100.000 zł. Z uwagi na fakt, że dopłata jest formą wewnętrznej przymusowej pożyczki wspólników na rzecz spółki może być ona wykorzystana także na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez spółkę. Brak podjęcia działań w tym zakresie uniemożliwia uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
W tym miejscu należy podkreślić, że Spółka wniosła skargę 12 marca 2018 r., a więc półtora roku temu. Od tego czasu, pomimo przedstawianych przez nią trudności, nabyła towary i usługi, dające prawo do rozliczenia podatku naliczonego, o łącznej wartości 135.805 zł Oznacza to, że była w stanie zgromadzić środki na prowadzenie bieżącej działalności, w tym na pokrycie wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Mimo, że skarżąca wskazuje na zadłużenie, powołuje się na utratę płynności finansowej, nic nie wskazuje na to, aby Spółka stała się niewypłacalna i aby toczyło się w stosunku do niej postępowanie upadłościowe.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło