II SA/Go 1014/12
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-01-08
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Mimo wezwania, nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, w tym wyciągów z rachunków bankowych i dokumentów dotyczących kosztów utrzymania oraz postępowania egzekucyjnego, co uniemożliwiło wszechstronną analizę jej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Strona M.H. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na miesięczny dochód w wysokości 1.800-2.000 zł i prowadzone postępowania egzekucyjne. Referendarz sądowy wezwał do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów finansowych i potwierdzających postępowania egzekucyjne. Strona przesłała jedynie odpis zeznania podatkowego i deklaracje VAT. W konsekwencji, wniosek został odmówiony.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.H. o udzielenie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji p o s t a n a w i a : odmówić przyznania prawa pomocy.
Dnia 3 grudnia 2012 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek M.H. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą i z tego tytułu jego miesięczny dochód wynosi 1.800 – 2.000 zł. M.H. oświadczył, ze przeciwko niemu są prowadzone liczne postępowania egzekucyjne.
Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 14 grudnia 2012 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez:
1. przedłożenie rachunków potwierdzających ponoszone koszty związane z utrzymaniem mieszkania (domu),
2. przedłożenie wyciągów z wszystkich posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące,
3. zestawienie wartości przychodów z działalności gospodarczej oraz kosztów ich uzyskania za ostatnie trzy miesiące jak również odpisy deklaracji podatkowych podatku od towarów i usług za ostatnie trzy miesiące składanych w związku z działalnością gospodarcza prowadzoną przez skarżącego,
4. przedłożenie rachunków potwierdzających ewentualnie ponoszone koszty zakupu leków (leczenia),
5. dokumentu potwierdzającego prowadzenie wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego przesłał odpis zeznania podatkowego za 2011 r. wraz z informacją o odliczeniach oraz deklaracje dla podatku od towarów i usług za okres od 08/2012 r. do 10/2012 r.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie
realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Należy podkreślić, że ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, co jednoznacznie wynika z treści przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 320 zł (§ 1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W niniejszej sprawie M.H. nie uzupełnił zgodnie z wezwaniem złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie przedłożył bowiem wyciągów z rachunków bankowych i rachunków obrazujących ponoszone koszty związanych z utrzymaniem domu. Należy dodać, że z treści formularza PPF nie wynika jakie skarżący ponosi wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego.
Nadto M.H. nie przedstawił dokumentu potwierdzającego prowadzenie przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego.
Tym samym nie jest możliwe dokonanie wszechstronnej analizy sytuacji majątkowej skarżącego. Należy podnieść, że wykazać oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2011 r., I FZ 189/11, LEX nr 948866).
Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2010 r., I OZ 819/10, LEX nr 742076). W tym kontekście należy zauważyć, że skarżący osiąga dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (1.800 zł – 2.000 zł).
W konkluzji należy zatem stwierdzić, że M.H. nie wykazał, że zachodzi ustawowa przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło