II SA/Go 105/12
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-03-14
Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Maria Bohdanowicz, Marek Szumilas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, opierając się na nowo ujawnionym dochodzie wnioskodawczyni z tytułu renty socjalnej, który nie został wykazany w pierwotnym wniosku?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, ponieważ ujawnienie dochodu z tytułu renty socjalnej, który nie został wykazany w pierwotnym wniosku, stanowiło istotną nową okoliczność faktyczną, uzasadniającą wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W ponownym postępowaniu organ zasadnie odmówił przyznania dodatku, ponieważ uwzględnienie tego dochodu skutkowało przekroczeniem kryterium dochodowego.Stan faktyczny
Skarżący otrzymali decyzję przyznającą im dodatek mieszkaniowy. Następnie organ wznowił postępowanie, ponieważ dowiedział się o dochodzie z renty socjalnej jednego ze skarżących, który nie został wykazany w pierwotnym wniosku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odmówił przyznania dodatku, uznając, że uwzględnienie tego dochodu skutkuje przekroczeniem kryterium dochodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając organom wprowadzenie ich w błąd co do obowiązku wykazywania renty socjalnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi B.D. i A.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] lipca 2009r. nr [...] Prezydent Miasta przyznał A. i B.D. dodatek mieszkaniowy w wysokości 105,68 zł na okres od [...] sierpnia 2009r. do [...] stycznia 2010r. Postanowieniem z dnia [...] października 2011r. organ, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), wznowił postępowanie w sprawie zakończonej powyższą decyzją, a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2011r. nr [...], wydaną w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 i art. 104 kpa oraz art. 7 ust. 1 i 5 w związku z art. 3 ust. 3, art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.), uchylił swoją decyzję z dnia [...] lipca 2009r. i odmówił przyznania B. i A.D. dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 16 września 2011r. otrzymał kserokopię decyzji wydanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział z dnia [...] marca 2011r. o podwyższeniu renty przysługującej B.D.. Organ uznał, że informacja o pobieraniu przez B.D. rencie socjalnej może mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie dotyczące dodatku mieszkaniowego, ponieważ w deklaracji o wysokości dochodów wnioskodawcy nie wykazali dochodów B.D. z tytułu renty socjalnej, mimo takiego obowiązku określonego w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Wobec tego organ uznał za słuszne uchylenie decyzji z dnia [...] lipca 2009r. przyznającej wnioskodawcom dodatek mieszkaniowy za okres od [...] sierpnia 2009r. do [...] stycznia 2010r. uznając, że są do tego podstawy wynikające z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Rozpatrując ponownie wniosek skarżących z dnia [...] lipca 2009r. o przyznanie dodatku mieszkaniowego organ ustalił faktyczną wysokość ich dochodów za miesiące IV, V i VI 2009r., doliczając do dochodu wykazanego w deklaracji dochód osiągnięty przez B.D. z tytułu renty socjalnej w wysokości 1701,24 zł.
Wobec ustalenia, że wysokość dochodu wnioskodawców to 4132,23 zł organ uznał, że dodatek mieszkaniowy im nie przysługuje.
Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta złożyli A. i B.D. zaskarżając szereg innych decyzji oraz podnosząc, że nie są urzędnikami i nie wiedzieli, że wykazując dochód powinni byli wykazać również rentę socjalną B.D.. Ponadto zarzucili, że organ wiedział o tym, iż wnioskodawczyni pobiera rentę socjalną, na co – jak sam twierdził – "przymykał oko". Wskazali też, że B.D. jest analfabetką i liczyła na pomoc ze strony organu I instancji.
Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie Prezydenta Miasta.
Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy w pierwszej kolejności przytoczył treść przepisów ustawy z dnia 21 września 2001r. o dodatkach mieszkaniowych, a następnie dokonując stosownych wyliczeń uznał, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem, ponieważ zgodnie z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych dodatku mieszkaniowego nie przyznaje się, jeżeli jego kwota byłaby niższa niż 2% kwoty najniższej emerytury, przy czym w dacie wydania decyzji najniższa emerytura wynosiła 675,10 zł. Ponadto Kolegium podało, że nie uwzględniło zarzutów odwołania dotyczących analfabetyzmu B.D., ponieważ deklarację o dochodach złożyli oboje skarżący, a prawdziwość zawartych w niej danych potwierdzili własnoręcznymi podpisami.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na powyższą decyzję Kolegium złożyli B. i A.D. wskazując, że jest ona bardzo dla nich krzywdząca, ponieważ urzędnicy poinformowali ich, iż skarżąca nie musi wykazywać w deklaracji dochodu z tytułu pobieranej renty socjalnej, czym wprowadzili ich w błąd.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zakres kognicji sądów administracyjnych określa art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), w myśl którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta dokonywana jest pod względem zgodności z prawem.
Sąd dokonując kontroli stosownie do powyższych założeń uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, zaś w toku postępowania poprzedzającego jej wydanie nie doszło do takiego uchybienia przepisom proceduralnym, które w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm., zwanej dalej P.p.s.a.), skutkowałoby uchyleniem decyzji.
Podstawową kwestią dla rozpoznania niniejszej sprawy jest problematyka związana ze wznowieniem postępowania, a w szczególności trafność zastosowanego w sprawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.), przywoływanej dalej jako: "K.p.a."
Wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego, który pozwala na wyeliminowanie z obrotu prawnego ostatecznej decyzji, a tym samym stanowi odstępstwo od wyrażonej w art. 16 kpa zasady trwałości decyzji ostatecznych.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego (B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego" Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2005, str. 620). Enumeratywnie wymienione podstawy wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 k.p.a. nakazują organom dokonywanie ich precyzyjnej interpretacji, zwłaszcza, iż wznowienie postępowania jest szczególnym nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych. W sytuacji gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ administracji państwowej stwierdzi, że przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła, to kolejnym etapem winno być przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy będącej przedmiotem weryfikowanej decyzji ostatecznej. W rezultacie w wyniku przeprowadzonego postępowania wznowieniowego organ wydaje decyzję, w której zgodnie z art. 151 K.p.a.:
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 K.p.a., organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Nie uchyla się też decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 §2 K.p.a.).
W niniejszej sprawie Prezydent Miasta, biorąc pod uwagę dane wskazane w złożonej dnia [...] lipca 2009r. przez A. i B.D. deklaracji o wysokości dochodów uzyskiwanych w okresie od kwietnia do czerwca 2009 roku uznał, że wnioskodawcy spełniają przesłanki do otrzymywania dodatku mieszkaniowego. W związku z tym decyzją z dnia [...] lipca 2009r. przyznał wnioskodawcom dodatek mieszkaniowy w wysokości 105,68 zł na okres od [...] sierpnia 2009r. do [...] stycznia 2010r.
Uzyskując następnie informację o podwyższeniu przysługującej B.D. renty socjalnej, Prezydent Miasta słusznie powziął wątpliwość co do prawidłowości danych wskazanych w deklaracji o wysokości dochodów złożonej wraz z wnioskiem o przyznanie dodatku mieszkaniowego, z której wynika, że jedynym dochodem uzyskanym przez obu wnioskodawców w okresie od kwietnia do czerwca 2009 roku była emerytura A.D., natomiast B.D. pozostaje na utrzymaniu męża. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2011r., w którym wskazano, że B.D. pobiera rentę socjalną od dnia [...] października 2003r., natomiast w okresie od marca 2009 roku do lutego 2010 roku (obejmującym okres wskazany w deklaracji) otrzymywała rentę w wysokości 567,08 zł miesięcznie. Dokument ten potwierdza, że w dacie wystąpienia o dodatek mieszkaniowy oraz w okresie trzymiesięcznym poprzedzającym złożenie wniosku skarżąca otrzymywała rentę socjalną z ZUS, której nie ujawniła w przedmiotowej deklaracji, co w następstwie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Okoliczność ta bez wątpienia wypełnia przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 kpa uzasadniającą wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2009r. Zgodnie bowiem z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Mogą one stanowić podstawę wznowienia postępowania pod warunkiem, że są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające więc wpływ na zmianę treści decyzji kwestii zasadniczych (por. wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1985r., sygn. akt I SA 198/85, Lex nr 9844). Przy wznowieniu postępowania w okolicznościach art. 145 § 1 pkt 5 K.pa. nie jest istotne, czy ujawnione okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań (np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego), czy z innych powodów (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 1984r., sygn. akt SA/Wr 649/83, Lex nr 9769).
O fakcie pobierania przez skarżącą renty socjalnej organ I instancji dowiedział się dopiero w dniu [...] września 2011r., tj. w dniu otrzymania od ZUS informacji o podwyższeniu wysokości renty. Okoliczność pobierania renty istniała od 2003r., a więc już w chwili wydawania przez organ decyzji z [...] lipca 2009r. Z akt sprawy nie wynika, aby organ posiadał o niej wiedzy, brak jest też innych dowodów potwierdzających zarzuty skarżących, że organ posiadał wiedze o uzyskiwaniu przez B.D. renty socjalnej i jej wysokości. Zauważyć należy, że świadczenie to jest przyznawane decyzją innego organu niż Prezydent Miasta. Nie można zatem uznać, że okoliczność ta była znana z urzędu organowi właściwemu w sprawach przyznawania dodatków mieszkaniowych. Ponadto z akt administracyjnych innych spraw przedłożonych Sądowi przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wraz ze skargą (pismo obejmowało skargi na 9 decyzji) nie wynika, iżby przed wydaniem decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego organ posiadał wiedzę o uzyskiwaniu przez B.D. dochodu z tytułu renty socjalnej.
W świetle powyższych okoliczności Prezydent Miasta słusznie wydał postanowienie z dnia [...] października 2011r. o wznowieniu postępowania administracyjnego, celem ponownego rozpoznania sprawy z wniosku A. i B.D. o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ ten poza przytoczeniem przepisu art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. nie wskazał jednoznacznie co uznały za przesłankę wznowienia postępowania w sprawie, jednakże analiza treści decyzji wskazuje, że podstawę wznowienia postępowania organy wywiodły z informacji od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o pobieraniu przez B.D. renty socjalnej – czyli uzyskiwaniu dochodu.
Zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości, wypłacania oraz ewentualnego zwrotu dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatku mieszkaniowym (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) zwanej dalej "ustawą". Celem tej ustawy jest wsparcie osób, które znajdują się w trudnej sytuacji i nie są w stanie pokryć bieżących wydatków na zajmowane mieszkanie. Wobec tego, że świadczenie to przyznawane jest w ramach uznania administracyjnego, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego tak, aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością. Dotyczy to nie tylko ustalenia przesłanek, jakie według przepisów powinien spełniać wnioskodawca, aby otrzymać świadczenie, ale również okoliczności, które zadecydują o odmowie jego przyznania (por. wyrok WSA z dnia 26 kwietnia 2006r., sygn. akt I SA/Wa 1785/04, Lex nr 222055; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 marca 2007r., sygn. akt IV SA/GL 461/06, Lex nr 340221; wyrok NSA z dnia 26 lipca 2007r., sygn. akt I OSK 1199/06, Lex nr 372779).
W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy, według stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji organów pierwszej i drugiej instancji, dodatek mieszkaniowy przysługuje m.in. najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych. Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 ustawy, stanowiącym podstawę materialnoprawną decyzji wydanych w niniejszej sprawie, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8.
Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
Z zebranego materiału dowodowego, tj. z wniosku, deklaracji oraz zaświadczenia ZUS wynika, że łączny dochód skarżących, jaki uzyskali w ciągu trzech ostatnich miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wyniósł 4132,23 zł (2430,99 zł – emerytura skarżącego, 567,08zł x 3 = 1701,24zł – renta skarżącej). Miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżących wyniósł 1377,41 zł, a więc miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego był równy kwocie 688,71 zł. Kwota najniższej emerytury w dniu złożenia wniosku przez skarżących wynosiła 675,10 zł (Komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 lutego 2009r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent – M.P. z 2009r., nr 14, poz. 188). Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy mieszkaniowych dodatek mieszkaniowy przysługuje, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 125% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku. W przedmiotowej sprawie: 675,10 zł x 125% = 843,88 zł. Wysokość średniego miesięcznego dochodu jednego członka w gospodarstwie domowym skarżących nie przekroczyła kwoty 843,88 zł, czyli przesłanka związana z dochodem, uprawniająca skarżących do otrzymania dodatku mieszkaniowego, została spełniona.
Kolejna przesłanka związana z powierzchnią zajmowanego przez skarżących mieszkania, wskazana w art. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych również została spełniona. Zgodnie bowiem z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 2 normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 40 m2 dla 2 osób. Skarżący zamieszkują w mieszkaniu o powierzchni 33,51m2, a więc bez wątpienia mniejszym niż wymagane ustawą.
Wydatki na mieszkanie ponoszone przez skarżących to 115,01 zł miesięcznie. Kwota ta została potwierdzona we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego przez ADM. Ponadto zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2011r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. z 2001rr., nr 156, poz. 1817 ze zm.) przyznano wnioskodawcom ryczałt w wysokości 87,91 zł: za brak centralnego ogrzewania: 5kWh x 33,51 m2 = 167,55, 167,55 x 0,4236 zł (cena za 1 kWh) = 70,97 zł, za brak ciepłej wody: 20kWh x 2 (2 członków gospodarstwa) = 40, 40 x 0,4236 zł = 16,94 zł.
Zatem wydatki na lokal mieszkalny, w świetle art. 6 ust. 4 ustawy wynoszą 202,92 zł. Biorąc pod uwagę treść art. 6 ust. 1 i 2 pkt 2 wysokość dodatku mieszkaniowego, który mogliby otrzymać skarżący wynosi: 202,92 – 15% x 1377,41 =- 3,69zł, czyli 0 zł.
Z tych powodów Sąd zważył, iż uchylenie we wznowionym postępowaniu decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2011 r. o przyznaniu B. i A. małż. D. dodatku mieszkaniowego w wysokości 105,68 zł na okres od [...] sierpia 2009r, do [...] stycznia 2010r. oraz o nieprzyznaniu dodatku mieszkaniowego na ten okres odpowiada prawu.
Należy zauważyć, że argumenty podniesione przez skarżących w skardze oraz na rozprawie nie mogły odnieść skutku, bowiem sąd administracyjny powołany jest jedynie do kontroli zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd nie posiada kompetencji do umorzenia należności skarżących, które powstają z mocy prawa.
Podkreślenia wymaga, że chociaż zarówno w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji, jak i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organy przywołały treść przepisu art. 7 ust. 9 ustawy, przepis ten nie mógł stanowić i nie stanowił w istocie podstawy prawnej zaskarżonej decyzji. Zobowiązanie ukształtowane w powyższym przepisie wynika bowiem wprost z mocy przepisu a zapis, w myśl którego należność obejmująca podwójną wysokość nienależnie wypłaconego dodatku mieszkaniowego podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji, należy rozumieć jako podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego (w zakresie wynikającym z omawianego przepisu), w razie ostatecznego uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego z powodu stwierdzenia, że dodatek przyznano na podstawie nieprawdziwych danych zawartych w deklaracji lub wniosku.
Wobec tego ewentualne egzekwowanie przez właściwe organy jednostek samorządu terytorialnego wykonania obowiązku wynikającego bezpośrednio z omawianego przepisu prawa powinno nastąpić wyłącznie w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji (art. 2 § 1 pkt 5 w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 151 z późn.zm.), bez potrzeby konkretyzacji tego obowiązku w formie decyzji administracyjnej. Sprawa zwrotu tych należności jest więc sprawą odrębną. Skarżący mają możliwość, w odrębnym trybie, zwrócenia się do Prezydenta Miasta o rozłożenie na raty lub umorzenie w całości bądź w części spornej należności.
Na marginesie należy wskazać, iż okoliczność, że decyzję w sprawie dodatku mieszkaniowego doręcza się zarządcy domu, a dodatek wypłaca się zarządcy, który zalicza dodatek na poczet należności na lokal i jest obowiązany zawiadomić organ przyznający dodatek o wystąpieniu zaległości – nie oznacza aby zarządca tylko dlatego stawał się stroną postępowania o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Uprawnienia i obowiązki zarządcy wyczerpująco reguluje bowiem sama ustawa, i nie stanowi to przedmiotu postępowania w sprawie dodatku mieszkaniowego. Wobec powyższego Sąd stwierdził, iż Wspólnota Mieszkaniowa nie była stroną postępowania wznowieniowego w sprawie dodatku mieszkaniowego skarżących, w rozumieniu art. 28 K.p.a.. W konsekwencji podmiotowi temu nie przysługiwał także przymiot uczestnika niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego na prawach strony (art. 33 P.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze skarga podlega oddaleniu, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło