II SA/Go 125/06
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-05-31
Skład orzekający: Maria Bohdanowicz, Ireneusz Fornalik, Anna Juszczyk - Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miejskiej zmieniająca kategorię drogi gminnej na drogę wewnętrzną, która prowadzi do wyłączenia tej drogi z użytkowania publicznego i sprzedaży części jej terenu, została podjęta zgodnie z prawem, z uwzględnieniem parametrów technicznych i interesów mieszkańców?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej, uznając, że została ona podjęta niezgodnie z prawem. Rada nie wzięła pod uwagę istotnych okoliczności technicznych dotyczących parametrów drogi po jej zmianie kategorii i potencjalnego wyłączenia z użytkowania, co mogło naruszyć interesy mieszkańców i użytkowników drogi. Brak analizy technicznej i uwzględnienia przepisów wykonawczych do ustawy o drogach publicznych stanowił podstawę do stwierdzenia niezgodności uchwały z prawem.Stan faktyczny
Skarżący W. i W. Z. zaskarżyli uchwałę Rady Miejskiej zmieniającą kategorię drogi gminnej na drogę wewnętrzną i wyłączającą ją z użytkowania. Podnosili, że zmiana ta spowoduje utrudnienia w dojeździe do ich nieruchomości, ograniczy korzystanie z mediów oraz zmniejszy wartość ich działki. Po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa i odmowie uchylenia uchwały, skarżący wnieśli skargę do WSA. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność uchwały.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, stwierdził, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Rady Miejskiej na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska, Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi W.Z. i W.Z. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zmiany kategorii drogi I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały, II. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Rady Miejskiej na rzecz skarżących solidarnie kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
.Sygn. akt II SA/Go 125/06
U z a s a d n i e n i e
W. i W. małżonkowie Z. wnieśli w dniu 29 grudnia 2005r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na uchwałę Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005r. w sprawie zmiany uchwały Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002r. w sprawie zmiany kategorii dróg lokalnych miejskich na drogi gminne na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym/ tj. Dz. U. z 2001 Nr 142 poz. 1591 z późn. zm./.
Przedmiotowa uchwała w § 1 pozbawiała kategorii drogi gminnej ulicę [...] w granicach działek nr [...] w związku z jej wyłączeniem z użytkowania.
Skarżący podnieśli w skardze, iż zaskarżona uchwała związana jest merytorycznie z uchwałą Rady Miejskiej Nr [...] z dnia [...] lutego 2005r. w sprawie przeznaczenia do sprzedaży na polepszenie zagospodarowania posiadanej działki nieruchomości stanowiącej własność Gminy. Uchwała dotyczy działki nr [...], i także została przez W. i W.Z. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. /sygn. akt II SA/Go 271/06/.
Zaskarżona uchwała określa, iż przedmiotowa ulica [...] zostaje wyłączona z użytkowania a to jest nieprawdą, bowiem została tylko przekwalifikowana z drogi lokalnej na drogę gminną a następnie odwrotnie, ale nigdy nie podjęto decyzji o wyłączeniu jej z użytkowania.
Wszystkie media - energetyczne, wodociągowe, telekomunikacyjne znajdują się w obrębie ulicy i z chwilą przeznaczenia do sprzedaży części ulicy znajdą się one na działkach prywatnych co spowoduje ograniczenie swobody w korzystaniu z tych urządzeń.
Głównym argumentem skarżących podniesionym w skardze jest okoliczność, iż zmniejszenie powierzchni drogi spowoduje utrudnienia dojazdu do nieruchomości znajdującej się na końcu tej ślepej ulicy. W szczególności będzie to miało miejsce w ocenie skarżących co do sprzętu ciężkiego, który jest niezbędny przy budowie domu a nadto zmniejszy wartość ich działki.
W dniu [...] września 2005r. skarżący skierowali pismo do Przewodniczącego Rady Miejskiej i wezwali do usunięcia naruszenia uchwałą ich interesu prawnego.
W dniu [...] października 2005r. otrzymali pismo Przewodniczącego Rady Miejskiej, iż na sesji Rady w dniu [...] listopada 2005r. wniosek skarżących o zmianie uchwały zostanie przedstawiony.
Na sesji Rady Miejskiej [...] listopada 2005r. radni przegłosowali większością głosów, iż na następnej sesji uchwała z dnia [...] sierpnia 2005r. zostanie uchylona wobec argumentów, które przytoczyli skarżący.
W dniu [...] listopada 2005r. Rada Miejska większością głosów podjęła uchwałę o odmowie uchylenia uchwały z dnia [...] sierpnia 2005r. w sprawie zmiany uchwały Rady Miejskiej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002r. w sprawie zmiany kategorii dróg lokalnych na drogi gminne.
Przed podjęciem zaskarżonej uchwały Burmistrz zwrócił się do Starostwa Powiatowego o wydanie opinii w sprawie zmiany kategorii drogi z gminnej na drogę wewnętrzną - ulicy [...].
Uchwałą z dnia [...] lipca 2005r. Zarząd Powiatu Nr [...] w sprawie wyrażenia opinii dotyczącej pozbawienia kategorii drogi gminnej ulicy [...] na podstawie art. 7 ust. 2 w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych /tj. Dz. U. z 2004r. Nr 204 poz. 2086 w późn. zm./ - pozytywnie zaopiniował pozbawienie ulicy [...] przebiegającej w granicach miasta kategorii drogi gminnej w związku z zamiarem wyłączenia jej z użytkowania publicznego i przekształcenia w drogę wewnętrzną.
Urząd Gminy zwracał się także do TP S.A. o uzgodnienie projektu przebudowy ulicy [...] i do ZE w tej samej sprawie. Przedsiębiorstwa te wskazały w odpowiedzi warunki jakie muszą być spełnione, aby była możliwość przebudowy ulicy a warunkiem niezbędnym jest, aby kable zostały przesunięte poza teren planowanych do sprzedaży części dotychczasowej drogi. Oba przedsiębiorstwa nie wyrażały zgody na ich pozostawienie w dotychczasowych miejscach o ile dokonano by sprzedaży tej części nieruchomości gdzie one przebiegają.
W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Miejskiej podał, że w dniu [...] lutego 2006r. znaczną część obrad Rada poświęciła sprawie W. i W.Z. i wobec zawiśnięcia sprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wlkp. nie zdecydowała się podjąć innej decyzji niż te, które zapadły.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje :
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270/ do kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli pod względem legalności zostały przekazane - pkt 5 - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz - pkt 6 - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zatem - każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie.
Cytowany przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym /tj. Dz. U. z 2001r. Nr 142 poz. 1591/ wymaga jednakże dopełnienia dwóch warunków formalnych a mianowicie: należy przed wniesieniem skargi wezwać organ gminy do usunięcia naruszenia prawa a po wyczerpaniu tego trybu - zachować termin, w którym skarga winna być wniesiona do sądu, w razie odmowy usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z przepisami o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym /art. 35 k.p.a./.
Przepis ten nakazuje organom administracji publicznej załatwianie spraw bez zbędnej zwłoki.
Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę, wymagające przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w terminie 1 miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane w terminie dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. /art. 35 § 2 i 3 k.p.a./.
W ocenie Sądu skarżący dopełnili tych wymogów.
W dniu [...] września 2005r. zwrócili się do Przewodniczącego Rady Miejskiej z wezwaniem o usunięcie naruszenia prawa i najpierw uzyskali zapowiedź uchylenia uchwały z dnia [...] sierpnia 2005r. - co było zgodne z ich stanowiskiem w sprawie. Tą zapowiedzią było przegłosowanie na sesji Rady w dniu [...] listopada 2005r. wniosku skarżących o uchylenie uchwały na następnej sesji Rady.
Tym następnym terminem sesji Rady był dzień [...] listopada 2005r.
W ocenie Sądu od tej daty należy liczyć termin do wniesienia skargi, jako, że z tym dniem skarżący dowiedzieli się o odmowie usunięcia naruszenia ich prawa uchwałą z [...] sierpnia 2005r.
Przedmiotowa uchwała dotyczy zmiany kategorii drogi i podstawą prawną jej podjęcia przez Radę Miejską jest ustawa z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych /tj. Dz. U. z 2000r. Nr 71 poz. 838 z późn. zm./.
Zgodnie z tą ustawą drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie wyżej cytowanej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem.
Ustawodawca dzieli drogi publiczne ze względu na ich funkcje na drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i gminne. Każda z tych kategorii dróg winna spełniać określone parametry techniczne oraz warunki formalne, prawne, tzn. zaliczenie do danej kategorii dróg winno nastąpić w formie przewidzianej prawem to jest w formie uchwały.
W wyroku z dnia 20 października 2000r. III SA 1432/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że o kategorii drogi stanowią względy techniczne i prawne.
W niniejszej sprawie Rada Miejska dopełniła warunków formalnych dla zmiany kategorii drogi. Zgodnie z art. 7 ust. 2 cytowanej ustawy o drogach zasięgnęła opinii właściwego zarządu powiatu i podjęła uchwałę o pozbawieniu kategorii drogi gminnej ulicy [...] /w aktach brak wniosku Rady o opinię/.
Natomiast w przekazanych Sądowi aktach sprawy brak jest jakichkolwiek ustaleń co do parametrów technicznych tej ulicy po ewentualnej zmianie jej szerokości i nie wiadomo czy były one przedmiotem rozważań Rady. A te okoliczności w głównej mierze są przez skarżących podnoszone.
Jedynym śladem badana warunków technicznych drogi po zmianie jej kategorii jest stwierdzenie na sesji Rady inspektora d/s drogownictwa E.P., że mimo iż ulica ta jest drogą ślepą i nie ma pola manewrowego do zawracania pojazdów mechanicznych to jej parametry są zachowane. W niniejszej sprawie te okoliczności mają istotne znaczenie bowiem na działce [...] prowadzony jest zakład usługowy naprawy samochodów a zatem ruch pojazdów jest związany nie tylko z ruchem mieszkańców tej ulicy, ale także osób korzystających z usług zakładu.
W uchwale także określono, iż pozbawia się ulicę [...] kategorii drogi gminnej wobec wyłączenia jej z użytkowania.
Z argumentów podnoszonych przez skarżących w sprawie wynika inny powód tej zmiany.
Z przedłożonych dokumentów w niniejszej sprawie nie wynika, aby od sierpnia 2002r. to jest od daty podjęcia uchwały o nadaniu tej ulicy kategorii drogi gminnej nie zaszły w parametrach technicznych jakiekolwiek zmiany. Skarżący łączą przedmiot zaskarżonej uchwały z wyodrębnieniem na dotychczasowej drodze działek [...] z zamiarem ich sprzedaży właścicielom działek [...].
Zdaniem Sądu te dwie sprawy winny być przedmiotem łącznego rozpoznania Rady na sesji ze szczególnym uwzględnieniem interesów wszystkich mieszkańców tej ulicy a przede wszystkim zachowania parametrów, o których mówi rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich użytkowanie /Dz. U. Nr 43 poz. 430/ jako akt wykonawczy do ustawy o drogach publicznych.
W przedmiotowej sprawie Rada Miejska nie brała tej okoliczności pod uwagę.
Stąd też należy stwierdzić, iż zaskarżona uchwała została podjęta niezgodnie z prawem, bez należytego uzasadnienia technicznego a dotyczy interesów pracowników urzędu i radnego co znalazło wyraz w braku zdecydowania co do przedmiotu uregulowania statusu tej ulicy.
Te zatem okoliczności zadecydowały, iż Sąd orzekł na mocy art. 147 § 1 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz.1270/.
O kosztach Sąd orzekł na mocy art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło