II SA/Go 202/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska - Wawrzon (spr.), , Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi D.B. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie Zasiłek celowy Oddalono skargę Decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje działającego z upoważnienia Prezydenta Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...], o odmowie przyznania D.B. zasiłku celowego specjalnego. W odwołaniu od decyzji organu I instancji D.B. wyraziła niezadowolenie z rozstrzygnięcia i wniosła o przyznanie jej świadczenia w postaci zasiłku celowego specjalnego. U podstaw zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego legły następujące ustalenia. D.B. prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie pracuje zawodowo, jej łączny miesięczny dochód wynosi 461,00 zł, na który składa się zasiłek stały oraz zasiłek pielęgnacyjny Korzysta również systematycznie z różnych form wsparcia z pomocy społecznej. Motywując swoje rozstrzygnięcie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż specjalny zasiłek celowy jest szczególną formą wsparcia z pomocy społecznej, tak wiec przyznanie go powinno mieć uzasadnienie w wyjątkowej sytuacji osoby zainteresowanej. Zasiłek ten ma fakultatywny charakter co oznacza, że organ administracyjny może przyznać lub odmówić udzielenia tej formy pomocy. Zdaniem Kolegium korzystanie przez skarżącą z różnych form wsparcia z pomocy społecznej daje podstawę do przyjęcia, iż jej potrzeby zostały w niezbędnym zakresie zaspokojone. Na powyższą decyzję D.B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Decyzji organu II instancji zarzuciła naruszenie prawa, nie wyjaśniła jednakże, na czym to naruszenie miałoby polegać. Z uzasadnienia skargi wynika, iż wielkość otrzymanej dotychczas pomocy nie uwzględnia potrzeb skarżącej. Ponadto organy pomocy społecznej faworyzują jej kosztem innych beneficjentów pomocy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skargę należało oddalić. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142. poz. 1591 z późn. zm.), art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.), art. 138 § l pkt l ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 3 usl. 3 i 4, art. 41 pkt l ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 z późn. zm. - dalej w skrócie u.p.s.) rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Z treści art. 3 ust. 4 u.p.s. wynika z kolei, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Przepis art. 41 pkt l u.p.s. stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczajacej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, przy czym zasiłek ten nie podlega zwrotowi. Wykładnia gramatyczna ostatniego z przytoczonych przepisów prowadzi do konkluzji, iż przyznanie specjalnego zasiłku celowego jest możliwe w przypadku łącznego spełnienia dwóch przesłanek: * zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku, w którym wskazane jest przyznanie zasiłku. * przekroczenia określonego ustawą kryterium dochodowego odpowiednio osoby samotnie gospodarującej lub rodziny. Przy takiej więc kolejności przesłanek stosowania art. 41 pkt l u.p.s. celowym jest uprzednie zbadanie wysokości dochodów osoby ubiegającej się o pomoc, a dopiero później analizowanie, czy w odniesieniu do tej osoby występuje szczególnie uzasadniony przypadek. Specjalny zasiłek celowy jest bowiem przeznaczony jedynie dla osób o dochodach przekraczających ustawowe kryterium dochodowe. Dlatego ewentualne stwierdzenie, że dochody osoby ubiegającej się o pomoc nie przekraczają właściwego dla niej kryterium dochodowego, powoduje automatyczne wykluczenie jej z kręgu osób uprawnionych do otrzymania specjalnego zasiłku celowego. Natomiast potrzeba analizy, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, pojawia się w razie stwierdzenia, że dochody osoby przekraczają ustawowe kryterium dochodowe, tj. gdy spełniona jest podstawowa przesłanka przyznania specjalnego zasiłku celowego. Z art. 8 ust. l pkt l u.p.s. wynika, iż kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 461 zł. Kryterium to jest zatem spełnione wówczas, gdy osoba taka osiąga miesięczny dochód mniejszy lub równy kwocie 461 zł. Kryterium dochodowe jest natomiast przekroczone, gdy osoba samotnie gospodarująca osiąga dochód wyższy niż 461 zł. Ustalenia faktyczne niniejszej sprawy wskazują, że D.B. osiąga miesięczny dochód w wysokości 461 zł. Dochód skarżącej mieści się więc w granicach kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. l pkt l u.p.s. Przy rozpoznaniu niniejszej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze skupiło się- podobnie zresztą jak organ I instancji — na badaniu, czy w odniesieniu do D.B. zachodzi szczególny przypadek uzasadniający przyznanie zasiłku, w wyniku czego nie stwierdziło istnienia takiego przypadku. Kolegium nie dokonało jednak analizy przesłanki kryterium dochodowego, poprzestając jedynie na ustaleniu wysokości dochodu skarżącej. Pomijając zbadanie istnienia jednej z przesłanek przyznania zasiłku przy wydaniu zaskarżonej decyzji. Kolegium naruszyło prawo materialne. Nie jest to jednak naruszenie prawa na tyle istotne, aby pociągnąć za sobą uchylenie zaskarżonej decyzji. W wyniku prawidłowego zastosowania art. 41 pkt 1 u.p.s. treść rozstrzygnięcia byłaby taka sama. Fakt osiągania przez D.B. miesięcznego dochodu na poziomie nie przekraczającym określonego ustawą kryterium dochodowego sprawia, że nie przysługuje jej prawo do otrzymania specjalnego zasiłku celowego. Innymi słowy skarżąca nie należy do kręgu potencjalnych beneficjentów świadczenia przyznawanego na podstawie z art. 41 pkt l u.p.s. Osiągając dochód miesięczny na poziomie nie przekraczającym określonego w art. 8 ust. 1 pkt l u.p.s. kryterium dochodowego, może się ona ubiegać o przyznanie pomocy w innych formach. Art. 145 § l pkt la ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej w skrócie p.p.s.a.) przewiduje jako jedną z podstaw uchylenia przez Sąd decyzji administracyjnej naruszenie prawa materialnego, o ile Sąd ten stwierdzi, że naruszenie prawa miało wpływ na wynik sprawy. Z przepisu tego wynika zatem a contrario, że naruszenie prawa nie wywierające wpływu na wynik sprawy nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji organu administracji publicznej. W związku z tym skarga D.B. nie zasługiwała na uwzględnienie. Rozstrzygniecie Sądu znajduje oparcie w art. 151 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.