II SA/Go 207/16
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-04-06
Skład orzekający: Sławomir Pauter, Michał Ruszyński, Adam Jutrzenka - Trzebiatowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wójta gminy ogłaszające konkurs ofert na prowadzenie niepublicznego przedszkola, oparte na przepisach dotyczących przyznawania dotacji dla takich przedszkoli, zostało wydane z naruszeniem prawa i podlega stwierdzeniu nieważności?Ratio decidendi
Zarządzenie wójta gminy ogłaszające konkurs ofert na prowadzenie niepublicznego przedszkola zostało wydane bez podstawy prawnej. Przepis art. 90 ust. 1d ustawy o systemie oświaty, wskazany jako podstawa prawna, dotyczy przyznawania dotacji dla niepublicznych przedszkoli, a nie ogłaszania konkursu na ich prowadzenie. Brak podstawy prawnej jest wadą o charakterze istotnym, skutkującą stwierdzeniem nieważności zarządzenia.Stan faktyczny
Wójt Gminy wydał zarządzenie ogłaszające konkurs ofert na prowadzenie niepublicznego przedszkola, powołując się m.in. na art. 90 ust. 1d ustawy o systemie oświaty. Wojewoda złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się stwierdzenia nieważności zarządzenia, zarzucając istotne naruszenie przepisów ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Wojewoda argumentował, że zarządzenie zostało wydane bez podstawy prawnej, a jego treść narusza przepisy dotyczące przyznawania dotacji dla niepublicznych przedszkoli.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia oraz zasądził od Wójta Gminy na rzecz Wojewody zwrot kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędzia WSA Adam Jutrzenka - Trzebiatowski Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi Wojewody na zarządzenie Wójta Gminy z dnia [...] r., nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu ofert na prowadzenie przedszkola niepublicznego w [...] I. stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia, II. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego Wojewody kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Wójt Gminy [...] lipca 2015 r. - działając na podstawie: art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.), art. 90 ust. 1d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm) w związku z art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 827 ze zm.), art. 11, art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz.U. z 2014 r., poz. 1118 ze zm., dalej: u.d.p.p.w) oraz uchwały Rady Gminy Nr VII/39/2015 z dnia 29 maja 2015 r. w sprawie określenia regulaminu otwartego konkursu ofert na prowadzenie niepublicznych przedszkoli - wydał zarządzenie Nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu ofert na prowadzenie przedszkola niepublicznego w [...].
W zarządzeniu tym w § 1 ogłoszono otwarty konkurs na prowadzenie niepublicznego przedszkola na terenie Gminy, na czas określony w okresie od dnia [...] września 2015 r. do dnia [...] sierpnia 2016 r. Ponadto postanowiono, że ogłoszenie o konkursie stanowi załącznik do zarządzenia oraz podlega zamieszczeniu na stronach internetowych [...] i w Biuletynie Informacji Publicznej oraz tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy. Integralną część zarządzenia stanowi załącznik w postaci ogłoszenia.
Skargę na powyższe zarządzenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm., dalej: u.s.g) w związku z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a) - złożył Wojewoda, wnosząc o stwierdzenie jego nieważności w całości. Zaskarżonemu zarządzeniu skarżący zarzucił istotne naruszenie art. 90 ust. 1d w zw. z ust. 1b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm., dalej: u.s.o) oraz w zw. z art. 13 u.d.p.p.w.
W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że w § 1 załącznika do zaskarżonego zarządzenia postanowiono, iż konkurs ofert dotyczy prowadzenia niepublicznego przedszkola na warunkach, o których mowa w art. 90 ust. 1b u.s.o, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw. W § 7 wskazano natomiast, że przedszkole niepubliczne będzie korzystało z części budynku wraz z gruntem oraz wyposażenia dotychczasowego przedszkola, a w § 8 - że z podmiotem, który wygra konkurs na prowadzenie przedszkola niepublicznego podpisana zostanie umowa na prowadzenie przedszkola niepublicznego oraz umowa użyczenia budynku wraz z gruntem.
Skarżący wskazał, że w myśl art. 30 ust. 1 u.s.g, wójt wykonuje uchwały rady gminy i zadania gminy określone przepisami prawa. Zgodnie z art. 7 ust. 1 u.s.g zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy m.in. edukacji publicznej (pkt 8). Zgodnie z art. 5 ust. 5 u.s.o zakładanie i prowadzenie publicznych przedszkoli, w tym z oddziałami integracyjnymi, przedszkoli specjalnych oraz innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w art. 14a ust. 1a, szkół podstawowych oraz gimnazjów, w tym z oddziałami integracyjnymi, z wyjątkiem szkół podstawowych specjalnych i gimnazjów specjalnych, szkół artystycznych oraz szkół przy zakładach karnych, zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich, należy do zadań własnych gmin. Zgodnie z art. 3 pkt 1 u.s.o, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole - należy przez to rozumieć także przedszkole.
W art. 90 u.s.o określono tryb przyznawania dotacji dla niepublicznych przedszkoli. Zgodnie z art. 90 ust. 1b, niepubliczne przedszkole może otrzymywać dotację z budżetu gminy na każdego ucznia w wysokości równej wydatkom bieżącym przewidzianym na jednego ucznia w przedszkolach prowadzonych przez gminę, pomniejszonym o opłaty za korzystanie z wychowania przedszkolnego oraz za wyżywienie, stanowiące dochody budżetu gminy, po spełnieniu warunków wskazanych w pkt 1-6. Zgodnie z ust. 1d, przyznanie dotacji, o której mowa w ust. 1b i 1c, odbywa się po przeprowadzeniu otwartego konkursu ofert ogłaszanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Do ogłoszenia otwartego konkursu ofert stosuje się odpowiednio przepisy art. 13 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1118, z późn. zm.). Skarżący zaznaczył, że powyższe przepisy weszły w życie z dniem 1 września 2015 r., a zatem po dniu podjęcia zaskarżonego zarządzenia. W art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw zawarto przepisy przejściowe. W myśl tego przepisu otwarty konkurs ofert, o którym mowa w art. 90 ust. 1d ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, może być przeprowadzany od dnia 1 września 2013 r. Dotacja w wysokości, o której mowa w art. 90 ust. 1b, 1c lub 1o ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, może być udzielana nie wcześniej niż od dnia 1 września 2015 r. W tym przypadku obowiązek spełnienia warunków, o których mowa w art. 90 ust. 1b i 1c ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, powstaje z dniem 1 września 2015 r. (ust. 2). Rada gminy, w drodze uchwały, może wyrazić zgodę na udzielanie dotacji, o której mowa w art. 90 ust. 1b, 1c lub 1o ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, od dnia 1 września 2014 r. W tym przypadku obowiązek spełnienia warunków, o których mowa w art. 90 ust. 1b i 1c ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, powstaje z dniem 1 września 2014 r. (ust. 3).
Przepis art. 90 ust. 1d odsyła do odpowiedniego stosowania przepisu art. 13 u.d.p.p.w. W myśl tego przepisu, organ administracji publicznej zamierzający zlecić realizację zadania publicznego organizacjom pozarządowym lub podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3, ogłasza otwarty konkurs ofert. Termin do składania ofert nie może być krótszy niż 21 dni od dnia ukazania się ostatniego ogłoszenia, o którym mowa w ust. 3 (ust. 1). Zgodnie z ust. 2, ogłoszenie otwartego konkursu ofert powinno zawierać informacje o: 1) rodzaju zadania; 2) wysokości środków publicznych przeznaczonych na realizację tego zadania; 3) zasadach przyznawania dotacji; 4) terminach i warunkach realizacji zadania; 5) terminie składania ofert; 6) trybie i kryteriach stosowanych przy wyborze ofert oraz terminie dokonania wyboru ofert; 7) zrealizowanych przez organ administracji publicznej w roku ogłoszenia otwartego konkursu ofert i w roku poprzednim zadaniach publicznych tego samego rodzaju i związanych z nimi kosztami, ze szczególnym uwzględnieniem wysokości dotacji przekazanych organizacjom pozarządowym i podmiotom, o których mowa w art. 3 ust. 3. W przypadku gdy organ administracji publicznej zleca realizację zadania publicznego w sposób określony w art. 16a, ogłoszenie otwartego konkursu ofert, o którym mowa w ust. 2, zawiera dodatkowo informacje o zasadach i warunkach zlecenia realizacji zadania (ust. 2a). Otwarty konkurs ofert ogłasza się: 1) w Biuletynie Informacji Publicznej; 2) w siedzibie organu administracji publicznej w miejscu przeznaczonym na zamieszczanie ogłoszeń; 3) na stronie internetowej organu administracji publicznej (ust. 3). Ogłoszenie otwartego konkursu ofert można także zamieścić w dzienniku lub tygodniku o zasięgu ogólnopolskim, regionalnym lub lokalnym, w zależności od rodzaju zadania publicznego (ust. 4). Ogłoszenie otwartego konkursu ofert na realizację zadań publicznych w roku następnym może nastąpić na podstawie projektu uchwały budżetowej przekazanego organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego na zasadach określonych w przepisach ustawy o finansach publicznych (ust. 5).
Skarżący wskazał, że przedmiot konkursu określony w ogłoszeniu nie pokrywa się z przedmiotem konkursu określonym przez art. 90 ust. 1d u.s.o, który to przepis wskazany został jako podstawa prawna zaskarżonego zarządzenia. Cytowany wyżej przepis odnosi się bowiem do przyznania dotacji, o której mowa w ust. 1b (tj. dotacji z budżetu gminy na każdego ucznia, przeznaczonej dla niepublicznego przedszkola). W przedmiotowej sprawie przedmiot konkursu został określony jako prowadzenie przedszkola niepublicznego, co nie jest tożsame z upoważnieniem ustawowym. W konsekwencji, w ocenie organu nadzoru, badane zarządzenie zostało wydane bez podstawy prawnej. Zdaniem skarżącego podstawy takiej nie może stanowić uchwała Rady Gminy z 29 maja 2015 r. Nr VII/39/2015 w sprawie określenia regulaminu otwartego konkursu ofert na prowadzenie niepublicznych przedszkoli.
Dalej Wojewoda wskazał, że z treści zarzadzenia w sposób jednoznaczny wynika, ze konkurs przeznaczony jest dla podmiotów, które w chwili przystępowania do konkursu nie prowadzą publicznego przedszkola (vide § 3 i § 4 załącznika do zarządzenia). Nie może być wątpliwości, że stanowi to naruszenie przepisu art. 90 ust. 1b u.s.o, gdyż otwarty konkurs może być skierowany jedynie do funkcjonujących przedszkoli niepublicznych, a nie jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie - do kandydatów na prowadzących przedszkole niepubliczne. Wynika to z treści art. 90 ust. 1e u.s.o, który stanowi, że przystępując do otwartego konkursu ofert, osoba prowadząca niepubliczne przedszkole lub niepubliczną inną formę wychowania przedszkolnego składa zobowiązanie do przestrzegania warunków, o których mowa odpowiednio w ust. 1b lub 1c, oraz podaje informację o planowanej liczbie uczniów.
Na marginesie skarżący wskazał, że przedmiotowy zakres konkursu świadczy, że rzeczywistym zamiarem organu jest zainicjowanie powstania przedszkola niepublicznego na terenie gminy. Jednak organ jednostki samorządu terytorialnego nie może być inicjatorem tworzenia przedszkoli niepublicznych, co wynika z art. 5 ust. 3 u.s.o, który statuuje zasadę, że jednostki samorządu terytorialnego mogą zakładać i prowadzić jedynie szkoły i placówki publiczne. Tym samym organ wykonawczy gminy nie może organizować konkursu, który ma wyłonić podmiot prowadzący przedszkole niepubliczne. Organ nie może bowiem zlecać wykonywania zadań, które zgodnie z u.s.o pozostają poza jego kompetencjami.
Niezależnie od powyższych zarzutów Wojewoda podniósł także inne uchybienia. W szczególności wskazał, że termin do złożenia ofert konkursowych wskazany w § 12 załącznika, tj. [...] lipca 2015 r. do godz. 15:00, został określony w sposób niezgodny z art. 13 ust. 1 in fine u.d.p.p.w. W przepisie tym ustawodawca wskazał, że termin do składania ofert nie może być krótszy niż 21 dni od dnia ukazania się ostatniego zgłoszenia. Zarządzenie zostało wydane w dniu [...] lipca 2015 r., a ogłoszenie określa, że termin ten upływał w dniu [...] lipca 2015 r. o godz. 15:00, a zatem przed upływem ustawowych 21 dni. Termin 21 dni upływał bowiem w dniu [...] lipca 2015 r. o godz. 0:00. W ogłoszeniu, wbrew dyspozycji art. 13 ust. 1 pkt 2 u.d.p.p.w, w związku z art. 90 ust. 1d u.s.o, nie określono wysokości środków publicznych przeznaczonych na realizację tego zadania. Ponadto organ wykonawczy gminy w badanym zarządzeniu powołał się na treść art. 11 u.d.p.p.w, podczas gdy ustawodawca w art. 90 ust. 1d u.s.o zawarł odesłanie do odpowiedniego stosowania wyłącznie art. 13 pierwszej z wymienionych ustaw.
Odpowiadając na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ zacytował treść art. 90 ust. 1b u.s.o i wskazał, że przepis ten jest fakultatywny i znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji gdy takie niepubliczne przedszkole na terenie gminy powstanie. Niemniej jednak mając na uwadze dyspozycję art. 90 ust. 1g u.s.o uznać należy, że taki konkurs byłby obligatoryjny tylko w przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 90 ust. 1g u.s.o, w innych sytuacjach ma on charakter fakultatywny i stanowi formę zachęty do tworzenia placówek przedszkolnych i punktów wychowania przedszkolnego innych niż publiczne także wówczas gdy Gmina może mieć uzasadnione obawy o to czy zdoła miejsca wszystkich uprawnionym dzieciom od odbycia wychowania przedszkolnego miejsca w przedszkolach publicznych zapewnić. Stosownie do przepisu art. 5 ust. 3 do 3b ustawy z dnia 29 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw zarówno dzieci 6 letnie zobowiązane są odbyć roczne przygotowanie przedszkolne jak też obowiązkiem tym objęte docelowo będą dzieci w wieku od 3 do 5 lat. Zatem organizując konkurs ofert Gmina nie miała na celu, jak twierdzi Wojewoda, ukrytej likwidacji przedszkola publicznego, lecz ma na względzie wypełnienie swojego obowiązku ustawowego (zmieniającego się na skutek kolejnych nowelizacji u.s.o w zakresie objęcia kolejnych grup wiekowych dzieci obowiązkiem przedszkolnym). Wskazać także należy, że taki "pilotażowy" konkurs pozwala gminie na rozeznanie czy jakikolwiek podmiot prywatny będzie zainteresowany prowadzeniem takiej placówki przedszkolnej co umożliwia racjonalizować wydatki ze środków publicznych stosownie do przepisu art. 55 ust. 2 i 3 ustawy i finansach publicznych.
Zdaniem Wójta Gminy Wojewoda dokonał nieprawidłowej wykładni przepisu art. 90 ust. 1f u.s.o, zgodnie z którym regulamin otwartego konkursu ofert, o którym mowa w ust. 1d tego artykułu oraz kryteria wyboru ofert określa rada gminy w drodze uchwały, uwzględniając konieczność zapewnienia jak najlepszych warunków realizacji wychowania przedszkolnego. Określenie regulaminu nie oznacza bowiem, że Rada Gminy ma ustalić treść ogłoszenia o konkursie a jedynie tylko zasady konkursu, podmioty uprawnione do uczestnictwa, zasady wyboru i kryteria oceny ofert, terminy prac ciał opiniodawczych i doradczych nad ofertami. Uchwała w tym zakresie ma charakter generalny i może być podjęta w każdym czasie bez względu na to czy do ogłoszenia konkursu faktycznie dojdzie, bowiem jest on obowiązkowy tylko w sytuacji, o której mowa w art. 90 ust. 1g u.s.o.
W ocenie organu Wojewoda naruszył przepis art. 90 ust. 1e u.s.o poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, co w ocenie Gminy miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż z przepisu tego nie wynika, jak twierdzi organ nadzoru, że dotacja miałaby być udzielona podmiotowi "nieistniejącemu" lub "fikcyjnemu" lub podmiotowi "wymuszonemu" przez Gminę. Twierdzenie takie nie zostało poparte żadnymi dowodami, co więcej wskazać należy, że z art. 90 ust. 1e u.s.o wynika jedynie, że przystępując do otwartego konkursu ofert, osoba prowadząca niepubliczne przedszkole lub niepubliczną inną formę wychowania przedszkolnego składa zobowiązanie do przestrzegania warunków, o których mowa odpowiednio w ust. 1b lub 1c, oraz podaje informacje o planowanej liczbie uczniów. Zatem dopiero w momencie przystąpienia do konkursu podmiot prowadzący przedszkole niepubliczne ma wykazać spełnienie ustawowych warunków uprawniających do dotacji w konkursie w wyższej wysokości, ale równie dobrze może okazać się, że do konkursu nie stanie żaden podmiot lub żaden nie wypełni warunków, o których stanowi art. 80 ust. 1b u.s.o - co nie pozbawia jednak przedszkola niepublicznego prawa do dotacji o czym stanowi dyspozycja art. 90 ust. 2b u.o.s. Dotacji takiej nie otrzyma natomiast w żadnej sytuacji przedszkole publiczne działające jako jednostka budżetowa wobec których ustawa o finansach publicznych "art. 9- art. 14" wprowadza zakaz dotowania.
Ponadto Wójt Gminy zarzucił naruszenie art. 90 ust. 1 u.s.o poprzez nieuwzględnienie tego przepisu w ustaleniu stanu faktycznego w sprawie co miało istotny wpływ na wynik sprawy i decyzję Wojewody o zaskarżeniu zarządzenia Wójta Gminy. Zgodnie z tym przepisem konkurs ofert może być przeprowadzony w każdym czasie o czym stanowi art. 90 ust. 1b u.s.o - nawet wówczas gdy gmina ma uzasadnione wątpliwości czy mając na względzie dzieci rocznikowo uprawnione do odbycia obowiązku przedszkolnego zdoła zapewnić im miejsca w placówce publicznej, zaś konkurs obligatoryjny musi być przeprowadzony tylko w sytuacji wskazanej w art. 90 ust. 1g u.s.o. Brak w chwili ogłoszenia konkursu przedszkola niepublicznego w Gminie nie determinuje prawa przeprowadzenia konkursu, ani nie przesadza o niemożliwości jego przeprowadzenia.
Wójt Gminy zarzucił także Wojewodzie nieprawidłową wykładnię a co za tym idzie również zastosowanie art. 90 ust. 1d zdanie drugie w zw. z art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.p.p.w. Z przepisu art. 90 ust. 1d u.s.o wynika bowiem, że art. 13 u.d.p.p.w a w szczególności ust. 1 i 2 tego przepisu - stosowane są odpowiednio nie zaś wprost. Oznacza to, że nie wszystkie elementy zawarte w art. 13 u.d.p.p.w muszą znaleźć się w ogłoszeniu; podobna zasada dotyczy liczenia terminu 21 dniowego – do godz. 15 lub do godz. 0.00. Zastosowanie wprost znaleźć powinny jedynie te elementy przepisu art. 13 u.d.p.p.w, które dadzą się wykonać uwzględniając specyfikę konkursu oraz dyspozycje art. 90 ust. 1f u.s.o.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. W myśl zaś art. 93 ust. 1 u.s.g, po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Ustawa ta w art. 94 stanowi, że nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Do istotnych wad uchwał lub zarządzeń, skutkujących stwierdzeniem ich nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do ich podejmowania, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały czy zarządzenia, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (zob.: Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny 2001/1-2, s. 102).
Z konstytucyjnej zasady praworządności (art. 7) wynika, że organy władzy publicznej zobowiązane są do działania na podstawie i w granicach prawa, co w odniesieniu do podejmowania aktów prawnych oznacza, że organ stanowiący jak i wykonawczy muszą ściśle uwzględniać treść upoważnienia.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonego przez Wojewodę zarządzenia Wójta Gminy z [...] lipca 2015 r. nr [...] w sprawie ogłoszenia konkursu ofert na prowadzenie przedszkola niepublicznego w [...] (które stanowi akt organu jednostki samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a) wykazała, że zarządzenie to jest niezgodne z obowiązującym prawem, przy czym waga stwierdzonego naruszenia prawa ma charakter istotny, co przesądziło o konieczności stwierdzenia nieważności zaskarżonego zarządzenia.
W podstawie prawnej zaskarżonego zarządzenia Wójt Gminy powołał art. 30 ust. 1 u.s.g, art. 90 ust. 1d u.s.o w zw. z art. 13 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw, art. 11, art. 13 ust. 1 i 2 u.d.p.p.w oraz uchwałę Rady Gminy Nr VII/39/2015 z dnia 29 maja 2015 r. w sprawie określenia regulaminu otwartego konkursu ofert na prowadzenie niepublicznych przedszkoli.
Mocą art. 1 pkt 20 ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw w art. 90 u.s.o dodano szereg przepisów, w tym m.in. ust. 1b stanowiący, że niepubliczne przedszkole może otrzymywać dotację z budżetu gminy na każdego ucznia w wysokości równej wydatkom bieżącym przewidzianym na jednego ucznia w przedszkolach prowadzonych przez gminę, pomniejszonym o opłaty za korzystanie z wychowania przedszkolnego oraz za wyżywienie, stanowiące dochody budżetu gminy, jeżeli przedszkole to spełni wymagania określone w tym przepisie, oraz ust. 1c - regulujący kwestie przyznania dotacji niepublicznym innym formom wychowania przedszkolnego.
Zgodnie z ust. 1d tego artykułu, przyznanie dotacji, o której mowa w ust. 1b i 1c, odbywa się po przeprowadzeniu otwartego konkursu ofert ogłaszanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Do ogłoszenia otwartego konkursu ofert stosuje się odpowiednio przepisy art. 13 u.d.p.p.w. Stosownie do treści art. 90 ust. 1f zmienionej ustawy, regulamin otwartego konkursu ofert, o którym mowa w ust. 1d, oraz kryteria wyboru ofert określa rada gminy w drodze uchwały, uwzględniając konieczność zapewnienia jak najlepszych warunków realizacji wychowania przedszkolnego.
Z kolei w ust. 1g i 1h art. 90 u.s.o określone są przypadki, kiedy gmina ma obowiązek przeprowadzić otwarty konkurs ofert, o którym mowa w ust. 1d, dla niepublicznych przedszkoli oraz niepublicznych innych form wychowania przedszkolnego.
Słusznie zatem w skardze wskazał organ nadzoru, że przepis art. 90 ust. 1d u.s.o odnosi się do przyznania dotacji, o której mowa w ust. 1b i 1c, czyli dotacji z budżetu gminy na każdego ucznia, przeznaczonej dla niepublicznego przedszkola lub niepublicznej innej formy wychowania przedszkolnego. Przepis ten, wskazany jako podstawa podjęcia zaskarżonego zarządzenia, nie daje upoważnienia organowi wykonawczemu gminy do wydania zarządzenia "w sprawie ogłoszenia konkursu ofert na prowadzenie przedszkola niepublicznego". Nie ulega zatem wątpliwości, że Wójt Gminy wydał zarządzenie nr [...] w sytuacji braku dla niego podstawy prawnej w obowiązujących przepisach prawa. Tego typu wada jest na tyle istotna, że musiała skutkować stwierdzeniem nieważności tego zarządzenia.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w art. 205 § 2 P.p.s.a oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 r., poz. 1805)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło