II SA/Go 210/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Sędzia WSA Maria Bohdanowicz po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.Z. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego postanawia przywrócić R.Z. termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 9 czerwca 2011r. R.Z. wniosła skargę na postanowienie z dnia [...] lutego 2011r. (nr [...])Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę R.Z., która pismem z dnia [...] czerwca 2011r. złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącej w dniu 6 lipca 2011r. (k. 64 akt sądowych). Przed upływem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, tj. w dniu 4 sierpnia 2011 roku skarżąca złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie ustanowienia "adwokata (radcy prawnego)" – k. 69 akt sprawy, a w dniu 26 sierpnia 2011r. rozszerzyła swój wniosek o zwolnienie z ponoszenia kosztów sądowych - k. 80-82 akt sprawy. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w osobie referendarza sądowego uwzględnił wniosek skarżącej w ustanowienia radcy prawnego oraz odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 15 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił, wniesioną od ww. wyroku skargę kasacyjną R.Z. jako sporządzoną niezgodnie z art. 175 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pismem z dnia [...] września 2011r. Okręgowa Izba Radców Prawnych poinformowała o wyznaczeniu na pełnomocnika skarżącej w osobie radcy prawnego M.S.. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe zawiadomienie pełnomocnik otrzymał w dniu 7 października 2011r. (oświadczenie pełnomocnika zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej). W dniu 12 października 2011 roku radca prawny M.S. zapoznał się w Sądzie z aktami niniejszej sprawy (notatka służbowa – k. 130 akt sprawy). Postanowieniem z dnia 17 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. odrzucił sporządzone osobiście przez skarżącą zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Pismem z dnia [...] listopada 2011r. pełnomocnik skarżącej radca prawny M.S. wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 9 czerwca 2011r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając wniosek pełnomocnik powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do postępowania w sprawie. Wobec powyższego, zdaniem pełnomocnika, uchybienie terminowi było ze strony skarżącej niezawinione. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej – "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei art. 87 § 1 p.p.s.a., stanowi, że żądanie przywrócenia terminu należy zgłosić w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Stosując powyższe regulacje, nie należy tracić z pola widzenia specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego związanego z ustanowieniem dla strony pełnomocnika z urzędu, po wydaniu przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Podkreślić trzeba, że jakkolwiek ustanowienie pełnomocnika z urzędu po wydaniu orzeczenia w sprawie, nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, to fakt ten może być jedną z podstaw wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka odwoławczego. Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu nie oznacza bowiem możliwości podjęcia natychmiastowego działania w imieniu strony. Oceniając, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, istotne jest ustalenie, jak słusznie zauważył pełnomocnik skarżącej, kiedy pełnomocnik miał realną możliwość jego sporządzenia. Możliwość ta wyznacza bowiem czas ustania przyczyny uchybienia terminowi. W konsekwencji uznaje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (tak Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt II FZ 125/09, LexPolonica nr 2227762 oraz podobnie Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt III CZP 117/08, OSNC 2009/7-8 poz. 117). Jednocześnie trzeba mieć również na uwadze, że art. 87 § 4 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek dokonania czynności, której nie dokonała w terminie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności. Zastosowanie literalnej wykładni tego przepisu oznaczałoby, że termin do dokonania czynności, której uchybiono (w tym również sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej), przez adwokata ustanowionego z urzędu powinien zawsze zamykać się w ciągu 7 dni od daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminu. Przyjęcie takiego założenia w praktyce prowadziłoby do ograniczenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu terminu do sporządzenia skargi kasacyjnej do 7 dni, liczonego od momentu, w którym mógł on zaznajomić się ze sprawą, co w praktyce mogłoby uniemożliwić sporządzenie prawidłowo skonstruowanej skargi kasacyjnej (tak Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniu z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06, LexPolonica nr 418112). Skoro w przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącej dowiedział się o ustanowieniu w dniu 7 października 2011 r., to wniosek o przywrócenie terminu z dnia 7 listopada 2011 r. (data wniesienia) należało uznać za złożony w terminie i rozpatrzyć go merytorycznie. Co do kwestii braku winy - jako przesłanki zasadności przedmiotowego wniosku – przyjąć należy, że pełnomocnik podjął czynności procesowe skutecznie i bez zbędnej zwłoki. Reasumując, złożony przez pełnomocnika wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od zapadłego w sprawie wyroku z dnia 9 czerwca 2011r. podlegał, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnieniu.