II SA/Go 223/09

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-08-05

Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Maria Bohdanowicz, Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami jest zasadne, gdy kierowca nie poddał się badaniom lekarskim w wyznaczonym terminie i we właściwej placówce medycznej, a następnie przedstawił orzeczenia lekarskie wydane w innych trybach lub po terminie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami było zasadne, ponieważ skarżący nie poddał się wymaganym badaniom lekarskim w wyznaczonym terminie i we właściwym ośrodku medycznym. Przedłożone później orzeczenia lekarskie, wydane w innych trybach lub po terminie, nie mogły wpłynąć na ocenę legalności decyzji organu pierwszej instancji. Sąd podkreślił również, że nawet jeśli pierwotna przyczyna cofnięcia uprawnień ustanie, to stwierdzenie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami stanowi odrębną podstawę do utrzymania decyzji o cofnięciu uprawnień.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia W.C. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, B, C z powodu niepoddania się wymaganym badaniom lekarskim. Starosta wydał decyzję o cofnięciu uprawnień, ponieważ W.C. nie zgłosił się na badania w wyznaczonym terminie i we właściwym ośrodku medycznym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze początkowo uchyliło decyzję w części, a następnie po ponownym rozpatrzeniu, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, powołując się na związanie oceną prawną poprzedniego wyroku WSA. W.C. zaskarżył decyzję SKO, zarzucając sprzeczność ustaleń faktycznych i naruszenie prawa materialnego poprzez brak podpisu na decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2009 r. przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej P.J. sprawy ze skargi W.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] Starosta, na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), orzekł o cofnięciu W.C. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A,B,C nr [...] seria i nr druku [...] (...), w związku z niepoddaniem się badaniom lekarskim. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] sierpnia 2007 r. Prokuratura Rejonowa wystąpiła z wnioskiem o skierowanie strony na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, z uwagi na rozpoznanie w jednorazowym badaniu psychiatrycznym zespołu uzależnienia od alkoholu. Strona w wyznaczonym terminie 30 dni od otrzymania prawomocnej decyzji nie dostarczyła wymaganych badań, co w ocenie organu stanowiło podstawę do wszczęcia ([...].11.2007 r.) postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Jednocześnie organ wskazał, iż przedłożone przez stronę orzeczenie lekarskie nr [...] z [...] listopada 2007 r., nie spełniało wymagań, bowiem dotyczyło badania przeprowadzonego w trybie art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w Poradni Medycyny Pracy Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej, a wymagane badania winny być przeprowadzone w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy, na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, o czym pouczono w decyzji o skierowaniu na badania lekarskie z [...] października 2007 r. Organ wskazał, iż przywrócenie cofniętych uprawnień uzależnione jest od dostarczenia wymaganych badań lekarskich. Na skutek odwołania W.C., Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] 1. uchyliło zaskarżoną decyzję w części orzekającej o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B, 2. cofnęło uprawnienia do kierowania pojazdami kat. A i C. W.C. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt II SA/Go 209/08 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, iż niezgłoszenie się przez skarżącego w wyznaczonym przez organ terminie na badania lekarskie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy oznacza, że skarżący nie poddał się badaniu lekarskiemu. Z akt sprawy wynika, że takiemu badaniu (we właściwym ośrodku – Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy) skarżący poddał się dopiero w dniu [...] grudnia 2007 r. a więc po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Sąd uznał, iż organ pierwszej instancji, mając na uwadze treść art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym, prawidłowo orzekł zatem o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A,B,C. W konsekwencji w ocenie Sądu, brak było podstaw do uwzględnienie przez organ drugiej instancji treści orzeczenia lekarskiego z [...] grudnia 2007 r. i cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami tylko kategorii A i C. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z [...] grudnia 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b w zw. z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na związanie w sprawie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w orzeczeniu sądu, wynikające z przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ, przywołując treść przepisu art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym wskazał, iż z akt sprawy wynika, że Starosta skierował stronę na badania lekarskie decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...], która stałą się ostateczną w dniu [...] października 2007 r. Organ podkreślił, iż decyzja ta zawierała prawidłowe (zgodne z załącznikiem nr 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia określającym wzór decyzji o skierowaniu na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy) pouczenie, iż skarżący powinien zgłosić się na badania lekarskie w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji oraz prawidłowe wskazania podmiotu właściwego do przeprowadzenia takich badań. Organ odwoławczy, na podstawie akt sprawy ustalił, iż W.C. nie zgłosił się w wyznaczonym terminie na badania do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. Tym samym bez znaczenia prawnego dla oceny poprawności zaskarżonej odwołaniem decyzji pozostawało przedłożenie organowi pierwszej instancji orzeczenia lekarskiego wystawionego w dniu [...] listopada 2007 r. nr [...] przez lekarza zatrudnionego w niewłaściwej jednostce orzeczniczej tj. w Poradni Medycyny Pracy – Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej. Powołując się dalej na ocenę prawną przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, dokonaną w wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 10 września 2008 r. organ stwierdził, iż niezgłoszenie się przez skarżącego w wyznaczonym przez organ terminie na badania lekarskie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy oznacza, iż skarżący nie poddał się badaniom lekarskim. Tym samym obojętna prawnie pozostaje również okoliczność, że takiemu badaniu w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy odwołujący poddał się dopiero w dniu [...] grudnia 2007 r., a więc po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Wobec tego organ uznał, iż należało cofnąć odwołującemu się uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B, C. Postanowieniem z [...] stycznia 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze sprostowało oczywistą omyłkę w ww. decyzji w ten sposób, iż na str. 2 w wierszu 14, 17, 21, 23 i 28 nazwisko "G." zamienić na "C.", a oznaczenie kat. "G" na str. 2 w wierszu 18, 21 i 30 zamienić na "C". W.C. zaskarżył powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji wydanej z upoważnienia Starosty przez Naczelnika Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego [...] grudnia 2007 r. w sprawie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B i C oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił: - sprzeczność istotnych ustaleń organu administracji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym polegającym na tym, że istnieją w przedmiotowej sprawie dwa sprzeczne orzeczenia lekarskie wydane w jednym czasookresie dotyczące zdolności skarżącego do kierowania pojazdami, a zdaniem skarżącego opinia wydana przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy jest odpowiadająca stanowi jego zdrowia, - naruszenie prawa materialnego poprzez brak podpisu członka Samorządowego Kolegium Odwoławczego pod zaskarżoną decyzją. W uzasadnieniu skargi W.C. stwierdził, iż zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o cofnięciu mu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, B i C, jest błędna i narusza prawo. W pierwszej kolejności skarżący podkreślił, iż w sprawie przedstawiono dwie wzajemnie sprzeczne opinie dotyczące jego zdolności do kierowania pojazdami silnikowymi. Zdaniem skarżącego jedynie opinia z [...] lutego 2008 r. wydana przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy odpowiada stanowi jego zdrowia i zdolności do kierowania pojazdami silnikowymi, zatem należy uchylić zaskarżoną decyzję i wydać skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi. Ponadto skarżący wskazał, iż pod decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jako organu kolegialnego powinny znajdować się podpisy wszystkich członków. Podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego musi być własnoręczny, nie jest dopuszczalne tzw. faksymile podpisu tego organu z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. Braku podpisu nie można uzupełnić po doręczeniu decyzji. Zdaniem skarżącego pod zaskarżoną decyzją organu kolegialnego brak jest podpisu jednego z członków, zatem również z tego względu decyzja winna zostać uchylona. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W zakresie zarzutów skargi organ ponownie wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz związanie w niniejszej sprawie wyrokiem WSA w Gorzowie Wlkp. z 10 września 2008 r. organ stwierdził, iż niezgłoszenie się przez skarżącego w wyznaczonym terminie na badania lekarskie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy oznacza, że skarżący nie poddał się badaniu lekarskiemu. Tym samym orzeczenia lekarskie wydane po terminie zakreślonym w decyzji starosty z dnia [...] października 2007 r., nie dają podstaw do uwzględnienia ich treści. Drugi ze zgłoszonych zarzutów organ uznał za bezzasadny, gdyż na zaskarżonej decyzji znajdują się wszystkie podpisy osób orzekających. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2009 r. sygn. akt II SA/Go 223/09, uwzględniając wniosek skarżącego, referendarza sądowego WSA w Gorzowie Wlkp. przyznano mu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem - zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), Sąd nie stwierdził aby decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa warunkującym jej uchylenie, bądź stwierdzenie nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - dalej jako "ppsa". Na wstępie zaznaczyć należy, że zgodnie z przepisem art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Powyższy przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziłoby do niespójności działania systemu władzy publicznej. Zasadne jest zatem stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołuje się na związanie w przedmiotowej sprawie treścią prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 10 września 2008 r. sygn. akt II SA/Go 209/08, którym Sąd uchylił uprzednią decyzję organu odwoławczego w niniejszej sprawie. Treść powyższego orzeczenia sądowego determinowała nie tylko ponowne postępowanie i rozstrzygnięcie organu administracji, którego działanie było przedmiotem uprzedniej skargi, ale również wiąże sąd orzekający w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej. W tej sytuacji podkreślenia wymaga, iż przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji. W zakresie oceny prawnej mieści się zarówno krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym, jak i wyjaśnienie, dlaczego zastosowanie przepisów prawa zostało w danym konkretnym przypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne i jakie, zdaniem tego sądu, przepisy prawne powinny być zastosowane lub jaka powinna być ich interpretacja, aby rozstrzygnięcie organu administracyjnego mogło być uznane za zgodne z prawem. Związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu cytowanego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się orzeczeniu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. W tezie wyroku z dnia 11 listopada 2008 r. sygn. akt II OSK 835/07 Naczelny Sąd Administracyjny (LEX nr 486489) wskazał, iż: "1. Ocena prawna zawarta w wyroku sądu administracyjnego utraci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny. 2. Podobny skutek (tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny), może spowodować zmiana (po wydaniu orzeczenia sądowego) istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu, przy czym nie chodzi tu o orzeczenia wydawane przez Naczelny Sąd Administracyjny, ale również i wojewódzki sądu administracyjnego, o ile uzyskają one przymiot prawomocności. Nie jest też dla mocy wiążącej koniecznym sporządzenie uzasadnienia takiego orzeczenia." Sąd zważył, iż w przedmiotowej sprawie nie nastąpiła taka zmiana istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych lub zmiana stanu prawnego, która niweczyłaby skutek w postaci związania treścią prawomocnego orzeczenia sądu z dnia 10 września 2008 r. w sprawie II SA/Go 209/08. Dokonując zatem kontroli legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] grudnia 2008 r. Sąd zobowiązany jest do podporządkowania się w pełnym zakresie ocenie prawnej i wskazaniom co do dalszego postępowania wyrażonym w powyższym wyroku oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji stanowił przepis art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b w związku z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn.zm.), dalej jako "P.r.d.". Zgodnie z powyższymi przepisami, w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5, starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Jedną z przesłanek sprawdzenia stanu zdrowia i predyspozycji psychicznych do kierowania pojazdami poprzez poddanie kierujących pojazdem badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem stanowi skierowanie na takie badanie decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. W przedmiotowej sprawie bezsporna pozostaje okoliczność, iż prawomocną decyzją Starosty Powiatu, nr [...] z dnia [...] października 2007 r. W.C., posiadający uprawnienia do kierowania pojazdem kategorii A, B i C na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 P.r.d. został skierowany na badania lekarskie, z powodu otrzymania informacji o zastrzeżeniach o stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. W decyzji zawarto pouczenie, o prawie i trybie odwołania oraz o tym, że na badania lekarskie należy zgłosić się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w całym kraju, w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji (zgodnie ze wzorem decyzji ustalony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami). Decyzja została doręczona skarżącemu 8 października 2007 r., organ wskazał, iż stała się ostateczna od dnia [...] października 2007 r. Od tego dnia rozpoczął zatem bieg trzydziestodniowy termin do poddania się wskazanym badaniom. Z akt sprawy wynika, iż skarżący przedłożył organowi orzeczenie lekarskie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] wystawione przez lekarza Poradni Medycyny Pracy Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej, w wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. W konsekwencji decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. działający z upoważnienia Starosty Naczelnik Wydziału Komunikacji orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, B, C z powodu niepoddania się wymaganym badaniom lekarskim (przeprowadzonym w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 P.r.d. przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy), w terminie wskazanym w decyzji o skierowaniu na te badania. Po otrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji W.C. poddał się badaniu lekarskiemu w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy, w trybie przepisu art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy P.r.d., na dowód czego przedłożył orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r., w którym uprawniony lekarz stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A i C - bezterminowo. Z akt sprawy wynika również, iż W.C. odwołał się od powyższego orzeczenia lekarskiego do podmiotu odwoławczego, w trybie określonym w § 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2, poz. 15). W wyniku ponownego badania lekarskiego W.C. w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy P.r.d. uprawniony lekarz Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. Dr med. J.N., orzeczeniem lekarskim nr K (24)2008 wystawionym w dniu [...] lutego 2008 r. stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A,A1,B,B1,T,B+E oraz C,C1,D,D1, C+E, C1+E,D1+E. Datę ponownego lub kontrolnego badania lekarskiego ustalono na [...] lutego 2009 r. Nadto w aktach sprawy znajduje się również orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego – Pracownię Psychologiczną, w wyniku badania psychologicznego przeprowadzonego na podstawie art. 39k i 39m ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, stwierdzające brak istnienia przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w którym termin następnego badania ustalono do dnia [...] lipca 2010 r. Skarżący kwestionuje prawidłowość dokonania przez organ ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia przez niego pojazdów silnikowych, w szczególności wywodzi, iż jedynie orzeczenie lekarskie co do jego stanu zdrowia wydane przez "Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy z dnia [...] lutego 2008 r. jest opinią, która w pełni odpowiada stanowi jego zdrowia." W uzasadnieniu wyroku z dnia 10 września 2008 r. sygn. akt II SA/Go 209/08, uchylającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego Wojewódzki Sąd Administracyjny, wskazał, iż: decyzja o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie (z dnia 3 października 2007r. nr 494/2007) zawierała prawidłowe, tj. zgodne z załącznikiem Nr 2 do rozp. MZ (określającym wzór decyzji o skierowaniu na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy) pouczenie, iż skarżący powinien zgłosić się na badania w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. Również prawidłowo w decyzji o skierowaniu wskazano podmiot wykonujący badania tj. wojewódzki ośrodek medycyny pracy. Skarżący jak wynika z akt sprawy nie zgłosił się w wyznaczonym terminie na badania do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. Przedłożył organowi l instancji orzeczenie lekarskie wystawione w dniu [...] listopada 2007r. nr [...] przez lekarza zatrudnionego w niewłaściwym jednostce orzeczniczej tj. w Poradni Medycyny Pracy - Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej, które mogłoby być uwzględnione jedynie w przypadku gdyby skarżący ubiegał się o wydanie prawa jazdy. Sąd stwierdził, że "niezgłoszenie się przez skarżącego, w wyznaczonym przez organ terminie, na badania lekarskie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy oznacza, że skarżący nie poddał się badaniu lekarskiemu. Z akt sprawy wynika, że takiemu badaniu (we właściwym ośrodku - Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy) skarżący poddał się dopiero w dniu [...] grudnia 2007r., a więc po wydaniu decyzji przez organ l instancji. Prawidłowo zatem organ l instancji, mając na uwadze treść art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b p.r.d cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B i C." Sąd uznał, iż: "kwestię cofnięcia uprawnień do prowadzenia pojazdów należy rozpatrywać w kontekście poddania się badaniu lekarskiemu we właściwym ośrodku medycznym i to w terminie oznaczonym w skierowaniu na takie badania. Skoro skarżący badaniom takim poddał się po wyznaczonym przez organ terminie, brak było podstaw do uwzględniania treści orzeczenia z dnia [...] grudnia 2007r. i orzekaniu przez organ II instancji o cofnięciu W.C. uprawnienia do kierowania tylko pojazdami kategorii A i C. Sąd uznał zatem, iż prawidłowa jest decyzja organu l instancji." Jednocześnie Sąd podkreślił, że uchylając zaskarżoną decyzję miał na uwadze "nie tylko szeroko rozumiane bezpieczeństwo w ruchu drogowym ale także bezpieczeństwo samego skarżącego, co do którego podmiot odwoławczy -Instytut Medycyny Pracy im. prof. dr med. J.N. orzeczeniem (ostatecznym) z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy wszystkich kategorii, oraz określił termin ponownego badania tj. [...].02.2009r. W ocenie Sądu bez znaczenia dla niniejszej sprawy pozostawał fakt, iż Sąd Rejowy i Sąd Okręgowy uznały, że skarżący nie ma obowiązku poddania się leczeniu odwykowemu. Co innego bowiem konieczność leczenia odwykowego a co innego stan zdrowia kierowcy stanowiący o bezpieczeństwie w ruchu drogowym." Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo i wszechstronnie ustaliło okoliczności faktyczne sprawy, oraz po ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, orzekło merytorycznie zgodnie z dyspozycją art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie budzi wątpliwości, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2008 r. nr [...] w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie cofnięcia W.C. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, B i C, orzekło w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, z uwzględnieniem jednoznacznej dyspozycji cytowanego wyżej przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sytuacji bowiem, gdy skarżący nie poddał się badaniu lekarskiemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, we wskazanym terminie we właściwej, ze względy na rodzaj orzeczenia, placówce medycznej, w trybie przepisu art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ustawową i obligatoryjna konsekwencją takiego zaniechania, stało się wydanie przez starostę decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami wszelkich posiadanych kategorii (zgodnie z dyspozycją art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b P.r.d.) Nie budzi wątpliwości, iż aby uczynić zadość powyższemu wymogowi, zgodnie z pouczeniem decyzji kierującej na stosowne badanie, skarżący winien poddać się mu nie w dowolnie wybranej przez niego placówce służby zdrowia, lecz wyłącznie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. Taki wymóg wynika bezpośrednio z treści przepisu § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 2 poz. 15). W uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku Sąd stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że takiemu badaniu (w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy) skarżący poddał się dopiero w dniu [...] grudnia 2007r., a więc po wydaniu decyzji przez organ l instancji. Na tej podstawie Sąd uznał, iż prawidłowo organ l instancji, mając na uwadze treść art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b p.r.d cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B i C.. Należy podkreślić, iż skarżący w toku toczącego się ponownie postępowania nie przedstawił żadnych dowodów, które mogłyby prowadzić do odmiennego ustalenia stanu faktycznego. W szczególności, wbrew swoim twierdzeniom skarżący nie przedłożył żadnego orzeczenia lekarskiego, które zgodnie z wymogami omawianej normy prawnej potwierdzałyby, iż w wyznaczonym przez organ terminie poddał się badaniu lekarskiemu w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. Tym bardziej nieuzasadnione są twierdzenia, iż w aktach sprawy znajdują się wzajemnie sprzeczne orzeczenia lekarskie z analogicznego okresu, oceniające istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez W.C. pojazdem. Na podstawie analizy akt sprawy należy jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący w sposób błędny i nieuprawniony utożsamia orzeczenia lekarskie wystawione przez lekarzy uprawnionych do orzekania co do odrębnych okoliczności, na podstawie badań przeprowadzanych w odrębnych trybach (art. 122 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 4 i 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a nawet na podstawie art. 39k i 39m ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, stwierdzające brak istnienia przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy). Orzeczenia lekarskie wydane w odrębnych trybach, często stwierdzające odrębne okoliczności i uwarunkowania zdrowotne nie mogą być wykorzystywane zamiennie, wywołują bowiem skutek prawny jedynie w postępowaniu, w trybie którego zostały wystawione. Skarżący wywodzi, iż w jego ocenie wobec sprzeczności orzeczeń dotyczących jego zdolności do kierowania pojazdami, jedynie opinia wydana przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy z [...] lutego 2008 r. odpowiada jego stanowi zdrowia. Opinia skarżącego w powyższej kwestii nie mogła wpłynąć na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, ani Sądu z kilku powodów. Po pierwsze w cytowanym wyżej wyroku Sąd ocenił przedłożone przez skarżącego dokumenty i orzekł, iż wobec niepoddania się badaniu lekarskiemu w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy w terminie wskazanym, decyzja Starosty o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami z [...] grudnia 2007 r. była zgodna z prawem. Sąd zważył również, że w tej sytuacji poddanie się badaniu lekarskiemu w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 P.r.d. w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy, po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji pozostawało bez znaczenia prawnego (orzeczenie lekarskie z dnia [...] grudnia 2007 r. k .98), podobnie jak wcześniejsze poddanie się badaniu w trybie art. 122 ust. 1 pkt 1 w Poradni Medycyny Pracy w Niepublicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej (orzeczenie z [...] listopada 2007 r. k. 89). Po wtóre w aktach sprawy brak jest orzeczenia lekarskiego, które odpowiadałoby twierdzeniom skarżącego, co do daty wydania, jednostki orzeczniczej oraz treści. Jak już wskazano powyżej w aktach sprawy znajdują się kopie 4 orzeczeń dotyczących stanu zdrowia W.C. tj.: 1. orzeczenie lekarskie nr [...] wystawione [...] listopada 2007 r. przez Poradnię Medycyny Pracy Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej, w wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 1 P.r.d. (dotyczy osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy) – stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, 2. orzeczenie lekarskie nr [...] wystawione [...] grudnia 2007 r. przez uprawnionego lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, w wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 P.r.d. (dotyczy kierującego pojazdem skierowanego na badania decyzją starosty w przypadkach nasuwających wątpliwości co do stanu zdrowia) – stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A i C bezterminowo 3. orzeczenie lekarskie nr [...] wystawione w dniu [...] lutego 2008 r. przez uprawnionego lekarza instytucji odwoławczej – Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. Dr Med. J.N., w wyniku ponownego badania lekarskiego W.C. w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy P.r.d. - stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A,A1,B,B1,T,B+E oraz C,C1,D,D1,C+E,C1+E,D1+E. Datę ponownego lub kontrolnego badania lekarskiego ustalono na [...] lutego 2009 r. 4. orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., wystawione przez Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego – Pracownię Psychologiczną, w wyniku badania psychologicznego przeprowadzonego na podstawie art. 39k i 39m ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, stwierdzające brak istnienia przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, w którym termin następnego badania ustalono do dnia [...] lipca 2010 r. Nadto należy podkreślić, iż konsekwencją cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami ostateczną decyzją Starosty z dnia [...] grudnia 2007 r., jest obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy i brak uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, do czasu ponownego ich uzyskania (przywrócenia). Może to nastąpić jedynie w drodze stosownej decyzji administracyjnej. Cofnięcie uprawnień nie następuje na określony czas, ale zależne jest od przyczyny takiej decyzji. Zgodnie bowiem z przepisem art. 140 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, decyzję o przywróceniu kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, wydaje starosta po ustaniu przyczyn, które spowodowało jego cofnięcie. Długotrwałość cofnięcia uprawnień zależna jest zatem od trwałości przyczyny uzasadniającej taką decyzję. Skarżący zdaje się natomiast pozostawać w błędnym przekonaniu, iż przedmiotowa decyzja wywołała wobec jego uprawnień do kierowania pojazdami skutek jedynie czasowy (zawieszający). Zasadniczo, przyczyną która spowodowała cofnięcie skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, był fakt niepoddania się we właściwym terminie wymaganym badaniom lekarskim mającym stwierdzić istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania takimi pojazdami. Oznacza to, iż co do zasady należałoby przyjąć, iż przyczyna taka ustaje z momentem poddania się przez kierującego badaniom w uprawnionej jednostce. W takim przypadku kierujący mógłby ubiegać się o przywrócenie, cofniętych mu uprzednio uprawnień do kierowania pojazdami. Jednakże nie można pominąć okoliczności, iż na skutek poddania się przez skarżącego W.C. wymaganym badaniom, w trybie art. 122. ust. 1 pkt 4 P.r.d. w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy, a następnie w trybie odwoławczym w Instytucie Medycyny Pracy im. Prof. Dr Med. J.N., stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A,A1,B,B1,T,B+E oraz C,C1,D,D1,C+E,C1+E,D1+E. Datę ponownego lub kontrolnego badania lekarskiego ustalono na [...] lutego 2009 r. Powyższe oznacza, iż niezależnie od przesłanki cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami, z przyczyny o której mowa w art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b Prawa o ruchu drogowym, zaistniała równolegle odrębna przesłanka do zastosowania wobec skarżącego tożsamej sankcji – określona w art. 140 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy tj. stwierdzono na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienie u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W.C. utracił zatem warunek niezbędny do uzyskania uprawnienia, jakim jest brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Chodzi o wszelkiego rodzaju choroby lub ułomności fizyczne, które obiektywnie uniemożliwiają, bezpieczne dla kierującego i innych uczestników ruchu drogowego, prowadzenie pojazdu. Dopóki zatem nie ustanie ta przyczyna, brak jest podstaw do przywrócenia skarżącemu cofniętych uprawnień. Podkreślenia przy tym wymaga, iż wbrew dokonywanej przez skarżącego wykładni treści orzeczenia lekarskiego z [...] lutego 2008 r., nie stwierdzało ono istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi na skonkretyzowany okres czasu, czy też do określonej daty. Przeciwnie, analiza treści orzeczenia lekarskiego wystawionego przez uprawnionego lekarza Instytutu Medycyny Pracy im. Prof. Dr Med. J.N. jednoznacznie wskazuje jedynie datę ponownego lub kontrolnego badania lekarskiego - [...].02.2009r. W tym terminie zatem skarżący winien stawić się na ponowne badania celem aktualnego stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Gdy skarżący, po ponownym badaniu lekarskim przeprowadzonym w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 P.r.d., uzyska orzeczenie lekarza uprawnionej jednostki medycznej o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie określonych w orzeczeniu kategorii prawa jazdy, może ubiegać się o przywrócenie cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi. Wynika to z celu cofnięcia uprawnień, którym jest wyeliminowanie z ruchu w charakterze kierujących tych, którzy nie są w stanie bezpiecznie prowadzić pojazdu. Nie ma potrzeby dalszego utrzymywania cofnięcia, gdy stan zdrowia osoby, której cofnięto uprawnienia, uległ poprawie lub podwyższyła ona swoje kwalifikacje w takim stopniu, że może bezpiecznie prowadzić pojazd. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, niezasadny okazał się również zarzut skargi "naruszenia prawa materialnego poprzez brak podpisu członka Samorządowego Kolegium Odwoławczego pod zaskarżoną decyzją". Sąd zważył, iż zarówno na egzemplarzu decyzji znajdującym się w przedstawionych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę aktach administracyjnych, jak i na egzemplarzu przedłożonym wraz ze skargą przez skarżącego znajdują się przy imionach i nazwiskach członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego orzekających w sprawie tj. M.K., I.I. i P.S. ich własnoręczne podpisy tzw. parafy. Przepis art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wśród obligatoryjnych elementów decyzji administracyjnej sytuuje "podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji". Ustawodawca nie zastrzegł zatem, iż wskazanie imienia i nazwiska musi być własnoręczne, ani jak ma wyglądać podpis, np. że miałby obejmować własnoręczne podanie imienia i nazwiska osoby podpisującej. W ocenie Sądu pod zaskarżoną decyzją znajduje się wskazanie imion i nazwiska oraz stanowisk służbowych członków Kolegium, którzy są uprawnienia do wydawania orzeczeń w składach trzyosobowych, przy drukowanych oznaczeniach imion i nazwisk członków kolegium (tożsamych z oznaczeniem składu organu na pierwszej stronie decyzji), znajdują się odpowiednio trzy odrębne podpisy wskazanych osób. Skarżący nie kwestionował autentyczności podpisów, Sąd również nie stwierdził istnienia w tym zakresie jakichkolwiek wątpliwości. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Wobec oddalenia skargi, zgodnie z przepisem art. 200 a contrario ww. ustawy, skarżącemu nie przysługuje zwrot kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło