II SA/Go 223/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi L.Ż. na uchwałę Rady Powiatu z dnia 26 lutego 2014 r., nr XXXIV/204/2014 w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego wskutek utraty prawa wybieralności oddala skargę. Uchwałą nr XXXIV/204/2014 z dnia [...] lutego 2014r Rada Powiatu stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego L.Ż. w okręgu wyborczym nr 1 z listy nr 13 - KWW "Z", wskutek utraty prawa wybieralności. W uzasadnieniu uchwały, jako przyczynę stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, wskazano okoliczność, że L.Ż. nie zamieszkuje na stałe na terenie działania Rady Powiatu. Organ podniósł, że w rocznym obliczeniu podatku przez organ rentowy za rok 2012 (PIT-40A), wpisano że miejscem zamieszkania L.Ż.. Wskazanie [...], czyli powiatu [...], jako miejsca zamieszkania radnego, dowodzi że radny nie zamieszkuje na terenie działania Rady Powiatu, mimo iż w swoim oświadczeniu majątkowym wpisał adres zamieszkania [...]. Informację tę potwierdzają analizy oświadczeń majątkowych radnego dokonywane przez Urząd Skarbowy (wg miejsca zamieszkania, tj. faktycznego pobytu i zamiaru stałego pobytu). Zdaniem organu okoliczności te nie pozostawiają wątpliwości co do faktu zamieszkania radnego w [...]. Za istotny organ uznał również fakt próby doręczenia korespondencji radnemu (materiały na sesję) pod adresem wskazywanym przez niego w [...]. Pracownik zamierzający doręczyć korespondencję radnemu nie zastał radnego pod podanym przez niego adresem, a sąsiadka poinformowała, że radny Ż. w ogóle pod tym adresem nie mieszka. Znamienna w ocenie organu jest też okoliczność, że wszelka korespondencja kierowana do radnego Ż. pod adres przez niego wskazany nie została nigdy przez radnego Ż. podjęta osobiście, a odbioru dokonuje jego pełnomocnik - radna tej samej Rady Powiatu, która jest właścicielem lokalu, wskazywanego przez radnego Ż. jako jego miejsce zamieszkania. Jak wynika z oświadczenia majątkowego tejże radnej, nie wykazuje ona dochodu z najmu mieszkania, z kolei radny Ż. nie wskazuje w oświadczeniu przysporzenia majątkowego z ewentualnego użyczenia mu tegoż mieszkania. Podsumowując organ wskazał, że L.Ż. został wpisany do rejestru wyborców na swój wniosek, jednak nie spełnia przesłanek świadczących o zamieszkaniu w [...], natomiast okoliczności i dowody wskazują na fakt, iż radny faktycznie tam nie przebywa. Nie spełniona została również przesłanka woli (zamiaru) przebywania w [...], gdyby bowiem radny taki zamiar posiadał, dokonałby formalności związanych ze zmianą właściwości organów rentowych i skarbowych. Skoro radny wskazuje miejscowość [...] jako miejsce swojego zamieszkania, gdyż takim adresem posługuje się ZUS i Urząd Skarbowy to oznacza, że nie spełnia zamiaru stałego pobytu w [...], lecz w [...]. Skargę na powyższą uchwałę Rady Powiatu z [...] lutego 2014r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. L.Ż. wskazując, że zaskarżona uchwała opiera się na przesłankach niezgodnych ze stanem faktycznym oraz przyczynach "ewidentnie przedawnionych", w związku z czym wniósł o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że żadna ze wskazanych przez Radę w uzasadnieniu uchwały przyczyn wygaśnięcia mandatu nie wystąpiła w ostatnich trzech miesiącach przed podjęciem uchwały i świadczyłaby o utracie przez niego praw wyborczych. Wskazał, że PIT-40A sporządzony został przez ZUS w lutym 2013 roku i dotyczył danych za rok 2012. Nadto taki sam PIT-40A, z takim samym błędnym adresem zamieszkania, ZUS sporządził także za rok 2010, 2011 i 2012, a więc zdarzenie to nie dotyczy ostatnich trzech miesięcy, a co najmniej ostatnich trzech lat. Podniósł także, że ZUS - wobec braku powiadomienia go przez skarżącego o nowym adresie zamieszkania, wysłał PIT-40A do Urzędu Skarbowego, co skarżący uznał za logiczne. Odnosząc się do braku możliwości doręczania mu korespondencji na wskazany adres w [...] skarżący podniósł, że koresponduje z wieloma instytucjami oraz osobami prywatnymi i nigdy nie było problemów do doręczaniem mu korespondencji na ten adres, zwłaszcza że ustanowił pełnomocnika do doręczeń. Ponadto skarżący podkreślił, że od kilku lat pozostaje mieszkańcem powiatu [...] zarejestrowanym w spisie wyborców Gminy, jako jej mieszkaniec. W obszernej odpowiedzi na skargę Starosta Powiatu powielił argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały i wniósł o oddalenie skargi. Nadto, odnosząc się do zarzutów skarżącego Starosta wskazał, że w uzasadnieniu uchwały podano, iż w dniu [...] stycznia 2014r. Przewodniczący Rady Powiatu uzyskał dowody potwierdzające fakt niezamieszkiwania radnego w [...], lecz w miejscowości [...], nieobjętej działaniem Rady Powiatu. W tym dniu bowiem L.Ż. przedłożył PIT-40A, w którym ujawniono adres zamieszkania radnego w [...]. Informację o tym, że radny nie mieszka na terenie powiatu [...] Przewodniczący Rady powziął już roku 2011 i podjął postępowanie reklamacyjne, mające na celu wykreślenie radnego z rejestru wyborców w Gminie [...]. Reklamacja ta nie została jednak uwzględniona. Zdaniem Starosty fakty przytoczone przez radnego w skardze potwierdzają okoliczność, że radny zamieszkuje w [...]. Skarżący nie zadbał o dokonanie formalności związanych ze wskazaniem nowego miejsca zamieszkania, gdyż w ocenie organu nie miał takiej potrzeby w związku z tym, że zamieszkuje faktycznie w [...]. Adres wskazywany w [...] to, w ocenie Starosty, nie miejsce zamieszkania radnego na stałe, a wskazuje go radny tylko po to, aby mieć bierne prawo wyborcze. Fikcję w tym zakresie potwierdza okoliczność, że radnemu użyczane jest mieszkanie przez radną z tego samego klubu radnych. Strony nie zawarły nawet odpowiedniej umowy. Zdaniem organu nieprawdopodobne jest koncentrowanie spraw życiowych i stałe zamieszkiwanie w mieszkaniu użyczonym. Organ podkreślił, że skarżący jako doświadczony samorządowiec winien tym bardziej wiedzieć i zadbać o to, aby dokonać stosownych formalności w sytuacji zmiany miejsca zamieszkania. Odnosząc się do kwestii odbioru korespondencji przez pełnomocnika, organ zauważył, że nigdy nie została ona podjęta przez radnego lecz przez pełnomocnika, co stanowi dowód na okoliczność, że radny nie zamieszkuje na stałe w [...], którą to miejscowość wskazuje jako miejsce zamieszkania. Nadto Przewodniczący Rady próbował doręczać korespondencję przez pracowników Starostwa, aby zmniejszać koszty przesyłek co praktykuje wobec wszystkich radnych, jednakże pracownik nigdy radnego nie zastał, natomiast mieszkańcy budynku wypowiedzieli się, że "L.Ż. tu nie mieszka". Poza tym radny nie przedłożył upoważnienia do odbioru korespondencji przez pełnomocnika w Biurze Rady Powiatu, dlatego korespondencję próbowano doręczyć pod adresem przez niego wskazanym. Organ stwierdził też, że zgoda właściciela na zameldowanie nie jest w ogóle potrzebna, właściciel jedynie potwierdza fakt stałego pobytu, gdyż z zameldowaniem nie wiążą się żadne prawa do lokalu i ma ono charakter rejestracyjny. Zdaniem organu radna użyczająca mieszkania nie musiała więc wyrazić zgody radnemu Ż., aby mógł zameldować się w lokalu i uczynić zadość obowiązkowi wynikającemu z przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie była zasadna. Stosownie do treści art. 190 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (DZ.U. z 2010. r. Nr 176 poz. 1190) - zwana dalej w skrócie - Ordynacją, wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów. W myśl ust. 2 art. 190 wygaśnięcie mandatu radnego w przypadkach określonych w ust. 1 stwierdza rada w drodze uchwały, najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu. Zgodnie z art. 7 ust. 1 Ordynacji prawo wybieralności (bierne prawo wyborcze) przysługuje osobie mającej prawo wybierania do danej rady. Po myśli art. 5 ust. 1 prawo wybierania (czynne prawo wyborcze) do danej rady ma każdy obywatel polski, który najpóźniej w dniu głosowania kończy 18 lat oraz stale zamieszkuje na obszarze działania tej rady. Na mocy art. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks wyborczy (DZ. U. z 2011 r. nr 21 poz. 113) z dniem 1 sierpnia 2011 r. wszedł w życie Kodeks wyborczy (DZ.U. z 2011 r. nr 21 poz. 112). Z tą datą utraciła moc obowiązującą ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (art. 10 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011. r. Przepisy wprowadzające ustawę - Kodeks wyborczy). W myśl art. 16 ust. 2a wskazanej ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r., do kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz kadencji wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w czasie której ustawa wymieniona w art. 1 weszła w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe. A zatem w trakcie trwania kadencji obejmującej lata 2010 - 2014 nastąpiła zmiana reżimu prawnego obowiązującego w tym zakresie, gdyż z dniem 1 sierpnia 2011 r. utraciła moc obowiązującą Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, w miejsce której w życie wszedł Kodeks wyborczy. W orzecznictwie sądowym nie budzi zasadniczego sporu kwestia, że do rozpoczętych kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego mają nadal zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. Ordynacja wyborcza, czyli że do wygaśnięcia mandatu i stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego stosuje się odpowiednie przepisy tej ustawy (por. przykładowo wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 1305/12, LEX nr 1216722, sygn. akt II OSK 1304/12, LEX nr 1216332, z dnia 25 kwietnia 1012 r. sygn. akt II OSK 304/12 ONSAiWSA 2013/3/55, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Ol 84/12 LEX nr 1169356). Sąd orzekający w całości podziela argumentację zaprezentowaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 1304/12, w którym NSA stwierdził, odnosząc się do tego właśnie problemu, że do kadencji pochodzących z wyborów organów samorządu terytorialnego, rozpoczętej przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego, mają zastosowanie przepisy Ordynacji wyborczej, obowiązującej w dniu ich przeprowadzania, za czym przemawia "zastosowanie wykładni systemowej i celowościowej, prokonstytucyjnej". NSA wskazał też, że z art. 16 ust. 3 i 4 przepisów wprowadzających wynika, że "do nowych, przedterminowych i uzupełniających wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, jak również do przedterminowych wyborów wójta (burmistrza, prezydenta miasta) przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepisy dotychczasowe, o których mowa w art. 16 ust. 3 i 4, to Ordynacja wyborcza do rad gmin (...) oraz ustawa o bezpośrednim wyborze wójta (...). NSA wskazał także, że kandydaci na radnych "muszą wcześniej wiedzieć na jakich zasadach będą wykonywać mandat i kiedy oraz w jakim trybie mogą go utracić", a wyborcy "mają prawo wiedzieć, w jakich sytuacjach wybrany przez nich radny lub wójt może utracić mandat a tym samym dojdzie do zniwelowania ich woli wyrażonej w akcie wyborczym". NSA uznał, że stanowisko odmienne od zaprezentowanego w wyroku naruszałoby także wartości konstytucyjne, bowiem akceptowałoby zmianę reguł określających sprawowanie mandatu w trakcie kadencji, jak też akceptowałoby nierówne traktowanie osób, które uzyskały mandat w wyborach samorządowych w 2010 r. (do [...] lipca 2011 r. utrata mandatu według przepisów dotychczasowych, a od 1. sierpnia 2011 r. według przepisów Kodeksu wyborczego). Sytuacja prawna radnych na kadencję rozpoczętą w 2010 r, byłaby zróżnicowana w zależności od tego kiedy zaszłaby przesłanka wygaśnięcia mandatu. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, zaskarżona uchwała została podjęta w oparciu o przepisy właściwego aktu prawnego, czyli Ordynacji wyborczej, Z przytoczonych powyżej przepisów art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1 i art. 190 ust. 1 pkt 3 Ordynacji wynika, że wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek utraty czynnego prawa wyborczego, co jest m.in. skutkiem zaprzestania stałego zamieszkiwania przez radnego na obszarze działania rady, do której został wybrany. Dla prawidłowego zastosowania w sprawie przytoczonych przepisów Ordynacji, zasadnicze znaczenie ma użyte w art. 5 ust. 1 - pojęcie - "zamieszkania". Ordynacja nie definiuje omawianego tutaj pojęcia, natomiast przy ustalaniu faktu stałego zamieszkania, odsyła do przepisów Kodeksu cywilnego (art. 9 Ordynacji). W myśl art. 25 Kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. O miejscu zamieszkania decydują łącznie dwie przesłanki faktyczne: przebywanie w znaczeniu fizycznym w określonej miejscowości i zamiar stałego w niej pobytu. Jeśli jedna z tych przesłanek nie jest spełniona powoduje to utratę miejsca zamieszkania. Jednakże rozstrzyga o tym trwała zmiana sytuacji faktycznej, nie zaś tylko przejściowe choćby długotrwałe, zaniechanie przebywania w dotychczasowym miejscu zamieszkania czy przejściowa zmiana zamiaru stałego pobytu w tej miejscowości. Na stałość pobytu w danej miejscowości wskazuje skupienie w niej życiowej aktywności, związanej np. z pracą czy rodziną. W praktyce powstają trudności zwłaszcza z ustaleniem zamiaru stałego pobytu, jako że jest to element w dużej mierze subiektywny. Niemniej nie należy się kierować wyłącznie oświadczeniami osoby zainteresowanej, lecz konieczne jest uwzględnienie okoliczności zewnętrznych mogących świadczyć o tym, że dana osoba rzeczywiście zamierza stale przebywać w tej miejscowości (vide: Andrzej Kisielewicz, Komentarz do art. 9 ustawy - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, LEX). W analizowanej sprawie bezspornie skarżący zameldowany jest pod wskazanym adresem w [...] (powiat [...]). Fakt ten, jako okoliczność samoistna, nie mógł mieć oczywiście decydującego znaczenia w ustaleniu prawa skarżącego do głosowania w wyborach samorządowych w powiecie [...]. Przynależność do wspólnoty samorządowej powstaje ex lege z chwilą zamieszkania na terenie określonej jednostki samorządu terytorialnego, bez względu na dopełnienie obowiązku meldunkowego (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 479/13, LEX 1337428). Jednakże na tle całokształtu okoliczności rozpatrywanej sprawy okoliczność ta nie może zostać niezauważona. Pod tym samym adresem w [...] zameldowana jest również małżonka skarżącego. W związku z faktem zameldowania pod danym adresem w [...], w sprawach urzędowych (m.in. podatkowych, rentowych) właściwymi miejscowo są organy administracji publicznej z siedzibą w [...]. Z akt sprawy wynika, że część lokalu mieszkalnego położonego w [...] została bezpłatnie użyczona skarżącemu, a główny lokator mieszkania na zameldowanie skarżącego nie wyraża zgody. Do odbioru korespondencji skarżący ustanowił pełnomocnika. Z akt sprawy wynika również, że próby bezpośredniego doręczenia adresatowi korespondencji były bezskuteczne, albowiem nie przebywał on pod wskazanym adresem w [...], natomiast z relacji osoby mieszkającej w sąsiednim lokalu wynika, że skarżący w ogóle tam nie mieszka (notatki służbowe z [...] listopada 2011 r.). W przedstawionych okolicznościach sprawy, które są bezsporne, w ocenie Sądu twierdzenia skarżącego nie zasługują na wiarę, gdyż nie mają żadnego oparcia w zebranym materiale dowodowym. Przede wszystkim przedstawione okoliczności faktyczne sprawy nie dają podstaw do przyjęcia, że centrum życiowe skarżącego koncentruje się w lokalu mieszkalnym w [...]. Pod wskazanym adresem skarżącego nie można było zastać, a już sam fakt ustanowienia pełnomocnika do odbioru korespondencji świadczy o tym, że skarżący przewidział trudności z jej doręczeniem, co należy wiązać z nieobecnością skarżącego w danym lokalu mieszkalnym. Również ocenie podlega fakt bezpłatnego użyczenia skarżącemu części mieszkania (jakiej części - nie określono) oraz sprzeciw głównego lokatora - który również jest radnym Rady Powiatu - wobec zameldowania skarżącego w danym mieszkaniu. Fakt niezamieszkiwania skarżącego pod wskazanym adresem potwierdziła mieszkanka sąsiedniego lokalu nr 14/2 ul. [...]. Dodać należy, że właściwym dla skarżącego urzędem skarbowym jest Urząd Skarbowy. Stosownie do treści art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej (DZ.U. z 2012. r. poz, 749) jeżeli ustawy podatkowe nie stanowią inaczej, właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu wymienionego w art. 133 § 2. Z deklaracji PIT- 40A - Roczne obliczenie podatku prze organ rentowy za 2012 r., wynika, że właściwym miejscowo organem rentowym, zarówno dla skarżącego jak i. jego małżonki, jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Powyższych okoliczności nie wyjaśniają twierdzenia skarżącego, zgodnie z którymi jedynie niechęć do załatwiania spraw urzędowych była przyczyną niewymeldowania się z dotychczasowego miejsca zamieszkania w [...]. Jak bowiem wyżej podniesiono, okoliczność zameldowania w [...] była jedną z tych, które świadczyły o tym, że pod wskazanym adresem w [...] skarżący nie zamieszkuje, gdyż nie przebywa tam z zamiarem stałego pobytu. Rozpatrując sprawę Sąd uwzględnił również inne - wyżej wskazane - okoliczności. Poczynionych ustaleń nie podważa również argumentacja skarżącego odnosząca się do jego pracy jako radnego w Radzie Powiatu. Podniesione okoliczności, odnoszące się do zamieszkiwania w [...], są zdarzeniami obiektywnymi, rozpatrywanymi bez związku z merytoryczną działalnością radnego. W tym miejscu wypada jedynie zauważyć, że skarżący jako radny, a wcześniej - Burmistrz Miasta i Gminy, winien mieć świadomość znaczenia faktu zamieszkiwania - w znaczeniu art. 9 Ordynacji - na terenie działania danej rady. Ustawodawca nawiązując wprost do odpowiednich przepisów Kodeksu cywilnego, uzależnił czynne prawo wyborcze, a przez to również i bierne prawo wyborcze, od zamiaru osoby stałego pobytu w danej miejscowości. Ustalenie faktu stałego zamieszkania dla potrzeb czynnego i biernego prawa wyborczego w wyborach municypalnych, powinno mieć z jednej strony na względzie ułatwienie obywatelom - członkom lokalnej wspólnoty samorządowej, dostępu do udziału w wyborach, z drugiej zaś strony nie może być jednak przyzwoleniem na nadużywanie tego prawa. Dlatego dla oceny miejsca stałego pobytu nie należało kierować się wyłącznie oświadczeniem osoby zainteresowanej. Konieczne jest też uwzględnienie okoliczności zewnętrznych mogących świadczyć o tym, że dana osoba rzeczywiście zamierza stale przebywać w tej miejscowości. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy brak jest przesłanek, które mogłyby świadczyć o tym, że skarżącemu przyświecał zamiar stałego pobytu w [...]. Jednocześnie skarżący nie wykazał, aby podejmował działania w celu zmiany istniejącej sytuacji i skoncentrowania swoich kluczowych spraw życiowych w tej miejscowości. Nie był zasadny zarzut skargi dotyczący "przedawnienia" stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego. W szczególności do sformułowania zarzutu tej treści nie daje podstaw przytoczony powyżej przepis art. 190 ust. 2 Ordynacji. Wskazany przepis Ordynacji wymaga stwierdzenia wygaśnięcia mandatu przez radę w drodze uchwały. Wynika z tego, że stan faktyczny, z którym ustawa łączy skutek w postaci wygaśnięcia mandatu radnego obejmuje dwa zdarzenia: zaistnienie przesłanki określonej w art. 190 ust. 1 Ordynacji i uchwałę rady autorytatywnie potwierdzającą, że ta przesłanka faktycznie zaistniała, i że w związku z tym nastąpiło wygaśnięcie mandatu. Oba te zdarzenia muszą wystąpić łącznie, co oznacza, że samo powstanie okoliczności faktycznej uzasadniającej stwierdzenie wygaśnięcia mandatu nie pozbawia jeszcze mandatu bytu prawnego. Trzeba zaznaczyć, że podjęcie przez radę uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego jest wymagane we wszystkich przypadkach, o których mowa w art. 190 ust. 1 Ordynacji. Chodzi w nich o okoliczności dotyczące radnego, wymagające dokonania ustaleń i ocen dotyczących faktów i zachowań niekiedy bardzo złożonych i niejednoznacznych. A zatem wzgląd na pewność statusu radnego zadecydował o potrzebie formalnego potwierdzenia okoliczności, z którą ustawodawca łączy wygaśnięcie mandatu. W orzecznictwie sądowym uchwale stwierdzającej wygaśnięcie mandatu radnego przypisuje się charakter deklaratoryjny (tak np.: uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 23 października 2000 r., OPS 13/00; wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2005 r., OSK 1417/04; wyrok NSA z dnia 28 maja 2008 r., II OSK 334/08). Termin, o którym mowa w art. 190 ust. 2 Ordynacji ma charakter instrukcyjny, co oznacza że jego przekroczenie nie powoduje żadnych skutków materialnoprawnych. Upływ trzech miesięcy nie pozbawia zatem rady prawa do podjęcia takiej uchwały (tak OPS 13/00). Należy podkreślić, że w razie zaistnienia jednej z określonych w art. 190 ust. 1 Ordynacji okoliczności uzasadniających stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego właściwa rada ma obowiązek podjęcia uchwały o wygaśnięciu mandatu. Dlatego właśnie przepisy ustaw samorządowych (np. art. 98a ust. 1-3 ustawy o samorządzie gminy) przewidują, że jeżeli właściwa rada nie podejmie uchwały o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu radnego, to wojewoda wzywa ten organ do podjęcia uchwały w terminie 30 dni, a w razie bezskutecznego upływu tego terminu wojewoda, po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, wydaje zarządzenie zastępcze. Z powyższych względów skarga jako niezasadna, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), podlegała oddaleniu. ----------------------- Sygn. akt li SA/Go 223/14 10