II SA/Go 234/15
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-06-10
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła go zgodnie z wezwaniem sądu, nie przedkładając wymaganych dokumentów potwierdzających sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła go zgodnie z wezwaniem sądu, nie przedkładając wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochody. Ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a samo oświadczenie bez odpowiedniego udokumentowania nie jest wystarczające.Stan faktyczny
Skarżący A.M. i A.M. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Sąd wezwał skarżących do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających dochody, wyciągów z rachunków bankowych oraz rachunków dotyczących kosztów utrzymania i leczenia. Skarżący nie odpowiedzieli na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.M. i A.M. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki wiaty p o s t a n a w i a : odmówić przyznania prawa pomocy.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 kwietnia 2015 r. A.M. i A.M. zostali wezwani do uiszczenia solidarnie w terminie 7 dni wpisu od skargi w wysokości 500 zł.
8 kwietnia 2015 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że A.M. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, zaś A.M. posiada dochód w kwocie 1.200 zł. Skarżący podali, że posiadają troje dzieci. Skarżący oświadczyli, że łączny miesięczny dochód ich rodziny wynosi 3.040 zł.
Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 7 maja 2015 r. skarżący zostali wezwani do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez:
1. przedłożenie dokumentów potwierdzających uzyskiwany dochód przez skarżących (zaświadczenie pracodawcy, decyzja/zaświadczenie ZUS),
2. przedłożenie wyciągów z wszystkich posiadanych rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy,
3. przedłożenie rachunków potwierdzających ponoszone koszty związane z utrzymaniem mieszkania (domu),
4. przedłożenie rachunków dotyczących ewentualnych kosztów zakupu leków (leczenia).
Skarżący nie odpowiedzieli na powyższe wezwanie, które zostało im doręczone 13 maja 2015 r.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, co jednoznacznie wynika z treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Należy wskazać, że A.M. i A.M. nie uzupełnili złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący nie przedłożyli między innymi dokumentu określającego wysokość dochodów A.M., wyciągów z rachunków bankowych oraz rachunków obrazujące ponoszone koszty utrzymania. Zważyć trzeba, że z treści formularza PPF wynika, że miesięczny dochód rodziny skarżących wynosi 3.040 zł. W tej sytuacji nie jest możliwe dokonanie wszechstronnej analizy sytuacji majątkowej skarżących.
Należy podnieść, że wykazać oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2011 r., I FZ 189/11, LEX nr 948866).
Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2010 r., I OZ 819/10, LEX nr 742076).
W literaturze przedmiotu również zwrócono uwagę, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39).
W konkluzji należy zatem stwierdzić, że A.M. i A.M. nie wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wobec powyższego na podstawie w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło