II SA/Go 277/24

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2024-12-18

Skład orzekający: Krzysztof Rogalski, Jacek Jaśkiewicz, Kamila Karwatowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję uznaniową zezwalającą na zajęcie pasa drogowego pod tablicę reklamową, może odmówić wydania zezwolenia na wnioskowany okres, skracając go do znacznie krótszego terminu, bez wykazania obiektywnych i uzasadnionych przyczyn takiej decyzji?
Ratio decidendi
Decyzja uznaniowa zezwalająca na zajęcie pasa drogowego pod tablicę reklamową musi być oparta na wszechstronnym rozważeniu okoliczności faktycznych i nie może nosić znamion dowolności. Organy administracji publicznej nie wykazały obiektywnych i uzasadnionych przyczyn skrócenia wnioskowanego okresu zezwolenia, opierając się na ogólnikowej argumentacji dotyczącej potencjalnych inwestycji drogowych i braku wykazania przez wnioskodawcę braku zagrożenia bezpieczeństwa, co narusza zasady postępowania administracyjnego i wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Stan faktyczny
Spółka A. złożyła wniosek o zezwolenie na umieszczenie tablicy reklamowej w pasie drogowym na okres od września 2021 r. do września 2024 r. Organ pierwszej instancji wydał zezwolenie jedynie na okres do grudnia 2021 r., odmawiając zgody na pozostały okres. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując zasadność skrócenia okresu zezwolenia oraz zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym odmowę wydania uwierzytelnionych odpisów akt sprawy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, zasądzając jednocześnie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Krzysztof Rogalski Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Kamila Karwatowicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi A. spółka z o.o. w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym tablicy reklamowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2023 r. znak [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej A. spółka z o.o. w [...] kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 19 ust. 2, art. 39 ust. 3 i art. 40 ust. 1, 2, 4, 6 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376, dalej jako – u.d.p.), §1 ust. 1,2 pkt. 1, 2, 3, 4 oraz ust. 3 pkt. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz. U, 2016, poz. 1264 z dnia 17 sierpnia 2016r.), uchwały nr XVIII.400.2020 Rady Miasta [...] z dnia 21 stycznia 2020r. (Dz.U. Województwa poz. 367) w sprawie ustalenia wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych przebiegających w administracyjnych granicach miasta [...] i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021r., poz. 735, dalej jako - kpa), na wniosek. A. Spółka z o. o. w [...] (dalej jako spółka, skarżąca) Prezydent Miasta [...] zezwolił spółce na umieszczenie tablicy reklamowej o powierzchni 2,31m2 w pasie drogowym ul. [...] (dz. nr [...] ob. [...]) w [...] według lokalizacji szczegółowej określonej na załączonym planie sytuacyjnym ([...]) w terminie od dnia [...] września 2021 r. do dnia [...] grudnia 2021r. (w związku z powyższym nałożono na właściciela reklamy obowiązek uiszczenia jednorazowej opłaty za zajęcie pasa drogowego w wysokości [...] zł na wskazany rachunek bankowy) i jednocześnie nie zezwolił na umieszczenie tablicy reklamowej o powierzchni 2,31m2 w pasie drogowym ul. [...] (dz. nr [...] ob. [...]) w [...] według lokalizacji szczegółowej określonej na załączonym planie sytuacyjnym ([...]) w terminie od dnia [...] października 2021 r. do dnia [...] września 2024 r. Opłata ustalona została przez organ zgodnie z art. 40 ust.6 u.d.p. jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania i stawki opłaty za zajęcie 1m2. Stawka opłat za 1m2 powierzchni reklamy w pasie drogowym ulicy [...] (droga kategorii krajowej) wynosi 2,50 zł za każdy dzień. Opłatę naliczono w sposób następujący: 2,31 m2 X [...] dni x 2,50zł = [...] zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] uchyliło uprzednią decyzje organu z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w sprawie zezwolenia spółce A. sp. z o.o. na umieszczenie tablicy reklamowej o powierzchni 2,31m2 w pasie drogowym ul. [...] (dz. nr [...] ob. [...]) w [...] według lokalizacji szczegółowej określonej na załączonym planie sytuacyjnym w terminie od dnia [...] września 2021 r. do dnia [...] grudnia 2021 r. Dalej organ podał, iż spółka w dniu [...] września 2021 r. wystąpiła z wnioskiem o wydanie zezwolenia na umieszczenie reklamy jednostronnej istniejącej w pasie drogowym ul. [...], o pow. 2,31 m2 w terminie od [...] września 2021 r. do [...] września 2024 r. Wniosek następnie uzupełniono o decyzję z dnia [...] sierpnia 2021r. [...] zezwalającą na lokalizację w/w tablicy reklamowej, na podstawie której ustalono, że lokalizacja reklamy spełnia wymogi dotyczące umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Udzielenie zezwolenia na określony w decyzji termin organ uzasadnił wskazując, że na etapie postępowania przed organem wnioskodawca nie wykazał, iż istnieją szczególne okoliczności uzasadniające wydanie zgody na okres do [...] września 2024 r. (3 lata). Zwłaszcza, że wnioskodawca nigdy wcześniej nie występował z wnioskiem o wydanie decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego na okres dłuższy niż kilka miesięcy argumentując ten fakt brakiem zainteresowanych reklamodawców i brakiem środków finansowych na pokrycie należności za zajęcie pasa drogowego z góry, nadto zawnioskował o rozłożenie na raty miesięczne płatności za zajęcie pasa ruchu drogowego uzasadniając prośbę bardzo wysoką płatnością oraz brakiem dyspozycji środków na pokrycie należności z góry. Tym samym wnioskodawca, kalkulując swój interes, przerzuca na organ odpowiedzialność finansową, chcąc "kredytować" w ten sposób swoją inwestycję. Ograniczenie okresu zajęcia pasa drogowego pod reklamy do [...] grudnia 2021 r. umożliwia Zarządcy Drogi wcześniejsze ustalenie, które z reklam należy usunąć przed rozpoczęciem inwestycji i dokonać przekazania placu budowy potencjalnemu wykonawcy bez kolizji z istniejącymi reklamami. Dzięki temu unika się niepotrzebnych opóźnień w realizacji zadań oraz roszczeń i sporów z właścicielami reklam. Chcąc uniknąć kosztów po stronie wnioskodawcy związanych z montażem i demontażem tablic reklamowych, Zarządca wydał decyzję na okres wskazany w rozstrzygnięciu. Organ dodał przy tym, iż po upływie okresu zezwolenia wnioskodawca może wystąpić ponownie o zezwolenie na umieszczenie przedmiotowej tablicy reklamowej na kolejny okres. Prezydent wyjaśnił, iż planowanie kolejnych inwestycji drogowych (remontów, przebudowy itp.) odbywa się z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem i Zarządca drogi nie może blokować pasa drogi decyzjami dotyczącymi tablic reklamowych na wieloletnie okresy. Byłoby to niecelowe ze względu na interes społeczny i bezpieczeństwo ruchu i terminowość realizacji planowanych inwestycji. Organ podkreślił, iż umieszczenie tablicy reklamowej w pasie drogowym ma charakter czasowy. Ustawodawca dopuścił możliwość lokalizacji w pasie drogowym m.in. tablic reklamowych jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach i wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi wydanym w drodze decyzji administracyjnej. Organ wskazał, iż przepis art. 39 u.d.p. zaostrza uznaniowe przesłanki wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pod reklamę do szczególnie uzasadnionych przypadków ze względu na ochronę dóbr wskazanych w art. 39 ust. 1. Organ podał, iż dokonał oceny usytuowania tablicy reklamowej pod kątem wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego w realiach miejsca planowanej lokalizacji, przy uwzględnieniu rozmiarów, kształtu i pozostałych parametrów konstrukcyjnych, jej wyglądu w przestrzeni. Z tych przyczyn Zarządca drogi postanowił o wydaniu zezwolenia na okres wskazany w decyzji, odmawiając w pozostałym. Ponadto Zarządca wskazał, iż zgoda na umieszczenie reklamy powinna być poprzedzona wykazaniem przez wnioskodawcę, że konkretna reklama w konkretnym miejscu nie zagrozi bezpieczeństwu drogowemu, a jej umieszczenie jest uzasadnione, a zdaniem organu wnioskodawca nie uczynił zadość temu obowiązkowi. Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie, zarzucając organowi naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez pozbawienie strony możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego w sprawie, za przede wszystkim w związku z niewydaniem uwierzytelnionych odpisów akt sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że decyzje wydawane na podstawie przepisów art. 40 ust. 1 u.d.p. mają uznaniowy charakter. Wszystkie okoliczności przemawiające za udzieleniem zgody na umieszczenie reklamy w pasie drogowym oraz warunki jej umieszczenia, a w szczególności dotyczące terminu zajęcia pasa drogowego, należy uzasadnić w decyzji, zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. - uzasadnienie winno zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej - uzasadnienie faktyczne, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, chyba że rozstrzygnięcie w całości uwzględnia żądanie strony - § 4. W ocenie Kolegium zaskarżona decyzja jest prawidłowa. SKO podało, iż organ pierwszej instancji uzasadnił czasowe ograniczenie udzielenia zezwolenia do [...] grudnia 2021 r. stwierdzając, iż ograniczenie okresu zajęcia pasa drogowego pod reklamy umożliwia zarządcy drogi wcześniejsze ustalenie, które z reklam należy usunąć przed rozpoczęciem inwestycji i dokonać przekazania placu budowy wykonawcy bez kolizji z istniejącymi reklamami. Dzięki temu unika się niepotrzebnych opóźnień w realizacji zadań, oraz roszczeń i sporów z właścicielami reklam. Planowanie kolejnych inwestycji drogowych odbywa się z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem, zarządca drogi nie może ,,blokować" pasa drogi decyzjami dotyczącymi tablic reklamowych na wieloletnie okresy. Byłoby to niecelowe ze względu na interes społeczny oraz bezpieczeństwo ruchu i terminowość realizacji planowanych inwestycji. Ze sposobu naliczania opłaty za zajęcie pasa drogowego wynika, że jest to zgoda o charakterze czasowym (zob. wyrok NSA z 21 maja 2009 r.. sygn. akt 11 GSK 970/08, wyrok NSA z 24 kwietnia 2012 r., 11 GSK 302/11, LEX nr 1244639.). Powyższe oznacza, że z upływem ostatniego dnia zezwolenia, właściciel obiektu będzie zobowiązany do jego usunięcia pod rygorem nałożenia kary w trybie art. 40 ust. 12 pkt 2 u.d.p. za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu. Możliwość pozostawania w pasie drogowym urządzenia lub obiektu, na który udzielone zostało już zezwolenie, uzależniona jest zatem od wydania kolejnego zezwolenia. Tak więc mimo udzielenia jednorazowego, z natury rzeczy, zezwolenia na lokalizację obiektu niezwiązanego z drogą, dla jego legalnego pozostawania w pasie drogowym, wymagane jest zezwolenie na zajęcie pasa drogowego na każdy kolejny okres pozostawania obiektu w tym pasie, udzielone przez właściwego zarządcę drogi. Ponadto Kolegium nie podzieliło zarzutu odwołującej dotyczącego naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. SKO wyjaśniło, iż odmowa wydania uwierzytelnionych odpisów akt sprawy nie stanowiła przeszkody do zapoznania się z aktami sprawy. Jednocześnie SKO podało, iż w jego ocenie odmowa była uzasadniona, dodając, że postanowieniem z [...] sierpnia 2023 r. utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji z [...] lipca 2023 r. w zakresie odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów akt sprawy. Na powyższą decyzję (określając ją jako postanowienie) Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] A. sp. z o.o. w [...], wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. W zarzutach i uzasadnieniu skargi spółka odniosła się jednak do kwestii niezgodnej z prawem odmowy wydania uwierzytelnionych odpisów akt sprawy. W związku z treścią skargi Sąd w toku postępowania zwrócił się do skarżącej o sprecyzowanie w zakresie przedmiotu skargi, pod rygorem przyjęcia, iż jest nim decyzja SKO z dnia [...] marca 2024 r., nr [...]. W odpowiedzi na wezwanie w piśmie z [...] lipca 2024 r. spółka podała, iż przedmiotem skargi jest odmowa wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów dotyczącym skarżącej decyzji z dnia [...] marca 2024 r., nr [...]. W zarządzeniu z dnia [...] października 2024 r. sędzia sprawozdawca przyjął, iż wobec lakoniczności odpowiedzi skarżącego (pismo z dnia [...] lipca 20204 r.) i jednoczesnego potwierdzenia przez stronę skarżącą numeru i daty zaskarżonego aktu – pismo k. 31, mając przy tym na uwadze, iż skarga strony na postanowienie SKO w [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów została zarejestrowane pod sygn. akt II SA/Go 673/23 i pozostaje w toku, skarga strony na postanowienie SKO w [...] z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów została zarejestrowane pod sygn. akt II SA/Go 408/24 i pozostaje w toku, a skarga strony na postanowienie SKO w [...] z dnia [...] marca 20247 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania stronie uwierzytelnionych odpisów dokumentów została zarejestrowane pod sygn. akt II SA/Go 322/24 i została odrzucona (odpowiedź na skargę k. 9 oraz dane z systemu OSO i Passa), należy uznać zgodnie z rygorem przyjętym w pkt IV zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] czerwca 12024 r., iż przedmiot skargi nie uległ zmianie i stanowi go decyzja SKO w [...] z dnia [...] marca 2024 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na umieszczenie tablicy reklamowej w pasie drogowym. W odpowiedzi na skargę organ przyjął, iż skarga dotyczy decyzji z dnia [...] marca 2024 r. w przedmiocie zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym tablicy reklamowej. Organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i dodając, że sprawa dotycząca postanowienia SKO z dnia [...] sierpnia 2023 r. utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie udostępnienia uwierzytelnionych odpisów akt sprawy, rozpoznawana jest pod sygn. akt II SA/Go 673/23. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej jako - p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności) jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 21 września 2022 r., tj. dniem wejścia w życie zmian do tejże ustawy wprowadzonych ustawą z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1768). Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 ww. ustawy nowelizującej do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 21 września 2022 r. prowadzonych na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu dotychczasowym stosuje się przepisy tej ustawy w brzmieniu dotychczasowym. Wniosek skarżącej obejmował żądanie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ul. [...] (dz. nr [...] ob. [...]) w [...] pod reklamę jednostronną na okres od [...] września 2021 r. do dnia [...] września 2024 r. Zaskarżoną decyzją, jak i poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji udzielono skarżącej zezwolenia na zajęcie pasa drogowego we wnioskowanym miejscu jednak tylko na okres od [...] września 2021 r. do [...] grudnia 2021 r., odmawiając wydania tego zezwolenia na pozostały okres. Analizując mające zastosowanie w niniejszej sprawie przepisy prawa należy wskazać, że w myśl art. 39 ust. 1 u.d.p., pas drogowy jako strefa ruchu drogowego podlegająca szczególnej ochronie prawnej objęta jest rozlicznymi zakazami co do sposobu jego wykorzystania. W myśl art. 39 ust. 3 u.d.p. w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w ust. 7 lub w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. Jednakże właściwy zarządca drogi: 1) może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a, wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu dróg; 1a) odmawia wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym infrastruktury telekomunikacyjnej, jeżeli w kanale technologicznym istnieją wolne zasoby; 2) odmawia wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym reklam, jeżeli ich umieszczenie mogłoby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń, lub zmniejszenie jej trwałości, lub zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego oraz w przypadkach, gdy reklamy nie spełniają warunków, o których mowa w art. 42a. Zgodnie z art. 40 ust. 1 u.d.p., zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Według art. 40 ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy zezwolenie takie dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam. Z kolei zgodnie z treścią § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego zezwolenie na zajęcie pasa drogowego powinno określać w szczególności: 1) imię i nazwisko oraz adres lub nazwę i siedzibę podmiotu występującego o zajęcie, 2) cel zajęcia pasa drogowego, 3) okres zajęcia pasa drogowego, 5) wysokość opłaty za zajęcie pasa drogowego oraz sposób jej uiszczenia. Z powyższego wynika, i co nie jest kwestionowane, że decyzja o udzielenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ma charakter uznaniowy. Uznaniowość decyzji nie może jednak oznaczać dowolności, a kontrola przeprowadzonego przez organy obu instancji postępowania skłania do wniosku, że są one tą wadą obarczone. Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Wybór taki nie może być dowolny. Musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 2875/95, Wokanda 1996, Nr 6, s. 32; podobnie (w:) wyrok NSA z dnia 19 lipca 1982 r.,II SA 883/82, PiP 1983, Nr 6, s. 141). Kontrola decyzji uznaniowej przez sąd administracyjny polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone było prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy, czy w toku postępowania administracyjnego podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności. Ponadto w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli- art. 7 k.p.a. W świetle art. 8 k.p.a., organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] września 2021 r. skarżąca zwróciła się o wydane zezwolenia na umieszczenie reklamy w pasie drogi ul [...] w [...] (punkt : [...] o powierzchni 2,31 m2) w terminie od [...] września 2021 r. do [...] września 2024 r. Do wniosku strona dołączyła wymagane dokumenty. Decyzją organu I instancji udzielono skarżącej zgody na zajecie pasa drogowego na okres od [...] września 2021 r. do [...] grudnia 2021 r., a na pozostały okres wskazany we wniosku odmówiono zezwolenia. Zatem udzielona przez zarządcę drogi zgoda na zajęcia pasa drogowego obejmowała okres znacząco krótszy, aniżeli wnioskowany przez stronę postępowania. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. W tej sytuacji, stosownie do treści art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 kpa rolą organów orzekających w sprawie było szczegółowe uzasadnienie motywów rozstrzygnięcia, a w szczególności odniesienie się do okresu na jaki udzielono zgody na zajecie pasa drogowego. W ocenie Sądu wskazane przez organy obydwu instancji przesłanki mające przemawiać za tak istotnym skróceniem terminu, na który wydane zostało zezwolenie, w istocie pozostają niejednoznaczne i nie znajdują właściwego odzwierciedlenia w aktach administracyjnych sprawy oraz obiektywnych okolicznościach sprawy. Przede wszystkim w decyzji organu I instancji w zakresie uzasadnienia skrócenia terminu udzielonego zezwolenia, powołano się na ewentualne rozpoczęcie inwestycji i kolidowanie tablicy reklamowej z potencjalnymi pracami. Przy czym należy zauważyć, iż organ nie wskazał jakiej realnej inwestycji ma to dotyczyć (czy inwestycja taka jest planowana), o jaką realną w tym okresie kolizję danej reklamy z planowanymi robotami budowlanymi prowadzonymi na tym obszarze może chodzić. Dodać należy, iż w treści decyzji z [...] grudnia 2023 r. wskazano, że właściciel reklamy zobowiązany jest do m.in. czasowego usuwania na swój koszt reklam lub tablic informacyjnych w przypadku konieczności przeprowadzania prac związanych z przebudową, remontem lub robotami utrzymania drogi, po otrzymaniu pisemnego wezwania zarządcy. Z kolei SKO w w/w zakresie jedynie powieliło argumentację organu I instancji w istocie nie dokonując w tym zakresie właściwej oceny. Tym samym zdaniem Sądu organy nie wykazały, że uwzględnienie wniosku strony w całości wynika z przyczyn obiektywnych i podyktowane jest uzasadnionymi względami. Argumentacja organu jest w tym zakresie ogólnikowa, nie została bowiem poparta informacją wskazującą na rzeczywistą kolizję z prowadzonymi robotami budowlanymi w pasie drogowym. Należy zwrócić uwagę, iż zezwolenie udzielono tylko na 3 miesiące z 3 lat objętych wnioskiem, a zatem istotnie skrócono czas objęty wnioskiem. Tymczasem inwestycja drogowa to proces wieloetapowy, poza kwestiami wynikającymi z awarii, objęty planowaniem, choćby wynikającym z konieczności zapewnienia środków z budżetu w tym zakresie. Tymczasem organy udzielając zezwolenia jedynie na trzy miesiące i powołując się na inwestycje drogowe nie wskazały na konkretne plany w tym zakresie i bez odzwierciedlenia w dowodach znajdujących się w aktach administracyjnych, co nie odpowiada wymogom uzasadnienia decyzji uznaniowej. Zauważyć przy tym należy, że na poczynienie ustaleń w powyższym zakresie nie pozwala zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Wskazać ponadto trzeba, że również pozostałe okoliczności wskazane w decyzji jako uzasadnienie ograniczenia okresu zajęcia pasa drogowego pod reklamę, wymagały szczegółowej analizy, której w sprawie zabrakło. Takiego argumentu nie może stanowić, jak uczynił to organ, powołanie się na brak wykazania przez wnioskodawcę, że umieszczenie reklamy w konkretnym miejscu nie zagrozi bezpieczeństwu drogowemu. Tymczasem należy przede wszystkim zauważyć, iż ocena w zakresie kwestii zagrożenia bezpieczeństwa przez tablicę reklamową dokonana została w istocie już w decyzji o jej lokalizacji (z dnia [...] sierpnia 2021 r.). Ponadto podnieść należy, iż organ powołując się na w/w argument jednocześnie nie wezwał strony do wykazania tejże przesłanki, ani też nie poinformował strony w trybie art. 79a k.p.a. Nadto, w ocenie Sądu, okoliczność że wnioskodawca występuje po raz pierwszy z wnioskiem o zajęcie pasa drogowego pod reklamę na okres czterech lat, w świetle art. 40 u.d.p., nie może stanowić podstawy do wydania zgody na okres krótszy, aniżeli wskazany we wniosku. W tym stanie sprawy zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzją organu I instancji wydane zostały z naruszeniem zasad procesowych wyrażonych w art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 kpa. Nadto z względów wyżej wskazanych decyzje nie spełniają wymogów z art. 107 § 3 kpa. Pozostałe zarzuty skargi nie miały wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie zatem do dokonania ponownie oceny wniosku skarżącej, w szczególności odnośnie wnioskowanego okresu udzielenia zezwolenia na zajecie pasa drogowego. W zależności od wyników dokonanej oceny, z uwzględnieniem niniejszego orzeczenia zgodnie z art. 153 p.p.s.a., organ ewentualnie uzupełni materiał dowodow w niezbędnym zakresie. Następnie zaś organ ponownie wydając decyzję będącą decyzją uznaniową, dokona tego z zachowaniem wymogów procedury administracyjnej, w tym w zakresie art. 7, art. 8, art. 9 , art. 10, art. 79a k.p.a. a dalej wyda decyzję spełniającą wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obydwu instancji (pkt I wyroku). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. (pkt II wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło