II SA/Go 310/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Asesor WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia ponownie wniesionych skarg na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. postanawia: odrzucić skargę. Uchwałą [...] Rada Miasta Z., na podstawie przepisu art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U z 2001 r. Nr 142, póz. 1591 z późn.zm.) w związku z art. 239 Kodeksu postępowania administracyjnego, rozpatrzyła ponownie wniesione skargi D. B. na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z.. Zgodnie z § 1 ust. 1 powołanej uchwały, Rada Miasta nie uwzględniła ponownie wniesionych 10 skarg D. B. na działalność powyższego kierownika gminnej jednostki organizacyjnej z 3 listopada i 17 grudnia 2007 r., 2, 4, 14, 15, 17 i 21 stycznia 2008 r., 1 i 18 lutego 2008 r. z powodu braku okoliczności świadczących o niesłusznym lub niezasadnym postępowaniu w sprawie i podtrzymała stanowisko zawarte w uchwale [...] w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z., iż skargi są niezasadne. D. B. pismem z dnia 14 kwietnia 2008 r. wniosła za pośrednictwem Przewodniczącego Rady Miasta Z. skargę na powyższą uchwałę, w której stwierdziła, iż "w ogóle nie przystaje ona do stanu rzeczy przez nią przedłożonego, będąc absurdalnym wytworem zdegenerowanych urzędników funkcjonujących w układach korupcyjnych" co rażąco narusza jej interes prawny i godzi we wszelkie prawa osobiste oraz majątkowe. W ocenie strony jej skargi zostały przez Radę Miasta rozpoznane nieprawidłowo, gdyż nie uwzględniono słusznych zarzutów dotyczących niewywiązywania się przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej i jego pracowników z obowiązków wobec skarżącej jako osoby uprawnionej do korzystania ze świadczeń w ramach pomocy społecznej Skarżąca wskazała, że wyczerpała tryb zaskarżenia uchwały organu gminy, wnosząc uprzednio wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ pozostał jednakże bezczynny i wystosował do strony pismo, iż Rada Miasta na XXI sesji w dniu [...] pozostawiła jej wezwanie bez rozpatrzenia i uwzględnienia. Odpowiadając na skargę Rada Miasta Z. wniosła o jej odrzucenie z powodu niedopuszczalności lub oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że wielokrotnie powielane przez skarżącą skargi na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej oraz Prezydenta Miasta były już przedmiotem rozpatrzenia i nie wnoszą do sprawy nowych okoliczności. Wszystkie skargi dotyczą bowiem niezadowolenia z wysokości przyznanej pomocy społecznej oraz niewłaściwego stosunku do skarżącej Dyrektora MOPS. Nadto organ powołując się na orzecznictwo sadów administracyjnych, w tym WSA w Gorzowie Wlkp. podniósł, iż uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 kpa są czynnością informacyjną o sposobie załatwienia skargi, mają charakter ostateczny i nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarg podlegała odrzuceniu. Na wstępie należy podkreślić, że postępowanie w sprawach skarg i wniosków zostało samodzielnie uregulowane w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, którego rozdział 2, obejmujący przepisy art. 227 - 240, normuje postępowanie skargowe. W myśl art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi może być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W sytuacji, gdy przepisy szczególne nie określają organów właściwych do rozpatrywania skarg, zgodnie z art. 229 pkt 3 k.p.a. organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza, prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, jest rada gminy. W postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy czym elementy składowe tego zawiadomienia określa art. 238 § 1 k.p.a. Nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, t. II, Zakamycze 2005, s. 544-545). Tego typu akty lub czynności muszą spełniać następujące przesłanki: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych, muszą mieć charakter publicznoprawny, dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 29-30). Zawiadomienie z art. 238 § 1 k.p.a. nie posiada tej ostatniej cechy, co przesądza o niezaskarżalności tego typu czynności. W orzecznictwie sądowym panuje ugruntowany pogląd, iż tryb "ogólnoskargowy" (art. 221 - 240 k.p.a.) jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (wyrok NSA z dnia 01.12.1998 r., III SA1636/97, LEX nr 37138; postanów. NSA z dnia 21.11.2000 r, III SAB 108/99, LEXnr 48017; postanów. WSA w Rzeszowie z dnia 25.07.2005 r., l SA/Rz 117/05, opubl. OwSS 2006/1/26, LEX nr 165846). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanów. NSA z dnia 09.12.1999 r, III SAB 7/99, opubl. ONSA2001 r. nr 1 póz. 27, LEX nr 40203). Jeżeli chodzi o samą uchwałę rady gminy w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność wójta (burmistrza, prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, to można spotkać się z poglądem, iż uchwała rady gminy jako organu właściwego do oceny kwestionowanego postępowania organu wykonawczego gminy (art. 229 pkt 3 k.p.a.) jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej i podlega zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (wyrok NSA z dnia 28.02.2002 r., II SA 2481/01, LEX nr 81766). Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, podziela jednakże zdecydowanie stanowisko wyrażone w innym orzeczeniu NSA w którym stwierdzono, iż organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują co prawda uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości (co sugerowałoby możliwość zaskarżenia ich do sądu administracyjnego), jednakże uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. są taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak i czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako forma prawna działania. "Uznanie zatem, że w sytuacji gdy załatwienie skargi, o której mówi art. 227 kpa, nastąpiło w formie uchwały, służy skarga do sądu administracyjnego, powodowałoby niczym nie uzasadnioną nierówność prawną podmiotów, tym bowiem, których skarga nie została załatwiona w formie uchwały, skarga do sądu na czynność informującą o sposobie załatwienia nie służyłaby" (postanowienie NSA z dnia 12.04.2001 r, l SA 2668/00, LEX nr 54426). Na marginesie należy podkreślić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wielokrotnie odrzucał już z podanych wyżej przyczyn skargi D. B. na uchwały Rady Miasta Z. w sprawie rozpatrzenia jej skarg na działalność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej oraz Prezydenta Miasta Z. (vide postanowienie z dnia 30 maja 2007 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 290/07, postanowienie z dnia 7 sierpnia 2007 r. sygn. akt II SA/Go 437/07). Skarżącej znane jest zatem ugruntowane orzecznictwo tutejszego Sądu w tym zakresie. W świetle powyższych okoliczności należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, skarga podlega odrzuceniu.