II SA/Go 353/07
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-07-05
Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Michał Ruszyński, Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce stałego pobytu, a jej nowy adres nie jest znany, mimo że wcześniej sąd powszechny przyznał jej wyłączne korzystanie z części lokalu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Opuszczenie lokalu przez skarżącego miało charakter trwały i dobrowolny, co potwierdzają zeznania świadków i fakt ustanowienia kuratora z powodu nieznanego miejsca pobytu. Sąd powszechny przyznający prawo do lokalu nie przesądza o obowiązku meldunkowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania H.G. z pobytu stałego. Organy administracji orzekły o wymeldowaniu, uznając, że H.G. opuścił lokal w 1998 r., zabrał rzeczy i jego miejsce pobytu nie było znane. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił decyzję organów, wskazując na naruszenie przepisów k.p.a. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. WSA w obecnym składzie oddalił skargę H.G.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.), Sędziowie Asesor WSA Michał Ruszyński, Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek, Protokolant Specjalista Magdalena Tyniec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi G.H. na Wojewoda z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowanie Oddalono skargę
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. Nr [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001r., Nr 878 poz. 960 ze zmianami), orzekł na wniosek G.G., o wymeldowaniu H.G. z pobytu stałego w [...].
Na skutek wniesionej przez skarżącego H.G. skargi, Wojewoda decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...], podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji organu I instancji i utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy wskazując w uzasadnieniu, że skarżący w dniu [...] czerwca 1973 r. został zameldowany na pobyt stały w lokalu przy ul. [...], w którym mieszkała jego żona G.G., syn P.G. i pasierb E.N..
Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2001 r. Sąd Okręgowy rozwiązał ich małżeństwo, natomiast Sąd Apelacyjny w Poznaniu w wyniku apelacji H.G. przyznał mu wyłączne korzystanie z najmniejszego pokoju w przedmiotowym mieszkaniu z prawem do współkorzystania z pomieszczeń wspólnych. Z zeznań G.G., P.G., sąsiadów oraz wywiadu przeprowadzonego przez policję wynikało, że jeszcze przed orzeczeniem rozwodu H.G. w 1998 r. opuścił sporny lokal, zabrał swoje rzeczy, a miejsce jego pobytu nie było znane.
W postępowaniu administracyjnym o wymeldowanie wszczętym z wniosku G.G., H.G. reprezentował kurator ustanowiony postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. (sygn. akt III RNs 76/04) Sądu Rejonowego. Organy obu instancji oceniły, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że przesłanki wymeldowania o jakich mowa w art 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych zostały spełnione, gdyż H.G. opuścił miejsce stałego pobytu, nie przebywa w nim co najmniej od 6 miesięcy i nowego miejsca pobytu nie można ustalić.
Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim (sygn. akt II SA/Go 448/05) na skutek skargi H.G. na decyzję organu II instancji, uchylił to rozstrzygnięcie i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2004 r. orzekające o wymeldowaniu H.G. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...]. Sąd uznał bowiem, że organy w toku postępowania naruszyły przepisy art. 7, 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. gdyż nie zebrały i nie rozpatrzyły całego dostępnego materiału dowodowego, a uzasadnienie decyzji nie zawiera wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła G.G., zarzucając zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego tj. art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez niewłaściwe jego zastosowanie, polegające na przyjęciu, że organy z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. nie poczyniły żadnych ustaleń w zakresie trwałości i dobrowolności opuszczenia przez H.G. lokalu mieszkalnego przy u. [...] oraz wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku, o oddalenie skargi H.G. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2004 r. i zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokiem z dnia 27 marca 2007 r. - sygn. akt II SA/Go 534/06 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę WSA w Gorzowie Wlkp. do ponownego rozpatrzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko, że przyjęcie iż w ustalonym przez organ stanie faktycznym nie było podstaw do uznania, że opuszczenie lokalu miało charakter dobrowolny bez rozważenia zeznań, w szczególności G.G. było nieuzasadnione. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd podkreślając rozbieżne stanowiska stron w toku postępowania nie zakwestionował ustaleń faktycznych poczynionych przez organ I instancji i podzielonych przez organ II instancji.
W związku z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zarejestrowano ją pod sygnaturą akt II SA/Go 353/07.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. 153, poz. 1269, ze zmianami ), sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z prawem. W związku z powyższym usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne lub przepisy postępowania określone art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami).
Sąd nie może opierać kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Dokonując oceny zasadności zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim Sąd władny jest to uczynić, a więc z punktu widzenia legalności uznać należy, że decyzja ta nie uchybia prawu, zaskarżonej decyzji nie można bowiem postawić zarzutu, iż została wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu skarga jest niezasadna.
Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami ) podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy.
Zdaniem Sądu, organ pierwszej jak i drugiej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny w sprawie. Prawidłowo również w sprawie przyjęto, że zaszły przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960, ze zmianami ).
Stosownie bowiem do tego przepisu, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, organ administracji wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i jednocześnie nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
W przypadku wymeldowania, analogicznie jak w przy zameldowaniu, źródłem obowiązku organu administracji do wydania decyzji w omawianym przedmiocie, jest sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu, niezależnie od tego, czy utraciła uprawnienie do przebywania w tym miejscu.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona, jeżeli opuszczenie lokalu ma charakter trwały oraz jest dobrowolne a nie wynika z bezprawnych działań lub zachowań innych osób (vide wyrok NSA z dnia 22 maja 2003 r. SA/Bk 138/2003, Legalis; wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r. V SA 3169/2000, Legalis; wyrok z dnia 22 sierpnia 2000 r. V SA 108/2000, LEX nr 49954).
Z akt administracyjnych sprawy, a w szczególności z zeznań G.G. oraz syna P.G., wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że H.G. opuścił sporny lokal w 1998 r., jeszcze przed rozpoczęciem sprawy rozwodowej, pod nieobecność żony, kiedy ta przebywała poza granicami kraju. G.G. stwierdziła ponadto, że skarżący wyprowadził się do innej kobiety zabierając ze sobą wszystkie swoje rzeczy osobiste.
Na powyższe stwierdzenia skarżący nie przedstawił kontrargumentów i nie starał się ich podważyć.
Wobec takich ustaleń należy przyjąć, mając na względzie brak ze strony skarżącego dowodów podważających, że opuszczenie przedmiotowego lokalu miało dobrowolny charakter i wynikało z jego autonomicznej woli, a zamiarem skarżącego było opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu.
Utrwalony jest pogląd w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodnie z którym pobyt stały oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Zamiar stałego pobytu musi być określony na podstawie obiektywnych możliwych do stwierdzenia okoliczności (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt V SA 1917/2001 z dnia 19 lutego 2002 r., nie publikowane; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II SA/Ka 613/2000 z dnia 18 grudnia 2001 r., nie publikowane).
Fakt opuszczenia spornego lokalu potwierdza to, że po wyprowadzeniu się przez skarżącego jego miejsce pobytu nie było znane, a przed organem I instancji reprezentował go ustanowiony przez Sąd na wniosek organu kurator.
Na marginesie należy zaznaczyć, iż w zakończonej przed sądem powszechnym w sprawie o podział majątku wspólnego prawo do spornego lokalu otrzymała G.G., co potwierdził H.G. na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie dyspozycji art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami ) orzeczono jak w sentencji.
Michał Ruszyński Ireneusz Fornalik Aleksandra Wieczorek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło