II SA/Go 376/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E Spółka z o.o. na czynność Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. w przedmiocie przeprowadzenia w drodze eksperymentu doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie o niskich wygranych odrzucić skargę. E Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na czynność podjętą z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w dniu [...] lutego 2010 r., polegającą na przeprowadzeniu, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie o niskich wygranych, stwierdzoną protokołem nr [...] z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2010 r. w należącym do skarżącej punkcie gry na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w lokalu ,, [...]". Skarżąca wniosła o uchylenie lub stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonych czynności i aktów. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej czynności naruszenie art. 3 i art. 32 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, art. 121 § 1, art. 129, art. 124 w zw. z art. 292, art. 197 § 1 i art. 52 i 54 ustawy o Służbie Celnej oraz art. 2 ust. 2b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych poprzez: – przeprowadzenie zaskarżonej czynności w ramach kontroli, której podjęcie nastąpiło bez analizy ryzyka oraz w sposób automatyczny, nielosowy; – przeprowadzenie zaskarżonej czynności mimo niewystąpienia przesłanek jej dopuszczalności oraz w sposób stronniczy, nierzetelny i niefachowy: – brak powołania biegłego dla stwierdzenia okoliczności będących przedmiotem kontroli, mimo, iż ich stwierdzenie wymagało wiadomości specjalnych; – błędną wykładnię art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych, a także -ewentualnie - art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych i uznanie w jej wyniku, iż badany automat nie spełnia warunku określonego w tym przepisie, mimo iż fakt spełniania wspomnianego warunku był uprzednio wielokrotnie badany przez szereg organów i podmiotów, zaś skarżąca nie dokonywała w badanym automacie żadnych zmian. Ponadto zarzucono w skardze naruszenie art. 8 i art. 9 w zw. z art. 1 akapit 1 pkt 1, 3, 4 i 11 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego w zw. z § 4, § 5, § 8 i § 10 w zw. z § 2 pkt 1a, 2, 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych; art. 2, art. 7, art. 91 ust. 1-3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej oraz zasad wynikających z orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości poprzez zastosowanie przepisu art. 129 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, mimo, iż z powodu braku jego uprzedniej notyfikacji, narusza on przytoczone przepisy. Skarżąca zaznaczyła, iż ewentualnie w przypadku uznania przez Sąd, iż zaskarżenie tej czynności jest niedopuszczalne wnosi również skargę na kontrolę przeprowadzoną w dniu [...] lutego 2010 r. w należącym do niej punkcie gry na automatach o niskich wygranych, mieszczącym się w lokalu ,, [...]" oraz ewentualnie na protokół z powyższej kontroli. W piśmie z dnia [...] czerwca 2010 r. skarżąca sprecyzowała, iż wniesiona przez nią skarga dotyczy zarówno czynności polegającej na przeprowadzeniu "eksperymentu", jak i kontroli organu z [...] lutego 2010 r. i protokołu sporządzonego w jej następstwie. W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Celnego wniósł o jej odrzucenie, względnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne, 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8/ bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Należy zauważyć, że zgodnie z przytoczonymi przepisami, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje administracyjne i postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4). Z powyższego wynika, że akty lub czynności podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki: nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym, winny mieć charakter publicznoprawny, być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ostatni warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku ( postanowienie NSA z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 265/07). Powyższe wskazuje, że czynność z zakresu administracji publicznej może podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego jedynie, gdy z jej treści wynika przyznanie stronie uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków a czynności te wynikają z władczego działania organu. Przedmiot skargi na gruncie niniejszej sprawy stanowi czynność Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie czynności z dnia [...] lutego 2010 r. przeprowadzenia w drodze eksperymentu doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie o niskich wygranych w punkcie gry należącym do skarżącej spółki. W ocenie Sądu czynność zrealizowania eksperymentu polegającego w istocie na kontrolowanej grze na automacie o niskich wygranych, wykonana w ramach kontroli przeprowadzonej na podstawie art. 30 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. Nr 168, poz. 1323) przez funkcjonariusza Służby Celnej, nie może zostać uznana za "inne czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Sama czynność eksperymentu opisana w protokole i polegająca na kontrolowanej przez funkcjonariuszy grze na automacie nie rodzi żadnych obowiązków, jak i nie stwarza uprawnień po stronie skarżącej. Zaskarżony "eksperyment" stanowi jedynie czynność faktyczną organu, bez konkretyzacji obowiązku znajdującego oparcie w konkretnym przepisie materialnego prawa administracyjnego. Bowiem przez akty lub czynności organu administracji publicznej, o jakich mowa w art. 3 § 1 pkt 4 rozumieć należy głównie działania materialno-techniczne, wywołujące określone skutki prawne. Działania te mogą mieć również charakter władczy, z tym, że nie są to rozstrzygnięcia władcze, gdyż wówczas mamy do czynienia z decyzją administracyjną (uchwała NSA z dnia 8 września 2003 r., OPS 2/03, ONSA 2004, nr 1, poz. 5 ). Przez "czynność" w rozumieniu przywołanego przepisu p.p.s.a. należy rozumieć czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, podjętą przez organ administracji publicznej dotyczącą stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zauważyć należy, iż zaskarżona czynność, o której mowa powyżej nie mogła wywołać żadnego skutku prawnego, była jedynie aktywnością organu w zakresie postępowania dowodowego. Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o treść art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Na marginesie Sąd wskazuje, iż pozostałe zaskarżone przez skarżącą czynności tj. kontrola z dnia [...] lutego 2010 r. oraz protokół sporządzony w wyniku jej przeprowadzenia zgodnie z treścią zarządzenia z dnia [...] czerwca 2010 r. zostały na podstawie art. 57 § 3 p.p.s.a. wyłączone z akt niniejszej sprawy i po zarejestrowaniu pod nowymi numerami, o czym strony zostaną powiadomione, zostaną rozpoznane przez tutejszy Sąd.