II SA/Go 433/05

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-11-09

Skład orzekający: Ireneusz Fornalik, Joanna Brzezińska, Anna Juszczyk - Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie funkcjonariusza celnego na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej stanowi rozwiązanie stosunku służbowego z winy, które wyklucza prawo do zasiłku dla bezrobotnych przez 180 dni od rejestracji w urzędzie pracy?
Ratio decidendi
Zwolnienie funkcjonariusza celnego na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej, tj. w przypadku wniesienia aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, stanowi rozwiązanie stosunku służbowego z winy. W związku z tym, zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia, prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje dopiero po upływie 180 dni od dnia rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. Organ administracji prawidłowo zastosował ten przepis, a decyzja o odmowie zasiłku nie narusza prawa.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. został zwolniony ze służby celnej na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej z powodu wniesienia aktu oskarżenia o umyślne przestępstwo. Starosta odmówił mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia, wskazując, że zwolnienie nastąpiło z winy skarżącego. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował, czy zwolnienie ze służby na tej podstawie jest równoznaczne z rozwiązaniem stosunku służbowego z winy, co wyklucza prawo do zasiłku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Sędziowie Asesor WSA Joanna Brzezińska, Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska (spr.), Protokolant Anna Paprocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę II SA/Go 433/05 Uzasadnienie W dniu [...] listopada 2004r. Starosta wydał decyzję nr [...] na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 1447 b oraz 75 ust. 1 pkt 3 ustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w której odmówił J.K. prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] sierpnia 2004r. W uzasadnieniu podano, że z przedstawionych dokumentów wynika, iż w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w Powiatowym Urzędzie Pracy nastąpiło rozwiązanie stosunku służbowego z winy skarżącego bez wypowiedzenia. Zgodnie z art. 75 ust. 2 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...) w takim wypadku przysługuje bezrobotnemu zasiłek po upływie 180 dni od dnia zarejestrowania. Decyzję skarżący otrzymał 30 listopada 2004r. W dniu 10 grudnia 2004r. złożone zostało odwołanie. W uzasadnieniu podano, że zgodnie z treścią art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy z dnia 24 lipca 1999r. o Służbie Celnej funkcjonariusza celnego zwalnia się ze służby w wypadku wniesienia aktu oskarżenia publicznego. Zdaniem skarżącego zwrot " zwolnienie ze służby" wskazuje, że w razie zaistnienia określonych warunków istnieje obowiązek zwolnienia funkcjonariusza ze służby i ma charakter obligatoryjny. Zdaniem skarżącego Izba Celna w sposób jednoznaczny nie wypowiedziała się czy rozwiązanie stosunku służbowego zaistniało z winy skarżącego czy też ma charakter obligatoryjny. Zdaniem skarżącego PUP winien w pierwszej kolejności przed wydaniem decyzji otrzymać z Izby Celnej wykładnię prawną art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej jednoznacznie określająca czy rozwiązanie stosunku służbowego było z winy skarżącego bez wypowiedzenia czy też innym zwolnieniem. W dniu [...] stycznia 2005r. Wojewoda decyzją [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że dokumentem pozwalającym na ustalenie sposobu zwolnienia jest świadectwo pracy, w którym zamieszcza się informacje dotyczące podstawy prawnej rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. Z przedłożonego organowi I instancji świadectwa pracy wynika, że zwolnienie nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej. Skarżący nie wystąpił o sprostowanie treści świadectwa pracy. Podstawa zwolnienia wskazana w świadectwie pracy uzasadnia stwierdzenie że stosunek pracy ustał z winy skarżącego, przez co ma zastosowanie przepis art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji (...). Ponadto organ II instancji podał, że wykładnia przepisu art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej wynikająca z wyroku z 5 października 2004r. sygn. akt IV SA/Po 301/04 stanowi, iż na dzień rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy wina strony ( skarżącego ), nie w znaczeniu karnym lecz co do przyczyny ustania stosunku służbowego, została wykazana w treści przedłożonego świadectwa pracy. Z tego też względu zdaniem organu II instancji prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje po okresie 180 dni od dnia zarejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy zgodnie z art. 75 ust. 2 pkt 3 ustawy o promocji i zatrudnienia (...). Decyzję skarżący otrzymał 10 stycznia 2005r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożono 2 lutego 2005r. Zdaniem skarżącego zwolnienie ze służby na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a zgodnie z interpretacją Dyrektora Izby Celnej nie stanowi żadnej kary, ani nie jest wynikiem jakiegokolwiek postępowania dyscyplinarnego. Decyzja jest tylko i wyłącznie wynikiem stwierdzenia określonego stanu faktycznego i zastosowania do niego przepisów ustawy. Zdaniem skarżącego nie ma zastosowania do jego sytuacji przepis art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji i zatrudnieniu (...). Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Przedstawił przebieg postępowania oraz powtórzył argumentację z decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że na podstawie § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wlkp. i Kielcach rozpoznawanie spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz.U. Nr 187, poz. 1926) w związku z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z 13 sierpnia 2004r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 187. poz.1927) sprawy w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie woj. lubuskiego zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu – zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wlkp. Na mocy cytowanych przepisów sąd ten, z dniem 01 lipca 2005r. stał się właściwy do rozpatrzenia przedmiotowej skargi. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Nie może zatem wkraczać w uprawnienia organów administracji orzekając bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w prowadzonym postępowaniu lub naruszeniu przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. Oceniając zasadność decyzji w zakresie, w jakim Sąd jest władny to uczynić, a więc z punktu widzenia jej legalności, stwierdzić należy, iż decyzja zaskarżona nie uchybia prawu. Sąd sprawując kontrolę bada w pierwszej kolejności czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Kontrola ta obejmuje zarówno ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym jak również dochowaniem prawem procedury. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiło naruszenie prawa materialnego, jak również w prowadzonym postępowaniu sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...) – prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w powiatowym urzędzie pracy spowodował rozwiązanie ze swej winy stosunku pracy lub stosunku służbowego bez wypowiedzenia. Stosunek pracy ze skarżącym został rozwiązany na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej. Zgodnie z powołanym przepisem funkcjonariusza celnego zwalnia się ze służby w wypadku wniesienia aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa, ściganego z oskarżenia publicznego. Wniesienie aktu oskarżenia, w którym postawiono skarżącemu zarzut popełnienia przestępstwa z oskarżenia publicznego stanowiło podstawę rozwiązania ze skarżącym stosunku służbowego. Skarżący w sprawie nie kwestionuje podstawy rozwiązania z nim stosunku służbowego. Podstawa zwolnienia została również wpisana w świadectwie służby. Dokumentem pozwalającym uczynić ustalenia w zakresie sposobu rozwiązania stosunku służbowego jest świadectwo służby. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy, Płacy i Polityki Społecznej z 15 maja 1996r. w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydania i prostowania ( Dz. U. Nr 60 poz.282 z póz. zm.) w świadectwie pracy zamieszcza się informacje niezbędne do ustalenia uprawnień ze stosunku pracy i uprawnień z ubezpieczenia społecznego, w tym dotyczące podstawy prawnej rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. Informacja taka została zawarta w świadectwie służby skarżącego i stanowi podstawę do stwierdzenia, iż stosunek służbowy skarżącego ustał z jego winy, poprzez co w sprawie ma zastosowanie przepis art. 75 ust.1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...). Zwrot "zwolnienie ze służby" wskazuje, że w razie zaistnienia określonych warunków istnieje obowiązek zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Przepisy ustawy o Służbie Celnej przewidują tryb rozwiązania stosunku służbowego bez wypowiedzenia. Zgodzić się należy również, że nie każde zwolnienie ze służby następuje z winy funkcjonariusza. Przepisy art. 25 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej przewiduje obligatoryjne zwolnienie ze służby w wypadku: - orzeczenia trwałej niezdolności do służby; - wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby; - skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo popełnione umyślnie; - zrzeczenia się obywatelstwa polskiego; - nieprzydatności do służby, stwierdzonej w ocenie okresowej lub opinii służbowej w okresie służby przygotowawczej; - odmowy złożenia ślubowania; - prawomocnego orzeczenia utraty praw publicznych; - prawomocnego orzeczenia zakazu wykonywania zawodu funkcjonariusza celnego; - wniesienia aktu oskarżenia o umyślne popełnienie przestępstwa, ściganego z oskarżenia publicznego; - tymczasowego aresztowania; odmowy wykonania decyzji w sprawie przeniesienia, o którym mowa w art. 18 ust. 2 i 4 ustawy o Służbie Celnej; - zgłoszenia przez funkcjonariusza celnego pisemnego żądania zwolnienia ze służby; - trwałej utraty zdolności fizycznej lub psychicznej do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, stwierdzonej przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, jeżeli nie ma możliwości pełnienia służby przez funkcjonariusza celnego na innym stanowisku, odpowiednim do jego stanu zdrowia i kwalifikacji zawodowych, albo gdy funkcjonariusz celny odmawia przejścia na takie stanowisko. Nie wszystkie wyżej wymienione podstawy oznaczają, iż rozwiązanie stosunku służbowego nastąpiło z winy funkcjonariusza. Rozwiązanie stosunku służbowego- tak jak i stosunku pracy – wynikać może z przyczyn leżących po stronie pracownika jak i z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. W odniesieniu natomiast do przyczyn leżących po stronie pracownika rozwiązanie stosunku służbowego (pracy) może wynikać z przyczyn przez pracownika zawinionych jak i niezawinionych. Sąd podziela pogląd skarżącego, że decyzja Dyrektora Izby Celnej nie stanowi żadnej kary ani nie jest wynikiem jakiegokolwiek postępowania dyscyplinarnego. Należy jednak zwrócić uwagę, że przepis art. 75 ust.1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...) w swej treści przewiduje, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje po upływie 180 dni od zarejestrowania jeżeli w okresie 6 m-cy przed zarejestrowaniem stosunek służbowy ustał z winy bezrobotnego. Z winy – nie oznacza wyłącznie zwolnienia w związku z zakończonym postępowaniem dyscyplinarnym lub w wyniku jakiejkolwiek kary. Pojęcie winy w prawie pracy nie jest pojęciem tożsamym z winą w postępowaniu karnym czy też dyscyplinarnym. Rozwiązanie stosunku służbowego z winy funkcjonariusza oznacza, że przyczyna rozwiązania leży po stronie funkcjonariusza i nadto jest od niego zależna. Podstawą rozwiązania stosunku służbowego było takie zachowanie skarżącego, które doprowadziło do wniesienia przeciwko niemu do sądu aktu oskarżenia. Oznacza to, że przyczyna zwolnienia związana była z postawą skarżącego, a ściślej z wykonywaniem obowiązków służbowych w taki sposób, że stanowiło to podstawę do postawienia skarżącemu zarzutu karnego. Szczególny charakter służby celnej oraz stojące przed nią zadania, sprawiają że zgodnie z wolą ustawodawcy służbę tę może pełnić osoba o nieposzlakowanej opinii, która nie tylko nie była karana za przestępstwo popełnione umyślnie, ale także osoba, przeciwko której nie został wniesiony akt oskarżenia w sprawie zarzutu popełnienia przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego. Wolą ustawodawcy było eliminowanie ze służby osób, co do których istnieją uzasadnione wątpliwości w zakresie przestrzegania prawa. Powyższa wykładnia przepisu art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej nakazuje uznać, iż na dzień rejestrowania się w Powiatowym Urzędzie Pracy wina skarżącego co do przyczyn ustania stosunku służbowego została wykazana w świadectwie służby. Skarżący podaje, że zwolnienie ze służby z jego winy wystąpiłoby w przypadku zwolnienia dyscyplinarnego określonego w art. 63 ustawy o Służbie Celnej. Odnosząc się do podnoszonego zarzutu, że Powiatowy Urząd Pracy winien w pierwszej kolejności – przed wydaniem decyzji – otrzymać z Izby Celnej wykładnię prawną art. 25 ust.1 pkt 8a jednoznacznie określającą czy rozwiązanie stosunku służbowego było z winy skarżącego bez wypowiedzenia czy też innym zwolnieniem. Odnosząc się do powyższego należy wskazać, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że organy przy rozstrzyganiu sprawy stosują przepisy prawa materialnego jak i proceduralnego i w ramach prowadzonego postępowania dokonują interpretacji prawa, o ile wystąpi taka konieczność. Oceny czy interpretacja organu jest prawidłowa dokonuje się w postępowaniu instancyjnym (odwoławczym) , a następnie sądowoadministracyjnym. Organ nie miał podstaw do zwracania się do Dyrektora Izby Celnej o interpretację prawną art. 25 ust. 1 pkt 8a ustawy o Służbie Celnej. Sposób rozwiązania i przyczyny rozwiązania stosunku służbowego zostały określone w świadectwie służby i zapisy w świadectwie służby posłużyły organowi do dokonania oceny czy wymieniona podstawa rozwiązania stosunku służbowego jest rozwiązaniem z winy czy też bez winy skarżącego. Zdaniem Sądu, organy administracji w niniejszej sprawie prawidłowo zastosowały przepis art. 75 ust. 1 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia (...). Z uwagi na powyższe zaskarżona decyzji nie narusza przepisów prawa materialnego jak i procesowego. W tym stanie rzeczy podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, skarga podlega oddaleniu na podstawie art.151ustawy z 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. Nr 153, poz.1270) prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło