II SA/Go 49/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi V Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry postanawia: zawiesić postępowanie. Zaskarżoną skargą decyzją z [...] czerwca 2014 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 613 ze zm., dalej: O.p), art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2013 r., poz. 1404 ze zm.), art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej: u.g.h), po rozpoznaniu odwołania V spółki z o.o. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z [...] marca 2014 r. nr [...], którą wymierzono stronie karę pieniężną za urządzanie gier poza kasynem gry na automacie [...] nr seryjny [...] w kwocie 12 000 zł, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne: [...] marca 2013 r. podczas wykonywania obowiązków służbowych, funkcjonariusze Urzędu Celnego dokonali sprawdzenia przestrzegania przepisów u.g.h w lokalu D. W lokalu kontrolujący stwierdzili ww. automat (włączone do sieci i przygotowane do gry). Dokonano oględzin automatu, poprzez przeprowadzenie eksperymentu procesowego, który utrwalono w formie protokołu oględzin. Właścicielem automatów jest V spółka z o.o. Z dokumentów pozyskanych podczas kontroli nie wynikało, aby właściciel automatów posiadał zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa. Na podstawie powyższych okoliczności ustalono, że w lokalu eksploatuje się automaty do gier bez wymaganego zezwolenia. Postanowieniem z [...] stycznia 2014r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry na wskazanym wyżej urządzeniu. Decyzją z [...] marca 2014 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył spółce V karę pieniężną za urządzanie gier poza kasynem na ww. automacie w kwocie 12 000 zł. Po wniesieniu przez stronę odwołania decyzją [...] czerwca 2014 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił pogląd Naczelnika Urzędu Celnego, zgodnie z którym gra na spornym automacie jest grą w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h. Organ wskazał, że potwierdza to opinia techniczna biegłego sądowego z [...] października 2013 r. Wobec uznania automatu za automat do gier w rozumieniu u.g.h i bezspornego jego użytkowania poza kasynem gry bez wymaganego zezwolenia, zaistniała również przesłanka do nałożenia na stronę kary pieniężnej w trybie art. 89 u.g.h. Tym samym za właściwe należało uznać wymierzenie Spółce przez organ pierwszej instancji kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry na przedmiotowym automacie w kwocie 12.000,00 zł. Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej V sp. z o. o wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1.art. 201 § 1 w zw. z art. 201 § 3 w zw. z art. 206 O.p poprzez wydanie decyzji pomimo złożenia przez skarżącego zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Celnej na postanowienie w przedmiocie odmowy zawieszenia postepowania w sprawie, 2. art. 2 ust. 6 u.g.h poprzez wydanie zaskarżonej decyzji z pominięciem tego przepisu, tj. z pominięciem ustalenia czy gra lub zakład posiadające cechy wymienione w art. 2 ust. 1-5 jest grą na automacie w rozumieniu ustawy, 3. art. 2 ust. 3, ust. 4, i ust. 5, art. 89 ust. 1 pkt 2, art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h poprzez ich błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie, które doprowadziło do wymierzenia kary, 4. rażącą obrazę przepisów art. 120 w zw. z art. 201 § 1 pkt 2 w zw. z art. 235 O.p w zw. z art. 91 w zw. z art. 2 ust. 6 u.g.h poprzez zaniechanie obligatoryjnego zawieszenia przedmiotowego postepowania, gdy rozpatrzenie niniejszej sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych – czy gra na przedmiotowym urządzeniu stanowi grę na automacie w rozumieniu u.g.h. 5. art. 121 § 1 O.p poprzez naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, 6. prawa materialnego polegające na błędnej wykładni i zastosowaniu przepisów art. 14 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 91 u.g.h pomimo braku notyfikacji ustawy wymaganego przez art. 8 ust. 1 oraz art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., 7. przepisów art. 187 § 1, art. 191, art. 192 w zw. z Aret. 120 oraz art. 121 § 1 O.p w zw. z art. 91 u.g.h poprzez dokonanie całkowicie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postepowaniu i ich wybiórczą ocenę, 8. art. 216 w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 284a § 2-3 O.p w zw. z art. 91 u.g.h oraz w zw. z art. 36 ust. 5 w zw. z art. 54 i 55 ustawy o Służbie Celnej oraz art. 77 ust. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej poprzez dokonanie ustaleń w postępowaniu na podstawie materiałów pochodzących z niedopuszczalnych czynności w sprawie o sygnaturze [...], przeprowadzonych przez funkcjonariuszy celnych w sytuacji odmiennej niż niecierpiąca zwłoki, 9. art. 120 O.p w zw. z art. 2 ust. 6 w zw. z art. 91 u.g.h poprzez uznanie i przyjecie, ze gra na spornym automacie jest grą na automacie w rozumieniu art. 2 ust. 5 u.g.h mimo braku ustawowych kompetencji do rozstrzygania w tym zakresie. Wskutek sformułowanych zarzutów strona skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji , ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał stanowisko zajęte w decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie należało zawiesić. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej w skrócie p.p.s.a, sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o powyższy przepis następuje z urzędu, lecz jego celowość została pozostawiona ocenie sądu (postanowienia NSA z dnia 11 marca 2005 r., I OZ 45/05 oraz z dnia 7 czerwca 2008 r., I OZ 382/08), zaś generalnie następuje wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy sądowoadminstracyjnej zależy od wyniku innego postępowania (tj. administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej). W orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., I FZ 221/08, wyrok WSA z dnia 18 czerwca 2009 r., III SA/Wa 3321/08), przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji. Sądowi rozpoznającemu niniejszą sprawę z urzędu wiadomym jest, że Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt [...] zwrócił się na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana 2012 – Dz. Urz. U.E. z dnia 26 października 2012 r. Nr C 326) oraz art. 22 § 1 Kodeksu postępowania karnego w związku z art. 113 § 1 Kodeksu karnego skarbowego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującym pytaniem prejudycjalnym: "Czy przepis art. 8 ustęp 1 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE L 204.37) może być interpretowany w ten sposób, że brak notyfikacji przepisów uznanych za mające charakter techniczny dopuszcza możliwość zróżnicowania skutków, tj. dla przepisów dotyczących swobód niepodlegających ograniczeniom przewidzianym w art. 36 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej brak notyfikacji skutkować powinien tym, że nie mogą być one stosowane w konkretnej sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia, zaś dla przepisów odnoszących się do swobód podlegających ograniczeniom z art. 36 Traktatu dopuszczalna jest ich ocena przez sąd krajowy, będący jednocześnie sądem unijnym, czy mimo nie notyfikacji są one zgodne z wymogami art. 36 Traktatu i nie podlegają sankcji braku możliwości ich stosowania?". Sprawa została zarejestrowana w TSUE pod sygn. C-303/15. Sąd Okręgowy zmierza tym pytaniem do ustalenia kluczowej kwestii, a mianowicie tego, czy w każdym przypadku nienotyfikowania przepisów technicznych Komisji niedopuszczalne jest ich stosowanie "przeciwko jednostce", czy też "sankcja niestosowania przepisów" nienotyfikowanych nie musi być wdrożona przez sąd krajowy wówczas, gdy przepisy techniczne dotyczą swobód traktatowych podlegających ograniczeniom na podstawie art. 36 Traktatu. Odpowiedź na postawione pytanie prejudycjalne jest zatem niewątpliwie kluczowa dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Wydając bowiem orzeczenie prejudycjalne TSUE będzie musiał jasno i jednoznacznie wskazać, czy art. 8 Dyrektywy może być rozumiany w ten sposób, że pozwala on na stosowanie nienotyfikowanych przepisów technicznych przez sądy krajowe, jeżeli ich wprowadzenie było motywowane realizacją celów określonych w art. 36 TSUE. Jednocześnie wskazać również należy, że Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt I KZP 10/15 - po rozpoznaniu zagadnienia prawnego: "czy przepisy art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2015 r., poz. 612) w zakresie gier na automatach, ograniczające możliwość ich prowadzenia jedynie na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna, są przepisami technicznymi w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. Urz. WE L 204 z 21.07.1998 r., ze zm.), a jeżeli tak to, czy wobec faktu nienotyfikowania tych przepisów Komisji Europejskiej, sądy karne w sprawach o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 1 k.k.s. uprawnione są, w oparciu o art. 91 ust. 3 Konstytucji, do odmowy ich stosowania jako niezgodnych z prawem unijnym?" –również zawiesił postępowanie do czasu wydania przez TSUE orzeczenia w sprawie C -303/15. Z przedstawionych wyżej względów, podzielając wątpliwości Sądu Okręgowego przedstawione w powołanym powyżej pytaniu prejudycjalnym skierowanym do TSUE, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, po dokonaniu oceny z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości, oraz ekonomiki procesowej, doszedł do przekonania, że podjęcie rozstrzygnięcia opartego na art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a jest w pełni uzasadnione. Orzeczenie, które zapadnie w postępowaniu przed TSUE, będzie stanowić jedną z głównych podstaw rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu sądowym. W świetle powyższych okoliczności na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a orzeczono, jak na wstępie.