II SA/Go 582/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz radcy prawnego P.P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, zwiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów udzielonej skarżącemu nieopłaconej pomocy prawnej. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. A.M. wniósł do Prezesa Sadu Rejonowego o udzielenie mu informacji publicznej dotyczącej Sędziego Sądu Rejonowego B.N. na okoliczność orzekania w Sądzie Rejonowym w zakresie szczegółowo opisanym w przedmiotowym wniosku. Pismem z dnia [...] marca 2015r. Prezes Sądu Rejonowego udzielił wnioskodawcy odpowiedzi na wniosek. Jednocześnie w zakresie danych dotyczących ilości wydanych przez SSR B.N. orzeczeń w zakresie kodeksu rodzinnego w zakresie alimentacyjnym i kodeksu cywilnego w zakresie egzekucji (w tym orzeczeń uchylonych) oraz w zakresie ilości wydanych przez ww. Sędziego orzeczeń (w tym orzeczeń uchylonych) w zakresie kodeksu rodzinnego oraz kodeksu cywilnego) Prezes Sądu Rejonowego zawiadomił wnioskodawcę, iż żądana przez niego informacja ma charakter informacji przetworzonej i wezwał go do wykazania, że żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej). W odpowiedzi na wezwanie A.M. poinformował, iż nie zgadza się z zakwalifikowaniem żądanej informacji publicznej do kategorii informacji przetworzonej. Nie wykazał przy tym, iż udzielenie informacji w tym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu prawnego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. ([...]) Prezes Sądu Rejonowego odmówił wnioskodawcy udzielenia informacji publicznej poprzez udostępnienie: – liczby wydanych orzeczeń przez SSR B.N. w zakresie kodeksu rodzinnego w zakresie alimentacyjnym i kodeksu cywilnego w zakresie egzekucji (w tym orzeczeń uchylonych); – liczby wydanych orzeczeń wydanych przez SSR B.N. w zakresie kodeksu rodzinnego oraz kodeksu cywilnego (w tym liczby orzeczeń uchylonych). W uzasadnieniu decyzji Prezes Sądu Rejonowego stwierdził, że żądana informacja ma cechy informacji przetworzonej zaś wnioskodawca nie wykazał, że informacja której żąda jest informacją szczególnie istotną dla interesu publicznego. Organ przytoczył definicję informacji przetworzonej oraz stwierdził, iż ze względu na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji wiąże się z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem. Powyższe zabiegi czynią takie informacje proste informacją przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego. Zdaniem Prezesa Sądu Rejonowego w celu udzielenia żądanej informacji konieczne jest przejrzenie wszystkich akt Sądu Rejonowego będących w referacie SSR B.N. i ustalenie liczby wydanych w nich orzeczeń. W urządzeniach statystycznych nie zlicza się wszystkich wydanych w danej sprawie, czy przez danego sędziego , orzeczeń. Nie rozróżnia się także orzeczeń ze względu na dziedzinę przepisów prawa, na podstawcie których wydano dane orzeczenie. Działania, które musiałyby być podjęte w celu udostępnienia żądanej przez wnioskodawcę informacji wymagają znacznego zaangażowania sil i środków Sądu Rejonowego albowiem działania te muszą wyjść poza postać wyłącznie technicznego przeniesienia danych. Przejrzenie wszystkich akt, w których orzeczenia wydawała SSR B.N., wobec ich znacznej liczby (kilka tysięcy akt), wymagałoby takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpłynęłoby na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na sąd. Odwołanie od powyższej decyzji złożył A.M., który podniósł, iż jego zdaniem żądana informacja nie mogła być zakwalifikowana do informacji publicznej przetworzonej, bowiem Prezes Sądu Rejonowego nie wykazał, że zakres wnioskowanych informacji stanowi informację przetworzoną. Ponadto, zdaniem wnioskodawcy udzielenie żądanej informacji leży w interesie publicznym, bowiem zawód sędziego winy wykonywać osoby z ugruntowaną i udokumentowaną wiedzą w zakresie w jakim orzekają. Wnioskodawca wskazał również, iż Prezes Sądu Rejonowego nie dookreślił, co rozumie pod pojęciem "interesu publicznego" a ustawa nie definiuje pojęcia "informacji przetworzonej" Podniósł ponadto, iż w jego ocenie ilość wydanych przez SSR B.N. orzeczeń jest informacją prostą. Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Prezes Sądu Okręgowego na podstawie art. 107 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity powołany przez organ Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 16 ust. 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 12 poz. 1198 ze zm.), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał na treść przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, które wyjaśniają pojęcie informacji publicznej oraz wskazują na ograniczenia w prawie dostępu do takiej informacji. W ocenie Prezesa SO istotnym dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy było ustalenie, czy organ I Instancji prawidłowo zakwalifikował żądane przez wnioskodawcę informacje do informacji przetworzonej. W tym celu organ odwoławczy podał definicję przetworzenia informacji publicznej i stwierdził między innymi, że informacja przetworzona to taka informacja, która została przygotowana specjalnie dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów. W ocenie organu II instancji w pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Zdaniem Prezesa SO, mając na uwadze określony przez wnioskodawcę zakres informacji i żądany przez niego sposób ich udostępnienia organ I instancji prawidłowo zakwalifikował żądane informacje do informacji przetworzonych. Ich udzielenie niewątpliwie wymaga sporządzenia przez pracowników sądu zestawień obejmujących wykaz spraw spełniających wskazane kryteria w zakresie sposobu zakończenia sprawy, okresu jej zakończenia. Ponadto konieczne jest przejrzenie wszystkich akt sprawy Sądu Rejonowego będącej w referacie SSR B.N. i ustalenie liczby wydanych w nich orzeczeń. Organ odwoławczy nie zgodził się z twierdzeniem wnioskodawcy, jakoby żądane przez niego informacje stanowiły informację prostą w rozumieniu ustawy. O ile bowiem informacją prostą jest liczba wszystkich wydanych przez danego sędziego orzeczeń, o tyle podział tych orzeczeń według dziedziny prawa stanowi już przetworzenie informacji prostej. Jeżeli utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a w szczególności gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca, to jest to informacja przetworzona. Prezes SO podał ponadto, iż wnioskodawca nie wykazał, w jakim zakresie uzyskanie przez niego informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Skargę na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego złożył A.M., który wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji. Skarżący zarzucił organowi rażące naruszenie prawa z uzasadnionym podejrzeniem popełnienia czynu określonego w art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej, sankcjonowanego art. 7 kodeksu karnego, poprzez nieudzielenie wnioskowanych informacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] lutego 2016r., ustanowiony w ramach prawa pomocy pełnomocnik skarżącego dodatkowo zarzucił: – naruszenie przepisu prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 23f ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej polegające na uznaniu, że wniosek strony dotyczy informacji przetworzonej, gdy w rzeczywistości stanowi on informacje prostą, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; – naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 10 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak zapewnienia stronie postępowania czynnego udziału strony w postępowaniu, co w konsekwencji spowodowało brak wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz uniemożliwiło stronie złożenie nowych dowodów. Jednocześnie pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz.U. 2014. 1647 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2012. 270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu organy obu instancji słusznie przyjęły, że żądana przez skarżącego informacja publiczna jest informacją przetworzoną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. 2014. 782. ze zm., powoływanej dalej jako u.d.ip.) Art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. stanowi, że poza informacją prostą istnieje możliwość żądania dostarczenia informacji przetworzonej. W powołanej ustawie brak jest definicji pojęcia "informacji przetworzonej". Natomiast w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że informację publiczną przetworzoną stanowi informacja, na którą składa się pewna suma informacji prostej, lecz ze względu na treść żądania, udostępnienie jej to nie tylko techniczne przeniesienie danych, lecz konieczność przeprowadzenia odpowiednich analiz, obliczeń, zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem, które to zabiegi czynią takie informacje proste, informacją przetworzoną. Informacja przetworzona, to informacja, którą podmiot zobowiązany na dzień złożenia wniosku nie dysponuje (nie posiada gotowej informacji odpowiadającej żądaniu), w związku z czym jej udostępnienie wymaga podjęcia dodatkowych czynności połączonych z sięgnięciem do dokumentacji źródłowej oraz zaangażowaniem do tych czynności określonych środków osobowych i finansowych (por. wyroki: NSA z 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1374/05 - Lex 281369, WSA w Olsztynie z 25 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 991/09 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, WSA w Warszawie z 27 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 112/07 - Lex 340009, WSA w Krakowie z 25 marca 2008 r., sygn. akt II SAB/Kr 122/07 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przyjmuje się ponadto, że przetworzenie informacji jest zebraniem lub zsumowaniem pojedynczych wiadomości będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, wymagającym samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia przez tenże podmiot czynności analitycznych, których końcowym efektem jest dokument pozwalający na dokonanie przez wnioskodawcę samodzielnej interpretacji i oceny. Informacja przetworzona jest więc jakościowo nową informacją powstałą w wyniku czynności technicznych i określonego działania intelektualnego na zbiorze informacji prostych już znajdujących się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, przygotowaną specjalnie dla wnioskodawcy według wskazanych przez niego kryteriów (por. w wyroku NSA z 30 października 2008 r., sygn.akt I OSK 951/08 - Lex 570419 oraz E. Jarzęcka - Siwik, Ograniczenie dostępu do informacji przetworzonej, Przegląd Sądowy nr 7-8/2004 s. 157). W niniejszej sprawie informacja, której domagał się skarżący, w postaci liczby wydanych orzeczeń przez SSR B.N. w zakresie kodeksu rodzinnego w zakresie alimentacyjnym i kodeksu cywilnego w zakresie egzekucji (w tym orzeczeń uchylonych) oraz liczby wydanych orzeczeń wydanych przez SSR B.N. w zakresie kodeksu rodzinnego oraz kodeksu cywilnego (w tym liczby orzeczeń uchylonych), nie istnieje u organu w treści i postaci żądanej. Natomiast organ posiada dokumenty, które stanowią żądanej informacji, a mianowicie akta spraw sądowych, w których orzeczenia wydawała SSR B.N.. Przetworzenie tych dokumentów w celu uzyskania żądanej informacji wymaga przeprowadzenia analizy w celu ustalenia ilości znajdujących się w tych aktach orzeczeń wydanych SSR B.N. z rozbiciem na poszczególne kategorie, zgodnie z żądaniem wnioskującego. Sądownictwo powszechne, według wiedzy składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie dysponuje takim systemem informatycznym, który umożliwiałby udzielenie żądanej informacji według kryteriów wskazanych przez skarżącego. Tym samym zrealizowanie wniosku skarżącego wymagało by fizycznego przejrzenia akt każdej sprawy, w której orzekała SSR B.N.. Byłoby to bardzo pracochłonne i wymagało zaangażowania pracowników Sądu w takim zakresie, że wpłynęłoby negatywnie na bieżącą działalność Sądu. W kontekście powyższego, a więc wymagających znacznego nakładu pracy czynności, jakie muszą być podjęte , by udzielić żądanej informacji , informacja ta ma charakter przetworzony. Uzyskanie informacji przetworzonej jest możliwe po wykazaniu przez wnioskodawcę - wezwanego do wykazania powodów, dla których spełnienie jego żądania udzielenia informacji publicznej będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego - szczególnej istotności dla interesu publicznego udostępnienia żądanej informacji (art. 14 ust. 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). W związku z tym brak jest podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1737/11; wyrok NSA z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 3097/12, http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanym przypadku skarżący nie wykazał istnienia przesłanki szczególnego znaczenia żądanej przez niego informacji dla interesu publicznego. Brak zatem po stronie skarżącego interesu publicznego skutkował wydaniem zgodnej z prawem decyzji odmawiającej udostępnienia mu przetworzonej informacji publicznej. Mając powyższe na uwadze, za niezasadne należy uznać zarzuty skargi, bowiem organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego oraz nie naruszyły przepisów o postępowaniu, gdyż sprawa została właściwie wyjaśniona. W tym stanie rzeczy, z przyczyn wskazanych i wyjaśnionych wyżej, na podstawie art.151 p.p.s.a. oddalono skargę. Na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t.j. Dz.U. 2013.490. ze zm.), przyznano radcy prawnemu wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w wysokości 240 zł powiększone o należną stawkę podatku VAT.