II SA/Go 582/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2016 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.B. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami p o s t a n a w i a : odmówić przyznania prawa pomocy. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 lipca 2016 r. S.B. został wezwany do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu od skargi w wysokości 200 zł. Dnia 10 sierpnia 2016 r. wpłynął do Sądu wniosek skarżącego złożony na urzędowym formularzu PPF. S.B. podał, że jego dochód z tytułu emerytury i dodatku pielęgnacyjnego wynosi 1.754 zł. Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 22 sierpnia 2016 r. skarżący został wezwany do sprecyzowania zakresu żądanego prawa pomocy, tzn. oświadczenia czy złożony wniosek na formularzu PPF obejmuje żądanie zwolnienia od kosztów sądowych (jak w piśmie z dnia 25 lipca 2016 r.), czy też żądanie ustanowienia pełnomocnika (adwokata, radcy prawnego), czyli obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika – w terminie 7 dni pod rygorem przyjęcia, że skarżący wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jednocześnie S.B. został wezwany do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: 1. Przedłożenie dokumentów potwierdzających uzyskiwany dochód przez skarżącego (decyzja/zaświadczenie ZUS), 2. przedłożenie wyciągów z wszystkich rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące, 3. przedłożenie rachunków (dokumentów) potwierdzających ponoszone koszty związane z utrzymaniem mieszkania (domu), 4. przedłożenie rachunków dotyczących ewentualnych kosztów zakupu leków (leczenia). Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu 25 sierpnia 2016 r. S.B. nie odpowiedział na wezwanie. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Ciężar dowodu co do wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na podmiocie występującym z takim żądaniem, co jednoznacznie wynika z treści przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładnie wyczerpujących oświadczeń musi mieć wpływ na dokonywaną przez sąd (referendarza sądowego) ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Zważyć trzeba, że S.B. nie uzupełnił złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych, dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu, a także rachunków obrazujących ponoszone koszty utrzymania. W formularzu PPF skarżący nie określił wysokości ponoszonych kosztów utrzymania mieszkania oraz zakupu leków. W tej sytuacji nie jest możliwe dokonanie wszechstronnej analizy sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Należy podnieść, że wykazać oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2011 r., I FZ 189/11, LEX nr 948866). Nie można pominąć, że skarżący posiada stały miesięczny dochód w wysokości 1.754 zł (netto), a wpis od skargi nie jest wysoki (200 zł). W orzecznictwie wskazuje się, że prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2010 r., I OZ 819/10, LEX nr 742076). W konkluzji należy zatem stwierdzić, że S.B. nie wykazał, że zachodzi ustawowa przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i dlatego na podstawie powyższego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia. referendarz sądowy Jarosław Piątek