II SA/Go 66/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu opieki społecznej postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., powołując się na przepis art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej jako: ppsa), odrzucił skargę E.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu opieki społecznej ze względu na uchybienie terminu do jej wniesienia. Postanowienie to zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 16 lutego 2011 r. W dniu 15 marca 2011 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo skarżącej z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, w którym jako jego uzasadnienie wskazywała, iż cierpi na "poważne zaburzenia pamięci". Pismem z dnia [...] marca 2011 r. Sąd zwrócił się do E.K. o uprawdopodobnienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, podnoszonych we wniosku okoliczności uniemożliwiających jej wniesienie skargi w terminie, w szczególności poprzez przesłanie dokumentów potwierdzających stan zdrowia w czasie obejmującym okres przewidziany na wniesienie skargi, pod rygorem rozpatrzenia wniosku jedynie w oparciu o jego treść. Jednocześnie strona została wezwana do przesłana w w/w oznaczonym terminie dokumentu potwierdzającego datę nadania w Urzędzie Pocztowym, przesyłki zawierającej prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 6 kwietnia 2011 r. ( zwrotne potwierdzenie odbioru k- 29). W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 13 kwietnia 2011 r. strona nie udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, przy czym, w przypadku gdy strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 ppsa ). Sygn. akt II SA/Go 66/11 Tryb złożenia wniosku szczegółowo reguluje przepis art. 87 ppsa. W myśl § 1 pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast § 2 powołanego przepisu stanowi, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożony przez E.K. wpłynął do Sądu w dniu 15 marca 2011 r. Z uwagi na nieczytelną datę stempla pocztowego na kopercie zawierającej wniosek o przywrócenie terminu Sąd zwrócił się do skarżącej o przesłanie dokumentu potwierdzającego datę nadania w urzędzie pocztowym przesyłki zawierającej wskazany wniosek. Wprawdzie, z uwagi na różnicę liczoną w dniach między datą doręczenia skarżącej postanowienia z dnia 10 lutego 2011r. o odrzuceniu skargi, tj. dzień 16 lutego 2011r. oraz datą wpływu do sądu wniosku o przywrócenie terminu (tj. dniem 15 marca 2011r.), wynoszącą łącznie 22 dni, wydaje się mało prawdopodobnym, aby przesyłka polecona zawierająca przedmiotowy wniosek nadana została w terminie, tj. przed upływem dnia 23 lutego 2011 r., jednakże wobec braku możliwości odczytania i ustalenia daty nadania w/w przesyłki, Sąd rozstrzygając istniejące wątpliwości na korzyść strony przyjął, iż wniosek w sprawie został wniesiony w terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 ppsa. Odnosząc się zatem do kryterium braku winy, o jakim mowa w art. 87 § 2 ppsa, stanowiącego przesłankę zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wyjaśnić należy, iż polega ono na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W tym przedmiocie, zarówno w nauce postępowania administracyjnego, jak i w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy podmiotu ( vide: J.P. Tarno - "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 149; por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 14 stycznia 1972 r., II CRN 448/71, OSPiKA 1972, z. 7-8, poz. 144). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/02 ; M.Pr. 2002, nr 23, s. 1059). Sygn. akt II SA/Go 66/11 Nadto w orzecznictwie podkreśla się powszechnie, iż przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt IV SA 1153/96, (LEX nr 45637)., brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności ma charakter szczególny ( wyjątkowy ) i może być wykorzystana jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, tj. że uchybienie terminu wynikło z przyczyn od niej niezależnych, którym nie mogła ona przeciwdziałać, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Podstawę rozpatrywanego niniejszym postanowieniem wniosku o przywrócenie terminu stanowi natomiast twierdzenie skarżącej, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi było wynikiem "poważnych zaburzeń pamięci", w konsekwencji których Skarżąca - jak podaje - często gubi dokumenty, w tym również zagubiła zaskarżoną decyzję i w konsekwencji musiała zwrócić się do organu o przesłanie jej odpisu. Jednakże, pomimo wezwania Sądu, E.K. nie przesłała żadnych dokumentów potwierdzających jej stan zdrowia w okresie uprawniającym do wniesienia skargi, które by uprawdopodabniały podnoszoną przez nią okoliczność. Natomiast same wyjaśnienia strony zawarte we wniosku nie stanowią uprawdopodobnienia, iż istotnie znajduje się ona w stanie zdrowia, który uniemożliwił jej terminowe wniesienie skargi. Wskazywana przez nią okoliczność "zaburzeń pamięci", jak wynika z opisu strony, ma raczej charakter przewlekły, a tym samym nie stanowi sytuacji nagłej, związanej z gwałtownym pogorszeniem stanu zdrowia w stopniu, który pozwalałby uznać, iż miał on rzeczywisty wpływ na niemożliwość dokonania uchybionej czynności w ustawowym terminie. Zauważyć należy także, iż skarżąca, jak sama wyjaśniła wystąpiła do organu o przesłanie Sygn. akt II SA/Go 66/11 odpisu decyzji, mając świadomość jej zagubienia, a następnie w 30-dniowym terminie, liczonym od uzyskania odpisu decyzji, wniosła skargę. Tym samym jej ówczesny stan zdrowia nie uniemożliwiał podejmowania działań we własnej sprawie. Powodem powstałego uchybienia było natomiast nadanie w urzędzie pocztowym już sporządzonej skargi, datowanej na dzień [...] grudnia 2010 r. (a zatem jeszcze w ustawowym terminie ), dopiero w dniu 30 grudnia 201 Or., co nastąpiło już po upływie terminu. W tej sytuacji wskazywany stan zdrowia skarżącej pozostawał bez związku z samą możliwością terminowego sporządzenia skargi. Tego zaś opóźnienia nie usprawiedliwiają wskazywane przez skarżącą okoliczności, mające przemawiać według niej za brakiem jej winny w powstaniu uchybienia. Nie uzasadniają bowiem przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2002r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.), czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw ( por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2000r., SA/Sz 1117/99, niepubl.), bądź nieznajomość prawa ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 1998r. l SA/Łd 153/97, LEX nr 37127). Ze względu na powyższe, powód, dla którego Skarżąca nie dopełnia przedmiotowej czynności w terminie nie miał charakteru nadzwyczajnego i nie był spowodowany żadną przeszkodą niemożliwą do usunięcia, co uzasadnia stwierdzenie, iż w sprawie nie zaistniała okoliczność barku winy strony w uchybieniu terminu. Mając więc powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 86 § 1 ppsa postanowił jak w sentencji.