II SA/Go 773/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonym postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny z dnia [...] września 2011 r. Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego nr [...] o nałożeniu na E.B. grzywny w wysokości 500 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...]. Wraz ze skargą strona złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Wniosek ten strona uzasadniła okolicznością, iż szczepienie jest zabiegiem medycznym powodującym zagrożenia dla życia lub zdrowia, z uwagi na możliwość wystąpienia odczynów poszczepiennych. Tym samym wykonanie obowiązku szczepienia wiążą się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody. Co więcej strona podkreśliła, iż szczepienie jest zabiegiem nieodwracalnym. Tymczasem właśnie wykonanie tego szczepienia stanowi jedyną możliwość uniknięcia uiszczenia nałożonej na stronę grzywny. Strona powołała się na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w sprawie o sygn. akt II SA/Po 883/10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia w oparciu o cytowany przepis prawny jest zatem wykazanie przez stronę niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, należy rozumieć taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia (postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04). Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione (postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2005r., sygn. akt II OZ 201/05). Zdaniem Sądu, przedmiotowy wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia jest nieuzasadniony. Z zasady postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nie jest rozstrzygnięciem, którego wykonanie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Postanowienie tego rodzaju dotyczy świadczenia pieniężnego, które z reguły jest odwracalne, a w przypadku zaskarżenia go do sądu administracyjnego i ewentualnego uwzględnienia takiej skargi, pozostaje możliwość domagania się jego zwrotu (post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 210/05, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanym wniosku o wstrzymanie brak jest konkretnych odniesień, co do przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Znajdują się w nim jedynie zapisy, z których wynika, iż skarżąca wskazuje na negatywne konsekwencje i potencjalnie nieodwracalne skutki wykonania obowiązku szczepienia, nie zaś na negatywne konsekwencje nałożenia na nią postanowieniem grzywny w celu przymuszenia. Tymczasem przedmiotem postępowania toczącego się przed sądem w niniejszej sprawie nie jest bezpośrednio kwestia obowiązku poddania dziecka skarżącej szczepieniom ochronnym lecz kwestia nałożenia na skarżącą grzywny w celu przymuszenia. Skarżąca złożyła skargę na postanowienie w tym właśnie przedmiocie – nałożenia na nią grzywny. Odnosząc się natomiast do nałożonego na skarżącą obowiązku uiszczenia grzywny w celu przymuszenia, zwrócić należy uwagę na nieznaczną jej wysokość (500 zł) oraz fakt, iż jej uiszczenie nie wiąże się bezpośrednio z nieodwracalnymi skutkami po stronie skarżącej, bowiem w przypadku uwzględniania przez Sąd skargi, będzie ona miała możliwość domagania się zwrotu uiszczonej należności. Na marginesie należy zauważyć, iż wstrzymanie wykonania postanowienia ma charakter tymczasowy i jak wskazuje treść art. 61 § 6 p.p.s.a. upada w razie wydania przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. W niniejszej sprawie termin rozprawy wyznaczony został na dzień 30 listopada 2011 r., o czym strony postępowania zostały zawiadomione. Dodać należy, iż w razie uwzględnienia skargi Sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonane, rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152 p.p.s.a). Z uwagi na powyższe zgodnie z treścią art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.