II SA/Go 84/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik, Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz (spr.),, Asesor WSA Joanna Brzezińska, Protokolant Krzysztof Rogalski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatek do zasiłku rodzinnego oddala skargę II SA/Go 84/06 U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia [...].09.2005 r., nr [...] Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 3 pkt 13, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7 pkt 5, art. 20 ust. 3, art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 ze zm.) odmówiło J.P. urodzonej [...].III.1987 r. ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 ze zm.) zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje: rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka; opiekunowi faktycznemu dziecka; osobie uczącej się. W myśl art. 3 pkt 13 osoba ucząca się oznacza to osobę pełnoletnią uczącą się, niepozostającą na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub zasądzeniem od rodziców na jej rzecz alimentów, jeżeli wyrok sądu orzekający alimenty wydany został przed osiągnięciem pełnoletniości. W dniu [...].07.2005 r. Strona złożyła wnioski o ustalenie prawa do w/w świadczeń rodzinnych. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że pani J.P. uzyskała wyrok zasądzający alimenty od ojca w dniu [...].01.2004 r. Natomiast od matki K.P. w dniu [...].07.2005r. Sąd Rejonowy dopiero zabezpieczył postanowieniem przyszłe alimenty na jej rzecz w kwocie po 200 zł od 7. VII.2005r. (sygn. akt III R 285/05) Zgodnie z przepisami cytowanej ustawy, wyrok zasądzający alimenty od matki musiałby być wydany przed dniem [...].03.2005r. a więc przed osiągnięciem pełnoletniości. Od powyższej decyzji pani A.P. wniosła odwołanie, motywując je tym, iż do ukończenia 18-tgo roku życia była na utrzymaniu matki i dlatego nie mogła złożyć wniosku o ustalenie od niej alimentów. Po ukończeniu 18 lat usamodzielniła się i złożyła wniosek o ustalenie od matki alimentów. Mieszka teraz oddzielnie, nie z matką. Jednakże kwota jaką otrzymuje jest zbyt mała aby zabezpieczyć podstawowe potrzeby. Ponadto z uwagi na kontynuowanie nauki nie ma możliwości podjęcia pracy zarobkowej. Decyzją z dnia [...].11.2005 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12.10.1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (jedn. tekst; Dz. U. nr 79, poz. 856 z 2001 r. ze zm), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst; dz. U. nr 98, poz. 1071 z 2000 r. ze zm) w zw. z art. 4 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 2255 ze zm.) utrzymało zaskarżoną decyzję w całości. W uzasadnieniu Organ wskazał, że skoro J.P. uzyskała wyrok zasądzający alimenty od drugiego z rodziców już po ukończeniu 18 roku życia nie spełnia przesłanek do przyznania wnioskowanych świadczeń w myśl art. 4 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 ze zm.). Zdaniem organu przywołane wyżej przepisy prawa odmawiają Odwołującej się prawa do przyznania żądanej pomocy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła pani J.P., która w uzasadnieniu wskazuje, iż wniosek o ustalenie zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, złożyła w dniu [...] lipca 2005 r., przed wejściem w życie nowej ustawy obowiązującej od dnia 01.09.2005 r. Uczęszcza do 4-letniego Technikum, utrzymuje się z alimentów obojga rodziców – od ojca zasądzone wyrokiem w dniu [...].01.2004 r., od matki zasądzone postanowieniem zabezpieczającym w dniu [...].07.2005 r. Łączna kwota alimentów wynosi 550, 00 zł co nie wystarcza na utrzymanie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi z uwagi na treść przepisów art. 4 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255 ze zm). Jednocześnie organ podał, że w myśl przepisów obowiązujących w dniu wydania decyzji ([...].IX.2005 r.) ustawa z 22.IV.2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86, poz, 732) wykluczona była możliwość przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku do tego zasiłku osobie pełnoletniej uczącej się, która przed uzyskaniem pełnoletniości nie miała zasądzonych alimentów od obojga rodziców. Jednocześnie organ wyjaśnił, iż w dniu [...] lipca 2005 r. skarżąca złożyła dwa wnioski o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku. W zakresie pierwszego wniosku organ I instancji wydał decyzję w dniu [...] sierpnia 2005r. na podstawie stanu prawnego w dniu orzekania to jest ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255) – karta 21 akt administracyjnych. Decyzja ta obejmowała okres z prawem do zasiłku rodzinnego od [...] lipca 2005r. do [...] sierpnia 2005r. o dodatku do zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka od [...] sierpnia 2005r. do [...] sierpnia 2005r. Decyzja ta stała się ostateczną. Natomiast w dniu [...] września 2005r. organ wydał zaskarżoną decyzję odmawiającą prawa do zasiłku i dodatku od dnia [...] września 2005r. na podstawie stanu prawnego z dnia orzekania Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kryterium kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. 1 § 2 w.w. ustawy, który stanowi, że jest ona sprawowana pod względem zgodności prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne polega więc na badaniu czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu, iż została ona wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Rozpatrując niniejszą sprawę, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja organu II instancji i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z przepisami prawa. Zgodnie z dyspozycją art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) – w brzmieniu z dnia orzekania ([...] września 2005r. prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców lub opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka, osobie uczącej się. Osobą uczącą się w rozumieniu w/w ustawy jest osoba pełnoletnia ucząca się, niepozostającą na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub zasądzeniem od rodziców na jej rzecz alimentów, jeżeli wyrok sądu orzekający alimenty został wydany przed osiągnięciem pełnoletniości przez osobę uczącą się (art. 3 pkt. 13). J.P. pełnoletniość uzyskała w dniu [...].03.2005 r. Jest uczennicą Technikum. Od obojga rodziców ma zasądzone alimenty - od ojca B.K., wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego z dnia [...].10.2002 r. w sprawie III RC 1189/02 i podwyższone wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego z dnia [...].01.2004 r. w sprawie III RC 1313/03 w kwocie 350,00 zł, a od matki K.K. postanowieniem zabezpieczającym Sądu Rejonowego z dnia [...].07.2005 r. w kwocie 200,00 zł miesięcznie począwszy od dnia [...].07.2005 r. Jak trafnie wskazuje organ oznacza to, że przed uzyskaniem pełnoletniości J.P. miała zasądzone świadczenie alimentacyjne tylko od ojca, a z pozwem o zasądzenie alimentów od matki wystąpiła do sądu dopiero po ukończeniu 18-go roku życia. Strona nie miała więc przed uzyskaniem pełnoletniości zasądzonych alimentów od obojga rodziców, a tym samym nie jest osobą uczącą się w świetle przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, co w konsekwencji powoduje, że nie przysługuje jej prawo do pobierania zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku. Takie prawo przysługuje w sytuacji skarżącej, w myśl art. 4 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych rodzicom skarżącej. Jednakże z wnioskiem wystąpiła skarżąca jako osoba "ucząca się". W odniesieniu do zarzutu podniesionego w skardze o złożenie wniosku o zasiłek w dniu [...] lipca 2005r., a nie pod rządami sprzed nowelizacji, która wprowadziła zmianę w art. 3 pkt 13 – co do rozumienia – "osoby uczącej się" – Sąd podzielił stanowisko organu. Skarżąca J.P. w dniu [...] lipca 2005 r. złożyła dwa wnioski o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego. Zostały one zarejestrowane pod dwoma numerami [...] i [...]. Przy rozpatrywaniu pisemnego wniosku podstawą były dochody w roku kalendarzowym 2002r. i dotyczyły one okresu od daty złożenia wniosku do końca miesiąca sierpnia. W przypadku drugiego podane zostały do podstawy naliczenia zasiłku dochody w 2006 r. i dotyczył on prawa do zasiłku od [...] września 2005r. Zmianę w brzmieniu ustawy z dnia 28 listopada 2004 o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228 poz. 2255) wprowadziła ustawa z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86 poz. 732). Ustawa ta w art. 27 pkt 13 dokonała zmiany w rozumieniu pojęcia "osoby uczącej się", wg cytowanej ustawy. Jest nią – "osoba pełnoletnia ucząca się, nie pozostająca na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub z zasądzeniem od rodziców na jej rzecz alimentów, jeżeli wyrok sądu orzekający alimenty został wydany przed osiągnięciem pełnoletniości przez osobę uczącą się. W poprzednim stanie prawnym obowiązującym w dniu złożenia wniosku przepis ten brzmiał: - "osoba ucząca się – oznacza osobę pełnoletnią uczącą się, nie pozostającą na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub z zasądzeniem od rodziców na jej rzecz alimentów". Zauważyć należy, iż w dniu złożenia wniosku o zasiłek skarżąca J.P. nie posiadała wyroku zasądzającego alimenty od matki. W dniu 7 lipca 2005 r. zapadło jedynie postanowienie zabezpieczające jej powództwo o alimenty przeciwko matce K.P. (sygn. akt III R 285/05) Skarżąca nie przedłożyła organom wyroku zasądzającego alimenty od obojga rodziców tak jak tego wymagał przepis prawa w dniu złożenia wniosku – stąd też w dniu wydania decyzji [...] września 2005r. nie spełniała przesłanek, o których mówił przepis art. 3 pkt 13 w brzmieniu wprowadzonym ustawą z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86 poz. 732) dla przyznania jej zasiłku. Dlatego też z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) skargę należało oddalić.