II SA/Go 846/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2016 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 października 2016 r. S.K. została wezwana do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu od skargi w wysokości 100 zł, pod rygorem jej odrzucenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 listopada 2016 r., I OZ 1540/16 oddalił zażalenie skarżącej na wskazane powyżej zarządzenie. Dnia 9 grudnia 2016 r. wpłynął do Sądu wniosek S.K. o przyznanie prawa pomocy złożony na formularza PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku S.K. podała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. S.K. oświadczyła, że pobiera emeryturę w wysokości 1.110,74 zł (netto). Skarżąca wskazała, że cierpi na liczne schorzenia. Nadto S.K. przedstawiła ponoszone wydatki (leki - 24 zł, energia elektryczna – 270 zł, odpady - 16 zł, woda – 11 zł), opał na zimę – 350 zł).. Wniosek jest uzasadniony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Przechodząc do analizy sytuacji materialnej S.K. należy wskazać, że skarżąca otrzymuje emeryturę w wysokości 1.110,74 zł (netto). Zważyć również trzeba, że S.K. jest osobą w podeszłym wieku (81 lat). Z dokumentacji medycznej wynika, że skarżąca cierpi na liczne schorzenia. S.K. oświadczyła, że nie posiada oszczędności. Z przedłożonej umowy dzierżawy nieruchomości wynika, że skarżąca nie uzyskuje dochodów, gdyż dzierżawca zobowiązany jest do uiszczania podatków. W sprawie nie występują racjonalne przesłanki mogące podważyć wiarygodność oświadczenia skarżącej odnośnie jej trudnej sytuacji majątkowej. Doświadczenie życiowe nakazuje przyjąć, że osoba dysponująca dochodem w wysokości około 1.100 zł, ponosząca standardowe koszty utrzymania, a także dodatkowe koszty leczenia, może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2010 r., II OZ 902/10, LEX nr 743993). Z uwagi na powyższe uznano, że wniosek S.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.