II SA/Go 861/21

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-02-23

Skład orzekający: Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz, Sędzia WSA Jarosław Piątek, Asesor WSA Kamila Karwatowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję przyznającą dodatek mieszkaniowy na wniosek strony złożony w okresie 6 miesięcy od dnia wydania tej decyzji, pomimo przepisów szczególnych wyłączających taką możliwość?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uchylić ani zmienić ostatecznej decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy na wniosek strony złożony w okresie 6 miesięcy od dnia jej wydania, jeśli przepisy szczególne, takie jak art. 7 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wyłączają taką możliwość. W takim przypadku, nawet jeśli przemawiałby za tym interes strony, nie można zastosować art. 155 k.p.a., ponieważ przepis szczególny ma pierwszeństwo.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o "anulowanie" decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy i "wydanie nowej decyzji" z uwagi na wzrost opłat. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, a następnie wydał decyzję merytoryczną odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej, wskazując na sprzeczność z interesem publicznym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, powołując się na art. 7 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który wyłącza możliwość zmiany wysokości dodatku w okresie 6 miesięcy od przyznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę. 1. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania M.B., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji Burmistrza z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] przyznającej stronie na okres od [...] stycznia do [...] czerwca 2021 r. dodatek mieszkaniowy wraz z ryczałtem na zakup opału, w łącznej wysokości 79,41 zł miesięcznie. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że w dniu 19 kwietnia 2021 r. M.B. złożył wniosek o "anulowanie" decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. i "wydanie nowej decyzji w oparciu o aktualne na dzień wydania decyzji zasady płatności", uzasadniając to faktem podwyżek opłat za energię, gaz, wodę i ścieki, które nastąpiły od miesiąca stycznia 2021 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. organ odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie złożonego wniosku. W wyniku wniesionego zażalenia Kolegium postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r. uchyliło zaskarżone postanowienie wskazując, że w trakcie prowadzonego postępowania organ I instancji winien ustalić jednoznacznie zakres żądań skarżącego, a po ustaleniu powyższych faktów ma wydać decyzję merytoryczną. Rozpatrując sprawę ponownie organ I instancji ustalił, że skarżący wnosi o uchylenie decyzji ostatecznej z dnia [...] grudnia 2020 r., przyznającej mu na okres od [...] stycznia do [...] czerwca 2021 r. dodatek mieszkaniowy wraz z ryczałtem na zakup opału w łącznej wysokości 79,41 zł miesięcznie. Zdaniem organu I instancji, procedującego w trybie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej jako k.p.a.), interes publiczny sprzeciwia się zmianie decyzji ostatecznej wydanej w sprawie. 2. Od tej decyzji M.B., w ustawowym terminie, złożył odwołanie. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Kolegium wskazało, że zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach regulują przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 2021), natomiast zasady prowadzenia postępowania administracyjnego regulują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Kolegium wskazało, że zgodnie art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zgodnie jednak z art. 7 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych "zmiany danych zawartych we wniosku lub deklaracji złożonej przez wnioskodawcę, które nastąpiły w okresie 6 miesięcy od dnia przyznania dodatku mieszkaniowego, nie mają wpływu na wysokość wypłacanego dodatku mieszkaniowego. Przepis ten jako szczególny, w kontekście okoliczności powoływanych przez stronę, we wskazanym w nim okresie wyłącza możliwość uchylenia lub przede wszystkim zmiany decyzji ostatecznej, czyli decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. przyznającej stronie dodatek mieszkaniowy wraz z ryczałtem na zakup opału. 3. W skardze wniesionej do tutejszego Sądu z zachowaniem terminu M.B. zarzucił decyzji Kolegium naruszenie prawa, a procedującym w sprawie organom potraktowanie go jako "obywatela drugiej kategorii", domagając się skontrolowania przez sąd jego sprawy. Do skargi dołączył kserokopie dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych. 4. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko wyrażone w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej jako p.p.s.a.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z wolą stron (art. 119 pkt 2 p.p.s.a.). 6. Jak stanowi to art. 155 k.p.a, zastosowany przez organy w sprawie, uchylenie i zmiana decyzji ostatecznej, także na korzyść strony, co jest istotą wniosku M.B., jest możliwa tylko wtedy, gdy nie sprzeciwia się temu przepis szczególny. Jeśli taki przepis obowiązuje to bez znaczenia dla wyniku sprawy są inne przesłanki zawarte w art. 155 k.p.a., czyli "interes społeczny" oraz "słuszny interes strony". Takim przepisem szczególnym jest, powołany przez Kolegium, art. 7 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym zmiany danych zawartych we wniosku lub deklaracji złożonej przez wnioskodawcę, które nastąpiły w okresie 6 miesięcy od dnia przyznania dodatku mieszkaniowego, nie mają wpływu na wysokość wypłacanego dodatku mieszkaniowego. Sens tego przepisu o charakterze ustawowym, a więc wiążącego organy w sprawie, jest jednoznaczny: w okresie 6 miesięcy od daty przyznania dodatku mieszkaniowego nie jest dopuszczalna jego zmiana niezależnie od zmiany okoliczności (danych), które były zawarte we wniosku i deklaracji. Ustawowy zakaz modyfikowania wysokości dodatku mieszkaniowego obejmuje tu okres rozpoczynający się w dniu wydania decyzji przez organ I instancji i kończący się z upływem 6 miesiąca od tej daty (por. wyrok NSA z dnia 4 maja 2016 r., I OSK 3285/14, CBOSA). To zatem z woli ustawodawcy (Sejmu i Senatu RP), a nie organów lub sądu, wysokość dodatku mieszkaniowego w tym okresie nie może ulec zmianie ani na korzyść, ani na niekorzyść strony. Mechanizm ten stabilizuje bowiem sytuację strony i zarazem budżetu, z którego jest finansowane świadczenie w tymże okresie. Ewentualne zmiany, w szczególności na korzyść strony, mogą być uwzględnione dopiero po jego upływie. 7. Skarżący domagał się jednak uchylania (zmiany) decyzji ostatecznej na jego korzyść w trakcie trwania okresu, o którym mowa w rozważanym przepisie, co jest niedopuszczalne (decyzja została wydana [...] grudnia 2020 r., wniosek został złożony 19 kwietnia 2021 r.). W tej sytuacji zachodziła przeszkoda do uwzględnienia wniosku. Skarżący zamiast uruchamiać niniejsze, zbędne postępowanie, które nie może mu przynieść spodziewanych korzyści powinien złożyć wniosek o podwyższenie świadczenia po upływie 6 miesięcy od daty wydania poprzedniej decyzji, czyli po upływie 6 miesięcy od dnia [...] grudnia 2020 r. 8. Ponieważ wydana w sprawie decyzja jest zgodna z przepisami prawa procesowego i prawa materialnego i nie występują w sprawie naruszenia prawa, które sąd bierze pod uwagę również z urzędu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło