II SA/Go 884/16
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-01-12
Skład orzekający: Krzysztof Dziedzic, Jacek Jaśkiewicz, Aleksandra Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, jako przepisy techniczne w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE, mogą stanowić podstawę do wymierzenia kary pieniężnej w przypadku braku ich notyfikacji Komisji Europejskiej?Ratio decidendi
Przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest przepisem technicznym w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE, którego projekt podlegałby notyfikacji. W związku z tym brak notyfikacji nie stanowi podstawy do odmowy jego stosowania ani do umorzenia postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej. Znamiona deliktu administracyjnego i stosowalność przepisu nie zależą od technicznego charakteru art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych ani od braku notyfikacji.Stan faktyczny
Spółka B z o.o. została ukarana karą pieniężną w wysokości 60.000 zł za urządzanie gier hazardowych na automatach poza kasynem gry. Organy celne stwierdziły, że automaty te służą do celów komercyjnych, a wynik gier ma charakter losowy. Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej, zarzucając naruszenie prawa materialnego, w tym brak notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych (art. 89 ust. 1 pkt 2 i art. 14 ust. 1) jako przepisów technicznych w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Protokolant referent stażysta Krzysztof Frączek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi B spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz.U. z 2015 r., poz. 990 ze zm.) oraz art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 471 ze zm. – określanej dalej jako u.g.h.) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] o wymierzeniu B Spółce z o.o. kary pieniężnej w łącznej kwocie 60.000 zł. za urządzanie gier poza kasynem gry na automatach [...] nr [...],[...] nr [...],[...] nr [...],[...] nr [...],[...] nr [...].
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że [...] marca 2015 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego dokonali kontroli w zakresie przestrzegania przepisów u.g.h. w lokalu "F", w którym ujawnili automaty do gry [...] nr [...],[...] nr [...],[...] nr [...] nr [...],[...] nr [...] -stanowiące własność skarżącej spółki - B Spółka z o.o.. W wyniku eksperymentu przeprowadzonego przez funkcjonariuszy celnych ujawniono, iż na wynik gier prowadzonych na ww. automatach grający nie ma żadnego wpływu. Ustawienie się jednakowych znaków, symboli na bębnach w jednej linii nie zależy od zdolności manualnych grającego, ale wyłącznie od przypadku, a więc gra na tych automatach ma charakter losowy.
Dyrektor Izby Celnej analizując podstawy prawne wymierzenia kary za urządzanie gier poza kasynem gry, uznał za niezasadny zarzut niewłaściwego zastosowania art. 89 ust 1 pkt 2 i ust. 2, art. 90 oraz art. 91 w związku z art. 6 i 14 u.g.h. wskazując, że materiał dowodowy zebrany w sprawie w celu wykazania, że gry urządzane na spornych urządzeniach są grami w rozumieniu normy art. 2 ust. 5 u.g.h. oraz, że w przedmiotowej sprawie wystąpiła hipoteza normy art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. poprzez urządzanie gier poza kasynem gry. Zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy jest kompletny oraz został prawidłowo oceniony przez ten organ. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że organ I instancji był w posiadaniu opinii biegłego sądowego z zakresu informatyki przy Sądzie Okręgowym R.R. z dnia [...] września 2015 r., wydanej w oparciu o przeprowadzone badania kontrolne automatów, z której jednoznacznie wynika, że sporne automaty są urządzeniami elektronicznymi, w których zainstalowane są gry komputerowe o charakterze losowym. Gry na tych automatach mają charakter losowy, ponieważ uzyskane przez grającego wyniki nie zależą od jego zręczności. Ponadto służą do celów komercyjnych, gdyż w celu ich uruchomienia trzeba je zakredytować poprzez wpłatę gotówki.
Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem strony, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 19 lipca 2012 r. wydanym w sprawach Fortuna Sp. z. o.o., Grand Sp. z o.o., Forta Sp. z o.o., nr C-213/11, C-214/11, C-217/11 stwierdził, że przepisy tego rodzaju jak art. 14 u.g.h. Jednak wyrok ten nie ma wpływu na przedmiotową sprawę. W tej kwestii organ odwoławczy odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych i postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada
2013 r., sygn. akt I KZP 15/13, w którym to Sąd jednoznacznie wskazał, że do czasu zainicjowania kontroli u.g.h. przez Trybunał Konstytucyjny RP i wydania przez Trybunał wyroku usuwającego te przepisy z porządku prawnego stwierdzając ich niekonstytucyjność, brak jest podstaw do odmowy ich stosowania. Organ II instancji powołał się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 marca 2015 r. wydany w sprawie P 4/14, w którym uznając za zgodne z Konstytucją przepisy art. 14 ust. 1 pkt 1 i 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. orzekł, iż u.g.h. została uchwalona bez naruszenia konstytucyjnego trybu ustawodawczego bowiem procedura notyfikacji przepisów technicznych nie jest jego elementem. Uchybienie ewentualnemu obowiązkowi notyfikacji nie może oznaczać naruszenia konstytucyjnych zasad demokratycznego państwa prawnego.
Dodatkowo organ powołał się na uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r. sygn. akt II GPS 1/16, której argumentacje podzielił WSA w Gorzowie Wlkp. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 801/15.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 2 ust. 6 i ust. 7 u.g.h. organ odwoławczy nie zgodził się z argumentacją zawartą w odwołaniu i podniósł, że tryb przewidziany w art. 2 ust. 6 u.g.h. ma zastosowanie w przypadku wątpliwości, czy gra posiadająca cechy wymienione w art. 2 ust. 1-5 jest grą na automacie w rozumieniu u.g.h. Odmienne stanowisko prowadziłoby do wniosku, że podmiot wykonujący działalność gospodarczą ma obowiązek uzyskać decyzję Ministra Finansów w każdej sprawie wskazane w art. 2 ust. 6 u.g.h. W przedmiotowej sprawie organ I instancji ustalił, że gry na przedmiotowych automatach mają charakter hazardowy i wobec tego wystąpienie Ministra Finansów o wydane decyzji w sprawie jest bezzasadne.
W skardze na decyzję organu odwoławczego Spółka B z o.o., wnosiła o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, w postaci obrazy
- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., przewidującego możliwość wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł (od każdego automatu), za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry poprzez jego zastosowanie wobec strony w niniejszej sprawie, podczas gdy powołany przepis, wespół z zakazem z art. 14 ust. 1 u.g.h., stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm., dalej: dyrektywa nr 98/34/WE), a w konsekwencji, wobec braku notyfikacji projektu u.g.h. Komisji Europejskiej, nie może być on stosowany, zaś postępowanie wobec strony powinno zostać w tym stanie rzeczy umorzone.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz.U. 2016. 1066 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2016. 718 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu organy obu instancji słusznie przyjęły, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające nałożenie na skarżącego kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, podstawę której stanowiły przepisy ustawy o grach hazardowych, w szczególności art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 tej ustawy.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących braku notyfikacji art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., który łącznie z art. 14 ust. 1 u.g.h. stanowi przepis techniczny w rozumieniu dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. UE.L.98.204.37 ze zm.), odwołać się należy do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16 (orzeczenia nsa.gov.pl).
W uchwale tej przyjęto, że art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nie jest przepisem technicznym w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, którego projekt powinien być przekazany Komisji Europejskiej zgodnie z art. 8 ust. 1 akapit pierwszy tej dyrektywy i może stanowić podstawę wymierzenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych, a dla rekonstrukcji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w tym przepisie oraz jego stosowalności w sprawach o nałożenie kary pieniężnej, nie ma znaczenia brak notyfikacji oraz techniczny - w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE - charakter art. 14 ust. 1 tej ustawy.
Rozważając kwestie związane z "technicznym charakterem" art. 89 ust.1 pkt 2 u.g.h., Naczelny Sąd Administracyjny w składzie powiększonym uznał, że przepis ten nie kwalifikuje się do żadnej spośród grup przepisów technicznych, o których mowa w dyrektywie 98/34/WE. Oceniając natomiast charakter relacji między przepisami art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko, iż samoistny charakter funkcji realizowanej przez art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. nadaje mu samoistny charakter w relacji do art. 14 ust. 1 u.g.h.
Zbędne jest przytaczanie w tym miejscu szerszych fragmentów bardzo obszernego uzasadnienia uchwały. Istotne dla rozpoznania skargi w niniejszej sprawie jest to, iż w świetle tej uchwały nieuzasadnione są podniesione w skardze zarzuty odnoszące się do technicznego charakteru przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. oraz zależności jaka zachodzi pomiędzy tym przepisem a nakazem określonym w art. 14 ust. 1 u.g.h.
Cytowana uchwała ma charakter wiążący w niniejszej sprawie, zgodnie bowiem z art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że z treści przytoczonego przepisu wynika moc ogólnie wiążąca uchwał, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale podjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki zatem nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (por.: wyrok NSA z dnia 26 listopada 2014r., sygn. akt II FSK 1474/14, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z uwagi na związanie Sądu oceną prawną, wyrażoną we powołanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzuty skargi dotyczące wymierzenia skarżącej Spółce kary pieniężnej mimo braku notyfikacji projektów u.g.h. nie zasługiwały na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane w toku postępowania prowadzonego w sposób zgodny z przepisami Ordynacji podatkowej. Organy nie dopuściły się również naruszeń prawa materialnego albowiem nie zaistniały jakiekolwiek podstawy do odmowy zastosowania w stosunku do skarżącej Spółki przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., co oznacza, że wymierzenie kary w wysokości określonej przepisem art. 89 ust. 2 pkt 2 u.g.h. było uzasadnione.
Z uwagi na powyższe w niniejszej sprawie nie zaktualizowała się żadna z przesłanek uwzględnienia skargi, o których mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a., a zatem skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło