II SA/Go 893/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.N. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r., nr [...], w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za miesiąc maj 2020 r. postanawia: odrzucić skargę. W.N. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2020 r., nr [...], w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za miesiąc maj 2020 r. W imieniu strony skarżącej powyższą skargę podpisała W.C., jako pełnomocnik. W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (według stanu prawnego obowiązującego do 15 marca 2021 r. – właściwego do rozpoznania niniejszej sprawy) do przedłożenia pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz wykazania okoliczności z art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) W.C. oświadczyła, iż posiada pełnomocnictwo do reprezentowania W.N. jedynie przed organami ZUS, zaś brak formalny skargi w postaci podpisu skarżąca usunie na wezwanie Sądu. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 444/21, WSA w Warszawie stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał niniejszą sprawę do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wlkp. – zgodnie z treścią § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.) – w wersji obowiązującej od dnia 16 marca 2021 r. Jak wynika z akt sprawy, postanowienie to uprawomocniło się z dniem 8 września 2021 r. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 8 października 2021 r. do wykonania zarządzenia WSA w Warszawie z 9 marca 2021 r., skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego skargi, poprzez jej podpisanie w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało wysłane na adres znajdujący się w aktach sprawy. Mimo dwukrotnego awizowania skarżąca nie odebrała korespondencji sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza ustalenie, czy skarga została wniesiona z zachowaniem wszelkich wymogów formalnych przewidzianych przez przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna zawierać elementy wymienione w tym przepisie (wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego), jednak przede wszystkim powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te zostały określone w art. 46 p.p.s.a. Jednym z tych wymogów jest podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi nieuzupełnienie w powyższym terminie braków formalnych skutkuje jej odrzuceniem, co wynika z treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Na podstawie art. 34 p.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Jak stanowi z kolei art. 35 p.p.s.a., pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Przepisami szczególnymi, o których mowa w powołanym uregulowaniu, są przepisy ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. z 2020 r., poz. 823 ze zm.), ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (t.j. w Dz. U. z 2020 r., poz. 130 ze zm.) oraz ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych (t. j. w Dz. U. z 2019 r., poz. 1861 ze zm.). Wyliczenie zawarte w przepisie art. 35 § 1 p.p.s.a. ma charakter wyczerpujący w tym sensie, że osoba niespełniająca wymagań w nim oznaczonych nie może działać jako pełnomocnik procesowy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, choćby nawet udzielone jej zostało pełnomocnictwo do działania za mocodawcę na mocy Kodeksu cywilnego (podobnie postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2008 r. sygn. akt I OZ 872/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). W związku z powyższym wezwano W.C do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi pod rygorem pominięcia w postępowaniu sądowym. Wobec udzielonej przez W.C. odpowiedzi, zasadne było wezwanie skarżącej W.N. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.) przez złożenie skargi własnoręcznie podpisanej. Wezwanie wysłano na adres znajdujący się w aktach sprawy. Mimo dwukrotnego awizowania skarżąca nie odebrała wezwania. Stosownie do treści art. 73 § 1 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 – 72 p.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3 p.p.s.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Ustawodawca wprowadził zatem tzw. fikcję doręczenia polegającą na uznaniu, że pismo uważa się za doręczone po upływie 14 dni od dnia złożenia pisma w placówce pocztowej, po uprzednim dokonaniu dwukrotnego zawiadomienia (pozostawienia tzw. awizo), o jakim mowa w art. 73 § 2 p.p.s.a. W związku z powyższym przyjąć należało, że przedmiotowa przesyłka została skutecznie doręczona, po dwukrotnym awizowaniu, dnia 3 listopada 2021 r., tj. licząc 14 dni od pozostawienia pod adresem wskazanym w skardze pierwszego awizo w dniu 20 października 2020 r. Siedmiodniowy termin do wykonania wezwania Sądu upłynął zatem bezskutecznie z dniem 10 listopada 2020 r. W wyznaczonym terminie brak formalny skargi nie został usunięty. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a odrzucił skargę.