II SA/Go 920/17

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-11-09

Skład orzekający: Sławomir Pauter, Grażyna Staniszewska, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny i organ odwoławczy są związane stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym opłat abonamentowych RTV?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ponieważ doprowadziłoby to do naruszenia prawa i wkroczenia w kompetencje innego organu administracji publicznej. Podobnie organ odwoławczy rozpoznając zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, jest związany stanowiskiem wierzyciela.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego uznające zarzuty M.P. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej opłat abonamentowych RTV za nieuzasadnione. Skarżąca kwestionowała istnienie obowiązku, zarzucając m.in. niespełnienie wymogów formalnych przez tytuł wykonawczy i zawiadomienie o nadaniu numeru identyfikacyjnego, a także zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy administracji uznały zarzuty za bezzasadne, opierając się na stanowisku wierzyciela (Poczty Polskiej S.A.) oraz przepisach ustawy o opłatach abonamentowych i postępowaniu egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. sprawy ze skargi M.P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione oddala skargę. Po rozpatrzeniu zarzutów zobowiązanej, mając na względzie ostateczne stanowisko wierzyciela, Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu [...] maja 2017 r. postanowienie Nr [...], w którym uznał za nieuzasadnione zarzuty zgłoszone w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...], wystawionych w dniu [...] marca 2014 r. przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej. Powyższe postanowienie zapadło na podstawie następującego stanu faktycznego: Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec M.P. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] marca 2014 r. o numerach od [...] do [...], obejmujących zaległości z tytułu nieopłaconych opłat abonamentowych za używanie odbiornika RTV, wystawionych przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej. Wszczęcie egzekucji administracyjnej nastąpiło poprzez doręczenie zobowiązanej w dniu 28 maja 2014 r., za pośrednictwem Poczty Polskiej, odpisu ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem Nr [...] z dnia [...] maja 2014 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w [...]. Podaniem z dnia [...] czerwca 2014 r. zobowiązana wniosła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w oparciu o przepisy art. 33 § 1 pkt 1 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wskazując na nieistnienie obowiązku oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 powołanej ustawy. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2014r., Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiesił przedmiotowe postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Jednocześnie organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela - Poczty Polskiej S.A. o zajęcie stanowiska w sprawie wniesionych przez M.P. zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. uznał zarzuty zobowiązanej za niezasadne. Na powyższe rozstrzygnięcie M.P., działając przez pełnomocnika, złożyła w dniu 8 października 2015 r. zażalenie. Organ odwoławczy, postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego wydał z dnia [...] maja 2017 złożyła M.P., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuca naruszenie: 1. art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z § 3 i 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników' radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342) poprzez przyjęcie, że egzekwowany obowiązek istnieje, gdyż: – zobowiązana złożyła wniosek o rejestrację odbiornika telewizyjnego; – dla skuteczności nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru zawiadomienia o nadaniu ww. numeru; – zawiadomienie z dnia [...] lipca 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, które nie zostało doręczone zobowiązanej, spełnia wymogi statuowane w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia; 2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez zaniechanie dokładnego j wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017r. ([...]) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), w związku z art. 18 oraz art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.), utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył przepis art. 27 § 1 pkt 9, art. 33 § 1, art. 34 § 1 i 4 oraz art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W przedmiotowej sprawie M.P., podaniem z dnia [...] czerwca 2014r., złożyła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, oparte o przesłanki wymienione w art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. zarzut nieistnienia obowiązku oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 powołanej ustawy. Organ egzekucyjny prawidłowo zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska wobec zgłoszonych przez M.P. zarzutów. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej, działając w charakterze wierzyciela, postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione. Ostatecznym postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. zaskarżone postanowienie zostało utrzymane w mocy. W ocenie organu odwoławczego z treści ww. ostatecznego postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej wynika, że wszystkie zarzuty zobowiązanej należy uznać za nieuzasadnione. Odnosząc się do zarzutu nieistnienia obowiązku objętego spornymi tytułami wykonawczymi, który zobowiązana podtrzymuje w złożonym zażaleniu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał na brzmienie art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, natomiast nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ponieważ doprowadziłoby to do naruszenia prawa i wkroczenia w kompetencje innego organu administracji publicznej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaznaczył, że rozstrzygnięcie w niniejszym przypadku, dotyczące zarzutu nieistnienia obowiązku, jest determinowane ostatecznym postanowieniem w sprawie stanowiska Wierzyciela Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Z wypowiedzi Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej, zawartej w ww. postanowieniu wynika, że na imię i nazwisko zobowiązanej została zgłoszona rejestracja odbiornika telewizyjnego używanego pod adresem: [...], w wyniku której wydano książeczkę opłat RTV o numerze [...]. Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (j.t. Dz.U. z 2014 r. poz. 1204 ze zm.) za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe, przy czym domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik RTV w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór, używa tego odbiornika. Na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342) Poczta Polska została zobowiązana, w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, do nadania indywidualnych numerów identyfikacyjnych posiadaczom imiennych książeczek i powiadomienia ich o tym fakcie. W ostatecznym postanowieniu wierzyciel wskazał, że zobowiązana została powiadomiona o nadaniu jej indywidualnego numeru identyfikacyjnego ([...]) i jednocześnie wyjaśnił, że powołane rozporządzenie, obowiązujące w powyższym okresie, nie posługiwało się pojęciem "doręczenia", lecz "przesłania" zawiadomienia o nadaniu indywidualnych 'numerów identyfikacyjnych. Z zawartej tam regulacji wynika, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia. Organ odwoławczy podał, iż zgodnie ze stanowiskiem sądów administracyjnych, użyte w § 5 ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia słowo "powiadamia" oznacza, iż przesłanie zawiadomienia w zwykłej przesyłce, bez potwierdzenia odbioru, na prawidłowy adres strony, czyni zadość wymogom określonym w powyższym przepisie. Ponadto wierzyciel zaznaczył, że przepisy rozporządzenia Ministra Transportu w sprawie warunkowi trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, normujące w treści § 5 tryb nadawania i przesyłania użytkownikom odbiorników RTV zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, w przeciwieństwie do norm ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie zawierały odniesienia do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, że do przesyłania przedmiotowych zawiadomień nie miały zastosowania zasady doręczeń, zawarte w rozdziale 8 powołanej ustawy. Mając powyższe na uwadze organ drugiej instancji zauważył, że wywód strony, iż "dla ustawodawcy przesłanie pisma wiąże się nierozłącznie z jego doręczeniem" i przytaczanie - na poparcie tej tezy - przykładów przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odnoszących się do doręczeń, nie dotyczą niniejszej sprawy. Zdaniem organu obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (j.t. Dz.U. z 2014 r. poz. 1204). Tak więc nawet nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego nie zwalnia z obowiązku wnoszenia opłat abonamentowych, bowiem zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego potwierdza jedynie obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej w związku z dokonaną wcześniej rejestracją odbiornika. Istnienie dowodu zarejestrowania odbiornika nie jest, co do zasady, warunkiem koniecznym obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. Brak realizacji zobowiązania z tytułu opłat abonamentowych za używanie odbiornika RTV spowodował, że Poczta Polska przekazała Naczelnikowi Urzędu Skarbowego tytuły wykonawcze od Nr [...] do Nr [...] z dnia [...] marca 2014 r., celem wyegzekwowania od M.P. powstałych zaległości, w drodze egzekucji administracyjnej. Wobec powyższego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że przed organem egzekucyjnym nie bada się ponownie zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ egzekucyjny nie jest zatem uprawniony do prowadzenia odrębnego postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie podstaw do uwzględnienia zarzutów nieistnienia obowiązku i do podważenia w tym trybie stanowiska wierzyciela. Rozpoznając zażalenie, na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, organ odwoławczy również jest związany stanowiskiem wierzyciela. Ustosunkowując się do zarzutu "zaniechania dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego", Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił, że ani organ egzekucyjny, ani organ drugiej instancji nie są uprawnione do przeprowadzania dowodów dotyczących prawidłowości doręczenia przez wierzyciela zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Powyższe organy nie są również powołane do badania zgodności przedmiotowego pisma z wzorem określonym w rozporządzeniu Ministra Transportu. M.P. zgłosiła ponadto zarzut oparty na przepisie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, kwestionując naliczanie w tytułach wykonawczych odsetek za zwłokę. W powyższym piśmie zobowiązana stoi na stanowisku, że - w myśl art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej - odsetek za zwłokę nie nalicza się, jeżeli wysokość odsetek nie przekracza trzykrotności wartości opłaty pocztowej pobieranej przez operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. Prawo pocztowe za traktowanie przesyłki listowej jako przesyłki poleconej. W zażaleniu zobowiązana nie kwestionuje już prawidłowości oceny zawartej w zaskarżonym postanowieniu, w odniesieniu do zarzutu, o którym mowa w przepisie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podzielił stanowisko organu egzekucyjnego, że przedmiotowe tytuły wykonawcze spełniają wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 ww. ustawy. W polu 71 tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] zaznaczony został kwadrat "pobiera się odsetki za zwłokę", co wynika z przepisu art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych, stanowiącego, że w przypadku opóźnienia w uiszczeniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki w wysokości, jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy Ordynacja podatkowa. Jednocześnie wskazano daty, od których nalicza się ww. odsetki oraz ich stawki, co umożliwia organowi egzekucyjnemu obliczanie na bieżąco, w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego właściwej kwoty odsetek za zwłokę. Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017 r. wniosła M.P.. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona zarzuciła naruszenie: 1. art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r, o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.; dalej: "u.p.e.a.") w związku z § 3 i § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz, U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342) poprzez przyjęcie, że egzekwowany obowiązek istnieje, gdyż: – zobowiązana złożyła wniosek o rejestrację odbiornika telewizyjnego; – dla skuteczności nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora zwrotnym potwierdzeniem odbioru zawiadomienia o nadaniu ww. numeru; – zawiadomienie z dnia [...] lipca 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, które nie zostało doręczone zobowiązanej, spełnia wymogi statuowane w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia; 2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: "k.p.a.") w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. W konsekwencji skarżąca wniosła o: 1. uchylenie w całości postanowień: – Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], – Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2017 r. nr [...], – Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej z dnia [...] marca 2017 r. nr [...], – Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej z dnia [...] września 2015 r. nr [...], 2. zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Skarżąca stoi na stanowisku, że ocena zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wymaga odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie przedmiotowego postanowienia, zwłaszcza w sytuacji, gdy występuje między nimi bezpośredni związek, czy wręcz zależność polegająca na tym, iż wypowiedź wierzyciela stanowi nie tylko podstawę rozstrzygnięć organu egzekucyjnego i organu nadzoru, ale ponadto jeszcze wypowiedź zawarta w postanowieniu wierzyciela jest wiążąca dla organu egzekucyjnego i organu nadzoru. Odniesienie się do zgłoszonego zarzutu nieistnienia obowiązku winno - na podstawie odesłania zawartego w art. 18 u.p.e.a. - czynić zadość zasadzie prawdy obiektywnej wyrażonej w przepisach k.p.a. Skarżąca twierdzi, że nie zarejestrowała odbiornika tv. W tej sytuacji zdaniem strony to na wierzycielu, a następnie na organie egzekucyjnym ciążył obowiązek wykazania, iż M.P. dokonała tej czynności. Skarżąca zaprzecza również zawiadomieniu jej o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Wygenerowanie na potrzeby postępowania egzekucyjnego duplikatu zawiadomienia, na którym widnieje data nadania 17 lipca 2008 r., nie oznacza, iż owo zawiadomienie zostało rzeczywiście do kogokolwiek wysłane. W ocenie skarżącej stwierdzenie organu egzekucyjnego (wcześniej wierzyciela), iż nie odnotowano zwrotu korespondencji, tj. zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, jest absurdalne. Skoro Wierzyciel stoi na stanowisku, że nie ma obowiązku doręczyć zawiadomienia (i tego nie uczynił), to w jaki sposób zobowiązana miała zwrócić "korespondencję", która nie została jej nigdy doręczona. Ponadto w ocenie strony przedmiotowe zawiadomienie nie spełnia wymogów określonych w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia - zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych powinno zawierać podpis uprawnionego pracownika operatora publicznego. Tymczasem zawiadomienie, którego duplikat Wierzyciel dołączył do akt sprawy, opatrzone jest facsimile podpisu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta - w myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j .Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - dalej p.p.s.a.), obejmuje m.in. wskazane w punkcie 3 tego przepisu postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Tego rodzaju akt został zaskarżony rozpoznawaną skargą. W ocenie Sądu, postanowienie organu odwoławczego wydane zostało zgodnie z prawem, podniesione w skardze zarzuty należy uznać za nieuzasadnione. Ocenie Sądu w niniejszej sprawie poddane zostało postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej uznające wniesione zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne za bezzasadne. Przedmiotem sporu jest zgodność z prawem działań wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego dotyczącego opłat abonamentowych rtv. W pierwszej kolejności odnieść się należy do przepisów ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, które przesądzają o określonych obowiązkach związanych z korzystaniem z odbiorników rtv. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się przy tym, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika (ust. 2), obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Istnienie obowiązku zarejestrowania odbiornika nie jest co do zasady warunkiem koniecznym powstania obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. Z kolei jak stanowi art. 5 ust. 1 ustawy abonamentowej odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Powyższa regulacja przesądza, że obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej powstaje z mocy prawa, że jest on powiązany z używaniem odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych, zaś obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej powstaje od pierwszego dnia miesiąca, następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Z uwagi na podnoszone w skardze zarzuty należy również zwrócić uwagę na regulacje prawne zawarte w rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 toku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007r., Nr 187, poz. 1342). Zgodnie z § 3 rozporządzenia użytkownik odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych obowiązany jest do zgłoszenia operatorowi posiadanie odbiorników w terminie 14 dni, a zgodnie z § 5 ust. 1 tegoż rozporządzenia upoważniony pracownik operatora potwierdza przyjęcie zgłoszenia. Zgodnie natomiast z § 6 ust. 9 powołanego rozporządzenia wyznaczony operator nadaje użytkownikowi indywidualny numer identyfikacyjny użytkownika. O nadaniu numeru identyfikacyjnego użytkownik zgodnie z tym przepisem jest zawiadamiany nierejestrowaną przesyłką listowną. Powyższe rozporządzenie zostało wydane w oparciu o delegację ustawowa zawartą w art. 6 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych , który stanowił podstawę prawną jego wydania. Z treści art. 6 ust. 4 ustawy wynika, że Minister Transportu został upoważniony do ustalenia w drodze rozporządzenia warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych uwzględniając dostępność placówek pocztowych operatora wyznaczonego oraz jego organizację. Nie można przyjąć, wobec takiego brzmienia delegacji, aby właściwy minister mógł stanowić normy statuujące lub znoszące obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej, czego też nie uczyniła. Natomiast ustawa, która nakłada obowiązek uiszczania opłat abonamentowych na użytkowników odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych nie wiąże powstania tego obowiązku z posiadaniem przez zobowiązanego określonej treści bądź formuły dowodu rejestracji odbiornika, czy też od skutecznego doręczenia mu o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Tak jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2016 roku sygn. akt II FSK 2116/16 (LEX nr 2190429) obowiązek posiadania dowodu rejestracji odbiornika rtv, należy więc odnieść do obowiązku rejestracji użytkownika odbiornika, a nie jako przesłankę obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. Ten drugi obowiązek istnieje bowiem niezależnie od posiadania dowodu ich rejestracji. Ustawa o opłatach abonamentowych statuuje dwa niezależne od siebie obowiązki posiadaczy odbiorników rtv, jeden w zakresie uiszczania opłaty abonamentowej (art. 2) oraz drugi dotyczący rejestracji (art. 5). Są one związane z posiadaniem odbiornika rtv, i choć są one w ujęciu funkcjonalnym powiązane, to w sensie prawnym są to jednak dwa odrębne obowiązki. Znajduje to potwierdzenie również w treści art. 7 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych. Zdaniem Sądu skarżąca stara się bezzasadnie przypisać nadaniu numeru identyfikacyjnego i powiadomieniu dłużnika inne skutki aniżeli te, które zostały wprost określone w rozporządzeniu. W szczególności nie decyduje o ustaniu obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej za użytkowanie odbiornika rtv, w przypadku uprzedniego zgłoszenia posiadania i użytkowania takiego odbiornika, a co w niniejszej sprawie miało miejsce. Skarżąca nie kwestionowała ustalenia organów, że dokonała przed wejściem w życie przepisów rozporządzenia rejestracji odbiornika rtv, posiadała książeczkę opłat abonamentowych. Nadto nie podnosiła, że dokonała wyrejestrowania odbiornika rtv. Powyższego ustalenia nie może podważać stwierdzenie, że imienna książeczka opłat abonamentowych nie stanowi już dowodu zarejestrowania odbiornika z uwagi na treść § 5 rozporządzenia. Jak wyżej już podnoszono normy powyższego rozporządzenia nie statuowały, ani też nie znosiły obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. O jego powstaniu jak i ustaniu decydowała przesłanka użytkowania odbiornika rtv. Przepis art. 2 ust. 2 ustawy wprowadza domniemanie prawne, iż osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiast odbiór programu, używa ten odbiornik. Natomiast używanie odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego bez względu czy został on zarejestrowany, czy został nadany użytkownikowi numer identyfikacyjny stanowi przesłankę powstania obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. Strona skarżąca tego domniemania skutecznie nie obaliła. Należy przyjąć, iż organy ustaliły istotne okoliczności do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a dotyczących powstania obowiązku uiszczenia przez skarżącą opłaty abonamentowej, z zachowaniem wymogów określonych w art. 7 k.p.a. dotyczącego podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy i w tym celu, zgodnie z art. 77 § 1 k.pa., w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Ocena zgromadzonego materiału dowodowego odpowiada kryteriom określonym w art. 80 k.p.a. Strona nie przedstawiła dowodów pozwalających skutecznie podważyć domniemanie wynikające z art. 2 ust. 2 ustawy o opłacie abonamentowej. Strona skarżąca nie kwestionowała, że dokonała rejestracji odbiornika rtv, ani też nie podnosiła, że złożyła wniosek o jego wyrejestrowanie, w związku z zaprzestaniem jego użytkowania. Odnośnie naliczonych odsetek za zwłokę w płatności spornej opłaty, wskazać należy, że zgodnie z art. 7 ust 4 ustawy o opłatach abonamentowych w przypadku opóźnienia w uiszczaniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. W tytułach egzekucyjnych wskazano daty, od których naliczane są odsetki oraz ich stawki co umożliwia organowi egzekucyjnemu obliczanie na bieżąco, w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, właściwej kwoty odsetek za zwłokę. Zgodnie z art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej – odsetek za zwłokę nie nalicza się , jeżeli wysokość odsetek nie przekroczy trzykrotnej wartości opłaty pocztowej pobieranej przez operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 roku Prawo pocztowe za traktowanej przesyłki listowej jako przesyłki poleconej. Odsetki wykazane w tytułach wykonawczych są wyliczone na dzień ich wystawienia przez wierzyciela i dalej są naliczane do dnia ich zapłaty. O ich wysokości decyduje nie data wystawienia tytułu wykonawczego, a data wyegzekwowania spornego świadczenia. Na ten dzień organ egzekucyjny podejmuje decyzje o naliczeniu i ewentualnym ściągnięciu przy uwzględnieniu art. 54 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Maja powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę uznając, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło