II SA/Go 941/11

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-05-23

Skład orzekający: Michał Ruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd administracyjny może przyznać zwrot kosztów podróży pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, który poniósł je w związku z udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może przyznać pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków, w tym kosztów przejazdu na rozprawę przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Choć Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera bezpośredniego odesłania, można pomocniczo stosować zasady obliczania kosztów przejazdu określone dla świadków w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz rozporządzeniach wykonawczych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie choroby zawodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącej, ustanowiony z urzędu, wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która została oddalona. Następnie pełnomocnik wystąpił do WSA o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym kosztów podróży na rozprawę przed NSA.
Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radcy prawnemu M.T. kwotę 180 zł (podwyższoną o VAT) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA) oraz kwotę 660 zł tytułem udokumentowanych wydatków poniesionych w niniejszej sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika skarżącej radcy prawnego M.T. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W.Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim radcy prawnemu M.T. kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt) podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmującej sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i kwotę 660 zł (sześćset sześćdziesiąt złotych) tytułem udokumentowanych wydatków poniesionych w niniejszej sprawie. Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. W.Z. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie choroby zawodowej polineuropatii. Postanowieniem z dnia 1 lutego 2012 r. Referendarz sądowy ustanowił na wniosek skarżącej radcę prawnego, którym wyznaczony został przez Wicedziekana Rady OIRP radca prawny M.T.. Wyrokiem z dnia 28 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę oraz przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie w kwocie 240 zł powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej. Działając w imieniu skarżącej wyznaczony pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od wyroku z dnia 28 marca 2012 r. Pełnomocnik obecny na rozprawie przez Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 15 stycznia 2013 r. zgłosił do protokołu rozprawy wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego i kosztów podróży w wysokości 660 zł. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1633/12 skargę kasacyjną oddalił. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazało, iż nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przyznawane jest ono przez wojewódzki sąd administracyjny. Na podstawie zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 24 kwietnia 2013 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany o udokumentowanie poniesiony przez niego kosztów podróży. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik nadesłał pismo z dnia [...] maja 2013 r., w którym podał, iż na rozprawę do NSA udał się własnym samochodem marki [...], diesel, którym pokonał odległość 396 km z [...] do [...]. Pełnomocnik wniósł o zwrot kosztów podróży wg. Tzw. ,,kilometrówki". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 , poz. 1349 ze zm.). W myśl § 15 cytowanego wyżej rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Stosownie do treści § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a w/w rozporządzenia zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przysługuje pełnomocnikowi z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wysokość stawki minimalnej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za wymienione czynności wynosi 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, nie mniej niż 120 zł. Dla postępowania sądowego w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje stawka minimalna wynagrodzenia w kwocie 240 zł (§ 14 ust. 2 pkt 1 lit.c), a zatem wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA wynosi 180 zł. W myśl § 2 ust. 3 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponadto na podstawie § 15 pkt 2 cyt. rozporządzenia – radcy prawnemu przysługuje zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków. Brak jest legalnej definicji użytego przez ustawodawcę pojęcia ,,niezbędnych wydatków". Zdaniem Sądu uznać jednakże należy, iż w pojęciu tym mieszczą się koszty przejazdu pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy na rozprawę wyznaczoną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Choć brak jest w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi bezpośredniego odesłania przy ustaleniu wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy do przepisu art. 205 cyt. ustawy, w którym ustawodawca określił zasady obliczania kosztów przejazdu przysługujących stronie, to jednak zdaniem Sądu zasadami tam określonymi można się kierować pomocniczo. W myśl art. 205 § 3 p.p.s.a. przysługujące stronie należności z tytułu kosztów przejazdów (...) ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach działu 2 tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594, z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 85 w/w ustawy świadkowi przysługuje zwrot kosztów podróży - z miejsca jego zamieszkania do miejsca wykonywania czynności sądowej na wezwanie sądu - w wysokości rzeczywiście poniesionych, racjonalnych i celowych kosztów przejazdu własnym samochodem lub innym odpowiednim środkiem transportu. Górną granicę należności, o których mowa w ust. 1, stanowi wysokość kosztów przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (ust. 2). Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 167) pracownikowi za przejazd w podróży krajowej samochodem niebędącym własnością pracodawcy przysługuje zwrot kosztów przejazdu w wysokości stanowiącej iloczyn przejechanych kilometrów przez stawkę za jeden kilometr przebiegu, ustaloną przez pracodawcę, która nie może być wyższa niż określona w przepisach wydanych na podstawie art. 34a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1265 oraz z 2013 r. poz. 21). Wobec powyższego Sąd uwzględnił poniesione w niniejszej sprawie przez pełnomocnika koszty podróży, na trasie [...] z użyciem samochodu marki [...], jako niezbędne wydatki. Dokonując obliczenia poniesionych przez pełnomocnika kosztów podróży Sąd uwzględnił pokonaną przez pełnomocnika odległość tj. 792 km oraz stawkę 0,8358 zł (ustalona dla samochodu osobowego o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm 3 w § 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy Dz. U. Nr 27, poz. 271 wydanego na podstawie art. 34 a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym). Przyjęta konstrukcja jako punkt odniesienia dla oceny zasadności żądania w niniejszej sprawie stosuje cytowane powyżej przepisu prawa, które są wyrazem kompromisu pomiędzy interesem podmiotu (pracodawcy – organu administracji publicznej), zobligowanego do zachowania dyscypliny finansowej oraz interesu pracownika, który własnym pojazdem odbywa podróż służbową, uwzględniają zarówno koszty zakupu paliwa, średnią jego zużycia, przy określonej pojemności silnika, jak i koszty związane z zużyciem pojazdu i jego amortyzacją, a nadto uwzględniają interes Skarbu Państwa. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło