II SA/Go 968/16
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-01-05
Skład orzekający: Jarosław Piątek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której miesięczny dochód netto wynosi 1.665 zł, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z bezrobotnym synem i ponosząca koszty leczenia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został uwzględniony, ponieważ sytuacja finansowa skarżącej, uwzględniająca jej niski dochód, brak oszczędności, niepełnosprawność, utrzymywanie bezrobotnego syna oraz koszty leczenia, uniemożliwia jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca H.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki. Po wezwaniach do uzupełnienia braków formalnych i merytorycznych wniosku, skarżąca przedstawiła dokumenty potwierdzające jej miesięczny dochód netto w wysokości 1.665 zł, prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego z bezrobotnym synem, schorzenia oraz ponoszone wydatki na utrzymanie i leczenie. Sąd ocenił, że sytuacja finansowa skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starzy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2017 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.B. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu gospodarczego p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 listopada 2016 r. H.B. została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł.
Dnia 9 grudnia 2016 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 15 grudnia 2016 r. H.B. została wezwana do uzupełnienia w terminie 7 dni braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie go na urzędowym formularzu, którego wzór określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015r. poz. 1257), pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy (art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Jednocześnie na podstawie przepisu art. 255 p.p.s.a. wezwano skarżącą do uzupełnienia w terminie 7 dni złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez przedłożenie:
a. dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu skarżącej (zaświadczenie/ decyzja ZUS),
b. przedłożenie wyciągów z wszystkich posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy,
c. przedłożenie rachunków potwierdzających ponoszone przez skarżącą koszty utrzymania mieszkania (domu),
d. przedłożenie rachunków dotyczących ewentualnych kosztów zakupu leków (leczenia).
Dnia 2 stycznia 2017 r. wpłynął do sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF wraz z uzupełniającymi dokumentami.
W uzasadnieniu wniosku H.B. podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem, który jest bezrobotny. Skarżąca oświadczyła, że cierpi na liczne schorzenia a jej emerytura wynosi 1.665 zł (netto).
Skarżąca przedstawiła ponoszone wydatki (energia elektryczna - 148 zł miesięcznie, za gaz – 330 zł, woda i kanalizacja – 100 zł, paliwo – 100 zł, leki – 200 zł).
Wniosek jest uzasadniony.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2016, poz. 718 – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Należy wskazać, że miesięczny dochód H.B. wynosi 1.665 zł (netto). Nie można pominąć, że skarżąca jest osobą niepełnosprawną, a jej syn nie posiada dochodu. Nadto z rachunku bankowego wynika, że skarżąca nie posiada istotnych oszczędności.
Doświadczenie życiowe nakazuje przyjąć, że gospodarstwo domowe składające się z dwóch osób o miesięcznych dochodzie w wysokości 1.665 zł (netto), ponoszące standardowe koszty utrzymania, a także dodatkowe koszty leczenia, może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2010 r., II OZ 902/10, LEX nr 743993).
Biorąc pod uwagę ww. okoliczności uznano, iż uzasadnione jest przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, bowiem sytuacja finansowa nie pozwala jej na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
W tej sytuacji uznano, że wniosek H.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został uwzględniony.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło