II SAB/Go 27/08

Dnia 29 stycznia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Asesor WSA Michał Ruszyński Protokolant asystent sędziego Joanna Śliwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2009 roku sprawy ze skargi E.P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie ustalenia stanu technicznego budynku oddala skargę. E.P. wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie stanu technicznego budynku. W oparciu o ustalenia poczynione przez organ administracyjny dotychczasowy stan sprawy przedstawia się następująco: Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2007 r. E.P. oraz E.B. zwróciły się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o dokonanie przeglądu i oceny stanu technicznego lokali mieszkalnych w budynku przy ul. [...]. Podały, że na skutek wady technicznej pokrycia dachowego do ich mieszkań przedostaje się woda powodując zacieki i zawilgocenie, a w konsekwencji zagrzybienie mieszkań, co negatywnie wpływa na zdrowie mieszkańców. Wnioskodawczynie opisały szczegółowo stan techniczny budynku, zwróciły m.in. uwagę na nieszczelną stolarkę okienną czy brak prawidłowej wentylacji. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po otrzymaniu powyższego pisma w dniu [...] kwietnia 2007 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie złego stanu technicznego budynku usytuowanego w [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania organ przesłał m.in. E.P. zaznaczając, że czyni to do jej wiadomości. Dnia [...] maja 2007 r. wrocławski pełnomocnik terenowy Rzecznika Praw Obywatelskich zwrócił się na piśmie do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przeprowadzenie postępowania administracyjnego i zbadanie stanu technicznego budynku w [...], w tym lokalu mieszkalnego E.P. oraz poinformowanie o jego wynikach. Pismem z dnia [...] czerwca 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z rozdzielnika pisma oraz załączonych do niego zwrotnych potwierdzeń odbioru wynika, że organ uznał za strony postępowania Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] oraz Gminę. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej, wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania lub rzeczoznawcę budowlanego, dotyczącej budynku mieszkalnego przy ul. [...], w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie to nie zostało doręczone E.P.. Po wydaniu opisanego wyżej postanowienia wrocławski pełnomocnik terenowy Rzecznika Praw Obywatelskich dwukrotnie, pismami z [...] września 2007 r. i [...] października 2007 r., zwracał się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o udzielenie informacji o aktualnym stanie sprawy. Ekspertyza techniczna została sporządzona przez uprawnionego specjalistę mykologa budownictwa i przedłożona organowi w dniu [...] marca 2008 r. Decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej przy ul. [...] usunięcie nieprawidłowości w budynku, określonych w ekspertyzie technicznej w terminie do dnia [...] kwietnia 2009 r. Decyzja ta została doręczona wskazanym wyżej podmiotom uznanym za strony postępowania, nie została natomiast doręczona E.P.. Pismem z dnia [...] maja 2008 r. E.P. zwróciła się do organu o udzielenie informacji o stanie sprawy podnosząc jednocześnie, iż organ nie rozpatrzył jak dotąd jej wniosku o nakazanie Gminie usunięcia zagrzybienia ze ścian. Pismem z dnia [...] maja 2008 r. organ poinformował wnioskodawczynię, iż jako lokator- najemca lokalu mieszkalnego stanowiącego własność Gminy nie jest ona stroną postępowania administracyjnego mającego za przedmiot stan techniczny obiektu budowlanego. Wnioskodawczyni nie ma bowiem w sprawie interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa, posiada jedynie interes faktyczny. Z faktu wynajmowania mieszkania nie wypływają dla E.P. jakiekolwiek uprawnienia związane z doręczeniem wskazanej wyżej decyzji. Wnioskodawczyni przysługuje jedynie roszczenie o charakterze cywilnym do właściciela lokalu o dokonanie w nim napraw pozwalających na użytkowanie lokalu zgodnie z przeznaczeniem. Dnia [...] czerwca 2008 r. E.P. zwróciła się do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nakazanie organowi pierwszej instancji podjęcia czynności w sprawie i nakazania doprowadzenia budynku do stanu nadającego się do zamieszkania. Dnia [...] sierpnia 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił Wnioskodawczyni odpowiedzi stwierdzając, iż fakt wydania przez PINB decyzji świadczy o załatwieniu przez ten organ sprawy stanu technicznego budynku, co powoduje, iż skargę na bezczynność PINB należy uznać za niezasadną. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do braku po stronie E.P. interesu prawnego w postępowaniu w przedmiocie stanu technicznego budynku przy ul. [...], jako najemca posiada ona jedynie interes faktyczny w sprawie. W tym stanie rzeczy E.P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Podała, iż wielokrotnie upominała się o nakazanie przez ten organ usunięcia zagrzybienia, lecz organ wydał decyzję nie dotyczącą zajmowanego przez nią lokalu twierdząc, iż skarżąca nie jest stroną postępowania. W rezultacie jej wniosek jak dotąd nie został rozpatrzony. Wniosła o nakazanie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wszczęcia postępowania w zakresie objętym jej żądaniem. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących przepisów prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w zakresie skarg na bezczynność organów administracji (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej zwanej p.p.s.a.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym w kpa lub akcie szczególnym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności. Zaznaczyć przy tym należy, że zgodnie z przepisem art. 133 p.p.s.a. podstawą wyrokowania sądu administracyjnego są akta sprawy. W myśl art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy zaznaczyć, iż organy administracyjne prawidłowo stwierdziły, iż skarżąca nie może być stroną postępowania w sprawie złego stanu technicznego budynku mieszkalnego, gdyż jako najemca jednego z lokali w tym budynku nie ma interesu prawnego, by być stroną postępowania. Zgodnie z dyspozycją art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego rozumiane jest w ten sposób, że określonemu podmiotowi przysługuje konkretne uprawnienie wynikające z przepisów prawa materialnego, na podstawie którego można żądać od organu administracji publicznej określonej czynności i którego można dochodzić na drodze sądowej. Treścią interesu prawnego na gruncie prawa administracyjnego jest co do zasady możliwość uzyskania przez określony podmiot merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy co do istoty. W wyroku z dnia 24 stycznia 2008 roku (sygn. akt II OSK 1921/06, Lex Polonica nr 1958400) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że jeżeli norma prawna nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym strony, a co za tym idzie - o statusie strony w postępowaniu, w którym dochodzi do konkretyzacji danej normy prawnej. Dla oceny zachowania przez skarżącą interesu prawnego w sprawie również przesądzające znaczenie miało ustalenie tytułu prawnego do nieruchomości. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy, postępowanie zmierzające do oceny stanu technicznego budynku mieszkalnego przy ul. [...] i w rezultacie zakończone decyzją nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej usunięcie nieprawidłowości określonych w ekspertyzie technicznej, nie ma wpływu na sytuację prawną skarżącej, a jedynie na jej interes faktyczny, bowiem rezultat przedmiotowego postępowania może pozytywnie wpłynąć na poprawienie jej sytuacji mieszkaniowej. Wynika z tego, iż skarżąca E.P. jest jedynie zainteresowana wynikiem wymienionego wyżej postępowania. Mając na uwadze powyższe zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wskazujące na bezczynność organu.. Należy mieć na względzie, iż skarżąca wnioskując o udzielenie informacji o stanie sprawy oraz podnosząc, iż organ nie rozpatrzył jej wniosku o nakazanie Gminie usunięcia zagrzybienia ze ścian, uzyskała informację, która mogła być udzielona osobie nie będącej stroną postępowania. Organ l instancji poinformował skarżącą oraz uzasadnił swoje stanowisko podnosząc, że nie jest ona stroną przedmiotowego postępowania w sprawie złego stanu technicznego budynku mieszkalnego, oraz powiadomił skarżącą o podjętym rozstrzygnięciu w niniejszej sprawie, natomiast organ II instancji ocenił w sposób obszerny przebieg tego postępowania, a ponadto wyjaśnił, że organ nadzoru budowlanego - w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania nałożonych decyzją obowiązków, może podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. W niniejszej sprawie termin wykonania obowiązków przez Wspólnotę Mieszkaniową nałożony decyzją z dnia [...] marca 2008 roku, która zakończyła postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie, mija z dniem [...] kwietnia 2009 roku. W rozstrzygnięciu tym nałożono m.in. obowiązek udrożnienia i uszczelnienia odpływów wód opadowych z dachu do kanalizacji deszczowej czy zamontowanie w górnym skrzydle okien w lokalach mieszkalnych nawiewników higrosterowanych. Zakres ewentualnych remontów czy napraw związanych z usuwaniem skutków niewłaściwego stanu technicznego budynku oraz kwestia odpowiedzialności za nie powinna wynikać z samej umowy najmu. Pomimo tego, iż postępowanie zakończone wymienioną wyżej decyzją było wszczęte z urzędu, a nie na wniosek E.P., to obowiązki nałożone tym rozstrzygnięciem są związane ze sprawami podnoszonymi we wniosku skarżącej. Na marginesie wskazać należy, iż organ l instancji w niniejszej sprawie dwukrotnie wydał zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego na podstawie art. 61 § 4 k.p.a., tj. zawiadomienie z dnia [...] kwietnia 2007 roku, które to przesłał m. in. do wiadomości skarżącej (karta 2 akt administracyjnych) oraz zawiadomienie z dnia [...] kwietnia 2007 roku (karta 4 akt administracyjnych). W tym stanie rzeczy skoro podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami).