II SAB/Go 40/16
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-07-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa jest dopuszczalna, jeśli nie dotyczy uprawnień lub obowiązków strony wynikających z przepisów prawa?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w odniesieniu do aktów lub czynności, które podlegają kontroli sądu administracyjnego, a zatem muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków strony wynikających z przepisów prawa. W sytuacji, gdy skarżący kwestionuje działania organu polegające na niezawiadomieniu organu ścigania o popełnieniu przestępstwa, a nie domaga się wydania wobec siebie aktu lub wykonania czynności dotyczącej jego uprawnień lub obowiązków, skarga taka jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżąca M.Ś. wniosła skargę na bezczynność Wojewody w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa. Po doprecyzowaniu przez Sąd, skarżąca podała, że Wojewoda jest funkcjonariuszem administracyjnym i powinna zostać podjęta czynność w celu ustalenia, czy jego bezczynność w tej sprawie jest niedopełnieniem obowiązku, czy też bezprawną ochroną Starosty. Wojewoda wyjaśnił, że pisma skarżącej zostały przekazane do rozpatrzenia Radzie Powiatu. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.Ś. na bezczynność Wojewody w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. M.Ś. reprezentowana przez pełnomocnika – I.Ś. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Go 120/16
Po sprecyzowaniu na wezwanie Sądu przedmiotu zaskarżenia strona skarżąca w piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. podała, iż Wojewoda jest również funkcjonariuszem administracyjnym. Zdaniem skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. powinien podjąć czynności i ustalić, czy bezczynność Wojewody w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa o czyn z art. 231 § kk w zw. z art. 304 § 2 kpk jest tylko niedopełnieniem obowiązku, czy też bezprawną ochrona Starosty z pokrzywdzeniem skarżącej w załatwieniu jej sprawy administracyjnej.
W związku z treścią w/w pisma zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału uznano, że pismo z dnia [...] lutego 2016r. zawiera skargę M.Ś. na bezczynność Wojewody w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa.
W piśmie z dnia [...] lipca 2016 r. Wojewoda wyjaśnił, że pismo I.Ś. z dnia [...] listopada 2015 r. nazwane zażaleniem na bezczynność i przewlekłość w czynnościach administracyjnych Starostwa Powiatowego skierowane do Wojewody zostało uznane za skargę i zgodnie z art. 229 pkt 4 k.p.a. przekazane do rozpatrzenia Radzie Powiatu. Wicestarosta udzielił I.Ś. odpowiedz, której kopię przekazał Wojewodzie (pismo z dnia [...] grudnia 2015 r.). I.Ś. w piśmie z dnia [...] grudnia 2015 r. ustosunkował się do stanowiska Starosty, a kopie przesłał Wojewodzie do wiadomości. Z kolei kolejną skargę na działalnie Starosty, pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. przekazał Wojewodzie Minister Infrastruktury i Budownictwa. Skarga w dniu 20 czerwca 2016 r. została przekazana Radzie Powiatu jako organowi właściwemu do jej rozpatrzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
W rozpoznawanej sprawie przedmiot skargi stanowiła bezczynność Wojewody w przedmiocie niezawiadomienia organu ścigania o możliwości popełnienia przestępstwa. Sąd ustalił przedmiot skargi na podstawie jej treści oraz pisma procesowego doprecyzowującego ją (z dnia [...] lutego 2016 r.).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2453/11 stwierdził, iż sąd administracyjny rozpoznając skargę na bezczynność organu obowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić czy sprawa, w której została wniesiona skarga, była sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej zwanej jako p.p.s.a.). Następnie winien rozważyć, czy dopuszczalność skargi uwarunkowana jest zachowaniem określonego trybu przeciwdziałania bezczynności oraz czy taki tryb przed wniesieniem skargi został wyczerpany. W dalszej kolejności, o ile wynik badania dwóch pierwszych kwestii będzie pozytywny sąd musi ustalić czy organowi administracji można przypisać bezczynność rozumianą jako wydanie w terminie decyzji lub postanowienia względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., czyli rozpoznaje sprawę merytorycznie.
Stosując się do powyższych wskazówek Sąd rozpoznając przedmiotową skargę najpierw dokonał oceny dopuszczalności skargi, w tym z punktu widzenia właściwości rzeczowej sądu administracyjnego (kognicji), która dała wynik negatywny, czyniąc tym samym niemożliwym merytoryczne rozpoznanie skargi.
Właściwość rzeczowa sądów administracyjnych określona została w art. 3 i 4 p.p.s.a. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w ograniczonym zakresie, bo obejmującym orzekanie jedynie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z powyższych uregulowań wynika, iż kontrola sądowoadministracyjna z mocy art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. niewątpliwie obejmuje bezczynność organów. Jednakże podkreślić należy, iż zakres przedmiotowy skargi na bezczynność zdeterminowany jest treścią art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Oznacza to, że nie w każdej sytuacji, w której jednostka jest niezadowolona z działalności organów administracji publicznej, dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Składanie skargi na bezczynność dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Wyjaśnić należy, iż bezczynność organu dotyczy sytuacji, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Oznacza to, że organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania określonego aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma w tej sytuacji na celu zobligowanie organu administracji publicznej do rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej.
Reasumując rozważania w przedmiocie dopuszczalności skargi na bezczynność organu stwierdzić należy, iż warunkiem jej spełnienia jest wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie domaga się wydania konkretnego aktu, czy też odnoszącej się do niego czynności, ale w istocie żądanie jej sprowadza się do uruchomienia ze strony Sądu nadzoru nad działaniem organu administracji publicznej. Zarzuty skarżącej sprowadzają się bowiem do kwestionowania działań podejmowanych przez Wojewodę, które polegają na niezawiadomieniu organu ścigania o popełnieniu przestępstwa. W tym zakresie skarżąca nie może żądać wydania wobec siebie aktu lub wykonania czynności, które dotyczyłyby jej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Skoro zatem skarga M.Ś. nie mieści się w kategorii spraw z zakresu administracji publicznej, które wymienia art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a., to tym samym skarga ta jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło