II SAB/Go 63/14

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. – Jarosław Piątek po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2014 r. w Gorzowie Wlkp. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.G. o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem zbiornika bezodpływowego p o s t a n a w i a : 1. przyznać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata. 21 lipca 2014 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek T.G. o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego (8,85 ha) uzyskuje dochód w wysokości 1.161,63 zł. Nadto otrzymuje alimenty w kwocie 220 zł. T.G. przedstawiła opłaty związane z eksploatacją nieruchomości (wywóz nieczystości - 65 zł, energia elektryczna - 489 zł, gaz - 58 zł, podatek rolny - 328 zł za kwartał, telefon – 12 zł). Skarżąca oświadczyła, że wychowuje małoletnią córkę oraz pomaga dorosłym córkom które studiują w systemie stacjonarnym. Wniosek jest uzasadniony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej zwanej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez same strony. Celem przyznania prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, miedzy innymi kosztów sądowych (wpisu) czy kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest, iż prawo pomocy obejmuje osoby nie osiągające żadnych dochodów lub osiągające dochód wybitnie niski, który nie pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego, nawet przy poczynionych oszczędnościach w wydatkach koniecznych. W literaturze wskazuje się, że prawo pomocy ma służyć najuboższym, to jest podmiotom, dla których konieczność ponoszenia kosztów związanych z postępowaniem sądowym oznaczałaby faktyczne ograniczenie lub pozbawienie prawa do sądu (zob. H.Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Przegląd Prawa Publicznego 2007, nr 4, s. 36-39). Analiza sytuacji materialnej T.G. prowadzi do wniosku, że została spełniona przesłanka o której mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zważyć bowiem trzeba, iż dochód skarżącej z tytułu emerytury i alimentów wynosi 1.381 zł. Z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że T.G. nie dysponuje istotnymi środkami pieniężnymi. Nie można pominąć, że skarżąca wychowuje małoletnią córkę. Doświadczenie życiowe nakazuje przyjąć, że osoba dysponująca dochodem w wysokości około 1.400 zł, ponosząca standardowe koszty utrzymania, a także dodatkowe koszty leczenia, może mieć problemy z poczynieniem jakichkolwiek oszczędności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2010 r., II OZ 902/10, LEX nr 743993). W konkluzji należy stwierdzić, że wniosek T.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został on uwzględniony. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.