II SAB/Go 94/15

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2015-12-22

Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Jacek Jaśkiewicz, Sławomir Pauter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Burmistrz dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie 14 dni. Jednakże, sąd nie stwierdził rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę obszerność wnioskowanej dokumentacji, konieczność jej przygotowania w formie elektronicznej oraz fakt, że organ podjął działania w celu wywiązania się z obowiązku po wniesieniu skargi. W związku z tym, postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, a skarga w pozostałym zakresie oddalona.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej programów profilaktycznych, sprawozdań, protokołów, regulaminów i uchwał związanych z problematyką alkoholową i narkomanią. Pracownik Urzędu Miejskiego błędnie uznał, że wszystkie dokumenty zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej i nie udzielił odpowiedzi na wniosek. Po wniesieniu skargi na bezczynność, Burmistrz udostępnił część informacji, a część dokumentów okazała się niekompletna lub nieistniejąca. Sąd rozpoznał skargę na bezczynność Burmistrza.
Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza do rozpoznania wniosku skarżącego J.K. z dnia [...] r. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, 2. stwierdza, że Burmistrz dopuścił się bezczynności, 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 4. w pozostałym zakresie skargę oddala, 5. zasądza od Burmistrza na rzecz J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza do rozpoznania wniosku skarżącego J.K. z dnia [...] r. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, II. stwierdza, że Burmistrz dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. w pozostałym zakresie skargę oddala, V. zasądza od Burmistrza na rzecz J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 8 października 2015 roku J.K. złożył w Urzędzie Miejskim skierowany do Burmistrza wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie udostępnienia w formie elektronicznej informacji publicznej dotyczącej: - gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na rok 2015, - gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na rok 2014, - gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na rok 2013, - gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na rok 2012, - gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na rok 2011, - sprawozdania z wykonania gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii za lata 2011-2014, - protokołów i sprawozdań ze spotkań gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych za lata 2011-2015, - regulaminu pracy Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, - gminnego programu współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego, - szczegółowych zasad wydawania i cofania zezwoleń na prowadzenie sprzedaży alkoholu, - imprez (konferencji, konkursów, festynów i pikników) finansowanych ze środków gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii w latach 2011-2014, - niewydatkowanych środków pochodzących z opłat za wydawanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w latach 2011-2014, ich wysokości oraz sposobów wydatkowania, - podjętych w latach 2011-2014 uchwał w sprawie środków niewygasających. Pracownik Urzędu Miejskiego wyznaczony do załatwienia powyższego wniosku dokonując jego analizy doszedł do błędnego przekonania, że wszystkie dokumenty nim objęte zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy, podczas gdy w rzeczywistości nie opublikowano tam następujących dokumentów: - sprawozdań z wykonania gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii za lata 2011-2014, - protokołów ze spotkań Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych za lata 2011-2014, - informacji na temat imprez (konferencji, konkursów, festynów i pikników) finansowanych ze środków gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii w latach 2011-2014. Pracownik organu działając w przekonaniu, że fakt publikacji przedmiotowych dokumentów na stronach Biuletynu Informacji Publicznej Gminy wyłącza obowiązek udzielenia objętej wnioskiem informacji, nie udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek z dnia [...] października 2015 roku. W dniu 27 października 2015 roku wnioskodawca J.K. za pośrednictwem organu Burmistrza Miasta wniósł skargę na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej wnosząc o: - zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji w terminie 14 dni od daty zwrotu akt sprawy administracyjnej, - zobowiązanie organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, - wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., - zasądzenie od organu zwrotu poniesionych kosztów. W uzasadnieniu skargi po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy skarżący podniósł, że organ będąc zobowiązany do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej nie podjął w terminie wskazanych w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej odpowiednich czynności tj. nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia. Mając na uwadze nie tylko fakt, że upłynął termin 14-dniowy do jej udzielenia, ale również, iż jest to następstwem nieprzejawiania dobrej woli do załatwienia wniosku, powyższa bezczynność miała charakter rażący. Nadto, powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 roku (sygn. akt I OPS 6/08) skarżący wskazał, że w przypadku, gdy po wniesieniu skargi organ wykonał czynność z zakresu udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a ma nadal zastosowanie. Nie zwalnia to sądu od obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania oraz czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta wnosił o: - umorzenie postępowania odnośnie zobowiązania organu do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a, jako żądania bezprzedmiotowego, - oddalenie skargi w części dotyczącej żądania ukarania dyscyplinarnego pracownika odpowiedzialnego za nie udzielenie informacji publicznej objętej wnioskiem skarżącego, - odrzucenie skargi w części dotyczącej wymierzenia organowi kary grzywny ze względu na brak właściwości sądu. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ przyznał fakt, że do dnia wniesienia skargi wnoszącemu skargę nie udzielono informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia [...] października 2015 roku podnosząc, że było to następstwem błędnego przekonania pracownika odpowiedzialnego za jej udzielenie, że wszystkie dokumenty objęte powyższym wnioskiem są opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy co z kolei zwalnia organ z obowiązku udzielenia odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej, a w szczególności poinformowania o tym fakcie wnioskodawcy. W dniu 2 listopada 2015 roku po ustalenie powyższego organ niezwłocznie przekazał skarżącemu drogą elektroniczną pełną informację publiczną wraz z kopiami wnioskowanych dokumentów. Z powyższych przyczyn żądanie objęte punktem I skargi dotyczące zobowiązanie organu do udzielenia w terminie 14 dni żądanej informacji publicznej stało się bezprzedmiotowe i w tym zakresie w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. podlega umorzeniu. Uzasadniając wniosek o oddalenie skargi w przedmiocie nakazania organowi ukarania dyscyplinarnego pracownika odpowiedzialnego za nie udzielenie w ustawowym terminie odpowiedzi na wniosek organ podniósł, że nie było to następstwem zamiaru utrudnienia skarżącemu uzyskania wnioskowanej informacji, a jedynie błędnym jego przekonaniem, że w przypadku zamieszczenia wnioskowanych dokumentów w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy organ jest zwolniony od obowiązku udzielenia odpowiedzi na wniosek. Pracownik został upomniany i pouczony o ciążących na nim obowiązkach wynikających z przepisów o dostępie do informacji publicznej. Wnosząc o odrzucenie skargi w części dotyczącej ukarania organu karą grzywny organ wskazał, że może to nastąpić w przypadku wyczerpania znamion czynu zabronionego określonego w art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej, którego popełnienie może zostać ustalone wyłącznie w drodze postępowania karnego, a sąd administracyjny nie jest właściwy do wymierzania w oparciu o powyższy przepis kary grzywny. W piśmie noszącym datę [...] listopada 2015 roku skarżący w odpowiedzi na stwierdzenia zawarte piśmie organu potwierdził fakt otrzymania dokumentów objętych wnioskiem z tym, że przesłane dokumenty nie były kompletne, tj. brakowało gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii na 2011 i 2015 rok (pod wskazanym adresem nie istnieją), sprawozdania za rok 2014 z wykonania gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii, gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych (na wskazanej stronie dokument ten nie istnieje), dokumentów potwierdzających wybór gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych z 2012, 2013 i 2014 roku, regulaminu pracy gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych (organ udzielił odpowiedzi brak danych), dokumentu określającego zasady cofania zezwoleń na prowadzenie sprzedaży alkoholu (otrzymał jedynie dokument przedstawiający zasady wydawania zezwoleń na prowadzenie sprzedaży napojów alkoholowych), podjętych w latach 2011-2014 uchwał w sprawie środków nie wygasających (na podanej stronie nie istnieją). Nadto wskazał, że nie otrzymał wyczerpującej odpowiedzi na pytanie dotyczące niewydatkowania środków pochodzących z opłat za wydawane zezwolenia na sprzedaż alkoholu w latach 2011-2014, ich wysokości oraz sposobu ich rozdysponowania. Organ udzielił ogólnej odpowiedzi, że środki te zasiliły budżet gminy i zostały wydatkowane na zadania własne. Potwierdzając otrzymanie protokołów i sprawozdań ze spotkań gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych za lata 2012- 2014 wskazał, że nie otrzymał wszystkich. W piśmie z dnia [...] grudnia 2015 roku organ wskazał, że w 2011 roku odbyło się 39 posiedzeń gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, z których sporządzono tylko jeden protokół noszący datę [...] stycznia 2011 rok, w 2012 roku takich posiedzeń było 42, z których sporządzono protokoły noszące datę: [...] stycznia oraz [...] lutego. W 2014 roku odbyło się 44 posiedzenia gminnej komisji, z których nie sporządzono żadnego protokołu ani sprawozdania. W 2015 roku odbyło się 37 posiedzeń komisji, z których nie sporządzono żadnego protokołu ani sprawozdania. Z posiedzeń z których sporządzono protokoły, przekazano je skarżącemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśli art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. – w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie – sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie na podstawie art. 149 §1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie zaś do § 2 cytowanego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 156 § 6. Niniejsza skarga dotyczy bezczynności Burmistrza w przedmiocie wniosku z dnia [...] października 2015 r. złożonego przez J.K. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej działalności gminy w zakresie realizacji obowiązku prowadzenia profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii w latach 2011-2015 poprzez przesłanie wymienionych we wniosku dokumentów oraz podania wskazanych w nim informacji. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd (por. m.in. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, Lex nr 236545), iż skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez uprzedniego wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 p.p.s.a. Bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 – określanej dalej jako u.d.i.p.) przez bezczynność organu rozumieć należy sytuację, w której organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Natomiast stanowisko organu o odmowie udzielenia informacji winno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 – określanej dalej jako k.p.a.). Jeżeli jednak żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia zwykłym pismem, sporządzonym z zachowaniem przewidzianych terminów. Nadto wskazać należy na unormowania dotyczące ogłoszenia informacji publicznej w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 7 i 8 ustawy o dostępie do informacji publicznej). W przypadku, gdy zainteresowana osoba składa wniosek o udostępnienie informacji ogłoszonej w powyższym biuletynie podmiot zobowiązany do jej udzielenia przesyła zawiadomienie o zamieszczeniu informacji objętej wnioskiem w biuletynie informacji publicznej, wskazując stronę, na której jest ona zamieszczona. Natomiast w sytuacji, gdy organ nie jest w posiadaniu żądanej informacji powinien o tym poinformować wnioskodawcę w trybie zwykłego pisma i nie spoczywa na nim obowiązek poszukiwania informacji na użytek przedmiotowego wniosku (wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2011r., sygn. akt I OSK 1557/09, LexPolonica nr 2372310). Dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej, czego dotyczy niniejsze postępowanie, istotne znaczenie ma ustalenie, czy dysponuje on informacją, która jest informacją publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. oraz że jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tej informacji. Przy czym stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p. podmioty określone w ust. 1 i 2 tego artykułu są zobowiązane do udzielenia informacji, jeśli są w jej posiadaniu. W dalszej kolejności ustaleniu podlega, czy organ udostępnił żądaną informację (lub podjął inne ustawą określone czynności) w określonym ustawą terminie ( art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.). Niewątpliwie z punktu widzenia podmiotowego Burmistrz jako organ jednostki samorządu terytorialnego stanowi organ władzy publicznej (art. 163 i nast. Konstytucji RP), który zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązany jest do udostępniania informacji publicznej. Analizując natomiast wniosek skarżącego z punktu widzenia przedmiotowego należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu tej ustawy i podlega udostępnieniu na określonych w tej ustawie zasadach. Udostępnieniu podlegają zwłaszcza informacje wymienione w art. 6 u.d.i.p. Udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, ich jednostek organizacyjnych, majątku, którym dysponują, programach w zakresie realizacji działań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywania i skutkach realizacji. Zaznaczyć należy, że katalog informacji wymienionych w art. 6 u.d.i.p. nie ma charakteru katalogu zamkniętego, lecz stanowi jedynie przykładowe wyliczenie źródeł i rodzajów informacji. Ponadto zgodnie z art. 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej (ust. 1), a od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu faktycznego lub prawnego (ust. 2). Za utrwalony w orzecznictwie uznaje się pogląd, w myśl którego informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt l OSK 123/06). Dla traktowania danej informacji jako informacji publicznej decydujące jest nie samo jej wytworzenie, lecz fakt, że została pozyskana i przetworzona w celu realizacji zadań publicznych (por. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2011 r., sygn. akt l OSK 638/11). Takimi informacjami publicznymi w świetle powołanych powyżej przepisów oraz orzecznictwa są żądane przez skarżącego informacje dotyczące treści dokumentacji wytworzonej przez organ i powołane przez niego jednostki organizacyjne, przez samorząd terytorialny w zakresie realizacji profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i przeciwdziałania narkomanii oraz sposobu wykorzystania środków finansowych przeznaczonych na realizację tych zadań. W myśl art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1356 ze zm.) prowadzenie działań związanych z profilaktyką i rozwiązywanie problemów alkoholowych oraz integracji społecznej osób uzależnionych od alkoholu należy do zadań własnych gminy. W dalszej części wskazanego przepisu wymieniono co powyższe zadanie obejmuje. Podobnie ustawodawca uregulował kwestię prowadzenia działań związanych z przeciwdziałaniem narkomani w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 124 ze zm.) stanowiąc, że działania te należą do zadań własnych gminy. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że działanie gminy jako jednostki samorządu terytorialnego w przedmiocie realizacji profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholizmu oraz przeciwdziałania narkomanii jest działaniem zmierzającym do realizacji zadań własnych gminy w tym zakresie i już choćby z tego względu wszelka informacja o jego przebiegu i sposobu wykorzystania przeznaczonych na ten cele środków finansowych oraz działań jednostek organizacyjnych powołanych przez gminę do ich realizacji musi korzystać z waloru publicznej dostępności, jako że ma charakter publiczny. Po rozstrzygnięciu, iż żądana przez skarżącą informacja ma charakter informacji publicznej i wniosek został skierowany do podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia, można poddać ocenie, czy organ dopuścił się zarzucanej mu bezczynności. Zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust. 1, podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom (art. 15 ust. 1 u.d.i.p.). Podmiot, o którym mowa w ust. 1, w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek (art. 15 ust. 2 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie organ nie wskazywał, aby zachodziły okoliczności określone w art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p., a tym samym winien był udzielić informacji bez zbędnej zwłoki, nie później niż 14 dni od dnia złożenia wniosku. W rzeczywistości podjął czynności mające na celu udzielenie odpowiedzi na wniosek skarżącego dopiero po wpłynięciu do niego skargi na bezczynność, co miało miejsce w dniu 27 października 2015 roku. Skoro wniosek o udzielenie informacji publicznej wpłynął w dniu 8 października 2015 roku termin 14 dni, o którym mowa w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, upłynął z dniem 22 października 2015 roku (ostatni dzień do udzielenia odpowiedzi na wniosek). Stąd też należało uznać, iż niewątpliwie na dzień złożenia skargi organ pozostawał w bezczynności. Do tego dnia nie podjął żadnych czynności mających na celu załatwienie wniosku. Za takie działanie nie można uznać błędnego przekonanie pracownika organu o braku podstaw do udzielenia skarżącemu odpowiedzi na złożony wniosek z uwagi na fakt, że dokumenty objęte wnioskiem zostały zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy. Jako, iż nałożenie na organ obowiązku wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności na podstawie art. 149 § 1 zd. 1 p.p.s.a. jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy organ nie dopełnił żądanej czynności lub nie wydał aktu w sprawie na dzień orzekania przez sąd, konieczne było ustalenie czy organ nadal pozostaje w bezczynności. Z przedłożonych przez organ dokumentów, a w szczególności zapisanej w formie elektronicznej odpowiedzi na wniosek skarżącego wynika, że w dniu 2 listopada 2015 roku udzielono mu odpowiedzi poprzez podanie wnioskowanych danych dotyczących niewydatkowanych środków pochodzących z opłat za wydane zezwolenia na sprzedaż alkoholu w latach 2011 – 2015 oraz odpisu uchwały w tym przedmiocie podjętej w 2011 roku. Odnośnie uchwał dotyczących środków niewygasających podjętych w latach 2012-2014 organ stwierdził, że takie uchwały nie zostały podjęte. Uchwała podjęta w 2011 roku, która została zamieszczona na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Gminy jak wskazał organ jest jedyną uchwałą podjętą w tym przedmiocie w latach 2011-2014. Takie same uwagi należy poczynić odnośnie doręczenie stronie odpisów protokołów i sprawozdań z posiedzeń gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych za lata 2011-2015. Skarżącemu doręczono protokoły i sprawozdania, które zostały faktycznie sporządzone. Z pozostałych posiedzeń, które się faktycznie odbyły takich protokołów nie sporządzano. Z dokumentów załączonych przez organ wynika nadto, że w dniu 7 stycznia 2011 roku podjęto uchwałę w przedmiocie powołania składy gminnej Komisji rozwiązywania Problemów Alkoholowych na czas nieokreślony, a następnie jedynie dwie uchwały, w przedmiocie zmiany składu tej komisji odnośnie wymienionych w nich osób wchodzących w jej skład (odwołania konkretnego członka i powołanie w jego miejsce innej osoby). Organ poinformował również skarżącego w przedmiocie braku regulaminu pracy tej komisji. Wbrew twierdzeniom skarżącego na wskazanych stronach Biuletynu Informacji Publicznej Gminy znajdują się wskazane w piśmie organu dokumenty, w szczególności Gminny Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na rok 2011 i 2015 - jego treść zamieszczona jest w zakładce "załączniki". Brak jest podstaw do stwierdzenia, że odpowiedź organu odnośnie pytania zawartego w punkcie 14 wniosku nie odpowiada zakresowi tego pytania. Wskazać należy, że pytanie to jest w swojej treści mało precyzyjne, ogólne. W piśmie z dnia [...] grudnia 2015 roku skarżący nie zakwestionował otrzymania pozostałej objętej wnioskiem z dnia [...] października 2015 roku informacji publicznej, w tym w dniu 9 grudnia 2015 roku Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Przeciwdziałania Narkomanii na 2014 rok. Skoro organ udostępnił informację publiczną objętą wnioskiem skarżącego z dnia [...] października 2015 roku, postępowanie w przedmiocie zobowiązania Burmistrza do rozpoznania tego wniosku stało się bezprzedmiotowe. Wykonanie wniosku polegało zarówno na przekazaniu wnioskowanych dokumentów, wskazaniu strony Biuletynu Informacji Publicznej Gminy, na której zamieszczono część wnioskowanych dokumentów oraz przekazaniu informacji, że pozostałych dokumentów organ nie posiada (w szczególności protokołów i sprawozdań z posiedzeń gminnej komisji, określonych uchwał). Organ przestał zatem tkwić w bezczynności na dzień wydania orzeczenia w niniejszej sprawie, a tym samym w sprawie zaistniała przesłanka skutkująca koniecznością umorzenia postępowania, wynikająca z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku, zajdą zdarzenia, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym. Stąd Sąd na podstawie powołanego przepisu orzekł jak w pkt I wyroku. Zgodnie z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 roku, a ustalonym przepisem art. 1 pkt 40 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 roku o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r., poz. 658), sąd obowiązany jest stwierdzić, czy organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, a zgodnie z § 1a tegoż przepisu czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wynika z tego, że uwzględnienie skargi na podstawie art. 149 p.p.s.a. nie sprowadza się jedynie do zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie, ale polega także na rozstrzygnięciu o tym, czy miała miejsce bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz czy nacechowane były rażącym naruszeniem prawa albo nie miały charakteru rażącego. Tym samym należy przyjąć, że użycie w art. 149 § 1 p.p.s.a. wyrazu "jednocześnie" oznacza, iż brak zobowiązania organu do wydania aktu, tj. zastosowania środka określonego w ustawie, nie zwalnia sądu od orzekania w przedmiocie przewlekłości czy bezczynności organu oraz jego charakteru. Zdaniem Sądu, mając na uwadze treść art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który określa termin w jakim organ winien udostępnić wnioskowaną informację publiczną (bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od złożenia wniosku), przy jednoczesnym uwzględnieniu, że wnioskowaną informację organ udzielił po upływie wskazanego terminu po wniesieniu skargi oraz nie wykazał, aby zachodziły okoliczności wskazane w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2, stwierdzić należało, że organ dopuścił się bezczynności. Sąd nie stwierdził okoliczności uzasadniających przyjęcie odmiennego ustalenia w tym zakresie. Oceniając – w kontekście art. 149 § 1a p.p.s.a. – stopień naruszenia prawa przez organ, Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań możemy powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, nie pozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Zważyć bowiem należy, że wprawdzie organ przekroczył termin udostępnienia informacji, jednakże podjął działania mające na celu wywiązanie się z tego obowiązku. Ponadto żądana informacja dotyczyła obszernej dokumentacji, wymagającej jej "zeskanowania" w związku z elektroniczną formą, w jakiej strona domagała się jej udostępnienia. Stąd nie można twierdzić, iż organ dopuścił się lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych przez u.d.i.p. Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do wymierzania organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., o wymierzenie której wnioskował skarżący w punkcie 3 skargi wyraźnie wskazując na powyższy przepis, a nie na art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przy czym podkreślenia wymaga, iż Sąd nie był uprawniony do zobowiązania organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, gdyż takiego środka nie przewiduje powołany art. 149 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w pkt. II, III oraz IV wyroku. W przedmiocie kosztów orzeczono w pkt. V wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a . Na koszty te składa się wpis w wysokości 100, zł, ustalony zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło