II SO/Go 1/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. S. w przedmiocie wymierzenia grzywny Staroście [...] za nieprzekazanie skargi do sądu (art. 55 § 1 p.p.s.a.) postanawia: 1. wymierzyć Staroście [...] grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych), 2. zasądzić od Starosty [...] na rzecz wnioskodawcy B. S. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. # 2 Pismem z dnia [...] stycznia 2025 r. B. S. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z wnioskiem o wymierzenie Staroście [...] grzywny za nieprzekazanie do Sądu jej skargi z dnia [...] października 2024 r. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Do wniosku B. S. załączyła kopię skargi na bezczynność organu (wraz z kopiami załączników) oraz kopię potwierdzenia nadania na poczcie w dniu 21 października 2024 r., na adres organu, przesyłki poleconej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek o wymierzenie grzywny należało uznać za zasadny. Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., określanej dalej jako p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W myśl natomiast art. 54 § 2 zd. pierwsze p.p.s.a. organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Powyższe oznacza, że obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 p.p.s.a., ma charakter bezwzględny. Wedle art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Z kolei wysokość grzywny wskazanej w art. 154 § 6 p.p.s.a. określa się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Regulacja przewidziana w art. 55 § 1 p.p.s.a. jest swoistym antidotum na uchybianie przez organy obowiązkom przewidzianym w art. 54 § 2 p.p.s.a. Ratio legis tej regulacji polega zatem na zabezpieczeniu sfery praw i interesów skarżącego przed dezorganizowaniem, czy opóźnianiem postępowania sądowoadministracyjnego przez organ administracji publicznej. Przedmiotowa regulacja ma charakter represyjno-dyscyplinujący. Z jednej strony stanowi sankcję za niewykonanie obowiązków przekazania skargi wraz z kompletem akt sądowi, w ściśle określonym terminie, z drugiej zaś dyscyplinuje organ na przyszłość (por. uchwała NSA z dnia 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt III OPS 1/23). Wyłączną przesłanką materialnoprawną wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków wymienionych w art. 54 § 2 p.p.s.a., czyli nieprzekazanie przez organ skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz przekroczenie 30-dniowego terminu przekazania sądowi tych wszystkich dokumentów, a termin ten liczony jest od dnia doręczenia skargi organowi. W tym miejscu należy podkreślić, że na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.) przepisy p.p.s.a. doznają modyfikacji w zakresie, w jakim przewidują to przepisy u.d.i.p. Modyfikacje te dotyczą terminu przekazania skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy. I tak, zgodnie z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. przekazanie akt sprawy wraz ze skargą i odpowiedzią na nią następuje w terminie 15 dni od dnia wpłynięcia skargi do organu. Przepis art. 21 pkt 1 u.d.i.p. stanowi więc lex specialis względem art. 54 § 2 p.p.s.a. i na gruncie stosowania reguł kolizyjnych, to pierwszemu przepisowi należy przyznać pierwszeństwo. Skarga na bezczynność Starosty [...] wpłynęła do organu w dniu 24 października 2024 r. Od dnia następnego rozpoczął zatem swój bieg 15-dniowy termin na przekazanie skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy Sądowi. Starosta [...] przekazał całość akt wraz ze swoją odpowiedzią na skargę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu Gorzowie Wlkp. w dniu 31 marca 2025 r., na co wskazuje data stempla pocztowego na kopercie zawierającej przesyłkę skierowaną do Sądu. Oznacza to, że skarga B. S. oraz odpowiedź na skargę, a także akta sprawy zostały przekazane ze znacznym przekroczeniem 15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Po wpłynięciu skargi wraz z aktami sprawy do Sądu, sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą II SAB/Go 35/25. Wobec powyższego stwierdzić należy, że ziściły się przesłanki wymierzenia grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a., bowiem przepis ten dotyczy wyłącznie niedotrzymania przez organ ustawowego terminu przekazania dokumentacji do sądu administracyjnego. Ponadto wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązku przekazania do sądu skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy, nawet jeżeli dopełnienie tego obowiązku nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Fakt przekazania przez organ skargi wraz z niezbędnymi dokumentami nie czyni orzekania w przedmiocie wymierzenia grzywny bezprzedmiotowym (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09). Dodać jeszcze należy, że sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, z uwzględnieniem okresu, w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. W niniejszej sprawie Sąd dwukrotnie zwracał się do organu o zajęcie stanowiska (pisma z dnia 11 lutego 2025 r. oraz z dnia 24 marca 2025 r.), jednakże pozostały one bez odpowiedzi, wobec czego Sąd nie miał możliwości ustalenia przyczyn uchybienia przez organ ustawowemu terminowi. Wymierzając grzywnę w wysokości 500 zł Sąd wziął pod uwagę, że co prawda organ znacznie przekroczył wskazany w ustawie termin, to jednak przekazał skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi do sądu przed rozpatrzeniem przedmiotowego wniosku. W tej sytuacji grzywna, choć nie może mieć charakteru dyscyplinującego, skoro organ wykonał już obowiązek nałożony nań ustawą, spełni swą rolę represyjną i prewencyjną. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a i art. 21 u d.i.p. Sąd orzekł jak w punkcie 1 postanowienia. O kosztach postępowania (punkt 2 postanowienia) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. ----------------------- # 2