I SA/Ke 133/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2020 r. sprawy ze skargi Zakładu A. P. B.P. s.c. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 13 stycznia 2020 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę Postanowieniem z 13 stycznia 2020 r. nr (...) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. (dalej jako: Dyrektor) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. (dalej jako: Naczelnik) nr (...) z 2 października 2019 r. w sprawie odmowy Z.A.P. "B.P." spółce cywilnej w K. (dalej jako: spółka) wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o "tradycyjne składanie rozliczeń skarbowych (w formie papierowej) do momentu likwidacji spółki". Organ ustalił, że wnioskiem z dnia 30.08.2019 r. spółka zwróciła się do Naczelnika o "ponowne rozpatrzenie wniosku o tradycyjne składanie dokumentacji w formie papierowej, stosownie do wniosku z dnia 26.02.2018 r. oraz z dnia 31.12.2018r." Wnioski z dnia 26.02.2018 r. oraz 31.12.2018 r. dotyczyły tradycyjnego składania rozliczeń skarbowych (w formie papierowej) do momentu likwidacji spółki. Naczelnik postanowieniem z 2 października 2019 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie. W jego uzasadnieniu podniósł, że w przedmiotowej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie, ponieważ wniosek z dnia 30.08.2019 r. jest ponowieniem wniosków z dnia 26.02.2018 r. oraz 31.12.2018 r., względem których organ zajął już stanowisko. Na postanowienie organu pierwszej instancji spółka wniosła zażalenie, w którym jako wadliwe oceniła nałożone na nią nowe obowiązki. Wskazała, że "żądane przez przepisy ustawy" naruszają godność, możliwości fizyczne, prawa obywatelskie oraz zasady działalności gospodarczej. Zdaniem strony, zgodnie z zasadami funkcjonowania państwa prawa, obowiązkiem urzędu, o ile on sam nie jest w stanie pozytywnie rozpatrzyć wniosku, jest skierowanie wniosku do kompetentnego organu lub wskazanie wnioskującemu dokąd się zwrócić. Rozpatrując zażalenie Dyrektor przywołał treść przepisu art. 165a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 900 ze zm.) - dalej jako: O.p. Wyjaśnił, że z treści wniosku, który podlegał rozpatrzeniu przez Naczelnika wynika, iż intencją strony było ponowne rozpatrzenie przez organ pierwszej instancji wniosków spółki z dnia 26.02.2018r. oraz z dnia 31.12.2018r. Podniósł, że w tym zakresie w pełni podziela stanowisko organu pierwszej instancji, że wnioski te zostały już prawomocnie rozpatrzone postanowieniami: 1. (...) z dnia 04.04.2018 r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku z dnia 26.02.2018 r. - rozstrzygnięcie to zostało utrzymane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 12.06.2018 r., znak (...), które stało się prawomocne w związku z odrzuceniem skargi spółki przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (postanowienie WSA z dnia 03.10.2018 r., sygn. akt I SA/Ke 325/18), 2. (...) z dnia 04.02.2019 r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku z dnia 31.12.2018 r. - rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 05.04.2019 r., znak (...), które stało się prawomocne w związku z oddaleniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (prawomocny wyrok WSA w Kielcach z dnia 18.07.2019 r., sygn. akt I SA/Ke 204/19). Dyrektor podkreślił, że organy obu instancji w przedmiotowych sprawach w sposób ostateczny rozstrzygnęły, że brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia wniosków spółki. Nadto podniósł, że z obowiązujących obecnie przepisów prawa jednoznacznie wynika, że w zakresie dopuszczalnej formy składania deklaracji podatkowych przez podatników podatku VAT nie ma żadnych wyjątków. Podatnicy ci nie mają możliwości wyboru w zakresie formy składania deklaracji VAT. Każdy podatnik podatku od towarów i usług został zobligowany do dostarczania deklaracji VAT do urzędu skarbowego wyłącznie w formie elektronicznej. Dotyczy to również informacji podsumowujących i ich korekt. Podobne rozwiązania prawne obowiązują w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w związku z przedstawioną argumentacją prawną i ustalonym stanem faktycznym należy stwierdzić, iż organ podatkowy pierwszej instancji nie mógł ponownie rozpatrzeć wniosku strony z dnia 26.02.2018 r. i z dnia 31.12.2018 r. z uwagi na to, że wnioski te zostały już rozstrzygnięte. Na powyższe postanowienie spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organa skarbowe. W uzasadnieniu spółka wyraziła swoje niezadowolenie z wydanego przez Dyrektora postanowienia. Skarżąca wskazała na przedmiot jej działalności, dotychczasowe osiągnięcia oraz problemy związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Wyraziła stanowisko, że obowiązujące przepisy prawa i zwiększenie zakresu informacji dostarczanych do organów skarbowych zwiększa możliwą skalę nadużyć urzędników. Nadto wskazała, że organy podatkowe nie uzasadniły odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosków "o tradycyjne składanie dokumentacji w formie papierowej" oraz ignorują argumenty skarżącej spółki. W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany, co do zasady, zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do treści art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosków o składanie rozliczeń skarbowych w formie papierowej. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga na co słusznie zwrócił uwagę organ I i II instancji, że w świetle art. 165a O.p. w przypadku gdy, żądanie wszczęcia postępowania podatkowego, o którym mowa w art. 165 ww. ustawy, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści powołanego przepisu wynika, że wydając postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania organ podatkowy zbadać powinien dwie przesłanki, a mianowicie: podmiotową, tj. czy żądający wszczęcia postępowania ma, czy nie ma przymiotu strony (art. 133 § 1-3 Ordynacji podatkowej), a także czy postępowanie nie może być wszczęte z jakichkolwiek innych przyczyn. Słusznie Dyrektor podkreślił, że jeżeli chodzi o pierwszą przesłankę, to jak wynika z akt sprawy, spółka jest podatnikiem podatku od towarów i usług oraz płatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych i posiada przymiot strony. Co do drugiej przesłanki, zdaniem Sądu, zasadnie podniesiono że przyczyny, które powodują, że postępowanie nie może być wszczęte mogą dotyczyć: - braku w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpatrzenia treści żądania w trybie postępowania podatkowego, - sytuacji, gdy w danej sprawie toczy się już postępowanie podatkowe; - przypadków, gdy w sprawie zapadło już rozstrzygnięcie (również nieostateczne). Podnieść należy, że w realiach niniejszej sprawy z treści wniosku, który podlegał rozpatrzeniu przez Naczelnika wynika, że w zamiarze strony było ponowne rozpatrzenie przez organ podatkowy wniosków spółki z dnia 26.02.2018r. oraz z dnia 31.12.2018r. W związku z powyższym jako prawidłowe należy ocenić stanowisko organów obu instancji, że skoro wnioski te zostały już prawomocnie rozpatrzone postanowieniami, brak jest możliwości skutecznego, ponownego wszczęcia postępowania w tożsamym zakresie. Do przyjęcia takiego stanowiska w pełni uprawniało wydanie postanowień przez organy podatkowe odpowiednio w dniu 4.04.2018r. i 4.02.2019r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosków z 26.02.2018r. i 31.12.2018r. Rozstrzygnięcia organu I instancji zostały utrzymane w mocy przez organ II instancji. Wobec wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora z dnia 12.06.2018r. WSA w Kielcach postanowieniem z 3.10.2018r. w sprawie sygn. akt I SA/Ke 325/18 odrzucił skargę, zaś w sprawie sygn. akt I SA/Ke 204/19 Sąd oddalił skargę strony na postanowienie Dyrektora z dnia 5.04.2019r. Podsumowując, skoro strona domagała się wszczęcia postępowania w sprawach, które zostały już prawomocnie zakończone, organ podatkowy wobec złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosków z 26.02.2018r. oraz 31.12.2018r. "o tradycyjne składanie dokumentacji w formie papierowej" był zobligowany do wydania postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie, co też prawidłowo uczynił. Podnieść końcowo należy, że odmowa wszczęcia postępowania nie jest uzależniona od uznania organu. W sytuacji stwierdzenia, że w sprawie zachodzą przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, organ zobowiązany jest odmówić wszczęcia postępowania zgodnie z art. 165a O.p. Owe inne przyczyny, to w szczególności: brak w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpatrzenia żądania danej treści w trybie postępowania podatkowego, sytuacja w której w danej sprawie toczy się postępowanie podatkowe, czy też sytuacja w której wydane już zostało rozstrzygnięcie (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 2205/19, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle przedstawionej powyżej argumentacji Sąd nie znalazł powodów do stwierdzenia, że wydając zaskarżone postanowienie naruszono przepisy prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się także wystąpienia okoliczności naruszających prawo i będących podstawą wznowienia postępowania. Sąd nie znalazł też przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości lub w części. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.